৮. পঞ্চসতভিক্খুৰত্থু

সব্বত্থ ৰে সপ্পুরিসা চজন্তীতি ইমং ধম্মদেসনং সত্থা জেতৰনে ৰিহরন্তো পঞ্চসতে ভিক্খূ আরব্ভ কথেসি. দেসনা ৰেরঞ্জাযং সমুট্ঠিতা.

পঠমবোধিযঞ্হি ভগৰা ৰেরঞ্জং গন্ত্ৰা ৰেরঞ্জেন ব্রাহ্মণেন নিমন্তিতো পঞ্চহি ভিক্খুসতেহি সদ্ধিং ৰস্সং উপগঞ্ছি. ৰেরঞ্জো ব্রাহ্মণো মারাৰট্টনেন আৰট্টো একদিৰসম্পি সত্থারং আরব্ভ সতিং ন উপ্পাদেসি. ৰেরঞ্জাপি দুব্ভিক্খা অহোসি, ভিক্খূ সন্তরবাহিরং ৰেরঞ্জং পিণ্ডায চরিত্ৰা পিণ্ডপাতং অলভন্তা কিলমিংসু. তেসং অস্সৰাণিজকা পত্থপত্থপুলকং ভিক্খং পঞ্ঞাপেসুং. তে কিলমন্তে দিস্ৰা মহামোগ্গল্লানত্থেরো পথৰোজং ভোজেতুকামো, উত্তরকুরুঞ্চ পিণ্ডায পৰেসেতুকামো অহোসি, সত্থা তং পটিক্খিপি. ভিক্খূনং একদিৰসম্পি পিণ্ডপাতং আরব্ভ পরিত্তাসো নাহোসি, ইচ্ছাচারং ৰজ্জেত্ৰা এৰ ৰিহরিংসু. সত্থা তত্থ তেমাসং ৰসিত্ৰা ৰেরঞ্জং ব্রাহ্মণং অপলোকেত্ৰা তেন কতসক্কারসম্মানো তং সরণেসু পতিট্ঠাপেত্ৰা ততো নিক্খন্তো অনুপুব্বেন চারিকং চরমানো একস্মিং সমযে সাৰত্থিং পত্ৰা জেতৰনে ৰিহাসি, সাৰত্থিৰাসিনো সত্থু আগন্তুকভত্তানি করিংসু. তদা পন পঞ্চসতমত্তা ৰিঘাসাদা ভিক্খূ নিস্সায অন্তোৰিহারেযেৰ ৰসন্তি. তে ভিক্খূনং ভুত্তাৰসেসানি পণীতভোজনানি ভুঞ্জিত্ৰা নিদ্দাযিত্ৰা উট্ঠায নদীতীরং গন্ত্ৰা নদন্তা ৰগ্গন্তা মল্লমুট্ঠিযুদ্ধং যুজ্ঝন্তা কীল়ন্তা অন্তোৰিহারেপি বহিৰিহারেপি অনাচারমেৰ চরন্তা ৰিচরন্তি. ভিক্খূ ধম্মসভাযং কথং সমুট্ঠাপেসুং ‘‘পস্সথাৰুসো, ইমে ৰিঘাসাদা দুব্ভিক্খকালে ৰেরঞ্জাযং কঞ্চি ৰিকারং ন দস্সেসুং, ইদানি পন এৰরূপানি পণীতভোজনানি ভুঞ্জিত্ৰা অনেকপ্পকারং ৰিকারং দস্সেন্তা ৰিচরন্তি. ভিক্খূ পন ৰেরঞ্জাযম্পি উপসন্তরূপা ৰিহরিত্ৰা ইদানিপি উপসন্তুপসন্তাৰ ৰিহরন্তী’’তি. সত্থা ধম্মসভং গন্ত্ৰা, ‘‘ভিক্খৰে, কিং কথেথা’’তি পুচ্ছিত্ৰা ‘‘ইদং নামা’’তি ৰুত্তে ‘‘পুব্বেপেতে গদ্রভযোনিযং নিব্বত্তা পঞ্চসতা গদ্রভা হুত্ৰা পঞ্চসতানং আজানীযসিন্ধৰানং অল্লরসমুদ্দিকপানকপীতাৰসেসং উচ্ছিট্ঠকসটং উদকেন মদ্দিত্ৰা মকচিপিলোতিকাহি পরিস্সাৰিতত্তা ‘ৰোলোদক’ন্তি সঙ্খ্যং গতং অপ্পরসং নিহীনং পিৰিত্ৰা মধুমত্তা ৰিয নদন্তা ৰিচরিংসূতি ৰত্ৰা –

