১১. কলহৰিৰাদসুত্তনিদ্দেসৰণ্ণনা

৯৭. একাদসমে কলহৰিৰাদসুত্তনিদ্দেসে কুতোপহূতা কলহা ৰিৰাদাতি কলহো চ তস্স পুব্বভাগো ৰিৰাদো চাতি ইমে কুতো জাতা. পরিদেৰসোকা সহমচ্ছরা চাতি পরিদেৰসোকা চ সহমচ্ছরা চ কুতো পহূতা. মানাতিমানা সহপেসুণা চাতি মানা চ অতিমানা চ পেসুণা চ কুতো পহূতা. তেতি তে সব্বেপি অট্ঠ কিলেসধম্মা. তদিঙ্ঘ ব্যূহীতি তং মযা পুচ্ছিতমত্থং ব্রূহি, যাচামি তং অহন্তি. যাচনত্থো হি ইঙ্ঘাতি নিপাতো.

একেন আকারেনাতি একেন কারণেন. অপরেন আকারেনাতি অপরেন কারণেন. আগারিকা দণ্ডপসুতাতি গহপতিনো ৰিহেসমানা. পব্বজিতা আপত্তিং আপজ্জন্তাতি অনগারিকা সত্তসু আপত্তিক্খন্ধেসু অঞ্ঞতরং আপজ্জমানা.

কুতোপহূতাতি কুতোভূতা. কুতোজাতাতি কুতো পটিলদ্ধভাৰা. কুতোসঞ্জাতাতি উপসগ্গেন পদং ৰড্ঢিতং. কুতোনিব্বত্তাতি কুতো নিব্বত্তলক্খণং পত্তা. উপসগ্গেন পদং ৰড্ঢেত্ৰা ‘‘কুতোঅভিনিব্বত্তা’’তি ৰুত্তং. কুতোপাতুভূতাতি কুতোপাকটীভূতা. কিং নিদানাতিআদীসু অত্তনো ফলং নিদেতীতি নিদানং. এতস্মা ফলং সমুদেতীতি সমুদযো. এতস্মা ফলং জাযতীতি জাতি. এতস্মা ফলং পভৰতীতি পভৰো. মূলং পুচ্ছতীতি কলহস্স কারণং পুচ্ছতি. কারণঞ্হি পতিট্ঠট্ঠেন মূলং. অত্তনো ফলনিপ্ফাদনত্থং হিনোতি পৰত্ততীতি হেতু. ‘‘হন্দ নং গণ্হথা’’তি দস্সেন্তং ৰিয অত্তনো ফলং নিদেতীতি নিদানং. এতস্মা ফলং সম্ভৰতীতি সম্ভৰো. পভৰতি ফলং এতস্মাতি পভৰো. সমুট্ঠাতি এত্থ ফলং, এতেন ৰা সমুট্ঠাতীতি সমুট্ঠানং. অত্তনো ফলং আহরতীতি আহারো. অপটিক্খিপিতব্বট্ঠেন অত্তনো ফলং আরমেতীতি আরম্মণং. এতং পটিচ্চ অপটিক্খিপিত্ৰা ফলং এতি পৰত্ততীতি পচ্চযো. এতস্মা ফলং সমুদেতীতি সমুদযোতি এৰমেতেসং পদানং ৰচনত্থো ৰেদিতব্বো. তং সন্ধায ‘‘কলহস্স চ ৰিৰাদস্স চ মূলং পুচ্ছতী’’তিআদিনা নযেন দেসনা ৰুত্তা.

৯৮. পিযপ্পহূতাতি পিযৰত্থুতো জাতা. মচ্ছেরযুত্তা কলহা ৰিৰাদাতি ইমিনা কলহৰিৰাদাদীনং ন কেৰলং পিযৰত্থুমেৰ, মচ্ছরিযম্পি পচ্চযং দস্সেতি. কলহৰিৰাদসীসেন চেত্থ সব্বেপি তে ধম্মা ৰুত্তাতি ৰেদিতব্বা. যথা চ এতেসং মচ্ছরিযং, তথা পেসুণানঞ্চ ৰিৰাদং. তেনাহ ‘‘ৰিৰাদজাতেসু চ পেসুণানী’’তি. ইমিস্সা গাথায নিদ্দেসো উত্তানত্থোযেৰ.

