১০. উপ্পজ্জন্তিসুত্তৰণ্ণনা
৬০. দসমে যাৰকীৰন্তি যত্তকং কালং. যতোতি যদা, যতো পট্ঠায, যস্মিং কালেতি ৰা অত্থো. এৰমেতং, আনন্দাতি, আনন্দ, তথাগতে উপ্পন্নে তথাগতস্স তথাগতসাৰকানংযেৰ চ লাভসক্কারো অভিৰড্ঢতি, তিত্থিযা পন নিত্তেজা ৰিহতপ্পভা পহীনলাভসক্কারা হোন্তীতি যং তযা ৰুত্তং, এতং এৰং, ন এতস্স অঞ্ঞথাভাৰো. চক্কৰত্তিনো হি চক্করতনস্স পাতুভাৰেন লোকো চক্করতনং মুঞ্চিত্ৰা অঞ্ঞত্থ পূজাসক্কারসম্মানং ন পৰত্তেতি, চক্করতনমেৰ পন সব্বো লোকো সব্বভাৰেহি সক্করোতি গরুং করোতি মানেতি পূজেতি. ইতি ৰট্টানুসারিপুঞ্ঞমত্তনিস্সন্দস্সপি তাৰ মহন্তো আনুভাৰো, কিমঙ্গং পন ৰিৰট্টানুসারিপুঞ্ঞফলূপত্থম্ভস্স অনন্তাপরিমেয্যগুণগণাধারস্স বুদ্ধরতনস্স ধম্মরতনস্স সঙ্ঘরতনস্স চাতি দস্সেতি.
ভগৰা হি সম্মাসম্বোধিং পত্ৰা পৰত্তৰরধম্মচক্কো অনুক্কমেন লোকে একসট্ঠিযা অরহন্তেসু জাতেসু সট্ঠি অরহন্তে জনপদচারিকায ৰিস্সজ্জেত্ৰা উরুৰেলং পত্ৰা উরুৰেলকস্সপপ্পমুখে সহস্সজটিলে অরহত্তে পতিট্ঠাপেত্ৰা তেহি পরিৰুতো লট্ঠিৰনুয্যানে নিসীদিত্ৰা বিম্বিসারপ্পমুখানং অঙ্গমগধৰাসীনং দ্ৰাদস নহুতানি সাসনে ওতারেত্ৰা যদা রাজগহে ৰিহাসি, ততো পট্ঠায ভগৰতো ভিক্খুসঙ্ঘস্স চ যথা যথা উপরূপরি উল়ারলাভসক্কারো অভিৰড্ঢতি, তথা তথা সব্বতিত্থিযানং লাভসক্কারো পরিহাযি এৰ.
অথেকদিৰসং আযস্মা আনন্দো দিৰাট্ঠানে নিসিন্নো ভগৰতো চ অরিযসঙ্ঘস্স চ সম্মাপটিপত্তিং পচ্চৰেক্খিত্ৰা পীতিসোমনস্সজাতো ‘‘কথং নু খো তিত্থিযান’’ন্তি তেসং পটিপত্তিং আৰজ্জেসি. অথস্স নেসং সব্বথাপি দুপ্পটিপত্তিযেৰ উপট্ঠাসি. সো ‘‘এৰংমহানুভাৰে নাম পুঞ্ঞূপনিস্সযস্স ধম্মানুধম্মপ্পটিপত্তিযা চ উক্কংসপারমিপ্পত্তে ভগৰতি, অরিযসঙ্ঘে চ ধরন্তে কথং ইমে অঞ্ঞতিত্থিযা এৰং দুপ্পটিপন্না অকতপুঞ্ঞা ৰরাকা লাভিনো সক্কতা ভৰিস্সন্তী’’তি তিত্থিযানং লাভসক্কারহানিং নিস্সায কারুঞ্ঞং উপ্পাদেত্ৰা অথ অত্তনো পরিৰিতক্কং ‘‘যাৰকীৰঞ্চ, ভন্তে’’তিআদিনা ভগৰতো আরোচেসি. ভগৰা চ তং, ‘‘আনন্দ, তযা মিচ্ছা পরিৰিতক্কিত’’ন্তি অৰত্ৰা সুৰণ্ণালিঙ্গসদিসং গীৰং উন্নামেত্ৰা সুপুপ্ফিতসতপত্তসস্সিরিকং মহামুখং অভিপ্পসন্নতরং কত্ৰা ‘‘এৰমেতং, আনন্দা’’তি সম্পহংসিত্ৰা ‘‘যাৰকীৰঞ্চা’’তিআদিনা তস্স ৰচনং পচ্চনুমোদি. তেন ৰুত্তং – ‘‘অথ খো আযস্মা আনন্দো…পে… ভিক্খুসঙ্ঘো চা’’তি. অথ ভগৰা তস্সং অট্ঠুপ্পত্তিযং অতীতেপি মযি অনুপ্পন্নে একচ্চে নীচজনা সম্মানং লভিত্ৰা মম উপ্পাদতো পট্ঠায হতলাভসক্কারা অহেসুন্তি বাৰেরুজাতকং (জা. ১.৪.১৫৩ আদযো) কথেসি.
