৭. কোসম্বিৰাসীতিস্সত্থেরসামণেরৰত্থু
সন্তং তস্স মনং হোতীতি ইমং ধম্মদেসনং সত্থা জেতৰনে ৰিহরন্তো তিস্সত্থেরস্স সামণেরং আরব্ভ কথেসি.
একো কির কোসম্বিৰাসী কুলপুত্তো সত্থু সাসনে পব্বজিত্ৰা লদ্ধুপসম্পদো ‘‘কোসম্বিৰাসীতিস্সত্থেরো’’তি পঞ্ঞাযি. তস্স কোসম্বিযং ৰুট্ঠৰস্সস্স উপট্ঠাকো তিচীৰরঞ্চেৰ সপ্পিফাণিতঞ্চ আহরিত্ৰা পাদমূলে ঠপেসি. অথ নং থেরো আহ – ‘‘কিং ইদং উপাসকা’’তি. ‘‘ননু মযা, ভন্তে, তুম্হে ৰস্সং ৰাসিতা, অম্হাকঞ্চ ৰিহারে ৰুট্ঠৰস্সা ইমং লাভং লভন্তি, গণ্হথ, ভন্তে’’তি. ‘‘হোতু, উপাসক, ন ময্হং ইমিনা অত্থো’’তি. ‘‘কিং কারণা, ভন্তে’’তি? ‘‘মম সন্তিকে কপ্পিযকারকো সামণেরোপি নত্থি, আৰুসো’’তি. ‘‘সচে, ভন্তে, কপ্পিযকারকো নত্থি, মম পুত্তো অয্যস্স সন্তিকে সামণেরো ভৰিস্সতী’’তি. থেরো অধিৰাসেসি. উপাসকো সত্তৰস্সিকং অত্তনো পুত্তং থেরস্স সন্তিকং নেত্ৰা ‘‘ইমং পব্বাজেথা’’তি অদাসি. অথস্স থেরো কেসে তেমেত্ৰা তচপঞ্চককম্মট্ঠানং দত্ৰা পব্বাজেসি. সো খুরগ্গেযেৰ সহ পটিসম্ভিদাহি অরহত্তং পাপুণি.
থেরো তং পব্বাজেত্ৰা অড্ঢমাসং তত্থ ৰসিত্ৰা ‘‘সত্থারং পস্সিস্সামী’’তি সামণেরং ভণ্ডকং গাহাপেত্ৰা গচ্ছন্তো অন্তরামগ্গে একং ৰিহারং পাৰিসি. সামণেরো উপজ্ঝাযস্স সেনাসনং গহেত্ৰা পটিজগ্গি. তস্স তং পটিজগ্গন্তস্সেৰ ৰিকালো জাতো, তেন অত্তনো সেনাসনং পটিজগ্গিতুং নাসক্খি. অথ নং উপট্ঠানৰেলাযং আগন্ত্ৰা নিসিন্নং থেরো পুচ্ছি – ‘‘সামণের, অত্তনো ৰসনট্ঠানং পটিজগ্গিত’’ন্তি? ‘‘ভন্তে, পটিজগ্গিতুং ওকাসং নালত্থ’’ন্তি. ‘‘তেন হি মম ৰসনট্ঠানেযেৰ ৰস, দুক্খং তে আগন্তুকট্ঠানে বহি ৰসিতু’’ন্তি তং গহেত্ৰাৰ সেনাসনং পাৰিসি. থেরো পন পুথুজ্জনো নিপন্নমত্তোৰ নিদ্দং ওক্কমি. সামণেরো চিন্তেসি – ‘‘অজ্জ মে উপজ্ঝাযেন সদ্ধিং ততিযো দিৰসো একসেনাসনে ৰসন্তস্স, ‘সচে নিপজ্জিত্ৰা নিদ্দাযিস্সামি, থেরো সহসেয্যং আপজ্জেয্যা’তি নিসিন্নকোৰ ৰীতিনামেস্সামী’’তি উপজ্ঝাযস্স মঞ্চকসমীপে পল্লঙ্কং আভুজিত্ৰা নিসিন্নকোৰ রত্তিং ৰীতিনামেসি. থেরো পচ্চূসকালে পচ্চুট্ঠায ‘‘সামণেরং নিক্খমাপেতুং ৰট্টতী’’তি মঞ্চকপস্সে ঠপিতবীজনিং গহেত্ৰা বীজনিপত্তস্স অগ্গেন সামণেরস্স কটসারকং পহরিত্ৰা বীজনিং উদ্ধং উক্খিপন্তো ‘‘সামণের, বহি নিক্খমা’’তি আহ, বীজনিপত্তদণ্ডকো অক্খিম্হি পটিহঞ্ঞি, তাৰদেৰ অক্খি ভিজ্জি. সো ‘‘কিং, ভন্তে’’তি ৰত্ৰা উট্ঠায ‘‘বহি নিক্খমা’’তি ৰুত্তে ‘‘অক্খি মে, ভন্তে, ভিন্ন’’ন্তি অৰত্ৰা একেন হত্থেন পটিচ্ছাদেত্ৰা নিক্খমি. ৰত্তকরণকালে চ পন ‘‘অক্খি মে ভিন্ন’’ন্তি তুণ্হী অনিসীদিত্ৰা একেন হত্থেন অক্খিং গহেত্ৰা একেন হত্থেন মুট্ঠিসম্মুঞ্জনিং আদায ৰচ্চকুটিঞ্চ মুখধোৰনট্ঠানঞ্চ সম্মজ্জিত্ৰা মুখধোৰনোদকঞ্চ ঠপেত্ৰা পরিৰেণং সম্মজ্জি. সো উপজ্ঝাযস্স দন্তকট্ঠং দদমানো একেনেৰ হত্থেন অদাসি.
