২. রেৰতীৰিমানৰণ্ণনা
উট্ঠেহি রেৰতে সুপাপধম্মেতি রেৰতীৰিমানং. তস্স কা উপ্পত্তি? ভগৰা বারাণসিযং ৰিহরতি ইসিপতনে মিগদাযে. তেন সমযেন বারাণসিযং সদ্ধাসম্পন্নস্স কুলস্স পুত্তো নন্দিযো নাম উপাসকো অহোসি সদ্ধাসম্পন্নো দাযকো দানপতি সঙ্ঘুপট্ঠাকো. অথস্স মাতাপিতরো সম্মুখগেহতো মাতুলধীতরং রেৰতিং নাম কঞ্ঞং আনেতুকামা অহেসুং. সা পন অস্সদ্ধা অদানসীলা, নন্দিযো তং ন ইচ্ছি. তস্স মাতা রেৰতিং আহ ‘‘অম্ম, ত্ৰং ইমং গেহং আগন্ত্ৰা ভিক্খুসঙ্ঘস্স নিসীদনট্ঠানং হরিতেন গোমযেন উপলিম্পিত্ৰা আসনানি পঞ্ঞাপেহি, আধারকে ঠপেহি, ভিক্খূনং আগতকালে ৰন্দিত্ৰা পত্তং গহেত্ৰা নিসীদাপেত্ৰা ধমকরণেন পানীযং পরিস্সাৰেত্ৰা ভুত্তকালে পত্তানি ধোৰাহি, এৰং মে পুত্তস্স আরাধিকা ভৰিস্সসী’’তি. সা তথা অকাসি. অথ নং ‘‘ওৰাদক্খমা জাতা’’তি পুত্তস্স আরোচেত্ৰা তেন ‘‘সাধূ’’তি সম্পটিচ্ছিতে দিৰসং ঠপেত্ৰা আৰাহং করিংসু.
অথ নং নন্দিযো আহ ‘‘সচে ভিক্খুসঙ্ঘং মাতাপিতরো চ মে উপট্ঠহিস্সসি, এৰং ইমস্মিং গেহে ৰসিতুং লভিস্সসি, অপ্পমত্তা হোহী’’তি. সা ‘‘সাধূ’’তি পটিস্সুণিত্ৰা কিঞ্চি কালং সদ্ধা ৰিয হুত্ৰা ভত্তারং অনৰত্তেন্তী দ্ৰে পুত্তে ৰিজাযি. নন্দিযস্স মাতাপিতরো কালমকংসু. গেহে সব্বিস্সরিযং তস্সা এৰ অহোসি. নন্দিযোপি মহাদানপতি হুত্ৰা ভিক্খুসঙ্ঘস্স দানং পট্ঠপেসি, কপণদ্ধিকাদীনম্পি গেহদ্ৰারে পাকৰত্তং পট্ঠপেসি. ইসিপতনমহাৰিহারে চতূহি গব্ভেহি পটিমণ্ডিতং চতুসালং কারেত্ৰা মঞ্চপীঠাদীনি অত্থরাপেত্ৰা বুদ্ধপ্পমুখস্স ভিক্খুসঙ্ঘস্স মহাদানং দত্ৰা তথাগতস্স হত্থে দক্খিণোদকং পাতেত্ৰা নিয্যাদেসি, সহ দক্খিণোদকদানেন তাৰতিংসভৰনে আযামতো চ ৰিত্থারতো চ সমন্তা দ্ৰাদসযোজনিকো যোজনসতুব্বেধো সত্তরতনমযো অচ্ছরাগণসহস্সসঙ্ঘুট্ঠো দিব্বপাসাদো উগ্গঞ্ছি.