এতমত্থং ৰিদিত্ৰাতি দিট্ঠিগতিকানং তাৰ সক্কারসম্মানো যাৰ ন সম্মাসম্বুদ্ধা লোকে উপ্পজ্জন্তি, তেসং পন উপ্পাদতো পট্ঠায তে হতলাভসক্কারা নিপ্পভা নিত্তেজাৰ হোন্তি, দুপ্পটিপত্তিযা দুক্খতো চ ন মুচ্চন্তীতি এতমত্থং সব্বাকারতো ৰিদিত্ৰা তদত্থদীপনং ইমং উদানং উদানেসি.
তত্থ ওভাসতি তাৰ সো কিমীতি সো খজ্জূপনককিমি তাৰদেৰ ওভাসতি জোততি দিব্বতি. যাৰ ন উন্নমতে পভঙ্করোতি তীসুপি মহাদীপেসু একক্খণে আলোককরণেন ‘‘পভঙ্করো’’তি লদ্ধনামো সূরিযো যাৰ ন উগ্গমতি ন উদেতি. অনুগ্গতে হি সূরিযে লদ্ধোকাসা খজ্জূপনকা ৰিপরিৰত্তমানাপি কণ্টকফলসদিসা তমসি ৰিজ্জোতন্তি. স ৰেরোচনম্হি উগ্গতে, হতপ্পভো হোতি ন চাপি ভাসতীতি সমন্ততো অন্ধকারং ৰিধমিত্ৰা কিরণসহস্সেন ৰিরোচনসভাৰতায ৰেরোচননামকে আদিচ্চে উট্ঠিতে সো খজ্জূপনকো হতপ্পভো নিত্তেজো কাল়কো হোতি, রত্তন্ধকারে ৰিয ন ভাসতি ন দিব্বতি.
এৰং ওভাসিতমেৰ তক্কিকানন্তি যথা তেন খজ্জূপনকেন সূরিযুগ্গমনতো পুরেযেৰ ওভাসিতং হোতি, এৰং তক্কেত্ৰা ৰিতক্কেত্ৰা পরিকপ্পনমত্তেন দিট্ঠীনং গহণতো ‘‘তক্কিকা’’তি লদ্ধনামেহি তিত্থিযেহি ওভাসিতং অত্তনো সমযতেজেন দীপেত্ৰা অধিট্ঠিতং তাৰ, যাৰ সম্মাসম্বুদ্ধা লোকে নুপ্পজ্জন্তি. ন তক্কিকা সুজ্ঝন্তি ন চাপি সাৰকাতি যদা পন সম্মাসম্বুদ্ধা লোকে উপ্পজ্জন্তি, তদা দিট্ঠিগতিকা ন সুজ্ঝন্তি ন সোভন্তি, ন চাপি তেসং সাৰকা সোভন্তি, অঞ্ঞদত্থু ৰিহতসোভা রত্তিখিত্তা ৰিয সরা ন পঞ্ঞাযন্তেৰ. অথ ৰা যাৰ সম্মাসম্বুদ্ধা লোকে নুপ্পজ্জন্তি, তাৰদেৰ তক্কিকানং ওভাসিতং অত্তনো সমযেন জোতনং বাললাপনং, ন ততো পরং. কস্মা? যস্মা ন তক্কিকা সুজ্ঝন্তি, ন চাপি সাৰকা. তে হি দুরক্খাতধম্মৰিনযা সম্মাপটিপত্তিরহিতা ন সংসারতো সুজ্ঝন্তি অনিয্যানিকসাসনত্তা. তেনাহ ‘‘দুদ্দিট্ঠী ন দুক্খা পমুচ্চরে’’তি. তক্কিকা হি অযাথাৰলদ্ধিকতায দুদ্দিট্ঠিনো মিচ্ছাভিনিৰিট্ঠদিট্ঠিকা ৰিপরীতদস্সনা তং দিট্ঠিং অনিস্সজ্জিত্ৰা সংসারদুক্খতো ন কদাচিপি মুচ্চন্তীতি.
দসমসুত্তৰণ্ণনা নিট্ঠিতা.
নিট্ঠিতা চ জচ্চন্ধৰগ্গৰণ্ণনা.