অথ নং উপজ্ঝাযো আহ – ‘‘অসিক্খিতো ৰতাযং সামণেরো, আচরিযুপজ্ঝাযানং একেন হত্থেন দন্তকট্ঠং দাতুং ন ৰট্টতী’’তি. জানামহং, ভন্তে, ‘‘ন এৰং ৰট্টতী’’তি, একো পন মে হত্থো ন তুচ্ছোতি. ‘‘কিং সামণেরা’’তি? সো আদিতো পট্ঠায তং পৰত্তিং আরোচেসি. থেরো সুত্ৰাৰ সংৰিগ্গমানসো ‘‘অহো ৰত মযা ভারিযং কম্মং কত’’ন্তি ৰত্ৰা ‘‘খমাহি মে, সপ্পুরিস, নাহমেতং জানামি, অৰস্সযো মে হোহী’’তি অঞ্জলিং পগ্গয্হ সত্তৰস্সিকদারকস্স পাদমূলে উক্কুটিকং নিসীদি. অথ নং সামণেরো আহ – ‘‘নাহং, ভন্তে, এতদত্থায কথেসিং, তুম্হাকং চিত্তং অনুরক্খন্তেন মযা এৰং ৰুত্তং নেৰেত্থ তুম্হাকং দোসো অত্থি, ন ময্হং. ৰট্টস্সেৰেসো দোসো, মা চিন্তযিত্থ, মযা তুম্হাকং ৰিপ্পটিসারং রক্খন্তেনেৰ নারোচিত’’ন্তি. থেরো সামণেরেন অস্সাসিযমানোপি অনস্সাসিত্ৰা উপ্পন্নসংৰেগো সামণেরস্স ভণ্ডকং গহেত্ৰা সত্থু সন্তিকং পাযাসি. সত্থাপিস্স আগমনং ওলোকেন্তোৰ নিসীদি. সো গন্ত্ৰা সত্থারং ৰন্দিত্ৰা সত্থারা সদ্ধিং পটিসম্মোদনং কত্ৰা ‘‘খমনীযং তে ভিক্খু, কিঞ্চি অতিরেকং অফাসুকং অত্থী’’তি পুচ্ছিতো আহ – ‘‘খমনীযং, ভন্তে, নত্থি মে কিঞ্চি অতিরেকং অফাসুকং, অপিচ খো পন মে অযং দহরসামণেরো ৰিয অঞ্ঞো অতিরেকগুণো ন দিট্ঠপুব্বো’’তি. ‘‘কিং পন ইমিনা কতং ভিক্খূ’’তি. সো আদিতো পট্ঠায সব্বং তং পৰত্তিং ভগৰতো আরোচেন্তো আহ – ‘‘এৰং, ভন্তে, মযা খমাপিযমানো মং এৰং ৰদেসি ‘নেৰেত্থ তুম্হাকং দোসো অত্থি, ন ময্হং. ৰট্টস্সেৰেসো দোসো, তুম্হে মা চিন্তযিত্থা’তি, ইতি মং অস্সাসেসিযেৰ, মযি নেৰ কোপং, ন দোসমকাসি, ন মে, ভন্তে, এৰরূপো গুণসম্পন্নো দিট্ঠপুব্বো’’তি. অথ নং সত্থা ‘‘ভিক্খু খীণাসৰা নাম ন কস্সচি কুপ্পন্তি, ন দুস্সন্তি, সন্তিন্দ্রিযা সন্তমানসাৰ হোন্তী’’তি ৰত্ৰা অনুসন্ধিং ঘটেত্ৰা ধম্মং দেসেন্তো ইমং গাথমাহ –
৯৬. ‘‘সন্তং তস্স মনং হোতি, সন্তা ৰাচা চ কম্ম চ;
সম্মদঞ্ঞা ৰিমুত্তস্স, উপসন্তস্স তাদিনো’’তি.
তত্থ সন্তং তস্সাতি তস্স খীণাসৰসামণেরস্স অভিজ্ঝাদীনং অভাৰেন মনং সন্তমেৰ হোতি উপসন্তং নিব্বুতং. তথা মুসাৰাদাদীনং অভাৰেন ৰাচা চ পাণাতিপাতাদীনং অভাৰেন কাযকম্মঞ্চ সন্তমেৰ হোতি. সম্মদঞ্ঞা ৰিমুত্তস্সাতি নযেন হেতুনা জানিত্ৰা পঞ্চহি ৰিমুত্তীহি ৰিমুত্তস্স. উপসন্তস্সাতি অব্ভন্তরে রাগাদীনং উপসমেন উপসন্তস্স. তাদিনোতি তথারূপস্স গুণসম্পন্নস্সাতি.
দেসনাৰসানে কোসম্বিৰাসীতিস্সত্থেরো সহ পটিসম্ভিদাহি অরহত্তং পাপুণি. সেসমহাজনস্সাপি সাত্থিকা ধম্মদেসনা অহোসীতি.
কোসম্বিৰাসীতিস্সত্থেরসামণেরৰত্থু সত্তমং.