১০. আনিসংসৰগ্গো

১. পাতুভাৰসুত্তং

৯৬. ‘‘ছন্নং, ভিক্খৰে, পাতুভাৰো দুল্লভো লোকস্মিং. কতমেসং ছন্নং? তথাগতস্স অরহতো সম্মাসম্বুদ্ধস্স পাতুভাৰো দুল্লভো লোকস্মিং, তথাগতপ্পৰেদিতস্স ধম্মৰিনযস্স দেসেতা পুগ্গলো দুল্লভো লোকস্মিং, অরিযাযতনে পচ্চাজাতি দুল্লভা [পচ্চাজাতো দুল্লভো (স্যা.)] লোকস্মিং, ইন্দ্রিযানং অৰেকল্লতা দুল্লভা লোকস্মিং, অজল়তা অনেল়মূগতা দুল্লভা লোকস্মিং, কুসলে ধম্মে ছন্দো [কুসলধম্মচ্ছন্দো (সী. স্যা. পী.)] দুল্লভো লোকস্মিং. ইমেসং খো, ভিক্খৰে, ছন্নং পাতুভাৰো দুল্লভো লোকস্মি’’ন্তি. পঠমং.

২. আনিসংসসুত্তং

৯৭. ‘‘ছযিমে, ভিক্খৰে, আনিসংসা সোতাপত্তিফলসচ্ছিকিরিযায. কতমে ছ? সদ্ধম্মনিযতো হোতি, অপরিহানধম্মো হোতি, পরিযন্তকতস্স দুক্খং হোতি [দুক্খং ন হোতি (স্যা. পী. ক.)], অসাধারণেন ঞাণেন সমন্নাগতো হোতি, হেতু চস্স সুদিট্ঠো, হেতুসমুপ্পন্না চ ধম্মা. ইমে খো, ভিক্খৰে, ছ আনিসংসা সোতাপত্তিফলসচ্ছিকিরিযাযা’’তি. দুতিযং.

৩. অনিচ্চসুত্তং

৯৮. ‘‘‘সো ৰত, ভিক্খৰে, ভিক্খু কঞ্চি সঙ্খারং নিচ্চতো সমনুপস্সন্তো অনুলোমিকায খন্তিযা সমন্নাগতো ভৰিস্সতী’তি নেতং ঠানং ৰিজ্জতি. ‘অনুলোমিকায খন্তিযা অসমন্নাগতো সম্মত্তনিযামং ওক্কমিস্সতী’তি নেতং ঠানং ৰিজ্জতি. ‘সম্মত্তনিযামং অনোক্কমমানো সোতাপত্তিফলং ৰা সকদাগামিফলং ৰা অনাগামিফলং ৰা অরহত্তং [অরহত্তফলং (ক.) পটি. ম. ৩.৩৬] ৰা সচ্ছিকরিস্সতী’তি নেতং ঠানং ৰিজ্জতি.

‘‘‘সো ৰত, ভিক্খৰে, ভিক্খু সব্বসঙ্খারে [সব্বসঙ্খারং (সী. পী.)] অনিচ্চতো সমনুপস্সন্তো অনুলোমিকায খন্তিযা সমন্নাগতো ভৰিস্সতী’তি ঠানমেতং ৰিজ্জতি. ‘অনুলোমিকায খন্তিযা সমন্নাগতো সম্মত্তনিযামং ওক্কমিস্সতী’তি ঠানমেতং ৰিজ্জতি. ‘সম্মত্তনিযামং ওক্কমমানো সোতাপত্তিফলং ৰা সকদাগামিফলং ৰা অনাগামিফলং ৰা অরহত্তং ৰা সচ্ছিকরিস্সতী’তি ঠানমেতং ৰিজ্জতী’’তি. ততিযং.

৪. দুক্খসুত্তং

৯৯. ‘‘সো ৰত, ভিক্খৰে, ভিক্খু কঞ্চি সঙ্খারং সুখতো সমনুপস্সন্তো…পে… সব্বসঙ্খারে দুক্খতো সমনুপস্সন্তো…পে… ঠানমেতং ৰিজ্জতি’’. চতুত্থং.

