৫. চূল়ধম্মসমাদানসুত্তৰণ্ণনা
৪৬৮. এৰং মে সুতন্তি চূল়ধম্মসমাদানসুত্তং. তত্থ ধম্মসমাদানানীতি ধম্মোতি গহিতগহণানি. পচ্চুপ্পন্নসুখন্তি পচ্চুপ্পন্নে সুখং, আযূহনক্খণে সুখং সুকরং সুখেন সক্কা পূরেতুং. আযতিং দুক্খৰিপাকন্তি অনাগতে ৰিপাককালে দুক্খৰিপাকং. ইমিনা উপাযেন সব্বপদেসু অত্থো ৰেদিতব্বো.
৪৬৯. নত্থি কামেসু দোসোতি ৰত্থুকামেসুপি কিলেসকামেসুপি দোসো নত্থি. পাতব্যতং আপজ্জন্তীতি তে ৰত্থুকামেসু কিলেসকামেন পাতব্যতং পিৰিতব্বতং, যথারুচি পরিভুঞ্জিতব্বতং আপজ্জন্তীতি অত্থো. মোল়িবদ্ধাহীতি মোল়িং কত্ৰা বদ্ধকেসাহি. পরিব্বাজিকাহীতি তাপসপরিব্বাজিকাহি. এৰমাহংসূতি এৰং ৰদন্তি. পরিঞ্ঞং পঞ্ঞপেন্তীতি পহানং সমতিক্কমং পঞ্ঞপেন্তি. মালুৰাসিপাটিকাতি দীঘসণ্ঠানং মালুৰাপক্কং. ফলেয্যাতি আতপেন সুস্সিত্ৰা ভিজ্জেয্য. সালমূলেতি সালরুক্খস্স সমীপে. সন্তাসং আপজ্জেয্যাতি কস্মা আপজ্জতি? ভৰনৰিনাসভযা. রুক্খমূলে পতিতমালুৰাবীজতো হি লতা উপ্পজ্জিত্ৰা রুক্খং অভিরুহতি. সা মহাপত্তা চেৰ হোতি বহুপত্তা চ, কোৰিল়ারপত্তসদিসেহি পত্তেহি সমন্নাগতা. অথ তং রুক্খং মূলতো পট্ঠায ৰিনন্ধমানা সব্বৰিটপানি সঞ্ছাদেত্ৰা মহন্তং ভারং জনেত্ৰা তিট্ঠতি. সা ৰাতে ৰা ৰাযন্তে দেৰে ৰা ৰস্সন্তে ওঘনং জনেত্ৰা তস্স রুক্খস্স সব্বসাখাপসাখং ভঞ্জতি, ভূমিযং নিপাতেতি. ততো তস্মিং রুক্খে পতিট্ঠিতৰিমানং ভিজ্জতি নস্সতি. ইতি সা ভৰনৰিনাসভযা সন্তাসং আপজ্জতি.
আরামদেৰতাতি তত্থ তত্থ পুপ্ফারামফলারামেসু অধিৰত্থা দেৰতা. ৰনদেৰতাতি অন্ধৰনসুভগৰনাদীসু ৰনেসু অধিৰত্থা দেৰতা. রুক্খদেৰতাতি অভিলক্খিতেসু নল়েরুপুচিমন্দাদীসু রুক্খেসু অধিৰত্থা দেৰতা. ওসধিতিণৰনপ্পতীসূতি হরীতকীআমলকীআদীসু ওসধীসু তালনাল়িকেরাদীসু তিণেসু ৰনজেট্ঠকেসু চ ৰনপ্পতিরুক্খেসু অধিৰত্থা দেৰতা. ৰনকম্মিকাতি ৰনে কসনলাযনদারুআহরণগোরক্খাদীসু কেনচিদেৰ কম্মেন ৰা ৰিচরকমনুস্সা. উদ্ধরেয্যুন্তি খাদেয্যুং. ৰিলম্বিনীতি ৰাতেন পহতপহতট্ঠানেসু কেল়িং করোন্তী ৰিয ৰিলম্বন্তী. সুখো ইমিস্সাতি এৰরূপায মালুৰালতায সম্ফস্সোপি সুখো, দস্সনম্পি সুখং. অযং মে দারকানং আপানমণ্ডলং ভৰিস্সতি, কীল়াভূমি ভৰিস্সতি, দুতিযং মে ৰিমানং পটিলদ্ধন্তি লতায দস্সনেপি সম্ফস্সেপি সোমনস্সজাতা এৰমাহ.
ৰিটভিং করেয্যাতি সাখানং উপরি ছত্তাকারেন তিট্ঠেয্য. ওঘনং জনেয্যাতি হেট্ঠা ঘনং জনেয্য. উপরি আরুয্হ সকলং রুক্খং পলিৰেঠেত্ৰা পুন হেট্ঠা ভস্সমানা ভূমিং গণ্হেয্যাতি অত্থো. পদালেয্যাতি এৰং ওঘনং কত্ৰা পুন ততো পট্ঠায যাৰ মূলা ওতিণ্ণসাখাহি অভিরুহমানা সব্বসাখা পলিৰেঠেন্তী মত্থকং পত্ৰা তেনেৰ নিযামেন পুন ওরোহিত্ৰা চ অভিরুহিত্ৰা চ সকলরুক্খং সংসিব্বিত্ৰা অজ্ঝোত্থরন্তী সব্বসাখা হেট্ঠা কত্ৰা সযং উপরি ঠত্ৰা ৰাতে ৰা ৰাযন্তে দেৰে ৰা ৰস্সন্তে পদালেয্য. ভিন্দেয্যাতি অত্থো. খাণুমত্তমেৰ তিট্ঠেয্য, তত্থ যং সাখট্ঠকৰিমানং হোতি, তং সাখাসু ভিজ্জমানাসু তত্থ তত্থেৰ ভিজ্জিত্ৰা সব্বসাখাসু ভিন্নাসু সব্বং ভিজ্জতি. রুক্খট্ঠকৰিমানং পন যাৰ রুক্খস্স মূলমত্তম্পি তিট্ঠতি, তাৰ ন নস্সতি. ইদং পন ৰিমানং সাখট্ঠকং, তস্মা সব্বসাখাসু সংভিজ্জমানাসু ভিজ্জিত্থ. দেৰতা পুত্তকে গহেত্ৰা খাণুকে ঠিতা পরিদেৰিতুং আরদ্ধা.