অথাযস্মা মহামোগ্গল্লানো দেৰচারিকং চরন্তো তং পাসাদং দিস্ৰা অত্তানং ৰন্দিতুং আগতে দেৰপুত্তে পুচ্ছি ‘‘কস্সাযং পাসাদো’’তি? ‘‘ইমস্স, ভন্তে, পাসাদস্স সামিকো মনুস্সলোকে বারাণসিযং নন্দিযো নাম কুটুম্বিযপুত্তো সঙ্ঘস্স ইসিপতনমহাৰিহারে চতুসালং কারেসি, তস্সাযং নিব্বত্তো পাসাদো’’তি আহংসু. পাসাদে নিব্বত্তদেৰচ্ছরাযোপি থেরং ৰন্দিত্ৰা ‘‘ভন্তে, মযং বারাণসিযং নন্দিযস্স নাম উপাসকস্স পরিচারিকা ভৰিতুং ইধ নিব্বত্তা, তস্স এৰং ৰদেথ ‘‘তুয্হং পরিচারিকা ভৰিতুং নিব্বত্তা, দেৰতাযো তযি চিরাযন্তে উক্কণ্ঠিতা, দেৰলোকসম্পত্তি নাম মত্তিকাভাজনং ভিন্দিত্ৰা সুৰণ্ণভাজনস্স গহণং ৰিয অতিমনাপ’ন্তি ৰত্ৰা ইধাগমনত্থায তস্স ৰদেথা’’তি আহংসু. থেরো ‘‘সাধূ’’তি পটিস্সুণিত্ৰা সহসা দেৰলোকতো আগন্ত্ৰা চতুপরিসমজ্ঝে ভগৰন্তং পুচ্ছি ‘‘নিব্বত্ততি নু খো, ভন্তে, কতপুঞ্ঞানং মনুস্সলোকে ঠিতানংযেৰ দিব্বসম্পত্তী’’তি? ‘‘ননু তে, মোগ্গল্লান, নন্দিযস্স দেৰলোকে নিব্বত্তা দিব্বসম্পত্তি সামং দিট্ঠা, কস্মা মং পুচ্ছসী’’তি? ‘‘এৰং, ভন্তে, নিব্বত্ততী’’তি. অথস্স সত্থা ‘‘যথা চিরং ৰিপ্পৰসিত্ৰা আগতং পুরিসং মিত্তবন্ধৰা অভিনন্দন্তি সম্পটিচ্ছন্তি, এৰং কতপুঞ্ঞং পুগ্গলং ইতো পরলোকং গতং সকানি পুঞ্ঞানি সম্পত্তিহত্থেহি সম্পটিচ্ছন্তি পটিগ্গণ্হন্তী’’তি দস্সেন্তো –
৮৬১. ‘‘চিরপ্পৰাসিং পুরিসং, দূরতো সোত্থিমাগতং;
ঞাতিমিত্তা সুহজ্জা চ, অভিনন্দন্তি আগতং.
৮৬২. ‘‘তথেৰ কতপুঞ্ঞম্পি, অস্মা লোকা পরং গতং;
পুঞ্ঞানি পটিগ্গণ্হন্তি, পিযং ঞাতীৰ আগত’’ন্তি. – গাথা অভাসি;
নন্দিযো তং সুত্ৰা ভিয্যোসোমত্তায দানানি দেতি, পুঞ্ঞানি করোতি, সো ৰণিজ্জায গচ্ছন্তো রেৰতিং আহ ‘‘ভদ্দে, মযা পট্ঠপিতং সঙ্ঘস্স দানং অনাথানং পাকৰত্তঞ্চ ত্ৰং অপ্পমত্তা পৰত্তেয্যাসী’’তি. সা ‘‘সাধূ’’তি পটিস্সুণি. সো পৰাসগতোপি যত্থ যত্থ ৰাসং কপ্পেতি, তত্থ তত্থ ভিক্খূনং অনাথানঞ্চ যথাৰিভৰং দানং দেতিযেৰ. তস্স অনুকম্পায খীণাসৰা দূরতোপি আগন্ত্ৰা দানং সম্পটিচ্ছন্তি. রেৰতী পন তস্মিং গতে কতিপাহমেৰ দানং পৰত্তেত্ৰা অনাথানং ভত্তং উপচ্ছিন্দি, ভিক্খূনম্পি ভত্তং কণাজকং বিলঙ্গদুতিযং অদাসি. ভিক্খূনং ভুত্তট্ঠানে অত্তনা ভুত্তাৰসেসানি সিত্থানি মচ্ছমংসখণ্ডমিস্সকানি চলকট্ঠিকানি চ পকিরিত্ৰা মনুস্সানং দস্সেতি ‘‘পস্সথ সমণানং কম্মং, সদ্ধাদেয্যং নাম এৰং ছড্ডেন্তী’’তি.