৯৯. পিযা সু লোকস্মিং কুতোনিদানা, যে চাপি লোভা ৰিচরন্তি লোকেতি ‘‘পিযপ্পহূতা কলহা’’তি যে এত্থ ৰুত্তা, তে পিযা লোকস্মিং কুতোনিদানা, ন কেৰলঞ্চ পিযা, যে চাপি খত্তিযাদযো লোকে ৰিচরন্তি লোভহেতু লোভেনাভিভূতা ৰিচরন্তি, তেসং সো লোভো চ কুতোনিদানোতি দ্ৰে অত্থে একায পুচ্ছায পুচ্ছতি. কুতোনিদানাতি চেত্থ কিংনিদানা কিংহেতুকাতি পচ্চত্তৰচনস্স তোআদেসো ৰেদিতব্বো, সমাসে চস্স লোপাভাৰো. অথ ৰা নিদানাতি জাতা, উপ্পন্নাতি অত্থো. তস্মা কুতো জাতা কুতো উপ্পন্নাতি ৰুত্তং হোতি. আসা চ নিট্ঠা চাতি আসা চ তস্সা আসায সমিদ্ধি চ. যে সম্পরাযায নরস্স হোন্তীতি যে নরস্স সম্পরাযায হোন্তি, পরাযনা হোন্তীতি ৰুত্তং হোতি. একা এৰাযম্পি পুচ্ছা.

দীপা হোন্তীতি পতিট্ঠা ভৰন্তি. সরণা হোন্তীতি দুক্খনাসনা হোন্তি. নিট্ঠাপরাযনা হোন্তীতি সমিদ্ধিপরাযনা হোন্তি.

১০০. ছন্দানিদানানীতি কামচ্ছন্দাদিছন্দনিদানানি. যে চাপি লোভা ৰিচরন্তীতি যে চাপি খত্তিযাদযো লোভা ৰিচরন্তি, তেসং লোভোপি ছন্দনিদানোতি দ্ৰেপি অত্থে একতো ৰিস্সজ্জেতি. ইতোনিদানাতি ছন্দনিদানা এৰাতি ৰুত্তং হোতি. ‘‘ইতোনিদানা’’তি হি ছন্দং সন্ধাযাহ. ছন্দনিদানা হি লোভাদযো. ‘‘ইতোনিদানা’’তি সদ্দসিদ্ধি চেত্থ ‘‘কুতোনিদানা’’তি এত্থ ৰুত্তনযেন ৰেদিতব্বা. আসায সমিদ্ধি ৰুচ্চতি নিট্ঠাতি অজ্ঝাসযনিব্বত্তিপটিলাভো কথীযতি.

১০১. ৰিনিচ্ছযাতি তণ্হাদিট্ঠিৰিনিচ্ছযা. যে চাপি ধম্মা সমণেন ৰুত্তাতি যে চ অঞ্ঞেপি কোধাদীহি সম্পযুত্তা, তথারূপা ৰা অকুসলা ধম্মা বুদ্ধসমণেন ৰুত্তা, তে কুতোপহূতাতি.

অঞ্ঞজাতিকাতি অঞ্ঞসভাৰা. অঞ্ঞৰিহিতকাতি অঞ্ঞেনাকারেন ঠিতা. সমিতপাপেনাতি নিব্বাপিতপাপেন. বাহিতপাপধম্মেনাতি পহীনলামকধম্মেন. ভিন্নকিলেসমূলেনাতি কিলেসমূলানি ভিন্দিত্ৰা ঠিতেন. সব্বাকুসলমূলবন্ধনা পমুত্তেনাতি দ্ৰাদসঅকুসলবন্ধনং মোচেত্ৰা ঠিতেন. ৰুত্তাতি কথিতা. পৰুত্তাতি পকারেন কথিতা.

