২. পঞ্হাপুচ্ছকং
২২১. বাৰীসতিন্দ্রিযানি – চক্খুন্দ্রিযং, সোতিন্দ্রিযং, ঘানিন্দ্রিযং, জিৰ্হিন্দ্রিযং, কাযিন্দ্রিযং, মনিন্দ্রিযং, ইত্থিন্দ্রিযং, পুরিসিন্দ্রিযং, জীৰিতিন্দ্রিযং, সুখিন্দ্রিযং, দুক্খিন্দ্রিযং, সোমনস্সিন্দ্রিযং, দোমনস্সিন্দ্রিযং, উপেক্খিন্দ্রিযং, সদ্ধিন্দ্রিযং, ৰীরিযিন্দ্রিযং, সতিন্দ্রিযং, সমাধিন্দ্রিযং, পঞ্ঞিন্দ্রিযং, অনঞ্ঞাতঞ্ঞস্সামীতিন্দ্রিযং, অঞ্ঞিন্দ্রিযং, অঞ্ঞাতাৰিন্দ্রিযং.
২২২. বাৰীসতীনং ইন্দ্রিযানং কতি কুসলা, কতি অকুসলা, কতি অব্যাকতা…পে… কতি সরণা, কতি অরণা?
১. তিকং
২২৩. দসিন্দ্রিযা অব্যাকতা. দোমনস্সিন্দ্রিযং অকুসলং. অনঞ্ঞাতঞ্ঞস্সামীতিন্দ্রিযং কুসলং. চত্তারিন্দ্রিযা সিযা কুসলা, সিযা অব্যাকতা. ছ ইন্দ্রিযা সিযা কুসলা, সিযা অকুসলা, সিযা অব্যাকতা.
দ্ৰাদসিন্দ্রিযা ন ৰত্তব্বা – ‘‘সুখায ৰেদনায সম্পযুত্তা’’তিপি, ‘‘দুক্খায ৰেদনায সম্পযুত্তা’’তিপি, ‘‘অদুক্খমসুখায ৰেদনায সম্পযুত্তা’’তিপি. ছ ইন্দ্রিযা সিযা সুখায ৰেদনায সম্পযুত্তা, সিযা অদুক্খমসুখায ৰেদনায সম্পযুত্তা. তীণিন্দ্রিযা সিযা সুখায ৰেদনায সম্পযুত্তা, সিযা দুক্খায ৰেদনায সম্পযুত্তা, সিযা অদুক্খমসুখায ৰেদনায সম্পযুত্তা. জীৰিতিন্দ্রিযং সিযা সুখায ৰেদনায সম্পযুত্তং, সিযা দুক্খায ৰেদনায সম্পযুত্তং, সিযা অদুক্খমসুখায ৰেদনায সম্পযুত্তং, সিযা ন ৰত্তব্বং – ‘‘সুখায ৰেদনায সম্পযুত্ত’’ন্তিপি, ‘‘দুক্খায ৰেদনায সম্পযুত্ত’’ন্তিপি, ‘‘অদুক্খমসুখায ৰেদনায সম্পযুত্ত’’ন্তিপি.
সত্তিন্দ্রিযা নেৰৰিপাকনৰিপাকধম্মধম্মা. তীণিন্দ্রিযা ৰিপাকা. দ্ৰিন্দ্রিযা ৰিপাকধম্মধম্মা. অঞ্ঞিন্দ্রিযং সিযা ৰিপাকং, সিযা ৰিপাকধম্মধম্মং. নৰিন্দ্রিযা সিযা ৰিপাকা, সিযা ৰিপাকধম্মধম্মা, সিযা নেৰৰিপাকনৰিপাকধম্মধম্মা. নৰিন্দ্রিযা উপাদিন্নুপাদানিযা. দোমনস্সিন্দ্রিযং অনুপাদিন্নুপাদানিযং. তীণিন্দ্রিযা অনুপাদিন্নঅনুপাদানিযা. নৰিন্দ্রিযা সিযা উপাদিন্নুপাদানিযা, সিযা অনুপাদিন্নুপাদানিযা, সিযা অনুপাদিন্নঅনুপাদানিযা.
নৰিন্দ্রিযা অসংকিলিট্ঠসংকিলেসিকা. দোমনস্সিন্দ্রিযং সংকিলিট্ঠসংকিলেসিকং. তীণিন্দ্রিযা অসংকিলিট্ঠঅসংকিলেসিকা. তীণিন্দ্রিযা সিযা অসংকিলিট্ঠসংকিলেসিকা, সিযা অসংকিলিট্ঠঅসংকিলেসিকা. ছ ইন্দ্রিযা সিযা সংকিলিট্ঠসংকিলেসিকা, সিযা অসংকিলিট্ঠসংকিলেসিকা, সিযা অসংকিলিট্ঠঅসংকিলেসিকা. নৰিন্দ্রিযা অৰিতক্কঅৰিচারা. দোমনস্সিন্দ্রিযং সৰিতক্কসৰিচারং. উপেক্খিন্দ্রিযং সিযা সৰিতক্কসৰিচারং, সিযা অৰিতক্কঅৰিচারং. একাদসিন্দ্রিযা সিযা সৰিতক্কসৰিচারা, সিযা অৰিতক্কৰিচারমত্তা, সিযা অৰিতক্কঅৰিচারা.
একাদসিন্দ্রিযা ন ৰত্তব্বা – ‘‘পীতিসহগতা’’তিপি, ‘‘সুখসহগতা’’তিপি, ‘‘উপেক্খাসহগতা’’তিপি. সোমনস্সিন্দ্রিযং সিযা পীতিসহগতং ন সুখসহগতং ন উপেক্খাসহগতং, সিযা ন ৰত্তব্বং – ‘‘পীতিসহগত’’ন্তি. ছ ইন্দ্রিযা সিযা পীতিসহগতা, সিযা সুখসহগতা, সিযা উপেক্খাসহগতা. চত্তারিন্দ্রিযা সিযা পীতিসহগতা, সিযা সুখসহগতা, সিযা উপেক্খাসহগতা, সিযা ন ৰত্তব্বা – ‘‘পীতিসহগতা’’তিপি, ‘‘সুখসহগতা’’তিপি, ‘‘উপেক্খাসহগতা’’তিপি.