অথ নন্দিযো ৰোহারকসিদ্ধি যথালাভো আগন্ত্ৰা তং পৰত্তিং সুত্ৰা রেৰতিং গেহতো নীহরিত্ৰা গেহং পাৰিসি. দুতিযদিৰসে বুদ্ধপ্পমুখস্স ভিক্খুসঙ্ঘস্স মহাদানং পৰত্তেত্ৰা নিচ্চভত্তং অনাথভত্তঞ্চ সম্মদেৰ পৰত্তেসি, অত্তনো সহাযেহি উপনীতং রেৰতিং ঘাসচ্ছাদনপরমতায ঠপেসি. সো অপরেন সমযেন কালং কত্ৰা তাৰতিংসভৰনে অত্তনো ৰিমানেযেৰ নিব্বত্তি. রেৰতী পন সব্বং দানং পচ্ছিন্দিত্ৰা ‘‘ইমেসং ৰসেন ময্হং লাভসক্কারো পরিহাযী’’তি ভিক্খুসঙ্ঘং অক্কোসন্তী পরিভাসন্তী ৰিচরতি. অথ ৰেস্সৰণো দ্ৰে যক্খে আণাপেসি ‘‘গচ্ছথ, ভণে, বারাণসিনগরে উগ্ঘোসথ ‘‘ইতো সত্তমে দিৰসে রেৰতী জীৰন্তীযেৰ নিরযে পক্খিপীযতী’তি’’. তং সুত্ৰা মহাজনো সংৰেগজাতো ভীততসিতো অহোসি.
অথ রেৰতী পন পাসাদং অভিরুহিত্ৰা দ্ৰারং থকেত্ৰা নিসীদি. সত্তমে দিৰসে তস্সা পাপকম্মসঞ্চোদিতেন ৰেস্সৰণেন রঞ্ঞা আণত্তা জলিতকপিলকেসমস্সুকা চিপিটৰিরূপনাসিকা পরিণতদাঠা লোহিতক্খা সজলধরসমানৰণ্ণা অতিৰিয ভযানকরূপা দ্ৰে যক্খা উপগন্ত্ৰা ‘‘উট্ঠেহি, রেৰতে, সুপাপধম্মে’’তিআদীনি ৰদন্তা নানাবাহাসু গহেত্ৰা ‘‘মহাজনো পস্সতূ’’তি সকলনগরে ৰীথিতো ৰীথিং পরিব্ভমাপেত্ৰা আকাসং অব্ভুগ্গন্ত্ৰা তাৰতিংসভৰনং নেত্ৰা নন্দিযস্স ৰিমানং সম্পত্তিঞ্চস্সা দস্সেত্ৰা তং ৰিলপন্তিংযেৰ উস্সদনিরযসমীপং পাপেসুং. তং যমপুরিসা উস্সদনিরযে খিপিংসু. তেনাহ –
৮৬৩. ‘‘উট্ঠেহি রেৰতে সুপাপধম্মে, অপারুতদ্ৰারে অদানসীলে;
নেস্সাম তং যত্থ থুনন্তি দুগ্গতা, সমপ্পিতা নেরযিকা দুখেনা’’তি.