৫. অনত্তসুত্তং

১০০. ‘‘সো ৰত, ভিক্খৰে, ভিক্খু কঞ্চি ধম্মং অত্ততো সমনুপস্সন্তো…পে… সব্বধম্মে [সব্বধম্মং (সী. পী.), কিঞ্চিধম্মং (ক.) পটি. ম. ৩.৩৬] অনত্ততো সমনুপস্সন্তো…পে… ঠানমেতং ৰিজ্জতি’’. পঞ্চমং.

৬. নিব্বানসুত্তং

১০১. ‘‘‘সো ৰত, ভিক্খৰে, ভিক্খু নিব্বানং দুক্খতো সমনুপস্সন্তো অনুলোমিকায খন্তিযা সমন্নাগতো ভৰিস্সতী’তি নেতং ঠানং ৰিজ্জতি. ‘অনুলোমিকায খন্তিযা অসমন্নাগতো সম্মত্তনিযামং ওক্কমিস্সতী’তি নেতং ঠানং ৰিজ্জতি. ‘সম্মত্তনিযামং অনোক্কমমানো সোতাপত্তিফলং ৰা সকদাগামিফলং ৰা অনাগামিফলং ৰা অরহত্তং ৰা সচ্ছিকরিস্সতী’তি নেতং ঠানং ৰিজ্জতি.

‘‘‘সো ৰত, ভিক্খৰে, ভিক্খু নিব্বানং সুখতো সমনুপস্সন্তো অনুলোমিকায খন্তিযা সমন্নাগতো ভৰিস্সতী’তি ঠানমেতং ৰিজ্জতি. ‘অনুলোমিকায খন্তিযা সমন্নাগতো সম্মত্তনিযামং ওক্কমিস্সতী’তি ঠানমেতং ৰিজ্জতি. ‘সম্মত্তনিযামং ওক্কমমানো সোতাপত্তিফলং ৰা সকদাগামিফলং ৰা অনাগামিফলং ৰা অরহত্তং ৰা সচ্ছিকরিস্সতী’তি ঠানমেতং ৰিজ্জতী’’তি. ছট্ঠং.

৭. অনৰত্থিতসুত্তং

১০২. ‘‘ছ, ভিক্খৰে, আনিসংসে সম্পস্সমানেন অলমেৰ ভিক্খুনা সব্বসঙ্খারেসু অনোধিং করিত্ৰা অনিচ্চসঞ্ঞং উপট্ঠাপেতুং. কতমে ছ? ‘সব্বসঙ্খারা চ মে অনৰত্থিতা [অনৰট্ঠিততো (সী. স্যা. পী.)] খাযিস্সন্তি, সব্বলোকে চ মে মনো নাভিরমিস্সতি [ন রমিস্সতি (ক.)], সব্বলোকা চ মে মনো ৰুট্ঠহিস্সতি, নিব্বানপোণঞ্চ মে মানসং ভৰিস্সতি, সংযোজনা চ মে পহানং গচ্ছিস্সন্তি [গচ্ছন্তি (স্যা. পী. ক.)], পরমেন চ সামঞ্ঞেন সমন্নাগতো ভৰিস্সামী’তি. ইমে খো, ভিক্খৰে, ছ আনিসংসে সম্পস্সমানেন অলমেৰ ভিক্খুনা সব্বসঙ্খারেসু অনোধিং করিত্ৰা অনিচ্চসঞ্ঞং উপট্ঠাপেতু’’ন্তি. সত্তমং.

