আনন্দপুচ্ছাকথাৰণ্ণনা

২০৩. অদস্সনং, আনন্দাতি যদেতং মাতুগামস্স অদস্সনং, অযমেত্থ উত্তমা পটিপত্তীতি দস্সেতি. দ্ৰারং পিদহিত্ৰা সেনাসনে নিসিন্নো হি ভিক্খু আগন্ত্ৰা দ্ৰারে ঠিতম্পি মাতুগামং যাৰ ন পস্সতি, তাৰস্স একংসেনেৰ ন লোভো উপ্পজ্জতি, ন চিত্তং চলতি. দস্সনে পন সতিযেৰ তদুভযম্পি অস্স. তেনাহ – ‘‘অদস্সনং আনন্দা’’তি. দস্সনে ভগৰা সতি কথন্তি ভিক্খং গহেত্ৰা উপগতট্ঠানাদীসু দস্সনে সতি কথং পটিপজ্জিতব্বন্তি পুচ্ছতি. অথ ভগৰা যস্মা খগ্গং গহেত্ৰা – ‘‘সচে মযা সদ্ধিং আলপসি, এত্থেৰ তে সীসং পাতেস্সামী’’তি ঠিতপুরিসেন ৰা, ‘‘সচে মযা সদ্ধিং আলপসি, এত্থেৰ তে মংসং মুরুমুরাপেত্ৰা খাদিস্সামী’’তি ঠিতযক্খিনিযা ৰা আলপিতুং ৰরং. একস্সেৰ হি অত্তভাৰস্স তপ্পচ্চযা ৰিনাসো হোতি, ন অপাযেসু অপরিচ্ছিন্নদুক্খানুভৰনং. মাতুগামেন পন আলাপসল্লাপে সতি ৰিস্সাসো হোতি, ৰিস্সাসে সতি ওতারো হোতি, ওতিণ্ণচিত্তো সীলব্যসনং পত্ৰা অপাযপূরকো হোতি; তস্মা অনালাপোতি আহ. ৰুত্তম্পি চেতং –

‘‘সল্লপে অসিহত্থেন, পিসাচেনাপি সল্লপে;

আসীৰিসম্পি আসীদে, যেন দট্ঠো ন জীৰতি;

ন ত্ৰেৰ একো একায, মাতুগামেন সল্লপে’’তি. (অ. নি. ৫.৫৫);

আলপন্তেন পনাতি সচে মাতুগামো দিৰসং ৰা পুচ্ছতি, সীলং ৰা যাচতি, ধম্মং ৰা সোতুকামো হোতি, পঞ্হং ৰা পুচ্ছতি, তথারূপং ৰা পনস্স পব্বজিতেহি কত্তব্বকম্মং হোতি, এৰরূপে কালে অনালপন্তং ‘‘মূগো অযং, বধিরো অযং, ভুত্ৰাৰ বদ্ধমুখো নিসীদতী’’তি ৰদতি, তস্মা অৰস্সং আলপিতব্বং হোতি. এৰং আলপন্তেন পন কথং পটিপজ্জিতব্বন্তি পুচ্ছতি. অথ ভগৰা – ‘‘এথ তুম্হে, ভিক্খৰে, মাতুমত্তীসু মাতুচিত্তং উপট্ঠপেথ, ভগিনিমত্তীসু ভগিনিচিত্তং উপট্ঠপেথ, ধীতুমত্তীসু ধীতুচিত্তং উপট্ঠপেথা’’তি (সং. নি. ৪.১২৭) ইমং ওৰাদং সন্ধায সতি, আনন্দ, উপট্ঠপেতব্বাতি আহ.

২০৪. অব্যাৰটাতি অতন্তিবদ্ধা নিরুস্সুক্কা হোথ. সারত্থে ঘটথাতি উত্তমত্থে অরহত্তে ঘটেথ. অনুযুঞ্জথাতি তদধিগমায অনুযোগং করোথ. অপ্পমত্তাতি তত্থ অৰিপ্পমুট্ঠসতী. ৰীরিযাতাপযোগেন আতাপিনো. কাযে চ জীৰিতে চ নিরপেক্খতায পহিতত্তা পেসিতচিত্তা ৰিহরথ.

২০৫. কথং পন, ভন্তেতি তেহি খত্তিযপণ্ডিতাদীহি কথং পটিপজ্জিতব্বং. অদ্ধা মং তে পটিপুচ্ছিস্সন্তি – ‘‘কথং, ভন্তে, আনন্দ তথাগতস্স সরীরে পটিপজ্জিতব্ব’’ন্তি; ‘‘তেসাহং কথং পটিৰচনং দেমী’’তি পুচ্ছতি. অহতেন ৰত্থেনাতি নৰেন কাসিকৰত্থেন. ৰিহতেন কপ্পাসেনাতি সুপোথিতেন কপ্পাসেন. কাসিকৰত্থঞ্হি সুখুমত্তা তেলং ন গণ্হাতি, কপ্পাসো পন গণ্হাতি. তস্মা ‘‘ৰিহতেন কপ্পাসেনা’’তি আহ. আযসাযাতি সোৰণ্ণায. সোৰণ্ণঞ্হি ইধ ‘‘অযস’’ন্তি অধিপ্পেতং.