১০২. তমূপনিস্সায পহোতি ছন্দোতি তং সুখদুক্খৰেদনং তদুভযৰত্থুসঙ্খাতং সাতাসাতং উপনিস্সায সংযোগৰিযোগপত্থনাৰসেন ছন্দো পহোতি. এত্তাৰতা ‘‘ছন্দো নু লোকস্মিং কুতোনিদানো’’তি অযং পঞ্হো ৰিস্সজ্জিতো হোতি. রূপেসু দিস্ৰা ৰিভৰং ভৰঞ্চাতি রূপেসু ৰযঞ্চ উপ্পাদঞ্চ দিস্ৰা. ৰিনিচ্ছযং কুব্বতি জন্তু লোকেতি অপাযাদিকে লোকে অযং জন্তু ভোগাধিগমত্থং তণ্হাৰিনিচ্ছযং ‘‘অত্তা মে উপ্পন্নো’’তিআদিনা নযেন দিট্ঠিৰিনিচ্ছযঞ্চ কুরুতে. এত্তাৰতা ‘‘ৰিনিচ্ছযা চাপি কুতোপভূতা’’তি অযং পঞ্হো ৰিস্সজ্জিতো হোতি.

সাতাসাতং নিস্সাযাতি মধুরঞ্চ অমধুরঞ্চ উপনিস্সযং কত্ৰা. ইট্ঠানিট্ঠন্তি ইট্ঠারম্মণঞ্চ অনিট্ঠারম্মণঞ্চ.

সুরামেরযমজ্জপ্পমাদট্ঠানানুযোগন্তি এত্থ সুরাতি পিট্ঠসুরা পূৰসুরা ওদনসুরা কিণ্ণপক্খিত্তা সম্ভারসংযুত্তাতি পঞ্চ সুরা. মেরযন্তি পুপ্ফাসৰো ফলাসৰো মধ্ৰাসৰো গুল়াসৰো সম্ভারসংযুত্তোতি পঞ্চ আসৰা. তং সব্বম্পি মদকরণৰসেন মজ্জং. পমাদট্ঠানন্তি পমাদকারণং, যায চেতনায তং মজ্জং পিৰতি, তস্সেতং অধিৰচনং. অনুযোগন্তি তং সুরামেরযমজ্জপ্পমাদট্ঠানানুযোগং অনুআযোগং পুনপ্পুনং করণং. যস্মা চ পন তং অনুযুত্তস্স মে উপ্পন্না চেৰ ভোগা পরিহাযন্তি, অনুপ্পন্না চ নুপ্পজ্জন্তি, তস্মা ‘‘মে ভোগা পরিক্খযং খীণভাৰং গচ্ছন্তী’’তি জানাতি. এৰং সব্বত্থ. ৰিকালৰিসিখাচরিযানুযোগন্তি অৰেলায ৰিসিখাসু চরিযানুযুত্তং. সমজ্জাভিচরণন্তি নচ্চাদিদস্সনৰসেন সমজ্জাভিগমনং. আলস্যানুযোগন্তি কাযালসিযতায যুত্তপ্পযুত্ততং. অপাযমুখানি ন সেৰতীতি ভোগানং ৰিনাসদ্ৰারানি ন সেৰতি.