তত্থ উট্ঠেহীতি উট্ঠহ, ন দানেস পাসাদো তং নিরযভযতো রক্খিতুং সক্কোতি, তস্মা সীঘং উট্ঠহিত্ৰা আগচ্ছাহীতি অত্থো. রেৰতেতি তং নামেন আলপতি. সুপাপধম্মেতিআদিনা উট্ঠানস্স কারণং ৰদতি. যস্মা ত্ৰং অরিযানং অক্কোসনপরিভাসনাদিনা সুট্টু লামকপাপধম্মা, যস্মা চ অপারুতং দ্ৰারং নিরযস্স তৰ পৰেসনত্থং, তস্মা উট্ঠেহীতি. অদানসীলেতি কস্সচি কিঞ্চি ন দানসীলে কদরিযে মচ্ছরিনী, ইদম্পি উট্ঠানস্সেৰ কারণৰচনং. যস্মা দানসীলানং অমচ্ছরীনং তৰ সামিকসদিসানং সুগতিযং নিৰাসো, তাদিসানং পন অদানসীলানং মচ্ছরীনং নিরযে নিৰাসো, তস্মা উট্ঠেহি, মুহুত্তমত্তম্পি তৰ ইধ ঠাতুং ন দস্সামীতি অধিপ্পাযো. যত্থ থুনন্তি দুগ্গতাতি দুক্খগতত্তা দুগ্গতা. নেরযিকাতি নিরযদুক্খেন সমপ্পিতা সমঙ্গীভূতা যস্মিং নিরযে থুনন্তি, যাৰ পাপকম্মং ন ব্যন্তি হোতি, তাৰ নিক্খমিতুং অলভন্তা নিত্থুনন্তি, তত্থ তং নেস্সাম নযিস্সাম খিপিস্সামাতি যোজনা.
৮৬৪. ‘‘ইচ্চেৰ ৰত্ৰান যমস্স দূতা, তে দ্ৰে যক্খা লোহিতক্খা ব্রহন্তা;
পচ্চেকবাহাসু গহেত্ৰা রেৰতং, পক্কামযুং দেৰগণস্স সন্তিকে’’তি. –
ইদং সঙ্গীতিকারৰচনং.
তত্থ ইচ্চেৰ ৰত্ৰানাতি ইতি এৰ ‘‘উট্ঠেহী’’তিআদিনা ৰত্ৰা, ৰচনসমনন্তরমেৰাতি অত্থো. যমস্স দূতাতি অপ্পটিসেধনিযতস্স যমস্স রঞ্ঞো দূতসদিসা. ৰেস্সৰণেন হি তে পেসিতা. তথা হি তে তাৰতিংসভৰনং নযিংসু. কেচি ‘‘ন যমস্স দূতা’’তি ন-কারং ‘‘যমস্সা’’তি পদেন সম্বন্ধিত্ৰা ‘‘ৰেস্সৰণস্স দূতা’’তি অত্থং ৰদন্তি, তং ন যুজ্জতি. ন হি ন যমদূততায ৰেস্সৰণস্স দূতাতি সিজ্ঝতি. যজন্তি তত্থ বলিং উপহরন্তীতি যক্খা. লোহিতক্খাতি রত্তনযনা. যক্খানঞ্হি নেত্তানি অতিলোহিতানি হোন্তি. ব্রহন্তাতি মহন্তা. পচ্চেকবাহাসূতি একো একবাহাযং, ইতরো ইতরবাহাযন্তি পচ্চেকং বাহাসু. রেৰতন্তি রেৰতিং. রেৰতাতিপি তস্সা নামমেৰ. তথা হি ‘‘রেৰতে’’তি ৰুত্তং. পক্কামযুন্তি পক্কামেসুং, উপনেসুন্তি অত্থো. দেৰগণস্সাতি তাৰতিংসভৰনে দেৰসঙ্ঘস্স.