পন্নরসিন্দ্রিযা নেৰ দস্সনেন ন ভাৰনায পহাতব্বা. দোমনস্সিন্দ্রিযং সিযা দস্সনেন পহাতব্বং, সিযা ভাৰনায পহাতব্বং. ছ ইন্দ্রিযা সিযা দস্সনেন পহাতব্বা, সিযা ভাৰনায পহাতব্বা, সিযা নেৰ দস্সনেন ন ভাৰনায পহাতব্বা. পন্নরসিন্দ্রিযা নেৰ দস্সনেন ন ভাৰনায পহাতব্বহেতুকা. দোমনস্সিন্দ্রিযং সিযা দস্সনেন পহাতব্বহেতুকং, সিযা ভাৰনায পহাতব্বহেতুকং. ছ ইন্দ্রিযা সিযা দস্সনেন পহাতব্বহেতুকা, সিযা ভাৰনায পহাতব্বহেতুকা, সিযা নেৰ দস্সনেন ন ভাৰনায পহাতব্বহেতুকা.
দসিন্দ্রিযা নেৰাচযগামিনাপচযগামিনো. দোমনস্সিন্দ্রিযং আচযগামি. অনঞ্ঞাতঞ্ঞস্সামীতিন্দ্রিযং অপচযগামি. অঞ্ঞিন্দ্রিযং সিযা অপচযগামি, সিযা নেৰাচযগামিনাপচযগামি. নৰিন্দ্রিযা সিযা আচযগামিনো, সিযা অপচযগামিনো, সিযা নেৰাচযগামিনাপচযগামিনো. দসিন্দ্রিযা নেৰসেক্খনাসেক্খা. দ্ৰিন্দ্রিযা সেক্খা. অঞ্ঞাতাৰিন্দ্রিযং অসেক্খং. নৰিন্দ্রিযা সিযা সেক্খা, সিযা অসেক্খা, সিযা নেৰসেক্খনাসেক্খা.
দসিন্দ্রিযা পরিত্তা. তীণিন্দ্রিযা অপ্পমাণা. নৰিন্দ্রিযা সিযা পরিত্তা, সিযা মহগ্গতা, সিযা অপ্পমাণা. সত্তিন্দ্রিযা অনারম্মণা. দ্ৰিন্দ্রিযা পরিত্তারম্মণা. তীণিন্দ্রিযা অপ্পমাণারম্মণা. দোমনস্সিন্দ্রিযং সিযা পরিত্তারম্মণং সিযা মহগ্গতারম্মণং, ন অপ্পমাণারম্মণং, সিযা ন ৰত্তব্বং – ‘‘পরিত্তারম্মণ’’ন্তিপি, ‘‘মহগ্গতারম্মণ’’ন্তি পি. নৰিন্দ্রিযা সিযা পরিত্তারম্মণা, সিযা মহগ্গতারম্মণা, সিযা অপ্পমাণারম্মণা, সিযা ন ৰত্তব্বা – ‘‘পরিত্তারম্মণা’’তিপি, ‘‘মহগ্গতারম্মণা’’তিপি, ‘‘অপ্পমাণারম্মণা’’তিপি.
নৰিন্দ্রিযা মজ্ঝিমা. দোমনস্সিন্দ্রিযং হীনং. তীণিন্দ্রিযা পণীতা. তীণিন্দ্রিযা সিযা মজ্ঝিমা, সিযা পণীতা. ছ ইন্দ্রিযা সিযা হীনা, সিযা মজ্ঝিমা, সিযা পণীতা. দসিন্দ্রিযা অনিযতা. অনঞ্ঞাতঞ্ঞস্সামীতিন্দ্রিযং সম্মত্তনিযতং. চত্তারিন্দ্রিযা সিযা সম্মত্তনিযতা, সিযা অনিযতা. দোমনস্সিন্দ্রিযং সিযা মিচ্ছত্তনিযতং, সিযা অনিযতং. ছ ইন্দ্রিযা সিযা মিচ্ছত্তনিযতা, সিযা সম্মত্তনিযতা, সিযা অনিযতা. সত্তিন্দ্রিযা অনারম্মণা. চত্তারিন্দ্রিযা ন ৰত্তব্বা – ‘‘মগ্গারম্মণা’’তিপি, ‘‘মগ্গহেতুকা’’তিপি, ‘‘মগ্গাধিপতিনো’’তিপি. অনঞ্ঞাতঞ্ঞস্সামীতিন্দ্রিযং ন মগ্গারম্মণং, সিযা মগ্গহেতুকং, সিযা মগ্গাধিপতি, সিযা ন ৰত্তব্বং – ‘‘মগ্গহেতুক’’ন্তিপি, ‘‘মগ্গাধিপতী’’তিপি. অঞ্ঞিন্দ্রিযং ন মগ্গারম্মণং, সিযা মগ্গহেতুকং, সিযা মগ্গাধিপতি, সিযা ন ৰত্তব্বং – ‘‘মগ্গহেতুক’’ন্তিপি, ‘‘মগ্গাধিপতী’’তিপি. নৰিন্দ্রিযা সিযা মগ্গারম্মণা, সিযা মগ্গহেতুকা, সিযা মগ্গাধিপতিনো, সিযা ন ৰত্তব্বা – ‘‘মগ্গারম্মণা’’তিপি, ‘‘মগ্গহেতুকা’’তিপি, ‘‘মগ্গাধিপতিনো’’তিপি.