কসিযা ৰাতি কসিকম্মেন ৰা. ৰণিজ্জায ৰাতি ধম্মিকৰণিজ্জকম্মেন ৰা. গোরক্খেন ৰাতি গোপালকম্মেন ৰা. ইস্সত্থেন ৰাতি ধনুসিপ্পেন ৰা. রাজপোরিসেন ৰাতি রাজসেৰককম্মেন ৰা. সিপ্পঞ্ঞতরেন ৰাতি কুম্ভকারাদিসিপ্পানং অঞ্ঞতরেন ৰা. পটিপজ্জতীতি পযোগং করোতি. চক্খুস্মিং উপ্পন্নে জানাতীতি সসম্ভারচক্খুস্মিং উপ্পন্নে জানাতি. ‘‘অত্তা মে উপ্পন্নো’’তি দিট্ঠিং গণ্হাতি. চক্খুস্মিং অন্তরহিতেতি তস্মিং ৰিনট্ঠে. অত্তা মে অন্তরহিতোতি ‘‘মম অত্তা ৰিনট্ঠো’’তি দিট্ঠিং গণ্হাতি. ৰিগতো মে অত্তাতি ৰীতিক্কন্তো মম অত্তা. সোতস্মিন্তিআদীসুপি এসেৰ নযো.

১০৩. এতেপি ধম্মা দ্ৰযমেৰ সন্তেতি এতে কোধাদযো ধম্মা সাতাসাতদ্ৰযে সন্তে এৰ হোন্তি উপ্পজ্জন্তি. এত্তাৰতা ততিযপঞ্হোপি ৰিস্সজ্জিতো হোতি. ইদানি যো এৰং ৰিস্সজ্জিতেসু এতেসু পঞ্হেসু কথংকথী ভৰেয্য, তস্স কথংকথাপহানূপাযং দস্সেন্তো আহ ‘‘কথংকথী ঞাণপথায সিক্খে’’তি, ঞাণদস্সনঞাণাধিগমনত্থং তিস্সো সিক্খা সিক্খেয্যাতি ৰুত্তং হোতি. কিংকারণা? ঞত্ৰা পৰুত্তা সমণেন ধম্মা. বুদ্ধসমণেন হি ঞত্ৰা ধম্মা ৰুত্তা, নত্থি তস্স ধম্মেসু অঞ্ঞাণং, অত্তনো পন ঞাণানুভাৰেন তে অজানন্তো ন জানেয্য, ন দেসনাদোসেন. তস্মা কথংকথী ঞাণপথায সিক্খে, ঞত্ৰা পৰুত্তা সমণেন ধম্মাতি.

পক্খেপবন্ধনেন ৰা বদ্ধোতি নাগরিকবন্ধেন বদ্ধো. পরিক্খেপবন্ধনেন ৰাতি ৰতিপরিক্খেপবন্ধনেন ৰা. গামবন্ধনেনাতিআদীসু তস্মা তস্মা ঠানতো নিক্খমিতুং অলভন্তো গামবন্ধনাদীহি বদ্ধো নাম হোতি. তস্স বন্ধনস্স মোক্খত্থাযাতি এতস্স ৰুত্তপ্পকারস্স বন্ধনস্স মোচনত্থং.

ঞাণম্পি ঞাণপথোতি পুরে উপ্পন্নং ঞাণং অপরাপরুপ্পন্নস্স ঞাণম্পি ঞাণস্স সঞ্চরণমগ্গোতি ঞাণম্পি ঞাণপথো. ঞাণস্স আরম্মণম্পি ঞাণপথোতি ঞাণস্স পচ্চযোপি তং আলম্বিত্ৰা উপ্পজ্জনতো ঞাণপথো. ঞাণসহভুনোপি ধম্মা ঞাণপথোতি ঞাণেন সহুপ্পন্না অৰসেসা চিত্তচেতসিকা ধম্মাপি ঞাণপথো. ইদানি উপমায সাধেন্তো ‘‘যথা অরিযমগ্গো অরিযপথো’’তিআদিমাহ.