এৰং তেহি যক্খেহি তাৰতিংসভৰনং নেত্ৰা নন্দিযৰিমানস্স অৰিদূরে ঠপিতা রেৰতী তং সূরিযমণ্ডলসদিসং অতিৰিয পভস্সরং দিস্ৰা –
৮৬৫. ‘‘আদিচ্চৰণ্ণং রুচিরং পভস্সরং, ব্যম্হং সুভং কঞ্চনজালছন্নং;
কস্সেতমাকিণ্ণজনং ৰিমানং, সুরিযস্স রংসীরিৰ জোতমানং.
৮৬৬. ‘‘নারীগণা চন্দনসারলিত্তা, উভতো ৰিমানং উপসোভযন্তি;
তং দিস্সতি সুরিযসমানৰণ্ণং, কো মোদতি সগ্গপত্তো ৰিমানে’’তি. –
তে যক্খে পুচ্ছি. তেপি তস্সা –
৮৬৭. ‘‘বারাণসিযং নন্দিযো নামাসি, উপাসকো অমচ্ছরী দানপতি ৰদঞ্ঞূ;
তস্সেতমাকিণ্ণজনং ৰিমানং, সূরিযস্স রংসীরিৰ জোতমানং.
৮৬৮. ‘‘নারীগণা চন্দনসারলিত্তা, উভতো ৰিমানং উপসোভযন্তি;
তং দিস্সতি সূরিযসমানৰণ্ণং, সো মোদতি সগ্গপত্তো ৰিমানে’’তি. –
আচিক্খিংসু.
৮৬৮. তত্থ চন্দনসারলিত্তাতি সারভূতেন চন্দনগন্ধেন অনুলিত্তসরীরা. উভতো ৰিমানন্তি ৰিমানং উভতো অন্তো চেৰ বহি চ সঙ্গীতাদীহি উপেচ্চ সোভযন্তি.
অথ রেৰতী –
৮৬৯. ‘‘নন্দিযস্সাহং ভরিযা, অগারিনী সব্বকুলস্স ইস্সরা;
ভত্তু ৰিমানে রমিস্সামি দানহং, ন পত্থযে নিরযং দস্সনাযা’’তি. –
আহ. তত্থ অগারিনীতি গেহসামিনী. ‘‘ভরিযা সগামিনী’’তিপি পঠন্তি, ভরিযা সহগামিনীতি অত্থো. সব্বকুলস্স ইস্সরা ভত্তূতি মম ভত্তু নন্দিযস্স সব্বকুটুম্বিকস্স ইস্সরা সামিনী অহোসিং, তস্মা ইদানিপি ৰিমানে ইস্সরা ভৰিস্সামীতি আহ. ৰিমানে রমিস্সামি দানহন্তি এৰং পলোভেতুমেৰ হি তং তে তত্থ নেসুং. ন পত্থযে নিরযং দস্সনাযাতি যং পন নিরযং মং তুম্হে নেতুকামা, তং নিরযং দস্সনাযপি ন পত্থযে, কুতো পৰিসিতুন্তি ৰদতি.
এৰং ৰদন্তিমেৰ ‘‘ত্ৰং তং পত্থেহি ৰা মা ৰা, কিং তৰ পত্থনাযা’’তি নিরযসমীপং নেত্ৰা –
৮৭০. ‘‘এসো তে নিরযো সুপাপধম্মে, পুঞ্ঞং তযা অকতং জীৰলোকে;
ন হি মচ্ছরী রোসকো পাপধম্মো, সগ্গূপগানং লভতি সহব্যত’’ন্তি. –
গাথমাহংসু. তস্সত্থো – এসো তৰ নিরযো, তযা দীঘরত্তং মহাদুক্খং অনুভৰিতব্বট্ঠানভূতো. কস্মা? পুঞ্ঞং তযা অকতং জীৰলোকে, যস্মা মনুস্সলোকে অপ্পমত্তকম্পি তযা পুঞ্ঞং নাম ন কতং, এৰং অকতপুঞ্ঞো পন তাদিসো সত্তো মচ্ছরী অত্তনো সম্পত্তিনিগূহনলক্খণেন মচ্ছরেন সমন্নাগতো, পরেসং রোসুপ্পাদনেন রোসকো, লোভাদীহি পাপধম্মেহি সমঙ্গীভাৰতো পাপধম্মো সগ্গূপগানং দেৰানং সহব্যতং সহভাৰং ন লভতীতি যোজনা.
