১. চূল়েকসাটকব্রাহ্মণৰত্থু

অভিত্থরেথ কল্যাণেতি ইমং ধম্মদেসনং সত্থা জেতৰনে ৰিহরন্তো চূল়েকসাটকব্রাহ্মণং আরব্ভ কথেসি.

ৰিপস্সিদসবলস্স কালস্মিঞ্হি মহাএকসাটকব্রাহ্মণো নাম অহোসি, অযং পন এতরহি সাৰত্থিযং চূল়েকসাটকো নাম. তস্স হি একো নিৰাসনসাটকো অহোসি, ব্রাহ্মণিযাপি একো. উভিন্নম্পি একমেৰ পারুপনং, বহি গমনকালে ব্রাহ্মণো ৰা ব্রাহ্মণী ৰা তং পারুপতি. অথেকদিৰসং ৰিহারে ধম্মস্সৰনে ঘোসিতে ব্রাহ্মণো আহ – ‘‘ভোতি ধম্মস্সৰনং ঘোসিতং, কিং দিৰা ধম্মস্সৰনং গমিস্সসি, উদাহু রত্তিং. পারুপনস্স হি অভাৰেন ন সক্কা অম্হেহি একতো গন্তু’’ন্তি. ব্রাহ্মণী, ‘‘সামি, অহং দিৰা গমিস্সামী’’তি সাটকং পারুপিত্ৰা অগমাসি. ব্রাহ্মণো দিৰসভাগং গেহে ৰীতিনামেত্ৰা রত্তিং গন্ত্ৰা সত্থু পুরতো নিসিন্নোৰ ধম্মং অস্সোসি. অথস্স সরীরং ফরমানা পঞ্চৰণ্ণা পীতি উপ্পজ্জি. সো সত্থারং পূজিতুকামো হুত্ৰা ‘‘সচে ইমং সাটকং দস্সামি, নেৰ ব্রাহ্মণিযা, ন ময্হং পারুপনং ভৰিস্সতী’’তি চিন্তেসি. অথস্স মচ্ছেরচিত্তানং সহস্সং উপ্পজ্জি, পুনেকং সদ্ধাচিত্তং উপ্পজ্জি. তং অভিভৰিত্ৰা পুন মচ্ছেরসহস্সং উপ্পজ্জি. ইতিস্স বলৰমচ্ছেরং বন্ধিত্ৰা গণ্হন্তং ৰিয সদ্ধাচিত্তং পটিবাহতিযেৰ. তস্স ‘‘দস্সামি, ন দস্সামী’’তি চিন্তেন্তস্সেৰ পঠমযামো অপগতো, মজ্ঝিমযামো সম্পত্তো. তস্মিম্পি দাতুং নাসক্খি. পচ্ছিমযামে সম্পত্তে সো চিন্তেসি – ‘‘মম সদ্ধাচিত্তেন মচ্ছেরচিত্তেন চ সদ্ধিং যুজ্ঝন্তস্সেৰ দ্ৰে যামা ৰীতিৰত্তা, ইদং মম এত্তকং মচ্ছেরচিত্তং ৰড্ঢমানং চতূহি অপাযেহি সীসং উক্খিপিতুং ন দস্সতি, দস্সামি ন’’ন্তি. সো মচ্ছেরসহস্সং অভিভৰিত্ৰা সদ্ধাচিত্তং পুরেচারিকং কত্ৰা সাটকং আদায সত্থু পাদমূলে ঠপেত্ৰা ‘‘জিতং মে, জিতং মে’’তি তিক্খত্তুং মহাসদ্দমকাসি.

রাজা পসেনদি কোসলো ধম্মং সুণন্তো তং সদ্দং সুত্ৰা ‘‘পুচ্ছথ নং, কিং কির তেন জিত’’ন্তি আহ. সো রাজপুরিসেহি পুচ্ছিতো তমত্থং আরোচেসি. তং সুত্ৰা রাজা ‘‘দুক্করং কতং ব্রাহ্মণেন, সঙ্গহমস্স করিস্সামী’’তি একং সাটকযুগং দাপেসি. সো তম্পি তথাগতস্সেৰ অদাসি. পুন রাজা দ্ৰে চত্তারি অট্ঠ সোল়সাতি দ্ৰিগুণং কত্ৰা দাপেসি. সো তানিপি তথাগতস্সেৰ অদাসি. অথস্স রাজা দ্ৰত্তিংস যুগানি দাপেসি. ব্রাহ্মণো ‘‘অত্তনো অগ্গহেত্ৰা লদ্ধং লদ্ধং ৰিস্সজ্জেসিযেৰা’’তি ৰাদমোচনত্থং ততো একং যুগং অত্তনো, একং ব্রাহ্মণিযাতি দ্ৰে যুগানি গহেত্ৰা তিংস যুগানি তথাগতস্সেৰ অদাসি. রাজা পন তস্মিং সত্তক্খত্তুম্পি দদন্তে পুন দাতুকামোযেৰ অহোসি. পুব্বে মহাএকসাটকো চতুসট্ঠিযা সাটকযুগেসু দ্ৰে অগ্গহেসি, অযং পন দ্ৰত্তিংসায লদ্ধকালে দ্ৰে অগ্গহেসি. রাজা পুরিসে আণাপেসি – ‘‘দুক্করং ভণে ব্রাহ্মণেন কতং, অন্তেপুরে মম দ্ৰে কম্বলানি আহরাপেয্যাথা’’তি. তে তথা করিংসু. রাজা সতসহস্সগ্ঘনকে দ্ৰে কম্বলে দাপেসি. ব্রাহ্মণো ‘‘ন ইমে মম সরীরে উপযোগং অরহন্তি, বুদ্ধসাসনস্সেৰ এতে অনুচ্ছৰিকা’’তি একং কম্বলং অন্তোগন্ধকুটিযং সত্থু সযনস্স উপরি ৰিতানং কত্ৰা বন্ধি, একং অত্তনো ঘরে নিবদ্ধং ভুঞ্জন্তস্স ভিক্খুনো ভত্তকিচ্চট্ঠানে ৰিতানং কত্ৰা বন্ধি. রাজা সাযন্হসমযে সত্থু সন্তিকং গন্ত্ৰা তং কম্বলং সঞ্জানিত্ৰা, ‘‘ভন্তে, কেন পূজা কতা’’তি পুচ্ছিত্ৰা ‘‘একসাটকেনা’’তি ৰুত্তে ‘‘ব্রাহ্মণো মম পসাদট্ঠানেযেৰ পসীদতী’’তি ৰত্ৰা ‘‘চত্তারো হত্থী চত্তারো অস্সে চত্তারি কহাপণসহস্সানি চতস্সো ইত্থিযো চতস্সো দাসিযো চত্তারো পুরিসে চতুরো গামৰরে’’তি এৰং যাৰ সব্বসতা চত্তারি চত্তারি কত্ৰা সব্বচতুক্কং নাম অস্স দাপেসি.