কথংকথী পুগ্গলোতি ৰিচিকিচ্ছাৰন্তো পুগ্গলো. সকঙ্খোতি সদ্ৰেল়্হকো. সৰিলেখোতি চিত্তরাজিৰন্তো. সদ্ৰেল়্হকোতি কঙ্খাৰন্তো. সৰিচিকিচ্ছোতি সন্দেহৰন্তো. ঞাণাধিগমাযাতি ঞাণপটিলাভত্থায. ঞাণফুসনাযাতি ঞাণপটিৰিজ্ঝনত্থায. অথ ৰা ঞাণৰিন্দনত্থায. ঞাণসচ্ছিকিরিযাযাতি ঞাণস্স পচ্চক্খকরণত্থায. সনিদানাহন্তি অহং সনিদানং সপচ্চযং কত্ৰা ধম্মদেসনং করোমি. সপ্পাটিহারিযন্তি নিয্যানিকং কত্ৰা. নো অপ্পাটিহারিযন্তি অনিয্যানিকং অকত্ৰা ধম্মদেসনং করোমি.

১০৪. সাতং অসাতঞ্চ কুতোনিদানাতি এত্থ সাতাসাতন্তি সুখদুক্খৰেদনা এৰ অধিপ্পেতা. ন ভৰন্তি হেতেতি ন ভৰন্তি এতে. ৰিভৰং ভৰঞ্চাপি যমেতমত্থং, এতং মে পব্রূহি যতোনিদানন্তি সাতাসাতানং ৰিভৰং ভৰঞ্চ এতম্পি যং অত্থং. লিঙ্গব্যত্তযো এত্থ কতো. ইদং পন ৰুত্তং হোতি – সাতাসাতানং ৰিভৰো ভৰো চাতি যো এস অত্থো, এতং মে পব্রূহি যতোনিদানন্তি. এত্থ চ সাতাসাতানং ৰিভৰভৰৰত্থুকা ৰিভৰভৰদিট্ঠিযো এৰ ৰিভৰভৰাতি অত্থতো ৰেদিতব্বা. তথা হি ইমস্স পঞ্হস্স ৰিস্সজ্জনপক্খে ‘‘ভৰদিট্ঠিপি ফস্সনিদানা, ৰিভৰদিট্ঠিপি ফস্সনিদানা’’তি উপরি নিদ্দেসে (মহানি. ১০৫) ৰক্খতি. ইমায গাথায নিদ্দেসে ৰত্তব্বং নত্থি.

১০৫. ইতোনিদানন্তি ফস্সনিদানং. ইমাযপি ৰত্তব্বং নত্থি.

১০৬. কিস্মিং ৰিভূতে ন ফুসন্তি ফস্সাতি কিস্মিং ৰীতিৰত্তে চক্খুসম্ফস্সাদযো পঞ্চ ফস্সা ন ফুসন্তি. ইমাযপি ৰত্তব্বং নত্থি.

১০৭. নামঞ্চ রূপঞ্চ পটিচ্চাতি সম্পযুত্তকনামঞ্চ ৰত্থারম্মণরূপঞ্চ পটিচ্চ. রূপে ৰিভূতে ন ফুসন্তি ফস্সাতি রূপে ৰীতিৰত্তে পঞ্চ ফস্সা ন ফুসন্তি.

তিণ্ণং সঙ্গতি ফস্সোতি চক্খুরূপৰিঞ্ঞাণানং তিণ্ণন্নং সঙ্গতিযা ফস্সো জাযতি. চক্খু চ রূপা চ রূপস্মিন্তি পসাদচক্খুঞ্চ রূপারম্মণানি চ রূপভাগে রূপকোট্ঠাসে কত্ৰা. চক্খুসম্ফস্সং ঠপেত্ৰাতি তিণ্ণং সঙ্গতিযা উপ্পন্নফস্সং মুঞ্চিত্ৰা. সম্পযুত্তকা ধম্মা নামস্মিন্তি অৰসেসা ৰেদনাদযো ফস্সেন সহজাতা ধম্মা নামভাগে. সোতঞ্চ পটিচ্চাতিআদীসুপি এসেৰ নযো.

