৯. আনন্দত্থেরপঞ্হাৰত্থু

ন পুপ্ফগন্ধো পটিৰাতমেতীতি ইমং ধম্মদেসনং সত্থা সাৰত্থিযং ৰিহরন্তো আনন্দত্থেরস্স পঞ্হং ৰিস্সজ্জেন্তো কথেসি.

থেরো কির সাযন্হসমযে পটিসল্লীনো চিন্তেসি – ‘‘ভগৰতা মূলগন্ধো, সারগন্ধো, পুপ্ফগন্ধোতি তযো উত্তমগন্ধা ৰুত্তা, তেসং অনুৰাতমেৰ গন্ধো গচ্ছতি, নো পটিৰাতং. অত্থি নু খো তং গন্ধজাতং, যস্স পটিৰাতম্পি গন্ধো গচ্ছতী’’তি. অথস্স এতদহোসি – ‘‘কিং ময্হং অত্তনা ৰিনিচ্ছিতেন, সত্থারংযেৰ পুচ্ছিস্সামী’’তি. সো সত্থারং উপসঙ্কমিত্ৰা পুচ্ছি. তেন ৰুত্তং –

‘‘অথ খো আযস্মা আনন্দো সাযন্হসমযে পটিসল্লানা ৰুট্ঠিতো যেন ভগৰা তেনুপসঙ্কমি, উপসঙ্কমিত্ৰা ভগৰন্তং অভিৰাদেত্ৰা একমন্তং নিসীদি, একমন্তং নিসিন্নো খো আযস্মা আনন্দো ভগৰন্তং এতদৰোচ –

‘‘তীণিমানি, ভন্তে, গন্ধজাতানি, যেসং অনুৰাতমেৰ গন্ধো গচ্ছতি, নো পটিৰাতং. কতমানি তীণি? মূলগন্ধো, সারগন্ধো, পুপ্ফগন্ধো, ইমানি খো, ভন্তে, তীণি গন্ধজাতানি. যেসং অনুৰাতমেৰ গন্ধো গচ্ছতি, নো পটিৰাতং. অত্থি নু খো, ভন্তে, কিঞ্চি গন্ধজাতং যস্স অনুৰাতম্পি গন্ধো গচ্ছতি, পটিৰাতম্পি গন্ধো গচ্ছতি, অনুৰাতপটিৰাতম্পি গন্ধো গচ্ছতী’’তি? (অ. নি. ৩.৮০)

অথস্স ভগৰা পঞ্হং ৰিস্সজ্জেন্তো –

‘‘অত্থানন্দ, কিঞ্চি গন্ধজাতং, যস্স অনুৰাতম্পি গন্ধো গচ্ছতি, পটিৰাতম্পি গন্ধো গচ্ছতি, অনুৰাতপটিৰাতম্পি গন্ধো গচ্ছতী’’তি. ‘‘কতমং পন তং, ভন্তে, গন্ধজাতং’’? ‘‘যস্স অনুৰাতম্পি গন্ধো গচ্ছতি, পটিৰাতম্পি গন্ধো গচ্ছতি, অনুৰাতপটিৰাতম্পি গন্ধো গচ্ছতী’’তি?

‘‘ইধানন্দ, যস্মিং গামে ৰা নিগমে ৰা ইত্থী ৰা পুরিসো ৰা বুদ্ধং সরণং গতো হোতি, ধম্মং সরণং গতো হোতি, সঙ্ঘং সরণং গতো হোতি, পাণাতিপাতা পটিৰিরতো হোতি, অদিন্নাদানা পটিৰিরতো হোতি, কামেসুমিচ্ছাচারা পটিৰিরতো হোতি, মুসাৰাদা পটিৰিরতো হোতি, সুরামেরযমজ্জপমাদট্ঠানা পটিৰিরতো হোতি, সীলৰা হোতি কল্যাণধম্মো, ৰিগতমলমচ্ছেরেন চেতসা অগারং অজ্ঝাৰসতি মুত্তচাগো পযতপাণি ৰোস্সগ্গরতো যাচযোগো দানসংৰিভাগরতো.