এৰং পন ৰত্ৰা তে দ্ৰে যক্খা তত্থেৰন্তরধাযিংসু. তংসদিসে পন দ্ৰে নিরযপালে সংসৰকে নাম গূথনিরযে পক্খিপিতুং আকড্ঢন্তে পস্সিত্ৰা –
৮৭১. ‘‘কিং নু গূথঞ্চ মুত্তঞ্চ, অসুচি পটিদিস্সতি;
দুগ্গন্ধং কিমিদং মীল়্হং, কিমেতং উপৰাযতী’’তি. –
তং নিরযং পুচ্ছি.
৮৭২. ‘‘এস সংসৰকো নাম, গম্ভীরো সতপোরিসো;
যত্থ ৰস্সসহস্সানি, তুৰং পচ্চসি রেৰতে’’তি. –
তস্মিং কথিতে তত্থ অত্তনো নিব্বত্তিহেতুভূতং কম্মং পুচ্ছন্তী –
৮৭৩. ‘‘কিং নু কাযেন ৰাচায, মনসা দুক্কটং কতং;
কেন সংসৰকো লদ্ধো, গম্ভীরো সতপোরিসো’’তি. – আহ;
৮৭৪. ‘‘সমণে ব্রাহ্মণে চাপি, অঞ্ঞে ৰাপি ৰনিব্বকে;
মুসাৰাদেন ৰঞ্চেসি, তং পাপং পকতং তযা’’তি. –
তস্সা তং কম্মং কথেত্ৰা পুন তে –
৮৭৫. ‘‘তেন সংসৰকো লদ্ধো, গম্ভীরো সতপোরিসো;
তত্থে ৰস্সসহস্সানি, তুৰং পচ্চসি রেৰতে’’তি. –
আহংসু. তত্থ সংসৰকো নামাতি নিচ্চকালং গূথমুত্তাদিঅসুচিস্স সংসৰনতো পগ্ঘরণতো সংসৰকো নাম.
ন কেৰলং তুয্হং ইধ সংসৰকলাভো এৰ, অথ খো এত্থ অনেকানি ৰস্সসহস্সানি পচ্চিত্ৰা উত্তিণ্ণায হত্থচ্ছেদাদিলাভোপীতি দস্সেতুং –
৮৭৬. ‘‘হত্থেপি ছিন্দন্তি অথোপি পাদে, কণ্ণেপি ছিন্দন্তি অথোপি নাসং;
অথোপি কাকোল়গণা সমেচ্চ, সঙ্গম্ম খাদন্তি ৰিফন্দমান’’ন্তি. –
তত্থ লদ্ধব্বকারণং আহংসু. তত্থ কাকোল়গণাতি কাকসঙ্ঘা. তে কিরস্সা তিগাৰুতপ্পমাণে সরীরে অনেকসতানি অনেকসহস্সানি পতিত্ৰা তালক্খন্ধপরিমাণেহি সুনিসিতগ্গেহি অযোমযেহি মুখতুণ্ডেহি ৰিজ্ঝিত্ৰা ৰিজ্ঝিত্ৰা খাদন্তি, মংসং গহিতগহিতট্ঠানে কম্মবলেন পূরতেৰ. তেনাহ ‘‘কাকোল়গণা সমেচ্চ, সঙ্গম্ম খাদন্তি ৰিফন্দমান’’ন্তি.
পুন সা মনুস্সলোকং পচ্চানযনায যাচনাদিৰসেন তং তং ৰিপ্পলপি. তেন ৰুত্তং –
৮৭৭. ‘‘সাধু খো মং পটিনেথ, কাহামি কুসলং বহুং;
দানেন সমচরিযায, সংযমেন দমেন চ;
যং কত্ৰা সুখিতা হোন্তি, ন চ পচ্ছানুতপ্পরে’’তি.