দসিন্দ্রিযা সিযা উপ্পন্না, সিযা উপ্পাদিনো, ন ৰত্তব্বা – ‘‘অনুপ্পন্না’’তি. দ্ৰিন্দ্রিযা সিযা উপ্পন্না, সিযা অনুপ্পন্না, ন ৰত্তব্বা – ‘‘উপ্পাদিনো’’তি. দসিন্দ্রিযা সিযা উপ্পন্না, সিযা অনুপ্পন্না, সিযা উপ্পাদিনো; সিযা অতীতা, সিযা অনাগতা, সিযা পচ্চুপ্পন্না. সত্তিন্দ্রিযা অনারম্মণা. দ্ৰিন্দ্রিযা পচ্চুপ্পন্নারম্মণা. তীণিন্দ্রিযা ন ৰত্তব্বা – ‘‘অতীতারম্মণা’’তিপি, ‘‘অনাগতারম্মণা’’তিপি, ‘‘পচ্চুপ্পন্নারম্মণা’’তিপি. দসিন্দ্রিযা সিযা অতীতারম্মণা, সিযা অনাগতারম্মণা, সিযা পচ্চুপ্পন্নারম্মণা, সিযা ন ৰত্তব্বা – ‘‘অতীতারম্মণা’’তিপি, ‘‘অনাগতারম্মণা’’তিপি, ‘‘পচ্চুপ্পন্নারম্মণা’’তিপি; সিযা অজ্ঝত্তা, সিযা বহিদ্ধা, সিযা অজ্ঝত্তবহিদ্ধা. সত্তিন্দ্রিযা অনারম্মণা. তীণিন্দ্রিযা বহিদ্ধারম্মণা. চত্তারিন্দ্রিযা সিযা অজ্ঝত্তারম্মণা, সিযা বহিদ্ধারম্মণা, সিযা অজ্ঝত্তবহিদ্ধারম্মণা, অট্ঠিন্দ্রিযা সিযা অজ্ঝত্তারম্মণা, সিযা বহিদ্ধারম্মণা, সিযা অজ্ঝত্তবহিদ্ধারম্মণা, সিযা ন ৰত্তব্বা – ‘‘অজ্ঝত্তারম্মণা’’তিপি, ‘‘বহিদ্ধারম্মণা’’তিপি, ‘‘অজ্ঝত্তবহিদ্ধারম্মণা’’তিপি. পঞ্চিন্দ্রিযা অনিদস্সনসপ্পটিঘা. সত্তরসিন্দ্রিযা অনিদস্সনঅপ্পটিঘা.
২. দুকং
২২৪. চত্তারিন্দ্রিযা হেতূ. অট্ঠারসিন্দ্রিযা ন হেতূ. সত্তিন্দ্রিযা সহেতুকা. নৰিন্দ্রিযা অহেতুকা. ছ ইন্দ্রিযা সিযা সহেতুকা, সিযা অহেতুকা. সত্তিন্দ্রিযা হেতুসম্পযুত্তা. নৰিন্দ্রিযা হেতুৰিপ্পযুত্তা. ছ ইন্দ্রিযা সিযা হেতুসম্পযুত্তা, সিযা হেতুৰিপ্পযুত্তা. চত্তারিন্দ্রিযা হেতূ চেৰ সহেতুকা চ. নৰিন্দ্রিযা ন ৰত্তব্বা – ‘‘হেতূ চেৰ সহেতুকা চা’’তিপি, ‘‘সহেতুকা চেৰ ন চ হেতূ’’তিপি. তীণিন্দ্রিযা ন ৰত্তব্বা – ‘‘হেতূ চেৰ সহেতুকা চা’’তি. সহেতুকা চেৰ ন চ হেতূ. ছ ইন্দ্রিযা ন ৰত্তব্বা – ‘‘হেতূ চেৰ সহেতুকা চা’’তি, সিযা সহেতুকা চেৰ ন চ হেতূ, সিযা ন ৰত্তব্বা – ‘‘সহেতুকা চেৰ ন চ হেতূ’’তি.
চত্তারিন্দ্রিযা হেতূ চেৰ হেতুসম্পযুত্তা চ. নৰিন্দ্রিযা ন ৰত্তব্বা – ‘‘হেতূ চেৰ হেতুসম্পযুত্তা চা’’তিপি, ‘‘হেতুসম্পযুত্তা চেৰ ন চ হেতূ’’তিপি. তীণিন্দ্রিযা ন ৰত্তব্বা – ‘‘হেতূ চেৰ হেতুসম্পযুত্তা চা’’তি, ‘‘হেতুসম্পযুত্তা চেৰ ন চ হেতূ’’. ছ ইন্দ্রিযা ন ৰত্তব্বা – ‘‘হেতূ চেৰ হেতুসম্পযুত্তা চা’’তি, সিযা হেতুসম্পযুত্তা চেৰ ন চ হেতূ, সিযা ন ৰত্তব্বা – ‘‘হেতুসম্পযুত্তা চেৰ ন চ হেতূ’’তি.
নৰিন্দ্রিযা ন হেতূ অহেতুকা. তীণিন্দ্রিযা ন হেতূ সহেতুকা. চত্তারিন্দ্রিযা ন ৰত্তব্বা – ‘‘ন হেতূ সহেতুকা’’তিপি, ‘‘ন হেতূ অহেতুকা’’তিপি. ছ ইন্দ্রিযা সিযা ন হেতূ সহেতুকা, সিযা ন হেতূ অহেতুকা.
সপ্পচ্চযা. সঙ্খতা. অনিদস্সনা. পঞ্চিন্দ্রিযা সপ্পটিঘা. সত্তরসিন্দ্রিযা অপ্পটিঘা. সত্তিন্দ্রিযা রূপা. চুদ্দসিন্দ্রিযা অরূপা. জীৰিতিন্দ্রিযং সিযা রূপং, সিযা অরূপং. দসিন্দ্রিযা লোকিযা. তীণিন্দ্রিযা লোকুত্তরা. নৰিন্দ্রিযা সিযা লোকিযা, সিযা লোকুত্তরা; কেনচি ৰিঞ্ঞেয্যা, কেনচি ন ৰিঞ্ঞেয্যা.