চতূহাকারেহি রূপং ৰিভূতং হোতীতি চতূহি কারণেহি রূপং ৰীতিৰত্তং হোতি. ঞাতৰিভূতেনাতি পাকটং কত্ৰা ৰীতিৰত্তেন. তীরণৰিভূতেনাতি অনিচ্চাদিতো তীরযিত্ৰা ৰীতিৰত্তেন. পহানৰিভূতেনাতি ছন্দরাগপহানতো ৰীতিৰত্তেন. সমতিক্কমৰিভূতেনাতি চতুন্নং অরূপসমাপত্তীনং পটিলাভৰসেন ৰীতিৰত্তেন.

১০৮. কথং সমেতস্সাতি কথং পটিপন্নস্স. ৰিভোতি রূপন্তি রূপং ৰিভৰতি, ন ভৰেয্য ৰা. সুখং দুখঞ্চাতি ইট্ঠানিট্ঠরূপমেৰ পুচ্ছতি.

জানেয্যামাতি জানিস্সাম. আজানেয্যামাতি ৰিসেসেন জানিস্সাম. ৰিজানেয্যামাতি অনেকৰিধেন জানিস্সাম. পটিৰিজানেয্যামাতি সম্মা জানিস্সাম. পটিৰিজ্ঝেয্যামাতি চিত্তেন বুজ্ঝিস্সাম.

১০৯. ন সঞ্ঞসঞ্ঞীতি যথা সমেতস্স ৰিভোতি রূপং, সো পকতিসঞ্ঞায সঞ্ঞীপি ন হোতি. ন ৰিসঞ্ঞসঞ্ঞীতি ৰিসঞ্ঞাযপি ৰিরূপায সঞ্ঞায ৰিসঞ্ঞী ন হোতি উম্মত্তকো ৰা খিত্তচিত্তো ৰা. নোপি অসঞ্ঞীতি সঞ্ঞাৰিরহিতোপি ন হোতি নিরোধসমাপন্নো ৰা অসঞ্ঞসত্তো ৰা. ন ৰিভূতসঞ্ঞীতি ‘‘সব্বসো রূপসঞ্ঞান’’ন্তিআদিনা (ৰিভ. ৫০৮) নযেন সমতিক্কন্তসঞ্ঞীপি ন হোতি অরূপজ্ঝানলাভী. এৰং সমেতস্স ৰিভোতি রূপন্তি এতস্মিং সঞ্ঞসঞ্ঞিতাদিভাৰে অট্ঠত্ৰা যদেতং ৰুত্তং ‘‘সো এৰং সমাহিতে চিত্তে…পে… আকাসানঞ্চাযতনসমাপত্তিপটিলাভত্থায চিত্তং অভিনীহরতী’’তি, এৰং সমেতস্স অরূপমগ্গসমঙ্গিনো ৰিভোতি রূপং. সঞ্ঞানিদানা হি পপঞ্চসঙ্খাতি এৰং পটিপন্নস্সাপি চ যা সঞ্ঞা, তংনিদানা তণ্হাদিট্ঠিপপঞ্চাস্স অপ্পহীনাৰ হোন্তীতি দস্সেতি.

অসঞ্ঞিনো ৰুচ্চন্তি নিরোধসমাপন্নাতি সঞ্ঞাৰেদনা নিরোধেত্ৰা নিরোধসমাপন্না সঞ্ঞাভাৰেন অসঞ্ঞিনোতি কথীযন্তি. অসঞ্ঞসত্তাতি সব্বেন সব্বং সঞ্ঞাভাৰেন অসঞ্ঞভৰে নিব্বত্তা.