৪৭১. তিব্বরাগজাতিকোতি বহলরাগসভাৰো. রাগজং দুক্খং দোমনস্সং পটিসংৰেদেতীতি তিব্বরাগজাতিকত্তা দিট্ঠে দিট্ঠে আরম্মণে নিমিত্তং গণ্হাতি. অথস্স আচরিযুপজ্ঝাযা দণ্ডকম্মং আণাপেন্তি. সো অভিক্খণং দণ্ডকম্মং করোন্তো দুক্খং দোমনস্সং পটিসংৰেদেতি, নত্ৰেৰ ৰীতিক্কমং করোতি. তিব্বদোসজাতিকোতি অপ্পমত্তিকেনেৰ কুপ্পতি, দহরসামণেরেহি সদ্ধিং হত্থপরামাসাদীনি করোন্তোৰ কথেতি. সোপি দণ্ডকম্মপচ্চযা দুক্খং দোমনস্সং পটিসংৰেদেতি. মোহজাতিকো পন ইধ কতং ৰা কততো অকতং ৰা অকততো ন সল্লক্খেতি, তানি তানি কিচ্চানি ৰিরাধেতি. সোপি দণ্ডকম্মপচ্চযা দুক্খং দোমনস্সং পটিসংৰেদেতি.
৪৭২. ন তিব্বরাগজাতিকোতিআদীনি ৰুত্তপটিপক্খনযেন ৰেদিতব্বানি. কস্মা পনেত্থ কোচি তিব্বরাগাদিজাতিকো হোতি, কোচি ন তিব্বরাগাদিজাতিকো? কম্মনিযামেন. যস্স হি কম্মাযূহনক্খণে লোভো বলৰা হোতি, অলোভো মন্দো, অদোসামোহা বলৰন্তো, দোসমোহা মন্দা, তস্স মন্দো অলোভো লোভং পরিযাদাতুং ন সক্কোতি, অদোসামোহা পন বলৰন্তো দোসমোহে পরিযাদাতুং সক্কোন্তি. তস্মা সো তেন কম্মেন দিন্নপটিসন্ধিৰসেন নিব্বত্তো লুদ্ধো হোতি, সুখসীলো অক্কোধনো পঞ্ঞৰা ৰজিরূপমঞাণো.
যস্স পন কম্মাযূহনক্খণে লোভদোসা বলৰন্তো হোন্তি, অলোভাদোসা মন্দা, অমোহো বলৰা, মোহো মন্দো, সো পুরিমনযেনেৰ লুদ্ধো চেৰ হোতি দুট্ঠো চ, পঞ্ঞৰা পন হোতি ৰজিরূপমঞাণো দত্তাভযত্থেরো ৰিয.
যস্স পন কম্মাযূহনক্খণে লোভাদোসমোহা বলৰন্তো হোন্তি, ইতরে মন্দা, সো পুরিমনযেনেৰ লুদ্ধো চেৰ হোতি দন্ধো চ, সুখসীলকো পন হোতি অক্কোধনো.
তথা যস্স কম্মাযূহনক্খণে তযোপি লোভদোসমোহা বলৰন্তো হোন্তি, অলোভাদযো মন্দা, সো পুরিমনযেনেৰ লুদ্ধো চেৰ হোতি দুট্ঠো চ মূল়্হো চ.
যস্স পন কম্মাযূহনক্খণে অলোভদোসমোহা বলৰন্তো হোন্তি, ইতরে মন্দা, সো পুরিমনযেনেৰ অপ্পকিলেসো হোতি, দিব্বারম্মণম্পি দিস্ৰা নিচ্চলো, দুট্ঠো পন হোতি দন্ধপঞ্ঞো চ.
যস্স পন কম্মাযূহনক্খণে অলোভাদোসমোহা বলৰন্তো হোন্তি, ইতরে মন্দা, সো পুরিমনযেনেৰ অলুদ্ধো চেৰ হোতি সুখসীলকো চ, মূল়্হো পন হোতি.
তথা যস্স কম্মাযূহনক্খণে অলোভদোসামোহা বলৰন্তো হোন্তি, ইতরে মন্দা, সো পুরিমনযেনেৰ অলুদ্ধো চেৰ হোতি পঞ্ঞৰা চ, দুট্ঠো পন হোতি কোধনো.
যস্স পন কম্মাযূহনক্খণে তযোপি অলোভাদযো বলৰন্তো হোন্তি, লোভাদযো মন্দা, সো মহাসঙ্ঘরক্খিতত্থেরো ৰিয অলুদ্ধো অদুট্ঠো পঞ্ঞৰা চ হোতি.
সেসং সব্বত্থ উত্তানত্থমেৰাতি.
পপঞ্চসূদনিযা মজ্ঝিমনিকাযট্ঠকথায
চূল়ধম্মসমাদানসুত্তৰণ্ণনা নিট্ঠিতা.