নো আসৰা. দসিন্দ্রিযা সাসৰা. তীণিন্দ্রিযা অনাসৰা. নৰিন্দ্রিযা সিযা সাসৰা, সিযা অনাসৰা. পন্নরসিন্দ্রিযা আসৰৰিপ্পযুত্তা. দোমনস্সিন্দ্রিযং আসৰসম্পযুত্তং. ছ ইন্দ্রিযা সিযা আসৰসম্পযুত্তা, সিযা আসৰৰিপ্পযুত্তা. দসিন্দ্রিযা ন ৰত্তব্বা – ‘‘আসৰা চেৰ সাসৰা চা’’তি, ‘‘সাসৰা চেৰ নো চ আসৰা’’. তীণিন্দ্রিযা ন ৰত্তব্বা – ‘‘আসৰা চেৰ সাসৰা চা’’তিপি, ‘‘সাসৰা চেৰ নো চ আসৰা’’তিপি. নৰিন্দ্রিযা ন ৰত্তব্বা – ‘‘আসৰা চেৰ সাসৰা চা’’তি, সিযা সাসৰা চেৰ নো চ আসৰা, সিযা ন ৰত্তব্বা – ‘‘সাসৰা চেৰ নো চ আসৰা’’তি.
পন্নরসিন্দ্রিযা ন ৰত্তব্বা – ‘‘আসৰা চেৰ আসৰসম্পযুত্তা চা’’তিপি, ‘‘আসৰসম্পযুত্তা চেৰ নো চ আসৰা’’তিপি. দোমনস্সিন্দ্রিযং ন ৰত্তব্বং – ‘‘আসৰো চেৰ আসৰসম্পযুত্তঞ্চা’’তি, ‘‘আসৰসম্পযুত্তঞ্চেৰ নো চ আসৰো’’. ছ ইন্দ্রিযা ন ৰত্তব্বা – ‘‘আসৰা চেৰ আসৰসম্পযুত্তা চা’’তি, সিযা আসৰসম্পযুত্তা চেৰ নো চ আসৰা, সিযা ন ৰত্তব্বা – ‘‘আসৰসম্পযুত্তা চেৰ নো চ আসৰা’’তি. নৰিন্দ্রিযা আসৰৰিপ্পযুত্তসাসৰা. তীণিন্দ্রিযা আসৰৰিপ্পযুত্তঅনাসৰা. দোমনস্সিন্দ্রিযং ন ৰত্তব্বং – ‘‘আসৰৰিপ্পযুত্তসাসৰ’’ন্তিপি, ‘‘আসৰৰিপ্পযুত্তঅনাসৰ’’ন্তিপি. তীণিন্দ্রিযা সিযা আসৰৰিপ্পযুত্তসাসৰা, সিযা আসৰৰিপ্পযুত্তঅনাসৰা. ছ ইন্দ্রিযা সিযা আসৰৰিপ্পযুত্তসাসৰা, সিযা আসৰৰিপ্পযুত্তঅনাসৰা, সিযা ন ৰত্তব্বা – ‘‘আসৰৰিপ্পযুত্তসাসৰা’’তিপি, ‘‘আসৰৰিপ্পযুত্তঅনাসৰা’’তিপি.
নো সংযোজনা. দসিন্দ্রিযা সংযোজনিযা. তীণিন্দ্রিযা অসংযোজনিযা. নৰিন্দ্রিযা সিযা সংযোজনিযা, সিযা অসংযোজনিযা. পন্নরসিন্দ্রিযা সংযোজনৰিপ্পযুত্তা. দোমনস্সিন্দ্রিযং সংযোজনসম্পযুত্তং. ছ ইন্দ্রিযা সিযা সংযোজনসম্পযুত্তা, সিযা সংযোজনৰিপ্পযুত্তা. দসিন্দ্রিযা ন ৰত্তব্বা – ‘‘সংযোজনা চেৰ সংযোজনিযা চা’’তি, সংযোজনিযা চেৰ নো চ সংযোজনা. তীণিন্দ্রিযা ন ৰত্তব্বা – ‘‘সংযোজনা চেৰ সংযোজনিযা চা’’তিপি, ‘‘সংযোজনিযা চেৰ নো চ সংযোজনা’’তিপি. নৰিন্দ্রিযা ন ৰত্তব্বা – ‘‘সংযোজনা চেৰ সংযোজনিযা চা’’তি, সিযা সংযোজনিযা চেৰ নো চ সংযোজনা, সিযা ন ৰত্তব্বা – ‘‘সংযোজনিযা চেৰ নো চ সংযোজনা’’তি.
পন্নরসিন্দ্রিযা ন ৰত্তব্বা – ‘‘সংযোজনা চেৰ সংযোজনসম্পযুত্তা চা’’তিপি, ‘‘সংযোজনসম্পযুত্তা চেৰ নো চ সংযোজনা’’তিপি. দোমনস্সিন্দ্রিযং ন ৰত্তব্বং – ‘‘সংযোজনঞ্চেৰ সংযোজনসম্পযুত্তঞ্চা’’তি, সংযোজনসম্পযুত্তঞ্চেৰ নো চ সংযোজনং. ছ ইন্দ্রিযা ন ৰত্তব্বা – ‘‘সংযোজনা চেৰ সংযোজনসম্পযুত্তা চা’’তি, সিযা সংযোজনসম্পযুত্তা চেৰ নো চ সংযোজনা, সিযা ন ৰত্তব্বা – ‘‘সংযোজনসম্পযুত্তা চেৰ নো চ সংযোজনা’’তি.
নৰিন্দ্রিযা সংযোজনৰিপ্পযুত্তসংযোজনিযা. তীণিন্দ্রিযা সংযোজনৰিপ্পযুত্তঅসংযোজনিযা. দোমনস্সিন্দ্রিযং ন ৰত্তব্বং – ‘‘সংযোজনৰিপ্পযুত্তসংযোজনিয’’ন্তিপি, ‘‘সংযোজনৰিপ্পযুত্তঅসংযোজনিয’’ন্তিপি. তীণিন্দ্রিযা সিযা সংযোজনৰিপ্পযুত্তসংযোজনিযা, সিযা সংযোজনৰিপ্পযুত্তঅসংযোজনিযা. ছ ইন্দ্রিযা সিযা সংযোজনৰিপ্পযুত্তসংযোজনিযা, সিযা সংযোজনৰিপ্পযুত্তঅসংযোজনিযা, সিযা ন ৰত্তব্বা – ‘‘সংযোজনৰিপ্পযুত্তসংযোজনিযা’’তিপি, ‘‘সংযোজনৰিপ্পযুত্তঅসংযোজনিযা’’তিপি.