‘‘ৰালোদকং অপ্পরসং নিহীনং,

পিত্ৰা মদো জাযতি গদ্রভানং;

ইমঞ্চ পিত্ৰান রসং পণীতং,

মদো ন সঞ্জাযতি সিন্ধৰানং.

‘‘অপ্পং পিৰিত্ৰান নিহীনজচ্চো,

সো মজ্জতী তেন জনিন্দ পুট্ঠো;

ধোরয্হসীলী চ কুলম্হি জাতো,

ন মজ্জতী অগ্গরসং পিৰিত্ৰা’’তি. (জা. ১.২.৬৫);

ইদং ৰালোদকজাতকং ৰিত্থারেন কথেত্ৰা ‘‘এৰং, ভিক্খৰে, সপ্পুরিসা লোকধম্মং ৰিৰজ্জেত্ৰা সুখিতকালেপি দুক্খিতকালেপি নিব্বিকারাৰ হোন্তী’’তি অনুসন্ধিং ঘটেত্ৰা ধম্মং দেসেন্তো ইমং গাথমাহ –

৮৩. ‘‘সব্বত্থ ৰে সপ্পুরিসা চজন্তি,

ন কামকামা লপযন্তি সন্তো;

সুখেন ফুট্ঠা অথ ৰা দুখেন,

ন উচ্চাৰচং পণ্ডিতা দস্সযন্তী’’তি.

তত্থ সব্বত্থাতি পঞ্চক্খন্ধাদিভেদেসু সব্বধম্মেসু. সপ্পুরিসাতি সুপুরিসা. চজন্তীতি অরহত্তমগ্গঞাণেন অপকড্ঢন্তা ছন্দরাগং ৰিজহন্তি. কামকামাতি কামে কামযন্তা কামহেতু কামকারণা. ন লপযন্তি সন্তোতি বুদ্ধাদযো সন্তো কামহেতু নেৰ অত্তনা লপযন্তি, ন পরং লপাপেন্তি. যে হি ভিক্খায পৰিট্ঠা ইচ্ছাচারে ঠিতা ‘‘কিং, উপাসক, সুখং তে পুত্তদারস্স, রাজচোরাদীনং ৰসেন দ্ৰিপদচতুপ্পদেসু নত্থি কোচি উপদ্দৰো’’তিআদীনি ৰদন্তি, তাৰ তে লপযন্তি নাম. তথা পন ৰত্ৰা ‘‘আম, ভন্তে, সব্বেসং নো সুখং, নত্থি কোচি উপদ্দৰো, ইদানি নো গেহং পহূতঅন্নপানং, ইধেৰ ৰসথা’’তি অত্তানং নিমন্তাপেন্তা লপাপেন্তি নাম. সন্তো পন ইদং উভযম্পি ন করোন্তি. সুখেন ফুট্ঠা অথ ৰা দুখেনাতি দেসনামত্তমেতং, অট্ঠহি পন লোকধম্মেহি ফুট্ঠা তুট্ঠিভাৰমঙ্কুভাৰৰসেন ৰা ৰণ্ণভণনঅৰণ্ণভণনৰসেন ৰা উচ্চাৰচং আকারং পণ্ডিতা ন দস্সযন্তীতি.

দেসনাৰসানে বহূ সোতাপত্তিফলাদীনি পাপুণিংসূতি.

পঞ্চসতভিক্খুৰত্থু অট্ঠমং.