সো এৰং সমাহিতে চিত্তেতি তত্থ সোতি সো ভিক্খু. এৰন্তি চতুত্থজ্ঝানক্কমনিদস্সনমেতং, ইমিনা কমেন চতুত্থজ্ঝানং পটিলভিত্ৰাতি ৰুত্তং হোতি. সমাহিতেতি ইমিনা চতুত্থজ্ঝানসমাধিনা সমাহিতে. পরিসুদ্ধেতিআদীসু পন উপেক্খাসতিপারিসুদ্ধিভাৰেন পরিসুদ্ধে. পরিসুদ্ধত্তাযেৰ পরিযোদাতে, পভস্সরেতি ৰুত্তং হোতি. সুখাদীনং পচ্চযানং ঘাতেন ৰিহতরাগাদিঅঙ্গণত্তা অনঙ্গণে. অনঙ্গণত্তা এৰ চ ৰিগতূপক্কিলেসে. অঙ্গণেন হি চিত্তং উপক্কিলিস্সতি. সুভাৰিতত্তা মুদুভূতে, ৰসীভাৰপ্পত্তেতি ৰুত্তং হোতি. ৰসে ৰত্তমানঞ্হি চিত্তং মুদূতি ৰুচ্চতি. মুদুত্তাযেৰ চ কম্মনিযে, কম্মক্খমে কম্মযোগ্গেতি ৰুত্তং হোতি. মুদু হি চিত্তং কম্মনিযং হোতি সুদ্ধন্তমিৰ সুৰণ্ণং. তদুভযম্পি চ সুভাৰিতত্তাযেৰ. যথাহ ‘‘নাহং, ভিক্খৰে, অঞ্ঞং একধম্মম্পি সমনুপস্সামি, যং এৰং ভাৰিতং কম্মনিযং হোতি যথযিদং, ভিক্খৰে, চিত্ত’’ন্তি (অ. নি. ১.২২).

এতেসু হি পরিসুদ্ধভাৰাদীসু ঠিতত্তা ঠিতে. ঠিতত্তাযেৰ আনেঞ্জপ্পত্তে অচলে নিরিঞ্জনেতি ৰুত্তং হোতি. মুদুকম্মঞ্ঞভাৰেন ৰা অত্তনো ৰসে ঠিতত্তা ঠিতে. সদ্ধাদীহি পরিগ্গহিতত্তা আনেঞ্জপ্পত্তে. সদ্ধাপরিগ্গহিতঞ্হি চিত্তং অস্সদ্ধিযেন ন ইঞ্জতি, ৰীরিযপরিগ্গহিতং কোসজ্জেন ন ইঞ্জতি, সতিপরিগ্গহিতং পমাদেন ন ইঞ্জতি, সমাধিপরিগ্গহিতং উদ্ধচ্চেন ন ইঞ্জতি, পঞ্ঞাপরিগ্গহিতং অৰিজ্জায ন ইঞ্জতি, ওভাসগতং কিলেসন্ধকারেন ন ইঞ্জতি. ইমেহি ছহি ধম্মেহি পরিগ্গহিতুং আনেঞ্জপ্পত্তং হোতি. এৰং অট্ঠঙ্গসমন্নাগতং চিত্তং অভিনীহারক্খমং হোতি আকাসানঞ্চাযতনসমাপত্তিপটিলাভত্থায.

অপরো নযো – চতুত্থজ্ঝানসমাধিনা সমাহিতে. নীৰরণদূরীভাৰেন পরিসুদ্ধে. ৰিতক্কাদিসমতিক্কমেন পরিযোদাতে. ঝানপটিলাভপচ্চনিকানং পাপকানং ইচ্ছাৰচরানঞ্চ অভাৰেন অনঙ্গণে. ইচ্ছাৰচরানন্তি ইচ্ছায অৰচরানং, ইচ্ছাৰসেন ওতিণ্ণানং পৰত্তানং নানপ্পকারানং কোপঅপ্পচ্চযানন্তি অত্থো. অভিজ্ঝাদীনং চিত্তূপক্কিলেসানং ৰিগমেন ৰিগতূপক্কিলেসে. উভযম্পি চেতং অঙ্গণসুত্তৰত্থসুত্তানুসারেনেৰ (ম. নি. ১.৫৭ আদযো, ৭০ আদযো) ৰেদিতব্বং. ৰসিপ্পত্তিযা মুদুভূতে. ইদ্ধিপাদভাৰূপগমনেন কম্মনিযে. ভাৰনাপারিপূরিযা পণীতভাৰূপগমেন ঠিতে আনেঞ্জপ্পত্তে, যথা আনেঞ্জভাৰং আনেঞ্জপ্পত্তং হোতি, এৰং ঠিতেতি অত্থো. এৰম্পি অট্ঠঙ্গসমন্নাগমেন চিত্তং অভিনীহারক্খমং হোতি আকাসানঞ্চাযতনসমাপত্তিপটিলাভত্থায পাদকং পদট্ঠানভূতং.