নো গন্থা. দসিন্দ্রিযা গন্থনিযা. তীণিন্দ্রিযা অগন্থনিযা. নৰিন্দ্রিযা সিযা গন্থনিযা, সিযা অগন্থনিযা. পন্নরসিন্দ্রিযা গন্থৰিপ্পযুত্তা. দোমনস্সিন্দ্রিযং গন্থসম্পযুত্তং. ছ ইন্দ্রিযা সিযা গন্থসম্পযুত্তা, সিযা গন্থৰিপ্পযুত্তা. দসিন্দ্রিযা ন ৰত্তব্বা – ‘‘গন্থা চেৰ গন্থনিযা চা’’তি, গন্থনিযা চেৰ নো চ গন্থা. তীণিন্দ্রিযা ন ৰত্তব্বা – ‘‘গন্থা চেৰ গন্থনিযা চা’’তিপি, ‘‘গন্থনিযা চেৰ নো চ গন্থা’’তিপি. নৰিন্দ্রিযা ন ৰত্তব্বা – ‘‘গন্থা চেৰ গন্থনিযা চা’’তি, সিযা গন্থনিযা চেৰ নো চ গন্থা, সিযা ন ৰত্তব্বা – ‘‘গন্থনিযা চেৰ নো চ গন্থা’’তি.
পন্নরসিন্দ্রিযা ন ৰত্তব্বা – ‘‘গন্থা চেৰ গন্থসম্পযুত্তা চা’’তিপি, ‘‘গন্থসম্পযুত্তা চেৰ নো চ গন্থা’’তিপি. দোমনস্সিন্দ্রিযং ন ৰত্তব্বং – ‘‘গন্থো চেৰ গন্থসম্পযুত্ত’’ঞ্চাতি, গন্থসম্পযুত্তঞ্চেৰ নো চ গন্থো. ছ ইন্দ্রিযা ন ৰত্তব্বা – ‘‘গন্থা চেৰ গন্থসম্পযুত্তা চা’’তি, সিযা গন্থসম্পযুত্তা চেৰ নো চ গন্থা, সিযা ন ৰত্তব্বা – ‘‘গন্থসম্পযুত্তা চেৰ নো চ গন্থা’’তি.
নৰিন্দ্রিযা গন্থৰিপ্পযুত্তগন্থনিযা. তীণিন্দ্রিযা গন্থৰিপ্পযুত্তঅগন্থনিযা. দোমনস্সিন্দ্রিযং ন ৰত্তব্বং – ‘‘গন্থৰিপ্পযুত্তগন্থনিয’’ন্তিপি, ‘‘গন্থৰিপ্পযুত্তঅগন্থনিয’’ন্তিপি. তীণিন্দ্রিযা সিযা গন্থৰিপ্পযুত্তগন্থনিযা, সিযা গন্থৰিপ্পযুত্তঅগন্থনিযা. ছ ইন্দ্রিযা সিযা গন্থৰিপ্পযুত্তগন্থনিযা, সিযা গন্থৰিপ্পযুত্তঅগন্থনিযা, সিযা ন ৰত্তব্বা – ‘‘গন্থৰিপ্পযুত্তগন্থনিযা’’তিপি, ‘‘গন্থৰিপ্পযুত্তঅগন্থনিযা’’তিপি.
নো ওঘা…পে… নো যোগা…পে… নো নীৰরণা. দসিন্দ্রিযা নীৰরণিযা. তীণিন্দ্রিযা অনীৰরণিযা. নৰিন্দ্রিযা সিযা নীৰরণিযা, সিযা অনীৰরণিযা. পন্নরসিন্দ্রিযা নীৰরণৰিপ্পযুত্তা. দোমনস্সিন্দ্রিযং নীৰরণসম্পযুত্তং. ছ ইন্দ্রিযা সিযা নীৰরণসম্পযুত্তা, সিযা নীৰরণৰিপ্পযুত্তা. দসিন্দ্রিযা ন ৰত্তব্বা – ‘‘নীৰরণা চেৰ নীৰরণিযা চা’’তি, নীৰরণিযা চেৰ নো চ নীৰরণা. তীণিন্দ্রিযা ন ৰত্তব্বা – ‘‘নীৰরণা চেৰ নীৰরণিযা চা’’তিপি, ‘‘নীৰরণিযা চেৰ নো চ নীৰরণা’’তিপি. নৰিন্দ্রিযা ন ৰত্তব্বা – ‘‘নীৰরণা চেৰ নীৰরণিযা চা’’তি, সিযা নীৰরণিযা চেৰ নো চ নীৰরণা, সিযা ন ৰত্তব্বা – ‘‘নীৰরণিযা চেৰ নো চ নীৰরণা’’তি.
পন্নরসিন্দ্রিযা ন ৰত্তব্বা – ‘‘নীৰরণা চেৰ নীৰরণসম্পযুত্তা চা’’তিপি, ‘‘নীৰরণসম্পযুত্তা চেৰ নো চ নীৰরণা’’তিপি. দোমনস্সিন্দ্রিযং ন ৰত্তব্বং – ‘‘নীৰরণঞ্চেৰ নীৰরণসম্পযুত্তঞ্চা’’তি, নীৰরণসম্পযুত্তঞ্চেৰ নো চ নীৰরণং. ছ ইন্দ্রিযা ন ৰত্তব্বা – ‘‘নীৰরণা চেৰ নীৰরণসম্পযুত্তা চা’’তি, সিযা নীৰরণসম্পযুত্তা চেৰ নো চ নীৰরণা, সিযা ন ৰত্তব্বা – ‘‘নীৰরণসম্পযুত্তা চেৰ নো চ নীৰরণা’’তি.
