৩২. সত্ত

যন্তং সদ্দানং নিচ্চত্তা সম্বন্ধস্স যত্থাতি পরামট্ঠং সোতি, যোতি পরামট্ঠং তস্সাতি চ নিদ্দিসতি, যো যত্থেত্যাদিকঞ্চ ‘কিরিযাধারভূতে’চ্চাদিৰুত্তিগন্থ ৰিৰরণন্তি যোতি কিরিযাধেয্যভূতাধিপ্পেতা, এতনেৰাহ‘কিরিযা চা’তিআদি, তেনাযমাধারীযতি কত্তুকম্ম সমৰেতা কিরিযাস্মিন্ত্যধিকরণে ৰা তং আধারযতীতি কত্তরি ৰা ঘণন্তেন দট্ঠব্বো, কত্তারং কম্মঞ্চ কিরিযানিস্সযভূতমাধার যতীত্যাধারোতি ৰা কত্তরি ঘণ, ৰুত্তং হি–

আধারযতি যো কত্তু, কম্মং কিরিযনিস্সযং;

আধারং কারকঞ্চাহু, তং চতুব্বিধমেৰ চেতি.

ননু চ কিরিযাধারণেনাধারোত্যুচ্চতে, তং কিমেৰমুচ্চতেতি চে, নেসদোসো যদেৰ হি কিরিযাধারণমস্স, তন্তন্নিস্সযভূত কত্তুকম্মধারণং, নহ্যঞ্ঞতা তদ্ধারণং সম্ভৰতি ততো কিরিযা কারণেনাধারণেনাধারোত্য যমেৰত্থো, ন কত্তুকম্মপরিচ্চাগেনাধারেন উজুকং কিরিযা গয্হতে, তেনেৰ ৰক্খতি-‘কিরিযাযযো আধারো’চ্চাদি, ননু যদ্যপ্যুজুকমেৰ কিরিযং ধারযতি কত্তা কত্তুসমৰাযিনিং, কম্মসমৰেতঞ্চ ৰিক্তেদনাদিং কিরিযং কম্মং… তথা সতি তানেৰাধারোতি, ন… লোকে সত্থে চ তেসমাধারত্থে নাপ্পতীতিতো, কত্তুকম্মতাযেৰ হি তেসম্পতীতীতি দস্সেতুমাহ-‘কিরিযা চে’ত্যাদি, তথা চ ৰুত্তং–

কত্তুকম্ম ব্যৰহিতং, ধারেন্তমনুজু ক্রিযং;

ক্রিযাসিদ্ধুপকারি চ, সত্থে-ধিকরণং মতন্তি.

কত্তুকম্মব্যৰহিতন্তি কত্তুকম্মেহি তংসমৰেতভাৰেন ব্যৰহিতং, অনুজু পারম্পরিযেন, ক্রিযাসিদ্ধুপকারিতি কত্তুকম্মসমৰেতায কিরিযায পসিদ্ধিযং উপকারী উপকুব্বন্তং, ননু চ ন কিরিযা ধারণেনেৰাযমাধারো, কত্তুকম্মানং ধারণেনাপ্যাধারোতি সক্কা ৰৰত্থপেতুন্তি চোদনম্মনসি নিধাযাহ-‘ন চে’ত্যাদি, কিরিযা নিমিত্তস্সেৰাতি কত্তুকম্মসমৰাযিনিযা কিরিযায নিমিত্তস্সেৰ, তদেৰংৰিধমাধারং চতুব্বিধম্মতন্তি দস্সেতুমাহ-‘আধারো চায’মিচ্চাদি, চত্তারো ৰিধাপকারা অস্সাতি চতুব্বিধো, আধেয্যেন সহোপসিলেসো সংযোগলক্খণো-স্স অত্থীতি ওপসিলেসিকো আধারো-‘কটেনিসীদতি থালিযং পচতি’ত্যাদো কটাদি, তথাহি দেৰদত্তসমৰেতং নিসীদনকিরিযং কটো দেৰদত্তং ধারযং ধারযতি দেৰদত্তব্যৰহিতং, এৰং থালীপি তণ্ডুলসমৰেতং ৰিক্লেদনাদিকিরিযং তণ্ডুলে ধারযং ধারযতীত্যোপসিলেসিকাধারত্তং কটাদিনো. যতো-ঞ্ঞত্রাধেয্যং ন ৰত্ততে সব্বথা ভিয্যো ৰা, সো ৰেসযিকো, ৰিসযোহ্যাধেয্যস্সানঞ্ঞত্রভাৰো, যথা চক্খাদিপ্পৰত্তীনমঞ্ঞত্রাভাৰা চক্খাদীনং রূপাদযো ৰিসযাতি ৰুচ্চন্তে, এৰমাকাসে সকুনযোত্যাদো সকুন্যাদীনমাকাসাদিতো-ঞ্ঞত্রাভাৰাতে তেসং ৰিসযাত্যুচ্চন্তে, ৰিসযো এৰ ৰেসযিকো. যো আধারাধেয্যানমভিব্যাপেত্যাধেয্যমিত্যভিব্যাপকো, তথা হি‘তিলেসু তেলং, দধিম্হি সপ্পি,ত্যত্র তিলাদিকং তেলাদিকমাধেয্যং ব্যাপেত্ৰা তিট্ঠতীতি তিলাদি ব্যাপকাধারো. সমীপে ভৰো, সমীপো এৰ ৰা সামীপিকো, যস্স সমীপদেসে আধেয্যং ৰত্ততে সো এৰমুচ্চতে, অত্রোদাহরণং ‘গুরূসু ৰসতি গঙ্গাযং ঘোসো’তি. ননু চাত্রাপ্যাধারে সত্তমী ৰিধীযতে আধারো চ নিস্সযো ৰুচ্চতে, নিস্সযো চ সংযোগসমৰাযেহি হোতি, ন চ সিস্সাদীনং গুরুপ্পভুতীতি দেৰদত্তসকুন্যাদীনমিৰ কটাকাসাদীহি সংযোগো, তেলাদীনমিৰ চ তিলাদীহি সমৰাযো ৰা অত্থি, তেনাযুত্তং তে সমাধারত্তন্তি, নেতদত্থি, যদাযত্তা হি যস্স ঠিতি সো ৰিনাপি সংযোগসমৰাযেহি তস্স নিস্সযো ভৰতি, তথাহি পুরিসস্স ন রঞ্ঞা সহ সংযোগোসমৰাযো ৰাত্থি, অথ পন তদধীনট্ঠিতিত্তা রাজনিস্সযো পুরিসোতি ব্যপদিস্সীযতে, সিস্সাদীনঞ্চ গুরুপ্পভুতিন মাযত্তা ঠিতীতি তেসমযং [তেনস্সাযং (পোত্থকে) যুত্থো তে পতি গুরুপভুতীনং নিস্সযভাৰো (জিনিন্দবুদ্ধি)] যুত্তো গুরুপ্পভুতিনং নিস্সযভাৰোতি, এত্থ পন যজ্জপি ৰেসযিকাভিব্যপকানমাধারাধেয্যোপসিলেসো অত্থি, তথাপি পকারন্তরস্সেৰ পরিপ্ফুটত্তা তথেৰ ৰচনিচ্ছা, নাঞ্ঞথা ওপসিলেসিকেন ৰা [ওপসিলেসিকেৰ] ৰিসযাভিব্যাপকানমগ্গহণতো উপসিলেসস্সে ৰা [উপসিলেসস্সেৰ] পরিব্যত্তত্তা তথেৰ ৰোহারোতি ন সঙ্করো সঙ্কনীযোতি.