আরুপ্পমগ্গসমঙ্গীতি অরূপসমাপত্তিযা গমনমগ্গেন অপরিহীনো. পপঞ্চাযেৰ পপঞ্চসঙ্খাতি তণ্হাদিপপঞ্চাযেৰ পপঞ্চসঙ্খা.

১১০. এত্তাৰতগ্গং নু ৰদন্তি হেকে, যক্খস্স সুদ্ধিং ইধ পণ্ডিতাসে. উদাহু অঞ্ঞম্পি ৰদন্তি এত্তোতি এত্তাৰতা নু ইধ পণ্ডিতা সমণব্রাহ্মণা অগ্গং সুদ্ধিং সত্তস্স ৰদন্তি, উদাহু অঞ্ঞম্পি এত্তো অরূপসমাপত্তিতো অধিকঞ্চ ৰদন্তীতি পুচ্ছতি.

এত্তো অরূপসমাপত্তিতোতি এতস্মা অরূপসমাপত্তিতো.

১১১. এত্তাৰতগ্গম্পি ৰদন্তি হেকেতি একে সস্সতৰাদা সমণব্রাহ্মণা পণ্ডিতমানিনো এত্তাৰতাপি অগ্গং সুদ্ধিং ৰদন্তি. তেসং পনেকে সমযং ৰদন্তীতি তেসঞ্ঞেৰ একে উচ্ছেদৰাদা সমযং উচ্ছেদং ৰদন্তি. অনুপাদিসেসে কুসলাৰদানাতি অনুপাদিসেসে কুসলৰাদা সমানা.

ভৰতজ্জিতাতি ভৰতো ভীতা. ৰিভৰং অভিনন্দন্তীতি উচ্ছেদং পটিচ্চ তুস্সন্তি. তে সত্তস্স সমন্তি তে উচ্ছেদৰাদিনো পুগ্গলস্স সমং অনুপ্পত্তিং ৰদন্তি. উপসমন্তি অতীৰ সমং. ৰূপসমন্তি সন্তং. নিরোধন্তি অনুপ্পাদং. পটিপস্সদ্ধিন্তি অপুনুপ্পত্তিং.

১১২. এতে চ ঞত্ৰা উপনিস্সিতাতি এতে চ দিট্ঠিগতিকে সস্সতুচ্ছেদদিট্ঠিযো নিস্সিতাতি ঞত্ৰা. ঞত্ৰা মুনী নিস্সযে সো ৰীমংসীতি নিস্সযে চ ঞত্ৰা সো ৰীমংসী পণ্ডিতো বুদ্ধমুনি. ঞত্ৰা ৰিমুত্তোতি দুক্খানিচ্চাদিতো ধম্মে ঞত্ৰা ৰিমুত্তো. ভৰাভৰায ন সমেতীতি পুনপ্পুনং উপপত্তিযা ন সমাগচ্ছতি. অপরামসন্তি অপরামসন্তো. পরামাসং নাপজ্জন্তোতি অত্থো.

সদ্ধম্মপ্পজ্জোতিকায মহানিদ্দেসট্ঠকথায

কলহৰিৰাদসুত্তনিদ্দেসৰণ্ণনা নিট্ঠিতা.