নৰিন্দ্রিযা নীৰরণৰিপ্পযুত্তনীৰরণিযা. তীণিন্দ্রিযা নীৰরণৰিপ্পযুত্তঅনীৰরণিযা. দোমনস্সিন্দ্রিযং ন ৰত্তব্বং – ‘‘নীৰরণৰিপ্পযুত্তনীৰরণিয’’ন্তিপি, ‘‘নীৰরণৰিপ্পযুত্তঅনীৰরণিয’’ন্তিপি. তীণিন্দ্রিযা সিযা নীৰরণৰিপ্পযুত্তনীৰরণিযা, সিযা নীৰরণৰিপ্পযুত্তঅনীৰরণিযা. ছ ইন্দ্রিযা সিযা নীৰরণৰিপ্পযুত্তনীৰরণিযা, সিযা নীৰরণৰিপ্পযুত্তঅনীৰরণিযা, সিযা ন ৰত্তব্বা – ‘‘নীৰরণৰিপ্পযুত্তনীৰরণিযা’’তিপি, ‘‘নীৰরণৰিপ্পযুত্তঅনীৰরণিযা’’তিপি.
নো পরামাসা. দসিন্দ্রিযা পরামট্ঠা. তীণিন্দ্রিযা অপরামট্ঠা. নৰিন্দ্রিযা সিযা পরামট্ঠা, সিযা অপরামট্ঠা. সোল়সিন্দ্রিযা পরামাসৰিপ্পযুত্তা. ছ ইন্দ্রিযা সিযা পরামাসসম্পযুত্তা, সিযা পরামাসৰিপ্পযুত্তা. দসিন্দ্রিযা ন ৰত্তব্বা – ‘‘পরামাসা চেৰ পরামট্ঠা চা’’তি, পরামট্ঠা চেৰ নো চ পরামাসা. তীণিন্দ্রিযা ন ৰত্তব্বা – ‘‘পরামাসা চেৰ পরামট্ঠা চা’’তিপি, ‘‘পরামট্ঠা চেৰ নো চ পরামাসা’’তিপি. নৰিন্দ্রিযা ন ৰত্তব্বা – ‘‘পরামাসা চেৰ পরামট্ঠা চা’’তি, সিযা পরামট্ঠা চেৰ নো চ পরামাসা, সিযা ন ৰত্তব্বা – ‘‘পরামট্ঠা চেৰ নো চ পরামাসা’’তি. দসিন্দ্রিযা পরামাসৰিপ্পযুত্তপরামট্ঠা. তীণিন্দ্রিযা পরামাসৰিপ্পযুত্তঅপরামট্ঠা. তীণিন্দ্রিযা সিযা পরামাসৰিপ্পযুত্তপরামট্ঠা, সিযা পরামাসৰিপ্পযুত্তঅপরামট্ঠা. ছ ইন্দ্রিযা সিযা পরামাসৰিপ্পযুত্তপরামট্ঠা, সিযা পরামাসৰিপ্পযুত্তঅপরামট্ঠা, সিযা ন ৰত্তব্বা – ‘‘পরামাসৰিপ্পযুত্তপরামট্ঠা’’তিপি, ‘‘পরামাসৰিপ্পযুত্তঅপরামট্ঠা’’তিপি.
সত্তিন্দ্রিযা অনারম্মণা. চুদ্দসিন্দ্রিযা সারম্মণা. জীৰিতিন্দ্রিযং সিযা সারম্মণং, সিযা অনারম্মণং. একৰীসতিন্দ্রিযা নো চিত্তা. মনিন্দ্রিযং চিত্তং. তেরসিন্দ্রিযা চেতসিকা. অট্ঠিন্দ্রিযা অচেতসিকা. জীৰিতিন্দ্রিযং সিযা চেতসিকং, সিযা অচেতসিকং. তেরসিন্দ্রিযা চিত্তসম্পযুত্তা. সত্তিন্দ্রিযা চিত্তৰিপ্পযুত্তা. জীৰিতিন্দ্রিযং সিযা চিত্তসম্পযুত্তং, সিযা চিত্তৰিপ্পযুত্তং. মনিন্দ্রিযং ন ৰত্তব্বং – ‘‘চিত্তেন সম্পযুত্ত’’ন্তিপি, ‘‘চিত্তেন ৰিপ্পযুত্ত’’ন্তিপি.
তেরসিন্দ্রিযা চিত্তসংসট্ঠা. সত্তিন্দ্রিযা চিত্তৰিসংসট্ঠা. জীৰিতিন্দ্রিযং সিযা চিত্তসংসট্ঠং, সিযা চিত্তৰিসংসট্ঠং. মনিন্দ্রিযং ন ৰত্তব্বং – ‘‘চিত্তেন সংসট্ঠ’’ন্তিপি, ‘‘চিত্তেন ৰিসংসট্ঠ’’ন্তিপি. তেরসিন্দ্রিযা চিত্তসমুট্ঠানা. অট্ঠিন্দ্রিযা নো চিত্তসমুট্ঠানা. জীৰিতিন্দ্রিযং সিযা চিত্তসমুট্ঠানং, সিযা নো চিত্তসমুট্ঠানং.
তেরসিন্দ্রিযা চিত্তসহভুনো. অট্ঠিন্দ্রিযা নো চিত্তসহভুনো. জীৰিতিন্দ্রিযং সিযা চিত্তসহভূ, সিযা নো চিত্তসহভূ. তেরসিন্দ্রিযা চিত্তানুপরিৰত্তিনো. অট্ঠিন্দ্রিযা নো চিত্তানুপরিৰত্তিনো. জীৰিতিন্দ্রিযং সিযা চিত্তানুপরিৰত্তি, সিযা নো চিত্তানুপরিৰত্তি.
তেরসিন্দ্রিযা চিত্তসংসট্ঠসমুট্ঠানা. অট্ঠিন্দ্রিযা নো চিত্তসংসট্ঠসমুট্ঠানা. জীৰিতিন্দ্রিযং সিযা চিত্তসংসট্ঠসমুট্ঠানং, সিযা নো চিত্তসংসট্ঠসমুট্ঠানং. তেরসিন্দ্রিযা চিত্তসংসট্ঠসমুট্ঠানসহভুনো. অট্ঠিন্দ্রিযা নো চিত্তসংসট্ঠসমুট্ঠানসহভুনো. জীৰিতিন্দ্রিযং সিযা চিত্তসংসট্ঠসমুট্ঠানসহভূ, সিযা নো চিত্তসংসট্ঠসমুট্ঠানসহভূ. তেরসিন্দ্রিযা চিত্তসংসট্ঠসমুট্ঠানানুপরিৰত্তিনো. অট্ঠিন্দ্রিযা নো চিত্তসংসট্ঠসমুট্ঠানানুপরিৰত্তিনো. জীৰিতিন্দ্রিযং সিযা চিত্তসংসট্ঠসমুট্ঠানানুপরিৰত্তি, সিযা নো চিত্তসংসট্ঠসমুট্ঠানানুপরিৰত্তি. ছ ইন্দ্রিযা অজ্ঝত্তিকা. সোল়সিন্দ্রিযা বাহিরা.
