৪. চণ্ডালিৰিমানৰণ্ণনা
চণ্ডালি ৰন্দ পাদানীতি চণ্ডালিৰিমানং. তস্স কা উপ্পত্তি? ভগৰা রাজগহে ৰিহরন্তো পচ্চূসৰেলাযং বুদ্ধাচিণ্ণং মহাকরুণাসমাপত্তিং সমাপজ্জিত্ৰা উট্ঠায লোকং ওলোকেন্তো অদ্দস তস্মিংযেৰ নগরে চণ্ডালাৰসথে ৰসন্তিং একং মহল্লিকং চণ্ডালিং খীণাযুকং, নিরযসংৰত্তনিকঞ্চস্সা কম্মং উপট্ঠিতং. সো মহাকরুণায সমুস্সাহিতমানসো ‘‘সগ্গসংৰত্তনিকং কম্মং কারেত্ৰা তেনস্সা নিরযূপপত্তিং নিসেধেত্ৰা সগ্গে পতিট্ঠাপেস্সামী’’তি চিন্তেত্ৰা মহতা ভিক্খুসঙ্ঘেন সদ্ধিং রাজগহং পিণ্ডায পৰিসতি. তেন চ সমযেন সা চণ্ডালী দণ্ডং ওলুব্ভ নগরতো নিক্খমন্তী ভগৰন্তং আগচ্ছন্তং দিস্ৰা অভিমুখী হুত্ৰা অট্ঠাসি. ভগৰাপি তস্সা গমনং নিৰারেন্তো ৰিয পুরতো অট্ঠাসি. অথাযস্মা মহামোগ্গল্লানো সত্থু চিত্তং ঞত্ৰা তস্সা চ আযুপরিক্খযং ভগৰতো ৰন্দনায তং নিযোজেন্তো –
১৯৫. ‘‘চণ্ডালি ৰন্দ পাদানি, গোতমস্স যসস্সিনো;
তমেৰ অনুকম্পায, অট্ঠাসি ইসিসত্তমো.
১৯৬. ‘‘অভিপ্পসাদেহি মনং, অরহন্তম্হি তাদিনি;
খিপ্পং পঞ্জলিকা ৰন্দ, পরিত্তং তৰ জীৰিত’’ন্তি. – গাথাদ্ৰযমাহ;
১৯৫. তত্থ চণ্ডালীতি জাতিআগতেন নামেন তং আলপতি. ৰন্দাতি অভিৰাদয. পাদানীতি সদেৰকস্স লোকস্স সরণানি চরণানি. তমেৰ অনুকম্পাযাতি তমেৰ অনুগ্গণ্হনত্থং, অপাযূপপত্তিতো নিসেধেত্ৰা সগ্গে নিব্বত্তাপনত্থন্তি অধিপ্পাযো. অট্ঠাসীতি নগরম্পি অপৰিসিত্ৰা ঠিতো. ইসিসত্তমোতি লোকিযসেক্খাসেক্খপচ্চেকবুদ্ধইসীহি উত্তমো উক্কট্ঠতমো, অথ ৰা বুদ্ধইসীনং ৰিপস্সিআদীনং সত্তমোতি ইসিসত্তমো.
১৯৬. অভিপ্পসাদেহি মনন্তি ‘‘সম্মাসম্বুদ্ধো ভগৰা’’তি তৰ চিত্তং পসাদেহি. অরহন্তম্হি তাদিনীতি আরকত্তা কিলেসানং, তেসংযেৰ অরীনং হতত্তা, সংসারচক্কস্স অরানং হতত্তা, পচ্চযানং অরহত্তা, পাপকরণে রহাভাৰা চ অরহন্তে, ইট্ঠাদীসু তাদিভাৰপ্পত্তিযা তাদিম্হি. খিপ্পং পঞ্জলিকা ৰন্দাতি সীঘংযেৰ পগ্গহিতঅঞ্জলিকা হুত্ৰা ৰন্দস্সু. কস্মাতি চে? পরিত্তং তৰ জীৰিতন্তি, ইদানেৰ ভিজ্জনসভাৰত্তা পরিত্তং অতিইত্তরং.
ইতি থেরো গাথাদ্ৰযেন ভগৰতো গুণে পকিত্তেন্তো অত্তনো আনুভাৰে ঠত্ৰা তস্সা চ খীণাযুকতাৰিভাৰনেন সংৰেজেন্তো সত্থু ৰন্দনায নিযোজেসি. সা চ তং সুত্ৰা সংৰেগজাতা সত্থরি পসন্নমানসাৰ হুত্ৰা পঞ্চপতিট্ঠিতেন ৰন্দিত্ৰা অঞ্জলিং কত্ৰা নমস্সমানা বুদ্ধগতায পীতিযা একগ্গচিত্তা হুত্ৰা অট্ঠাসি. ভগৰা ‘‘অলমেত্তকমেতিস্সা সগ্গূপপত্তিযা’’তি নগরং পাৰিসি সদ্ধিং ভিক্খুসঙ্ঘেন. অথ নং একা ভন্তা গাৰী তরুণৰচ্ছা ততো এৰ অভিধাৰন্তী সিঙ্গেন পহরিত্ৰা জীৰিতা ৰোরোপেসি. তং সব্বং দস্সেতুং সঙ্গীতিকারা –
১৯৭. ‘‘চোদিতা ভাৰিতত্তেন, সরীরন্তিমধারিনা;
চণ্ডালী ৰন্দি পাদানি, গোতমস্স যসস্সিনো.