পুন নিরযপালা –
৮৭৮. ‘‘পুরে তুৰং পমজ্জিত্ৰা, ইদানি পরিদেৰসি;
সযং কতানং কম্মানং, ৰিপাকং অনুভোস্সসী’’তি. –
আহংসু. পুন সা আহ –
৮৭৯. ‘‘কো দেৰলোকতো মনুস্সলোকং, গন্ত্ৰান পুট্ঠো মে এৰং ৰদেয্য;
নিক্খিত্তদণ্ডেসু দদাথ দানং, অচ্ছাদনং সেয্যমথন্নপানং;
ন হি মচ্ছরী রোসকো পাপধম্মো, সগ্গূপগানং লভতি সহব্যতং.
৮৮০. ‘‘সাহং নূন ইতো গন্ত্ৰা, যোনিং লদ্ধান মানুসিং;
ৰদঞ্ঞূ সীলসম্পন্না, কাহামি কুসলং বহুং;
দানেন সমচরিযায, সংযমেন দমেন চ.
৮৮১. ‘‘আরামানি চ রোপিস্সং, দুগ্গে সঙ্কমানি চ;
পপঞ্চ উদপানঞ্চ, ৰিপ্পসন্নেন চেতসা.
৮৮২. ‘‘চাতুদ্দসিং পঞ্চদসিং, যা চ পক্খস্স অট্ঠমী;
পাটিহারিযপক্খঞ্চ, অট্ঠঙ্গসুসমাগতং.
৮৮৩. ‘‘উপোসথং উপৰসিস্সং, সদা সীলেসু সংৰুতা;
ন চ দানে পমজ্জিস্সং, সামং দিট্ঠমিদং মযা’’তি.
৮৮৪. ‘‘ইচ্চেৰং ৰিপ্পলপন্তিং, ফন্দমানং ততো ততো;
খিপিংসু নিরযে ঘোরে, উদ্ধংপাদং অৰংসির’’ন্তি. –
ইদং সঙ্গীতিকারৰচনং. পুন সা –
৮৮৫. ‘‘অহং পুরে মচ্ছরিনী অহোসিং, পরিভাসিকা সমণব্রাহ্মণানং;
ৰিতথেন চ সামিকং ৰঞ্চযিত্ৰা, পচ্চামহং নিরযে ঘোররূপে’’তি. –
ওসানগাথমাহ. তত্থ ‘‘অহং পুরে মচ্ছরিনী’’তি গাথা নিরযে নিব্বত্তায ৰুত্তা, ইতরা অনিব্বত্তায এৰাতি ৰেদিতব্বা. সেসং সুৰিঞ্ঞেয্যমেৰাতি.
ভিক্খূ রেৰতিযা যক্খেহি গহেত্ৰা নীতভাৰং ভগৰতো আরোচেসুং. তং সুত্ৰা ভগৰা আদিতো পট্ঠায ইমং ৰত্থুং কথেত্ৰা উপরি ৰিত্থারেন ধম্মং দেসেসি, দেসনাপরিযোসানে বহূ সোতাপত্তিফলাদীনি পাপুণিংসু. কামঞ্চেতং রেৰতীপটিবদ্ধায কথায যেভুয্যভাৰতো ‘‘রেৰতীৰিমান’’ন্তি ৰোহরীযতি, যস্মা পন রেৰতী ৰিমানদেৰতা ন হোতি, নন্দিযস্স পন দেৰপুত্তস্স ৰিমানাদিসম্পত্তিপটিসংযুত্তঞ্চেতং, তস্মা পুরিসৰিমানেস্ৰেৰ সঙ্গহং আরোপিতন্তি দট্ঠব্বং.
রেৰতীৰিমানৰণ্ণনা নিট্ঠিতা.