৮. উক্খিত্তাসিকসুত্তং

১০৩. ‘‘ছ, ভিক্খৰে, আনিসংসে সম্পস্সমানেন অলমেৰ ভিক্খুনা সব্বসঙ্খারেসু অনোধিং করিত্ৰা দুক্খসঞ্ঞং উপট্ঠাপেতুং. কতমে ছ? ‘সব্বসঙ্খারেসু চ মে নিব্বিদসঞ্ঞা পচ্চুপট্ঠিতা ভৰিস্সতি, সেয্যথাপি উক্খিত্তাসিকে ৰধকে. সব্বলোকা চ মে মনো ৰুট্ঠহিস্সতি, নিব্বানে চ সন্তদস্সাৰী ভৰিস্সামি, অনুসযা চ মে সমুগ্ঘাতং গচ্ছিস্সন্তি [গচ্ছন্তি (পী. ক.)], কিচ্চকারী চ ভৰিস্সামি, সত্থা চ মে পরিচিণ্ণো ভৰিস্সতি মেত্তাৰতাযা’তি. ইমে খো, ভিক্খৰে, ছ আনিসংসে সম্পস্সমানেন অলমেৰ ভিক্খুনা সব্বসঙ্খারেসু অনোধিং করিত্ৰা দুক্খসঞ্ঞং উপট্ঠাপেতু’’ন্তি. অট্ঠমং.

৯. অতম্মযসুত্তং

১০৪. ‘‘ছ, ভিক্খৰে, আনিসংসে সম্পস্সমানেন অলমেৰ ভিক্খুনা সব্বধম্মেসু অনোধিং করিত্ৰা অনত্তসঞ্ঞং উপট্ঠাপেতুং. কতমে ছ? সব্বলোকে চ অতম্মযো ভৰিস্সামি, অহঙ্কারা চ মে উপরুজ্ঝিস্সন্তি, মমঙ্কারা চ মে উপরুজ্ঝিস্সন্তি, অসাধারণেন চ ঞাণেন সমন্নাগতো ভৰিস্সামি, হেতু চ মে সুদিট্ঠো ভৰিস্সতি, হেতুসমুপ্পন্না চ ধম্মা. ইমে খো, ভিক্খৰে, ছ আনিসংসে সম্পস্সমানেন অলমেৰ ভিক্খুনা সব্বধম্মেসু অনোধিং করিত্ৰা অনত্তসঞ্ঞং উপট্ঠাপেতু’’ন্তি. নৰমং.

১০. ভৰসুত্তং

১০৫. ‘‘তযোমে, ভিক্খৰে, ভৰা পহাতব্বা, তীসু সিক্খাসু সিক্খিতব্বং. কতমে তযো ভৰা পহাতব্বা? কামভৰো, রূপভৰো, অরূপভৰো – ইমে তযো ভৰা পহাতব্বা. কতমাসু তীসু সিক্খাসু সিক্খিতব্বং? অধিসীলসিক্খায, অধিচিত্তসিক্খায, অধিপঞ্ঞাসিক্খায – ইমাসু তীসু সিক্খাসু সিক্খিতব্বং. যতো খো, ভিক্খৰে, ভিক্খুনো ইমে তযো ভৰা পহীনা হোন্তি, ইমাসু চ তীসু সিক্খাসু সিক্খিতসিক্খো হোতি – অযং ৰুচ্চতি, ভিক্খৰে, ভিক্খু অচ্ছেচ্ছি তণ্হং, ৰিৰত্তযি সংযোজনং, সম্মা মানাভিসমযা অন্তমকাসি দুক্খস্সা’’তি. দসমং.

১১. তণ্হাসুত্তং

১০৬. ‘‘তিস্সো ইমা, ভিক্খৰে, তণ্হা পহাতব্বা, তযো চ মানা. কতমা তিস্সো তণ্হা পহাতব্বা? কামতণ্হা, ভৰতণ্হা, ৰিভৰতণ্হা – ইমা তিস্সো তণ্হা পহাতব্বা. কতমে তযো মানা পহাতব্বা? মানো, ওমানো, অতিমানো – ইমে তযো মানা পহাতব্বা. যতো খো, ভিক্খৰে, ভিক্খুনো ইমা তিস্সো তণ্হা পহীনা হোন্তি, ইমে চ তযো মানা; অযং ৰুচ্চতি, ভিক্খৰে, ভিক্খু অচ্ছেচ্ছি তণ্হং, ৰিৰত্তযি সংযোজনং, সম্মা মানাভিসমযা অন্তমকাসি দুক্খস্সা’’তি. একাদসমং.

আনিসংসৰগ্গো দসমো. [পঞ্চমো (স্যা. ক.)]