সত্তিন্দ্রিযা উপাদা. চুদ্দসিন্দ্রিযা নো উপাদা. জীৰিতিন্দ্রিযং সিযা উপাদা, সিযা নো উপাদা. নৰিন্দ্রিযা উপাদিন্না. চত্তারিন্দ্রিযা অনুপাদিন্না. নৰিন্দ্রিযা সিযা উপাদিন্না, সিযা অনুপাদিন্না. নো উপাদানা. দসিন্দ্রিযা উপাদানিযা. তীণিন্দ্রিযা অনুপাদানিযা. নৰিন্দ্রিযা সিযা উপাদানিযা, সিযা অনুপাদানিযা. সোল়সিন্দ্রিযা উপাদানৰিপ্পযুত্তা. ছ ইন্দ্রিযা সিযা উপাদানসম্পযুত্তা, সিযা উপাদানৰিপ্পযুত্তা. দসিন্দ্রিযা ন ৰত্তব্বা – ‘‘উপাদানা চেৰ উপাদানিযা চা’’তি, উপাদানিযা চেৰ নো চ উপাদানা. তীণিন্দ্রিযা ন ৰত্তব্বা – ‘‘উপাদানা চেৰ উপাদানিযা চা’’তিপি, ‘‘উপাদানিযা চেৰ নো চ উপাদানা’’তিপি. নৰিন্দ্রিযা ন ৰত্তব্বা – ‘‘উপাদানা চেৰ উপাদানিযা চা’’তি, সিযা উপাদানিযা চেৰ নো চ উপাদানা. দসিন্দ্রিযা সিযা উপাদানিযা চেৰ নো চ উপাদানা, সিযা ন ৰত্তব্বা – ‘‘উপাদানিযা চেৰ নো চ উপাদানা’’তি.
সোল়সিন্দ্রিযা ন ৰত্তব্বা – ‘‘উপাদানা চেৰ উপাদানসম্পযুত্তা চা’’তিপি, ‘‘উপাদানসম্পযুত্তা চেৰ নো চ উপাদানা’’তিপি. ছ ইন্দ্রিযা ন ৰত্তব্বা – ‘‘উপাদানা চেৰ উপাদানসম্পযুত্তা চা’’তি, সিযা উপাদানসম্পযুত্তা চেৰ নো চ উপাদানা, সিযা ন ৰত্তব্বা – ‘‘উপাদানসম্পযুত্তা চেৰ নো চ উপাদানা’’তি. দসিন্দ্রিযা উপাদানৰিপ্পযুত্তউপাদানিযা. তীণিন্দ্রিযা উপাদানৰিপ্পযুত্তঅনুপাদানিযা. তীণিন্দ্রিযা সিযা উপাদানৰিপ্পযুত্তউপাদানিযা, সিযা উপাদানৰিপ্পযুত্তঅনুপাদানিযা. ছ ইন্দ্রিযা সিযা উপাদানৰিপ্পযুত্তউপাদানিযা, সিযা উপাদানৰিপ্পযুত্তঅনুপাদানিযা, সিযা ন ৰত্তব্বা – ‘‘উপাদানৰিপ্পযুত্তউপাদানিযা’’তিপি, ‘‘উপাদানৰিপ্পযুত্তঅনুপাদানিযা’’তিপি.
নো কিলেসা. দসিন্দ্রিযা সংকিলেসিকা. তীণিন্দ্রিযা অসংকিলেসিকা. নৰিন্দ্রিযা সিযা সংকিলেসিকা, সিযা অসংকিলেসিকা. পন্নরসিন্দ্রিযা অসংকিলিট্ঠা. দোমনস্সিন্দ্রিযং সংকিলিট্ঠং. ছ ইন্দ্রিযা সিযা সংকিলিট্ঠা, সিযা অসংকিলিট্ঠা. পন্নরসিন্দ্রিযা কিলেসৰিপ্পযুত্তা. দোমনস্সিন্দ্রিযং কিলেসসম্পযুত্তং. ছ ইন্দ্রিযা সিযা কিলেসসম্পযুত্তা, সিযা কিলেসৰিপ্পযুত্তা. দসিন্দ্রিযা ন ৰত্তব্বা – ‘‘কিলেসা চেৰ সংকিলেসিকা চা’’তি, সংকিলেসিকা চেৰ নো চ কিলেসা. তীণিন্দ্রিযা ন ৰত্তব্বা – ‘‘কিলেসা চেৰ সংকিলেসিকা চা’’তিপি, ‘‘সংকিলেসিকা চেৰ নো চ কিলেসা’’তিপি. নৰিন্দ্রিযা ন ৰত্তব্বা – ‘‘কিলেসা চেৰ সংকিলেসিকা চা’’তি, সিযা সংকিলেসিকা চেৰ নো চ কিলেসা, সিযা ন ৰত্তব্বা – ‘‘সংকিলেসিকা চেৰ নো চ কিলেসা’’তি.
পন্নরসিন্দ্রিযা ন ৰত্তব্বা – ‘‘কিলেসা চেৰ সংকিলিট্ঠা চা’’তিপি, ‘‘সংকিলিট্ঠা চেৰ নো চ কিলেসা’’তিপি. দোমনস্সিন্দ্রিযং ন ৰত্তব্বং – ‘‘কিলেসো চেৰ সংকিলিট্ঠঞ্চা’’তি, সংকিলিট্ঠঞ্চেৰ নো চ কিলেসো. ছ ইন্দ্রিযা ন ৰত্তব্বা – ‘‘কিলেসা চেৰ সংকিলিট্ঠা চা’’তি, সিযা সংকিলিট্ঠা চেৰ নো চ কিলেসা, সিযা ন ৰত্তব্বা – ‘‘সংকিলিট্ঠা চেৰ নো চ কিলেসা’’তি.