ভিক্খূ ধম্মসভাযং কথং সমুট্ঠাপেসুং – ‘‘অহো অচ্ছরিযং চূল়েকসাটকস্স কম্মং, তংমুহুত্তমেৰ সব্বচতুক্কং লভি, ইদানি কতেন কল্যাণকম্মেন অজ্জমেৰ ৰিপাকো দিন্নো’’তি. সত্থা আগন্ত্ৰা ‘‘কায নুত্থ, ভিক্খৰে, এতরহি কথায সন্নিসিন্না’’তি পুচ্ছিত্ৰা ‘‘ইমায নামা’’তি ৰুত্তে, ‘‘ভিক্খৰে, সচাযং একসাটকো পঠমযামে ময্হং দাতুং অসক্খিস্স, সব্বসোল়সকং অলভিস্স. সচে মজ্ঝিমযামে অসক্খিস্স, সব্বট্ঠকং অলভিস্স. বলৰপচ্ছিমযামে দিন্নত্তা পনেস সব্বচতুক্কং লভি. কল্যাণকম্মং করোন্তেন হি উপ্পন্নং চিত্তং অহাপেত্ৰা তঙ্খণঞ্ঞেৰ কাতব্বং. দন্ধং কতং কুসলঞ্হি সম্পত্তিং দদমানং দন্ধমেৰ দদাতি, তস্মা চিত্তুপ্পাদসমনন্তরমেৰ কল্যাণকম্মং কাতব্ব’’ন্তি ৰত্ৰা অনুসন্ধিং ঘটেত্ৰা ধম্মং দেসেন্তো ইমং গাথমাহ –

১১৬. ‘‘অভিত্থরেথ কল্যাণে, পাপা চিত্তং নিৰারযে;

দন্ধঞ্হি করোতো পুঞ্ঞং, পাপস্মিং রমতী মনো’’তি.

তত্থ অভিত্থরেথাতি তুরিততুরিতং সীঘসীঘং করেয্যাতি অত্থো. গিহিনা ৰা হি ‘‘সলাকভত্তদানাদীসু কিঞ্চিদেৰ কুসলং করিস্সামী’’তি চিত্তে উপ্পন্নে যথা অঞ্ঞে ওকাসং ন লভন্তি, এৰং ‘‘অহং পুরে, অহং পুরে’’তি তুরিততুরিতমেৰ কাতব্বং. পব্বজিতেন ৰা উপজ্ঝাযৰত্তাদীনি করোন্তেন অঞ্ঞস্স ওকাসং অদত্ৰা ‘‘অহং পুরে, অহং পুরে’’তি তুরিততুরিতমেৰ কাতব্বং. পাপা চিত্তন্তি কাযদুচ্চরিতাদিপাপকম্মতো ৰা অকুসলচিত্তুপ্পাদতো ৰা সব্বথামেন চিত্তং নিৰারযে. দন্ধঞ্হি করোতোতি যো পন ‘‘দস্সামি, ন দস্সামি সম্পজ্জিস্সতি নু খো মে, নো’’তি এৰং চিক্খল্লমগ্গেন গচ্ছন্তো ৰিয দন্ধং পুঞ্ঞং করোতি, তস্স একসাটকস্স ৰিয মচ্ছেরসহস্সং পাপং ওকাসং লভতি. অথস্স পাপস্মিং রমতী মনো, কুসলকম্মকরণকালেযেৰ হি চিত্তং কুসলে রমতি, ততো মুচ্চিত্ৰা পাপনিন্নমেৰ হোতীতি.

গাথাপরিযোসানে বহূ সোতাপত্তিফলাদীনি পাপুণিংসূতি.

চূল়েকসাটকব্রাহ্মণৰত্থু পঠমং.