১৯৮. ‘‘তমেনং অৰধী গাৰী, চণ্ডালিং পঞ্জলিং ঠিতং;
নমস্সমানং সম্বুদ্ধং, অন্ধকারে পভঙ্কর’’ন্তি. – গাথাদ্ৰযমাহংসু;
১৯৮. তত্থ পঞ্জলিং ঠিতং নমস্সমানং সম্বুদ্ধন্তি গতেপি ভগৰতি বুদ্ধারম্মণায পীতিযা সমাহিতা হুত্ৰা সম্মুখা ৰিয অঞ্জলিং পগ্গয্হ নমস্সমানং ঠিতং. অন্ধকারেতি অৰিজ্জন্ধকারেন সকলেন কিলেসন্ধকারেন চ অন্ধকারে লোকে. পভঙ্করন্তি ঞাণোভাসকরং.
সা চ ততো চুতা তাৰতিংসেসু নিব্বত্তি, অচ্ছরানং সতসহস্সং চস্সা পরিৰারো অহোসি. তদহেৰ চ সা সহ ৰিমানেন আগন্ত্ৰা ৰিমানতো ওতরিত্ৰা আযস্মন্তং মহামোগ্গল্লানং উপসঙ্কমিত্ৰা ৰন্দি. তমত্থং দস্সেতুং –
১৯৯. ‘‘খীণাসৰং ৰিগতরজং অনেজং, একং অরঞ্ঞম্হি রহো নিসিন্নং;
দেৰিদ্ধিপত্তা উপসঙ্কমিত্ৰা, ৰন্দামি তং ৰীর মহানুভাৰ’’ন্তি. –
দেৰতা আহ. তং থেরো পুচ্ছি –
২০০. ‘‘সুৰণ্ণৰণ্ণা জলিতা মহাযসা, ৰিমানমোরুয্হ অনেকচিত্তা;
পরিৰারিতা অচ্ছরাসঙ্গণেন, কা ত্ৰং সুভে দেৰতে ৰন্দসে মম’’ন্তি.
২০০. তত্থ জলিতাতি অত্তনো সরীরপ্পভায ৰত্থাভরণাদীনং ওভাসেন চ জলন্তী জোতেন্তী. মহাযসাতি মহাপরিৰারা. ৰিমানমোরুয্হাতি ৰিমানতো ওরুয্হ. অনেকচিত্তাতি অনেকৰিধচিত্ততাযুত্তা. সুভেতি সুভগুণে. মমন্তি মং.
এৰং থেরেন পুচ্ছিতা পুন সা –
২০১. ‘‘অহং ভদ্দন্তে চণ্ডালী, তযা ৰীরেন পেসিতা;
ৰন্দিং অরহতো পাদে, গোতমস্স যসস্সিনো.
২০২. ‘‘সাহং ৰন্দিত্ৰা পাদানি, চুতা চণ্ডালযোনিযা;
ৰিমানং সব্বতো ভদ্দং, উপপন্নম্হি নন্দনে.
২০৩. ‘‘অচ্ছরানং সতসহস্সং, পুরক্খত্ৰান তিট্ঠতি;
তাসাহং পৰরা সেট্ঠা, ৰণ্ণেন যসসাযুনা.
২০৪. ‘‘পহূতকতকল্যাণা, সম্পজানা পটিস্সতা;
মুনিং কারুণিকং লোকে, তং ভন্তে ৰন্দিতুমাগতা’’তি. –
চতস্সো গাথাযো আহ.
২০১-৪. তত্থ পেসিতাতি ‘‘চণ্ডালি, ৰন্দ পাদানী’’তিআদিনা ৰন্দনায উয্যোজিতা. যদিপি তং ৰন্দনামযং পুঞ্ঞং পৰত্তিক্খণৰসেন পরিত্তং, খেত্তমহন্ততায পন ফলমহন্ততায চ অতিৰিয মহন্তমেৰাতি আহ ‘‘পহূতকতকল্যাণা’’তি. তথা বুদ্ধারম্মণায পীতিযা পৰত্তিক্খণে পঞ্ঞায সতিযা চ ৰিসদভাৰং সন্ধাযাহ ‘‘সম্পজানা পটিস্সতা’’তি. পুন –
২০৫. ‘‘ইদং ৰত্ৰান চণ্ডালী, কতঞ্ঞূ কতৰেদিনী;
ৰন্দিত্ৰা অরহতো পাদে, তত্থেৰন্তরধাযথা’’তি. –
গাথা সঙ্গীতিকারেহি ঠপিতা.
২০৫. তত্থ চণ্ডালীতি চণ্ডালীভূতপুব্বাতি কত্ৰা ৰুত্তং, দেৰলোকে চ ইদমাচিণ্ণং, যং মনুস্সলোকে নিরুল়্হসমঞ্ঞায ৰোহারো. সেসং ৰুত্তনযমেৰ.
আযস্মা পন মহামোগ্গল্লানো ইমং পৰত্তিং ভগৰতো আরোচেসি. ভগৰা তমত্থং অট্ঠুপ্পত্তিং কত্ৰা সম্পত্তপরিসায ধম্মং দেসেসি, সা দেসনা মহাজনস্স সাত্থিকা অহোসীতি.
চণ্ডালিৰিমানৰণ্ণনা নিট্ঠিতা.