‘‘তস্স দিসাসু সমণব্রাহ্মণা ৰণ্ণং ভাসন্তি, ‘অমুকস্মিং নাম গামে ৰা নিগমে ৰা ইত্থী ৰা পুরিসো ৰা বুদ্ধং সরণং গতো হোতি, ধম্মং সরণং গতো হোতি, সঙ্ঘং সরণং গতো হোতি…পে… দানসংৰিভাগরতো’’’তি.

‘‘দেৰতাপিস্স ৰণ্ণং ভাসন্তি, ‘অমুকস্মিং নাম গামে ৰা নিগমে ৰা ইত্থী ৰা পুরিসো ৰা বুদ্ধং সরণং গতো হোতি, ধম্মং সরণং গতো হোতি, সঙ্ঘং সরণং গতো হোতি…পে… দানসংৰিভাগরতো’’’তি. ‘‘ইদং খো তং, আনন্দ, গন্ধজাতং, যস্স অনুৰাতম্পি গন্ধো গচ্ছতি, পটিৰাতম্পি গন্ধো গচ্ছতি, অনুৰাতপটিৰাতম্পি গন্ধো গচ্ছতী’’তি (অ. নি. ৩.৮০) ৰত্ৰা ইমা গাথা অভাসি –

৫৪. ‘‘ন পুপ্ফগন্ধো পটিৰাতমেতি,

ন চন্দনং তগরমল্লিকা ৰা;

সতঞ্চ গন্ধো পটিৰাতমেতি,

সব্বা দিসা সপ্পুরিসো পৰাযতি. (অ. নি. ৩.৮০);

৫৫. ‘‘চন্দনং তগরং ৰাপি, উপ্পলং অথ ৰস্সিকী;

এতেসং গন্ধজাতানং, সীলগন্ধো অনুত্তরো’’তি.

তত্থ ন পুপ্ফগন্ধোতি তাৰতিংসভৰনে পরিচ্ছত্তকরুক্খো আযামতো চ ৰিত্থারতো চ যোজনসতিকো, তস্স পুপ্ফানং আভা পঞ্ঞাস যোজনানি গচ্ছতি, গন্ধো যোজনসতং, সোপি অনুৰাতমেৰ গচ্ছতি, পটিৰাতং পন অট্ঠঙ্গুলমত্তম্পি গন্তুং ন সক্কোতি, এৰরূপোপি ন পুপ্ফগন্ধো পটিৰাতমেতি. চন্দনন্তি চন্দনগন্ধো. তগরমল্লিকা ৰাতি ইমেসম্পি গন্ধো এৰ অধিপ্পেতো. সারগন্ধানং অগ্গস্স হি লোহিতচন্দনস্সাপি তগরস্সপি মল্লিকাযপি অনুৰাতমেৰ ৰাযতি, নো পটিৰাতং. সতঞ্চ গন্ধোতি সপ্পুরিসানং পন বুদ্ধপচ্চেকবুদ্ধসাৰকানং সীলগন্ধো পটিৰাতমেতি. কিং কারণা? সব্বা দিসা সপ্পুরিসো পৰাযতি যস্মা পন সপ্পুরিসো সীলগন্ধেন সব্বাপি দিসা অজ্ঝোত্থরিত্ৰাৰ গচ্ছতি, তস্মা ‘‘তস্স গন্ধো ন পটিৰাতমেতী’’তি ন ৰত্তব্বো. তেন ৰুত্তং ‘‘পটিৰাতমেতী’’তি. ৰস্সিকীতি জাতিসুমনা. এতেসন্তি ইমেসং চন্দনাদীনং গন্ধজাতানং গন্ধতো সীলৰন্তানং সপ্পুরিসানং সীলগন্ধোৰ অনুত্তরো অসদিসো অপটিভাগোতি.

দেসনাৰসানে বহূ সোতাপত্তিফলাদীনি পত্তা. দেসনা মহাজনস্স সাত্থিকা জাতাতি.

আনন্দত্থেরপঞ্হাৰত্থু নৰমং.