পন্নরসিন্দ্রিযা ন ৰত্তব্বা – ‘‘কিলেসা চেৰ কিলেসসম্পযুত্তা চা’’তিপি, ‘‘কিলেসসম্পযুত্তা চেৰ নো চ কিলেসা’’তিপি. দোমনস্সিন্দ্রিযং ন ৰত্তব্বং – ‘‘কিলেসো চেৰ কিলেসসম্পযুত্তঞ্চা’’তি, কিলেসসম্পযুত্তঞ্চেৰ নো চ কিলেসো. ছ ইন্দ্রিযা ন ৰত্তব্বা – ‘‘কিলেসা চেৰ কিলেসসম্পযুত্তা চা’’তি, সিযা কিলেসসম্পযুত্তা চেৰ নো চ কিলেসা, সিযা ন ৰত্তব্বা – ‘‘কিলেসসম্পযুত্তা চেৰ নো চ কিলেসা’’তি. নৰিন্দ্রিযা কিলেসৰিপ্পযুত্তসংকিলেসিকা. তীণিন্দ্রিযা কিলেসৰিপ্পযুত্তঅসংকিলেসিকা. দোমনস্সিন্দ্রিযং ন ৰত্তব্বং – ‘‘কিলেসৰিপ্পযুত্তসংকিলেসিক’’ন্তিপি, ‘‘কিলেসৰিপ্পযুত্তঅসংকিলেসিক’’ন্তিপি. তীণিন্দ্রিযা সিযা কিলেসৰিপ্পযুত্তসংকিলেসিকা, সিযা কিলেসৰিপ্পযুত্তঅসংকিলেসিকা. ছ ইন্দ্রিযা সিযা কিলেসৰিপ্পযুত্তসংকিলেসিকা, সিযা কিলেসৰিপ্পযুত্তঅসংকিলেসিকা, সিযা ন ৰত্তব্বা – ‘‘কিলেসৰিপ্পযুত্তসংকিলেসিকা’’তিপি, ‘‘কিলেসৰিপ্পযুত্তঅসংকিলেসিকা’’তিপি.
পন্নরসিন্দ্রিযা ন দস্সনেন পহাতব্বা. সত্তিন্দ্রিযা সিযা দস্সনেন পহাতব্বা, সিযা ন দস্সনেন পহাতব্বা. পন্নরসিন্দ্রিযা ন ভাৰনায পহাতব্বা. সত্তিন্দ্রিযা সিযা ভাৰনায পহাতব্বা, সিযা ন ভাৰনায পহাতব্বা. পন্নরসিন্দ্রিযা ন দস্সনেন পহাতব্বহেতুকা. সত্তিন্দ্রিযা সিযা দস্সনেন পহাতব্বহেতুকা, সিযা ন দস্সনেন পহাতব্বহেতুকা. পন্নরসিন্দ্রিযা ন ভাৰনায পহাতব্বহেতুকা. সত্তিন্দ্রিযা সিযা ভাৰনায পহাতব্বহেতুকা, সিযা ন ভাৰনায পহাতব্বহেতুকা.
নৰিন্দ্রিযা অৰিতক্কা. দোমনস্সিন্দ্রিযং সৰিতক্কং. দ্ৰাদসিন্দ্রিযা সিযা সৰিতক্কা, সিযা অৰিতক্কা. নৰিন্দ্রিযা অৰিচারা. দোমনস্সিন্দ্রিযং সৰিচারং. দ্ৰাদসিন্দ্রিযা সিযা সৰিচারা, সিযা অৰিচারা. একাদসিন্দ্রিযা অপ্পীতিকা. একাদসিন্দ্রিযা সিযা সপ্পীতিকা, সিযা অপ্পীতিকা. একাদসিন্দ্রিযা ন পীতিসহগতা. একাদসিন্দ্রিযা সিযা পীতিসহগতা, সিযা ন পীতিসহগতা. দ্ৰাদসিন্দ্রিযা ন সুখসহগতা. দসিন্দ্রিযা সিযা সুখসহগতা, সিযা ন সুখসহগতা. দ্ৰাদসিন্দ্রিযা ন উপেক্খাসহগতা. দসিন্দ্রিযা সিযা উপেক্খাসহগতা, সিযা ন উপেক্খাসহগতা.
দসিন্দ্রিযা কামাৰচরা. তীণিন্দ্রিযা ন কামাৰচরা. নৰিন্দ্রিযা সিযা কামাৰচরা, সিযা ন কামাৰচরা. তেরসিন্দ্রিযা ন রূপাৰচরা. নৰিন্দ্রিযা সিযা রূপাৰচরা, সিযা ন রূপাৰচরা. চুদ্দসিন্দ্রিযা ন অরূপাৰচরা. অট্ঠিন্দ্রিযা সিযা অরূপাৰচরা, সিযা ন অরূপাৰচরা. দসিন্দ্রিযা পরিযাপন্না. তীণিন্দ্রিযা অপরিযাপন্না. নৰিন্দ্রিযা সিযা পরিযাপন্না, সিযা অপরিযাপন্না. একাদসিন্দ্রিযা অনিয্যানিকা. অনঞ্ঞাতঞ্ঞস্সামীতিন্দ্রিযং নিয্যানিকং. দসিন্দ্রিযা সিযা নিয্যানিকা, সিযা অনিয্যানিকা. দসিন্দ্রিযা অনিযতা. অনঞ্ঞাতঞ্ঞস্সামীতিন্দ্রিযং নিযতং. একাদসিন্দ্রিযা সিযা নিযতা, সিযা অনিযতা. দসিন্দ্রিযা সউত্তরা. তীণিন্দ্রিযা অনুত্তরা. নৰিন্দ্রিযা সিযা সউত্তরা, সিযা অনুত্তরা. পন্নরসিন্দ্রিযা অরণা. দোমনস্সিন্দ্রিযং সরণং. ছ ইন্দ্রিযা সিযা সরণা, সিযা অরণাতি.
পঞ্হাপুচ্ছকং.
ইন্দ্রিযৰিভঙ্গো নিট্ঠিতো.