২. দুকৱাৰো
৩২২. অত্থাপত্তি সঞ্ঞা ৱিমোক্খা, অত্থাপত্তি নো সঞ্ঞাৱিমোক্খা. অত্থাপত্তি লদ্ধসমাপত্তিকস্স, অত্থাপত্তি ন লদ্ধসমাপত্তিকস্স. অত্থাপত্তি সদ্ধম্মপটিসঞ্ঞুত্তা, অত্থাপত্তি অসদ্ধম্মপটিসঞ্ঞুত্তা. অত্থাপত্তি সপৰিক্খাৰপটিসঞ্ঞুত্তা, অত্থাপত্তি পৰপৰিক্খাৰপটিসঞ্ঞুত্তা. অত্থাপত্তি সপুগ্গলপটিসঞ্ঞুত্তা, অত্থাপত্তি পৰপুগ্গলপটিসঞ্ঞুত্তা. অত্থি সচ্চং ভণন্তো গৰুকং আপত্তিং আপজ্জতি, মুসা ভণন্তো লহুকং. অত্থি মুসা ভণন্তো গৰুকং আপত্তিং আপজ্জতি, সচ্চং ভণন্তো লহুকং. অত্থাপত্তি ভূমিগতো আপজ্জতি, নো ৱেহাসগতো. অত্থাপত্তি ৱেহাসগতো আপজ্জতি, নো ভূমিগতো. অত্থাপত্তি নিক্খমন্তো আপজ্জতি, নো পৱিসন্তো. অত্থাপত্তি পৱিসন্তো আপজ্জতি, নো নিক্খমন্তো. অত্থাপত্তি আদিযন্তো আপজ্জতি, অত্থাপত্তি অনাদিযন্তো আপজ্জতি. অত্থাপত্তি সমাদিযন্তো আপজ্জতি, অত্থাপত্তি ন সমাদিযন্তো আপজ্জতি. অত্থাপত্তি কৰোন্তো আপজ্জতি, অত্থাপত্তি ন কৰোন্তো আপজ্জতি. অত্থাপত্তি দেন্তো আপজ্জতি, অত্থাপত্তি ন দেন্তো আপজ্জতি. (অত্থাপত্তি দেসেন্তো আপজ্জতি, অত্থাপত্তি ন দেসেন্তো আপজ্জতি.) [( ) (নত্থি কত্থচি)] অত্থাপত্তি পটিগ্গণ্হন্তো আপজ্জতি, অত্থাপত্তি ন পটিগ্গণ্হন্তো আপজ্জতি. অত্থাপত্তি পৰিভোগেন আপজ্জতি, অত্থাপত্তি ন পৰিভোগেন আপজ্জতি. অত্থাপত্তি ৰত্তিং আপজ্জতি, নো দিৱা. অত্থাপত্তি দিৱা আপজ্জতি, নো ৰত্তিং. অত্থাপত্তি অৰুণুগ্গে আপজ্জতি, অত্থাপত্তি ন অৰুণুগ্গে আপজ্জতি. অত্থাপত্তি ছিন্দন্তো আপজ্জতি, অত্থাপত্তি ন ছিন্দন্তো আপজ্জতি. অত্থাপত্তি ছাদেন্তো আপজ্জতি, অত্থাপত্তি ন ছাদেন্তো আপজ্জতি. অত্থাপত্তি ধাৰেন্তো আপজ্জতি, অত্থাপত্তি ন ধাৰেন্তো আপজ্জতি.
দ্ৱে উপোসথা – চাতুদ্দসিকো চ পন্নৰসিকো চ. দ্ৱে পৱাৰণা – চাতুদ্দসিকা চ পন্নৰসিকা চ. দ্ৱে কম্মানি – অপলোকনকম্মং, ঞত্তিকম্মং. অপৰানিপি দ্ৱে কম্মানি – ঞত্তিদুতিযকম্মং, ঞত্তিচতুত্থকম্মং. দ্ৱে কম্মৱত্থূনি – অপলোকনকম্মস্স ৱত্থু, ঞত্তিকম্মস্স ৱত্থু. অপৰানিপি দ্ৱে কম্মৱত্থূনি – ঞত্তিদুতিযকম্মস্স ৱত্থু, ঞত্তিচতুত্থকম্মস্স ৱত্থু. দ্ৱে কম্মদোসা – অপলোকনকম্মস্স দোসো, ঞত্তিকম্মস্স দোসো. অপৰেপি দ্ৱে কম্মদোসা – ঞত্তিদুতিযকম্মস্স দোসো, ঞত্তিচতুত্থকম্মস্স দোসো. দ্ৱে কম্মসম্পত্তিযো – অপলোকনকম্মস্স সম্পত্তি, ঞত্তিকম্মস্স সম্পত্তি. অপৰাপি দ্ৱে কম্মসম্পত্তিযো – ঞত্তিদুতিযকম্মস্স সম্পত্তি, ঞত্তিচতুত্থকম্মস্স সম্পত্তি. দ্ৱে নানাসংৱাসকভূমিযো – অত্তনা ৱা অত্তানং নানাসংৱাসকং কৰোতি, সমগ্গো ৱা নং সঙ্ঘো উক্খিপতি অদস্সনে ৱা অপ্পটিকম্মে ৱা অপ্পটিনিস্সগ্গে ৱা. দ্ৱে সমানসংৱাসকভূমিযো – অত্তনা ৱা অত্তানং সমানসংৱাসকং কৰোতি, সমগ্গো ৱা নং সঙ্ঘো উক্খিত্তং ওসাৰেতি দস্সনে ৱা পটিকম্মে ৱা পটিনিস্সগ্গে ৱা. দ্ৱে পাৰাজিকা – ভিক্খূনঞ্চ ভিক্খুনীনঞ্চ. দ্ৱে সঙ্ঘাদিসেসা, দ্ৱে থুল্লচ্চযা, দ্ৱে পাচিত্তিযা, দ্ৱে পাটিদেসনীযা, দ্ৱে দুক্কটা, দ্ৱে দুব্ভাসিতা – ভিক্খূনঞ্চ ভিক্খুনীনঞ্চ. সত্ত আপত্তিযো, সত্ত আপত্তিক্খন্ধা. দ্ৱীহাকাৰেহি সঙ্ঘো ভিজ্জতি – কম্মেন ৱা সলাকগ্গাহেন ৱা.
দ্ৱে পুগ্গলা ন উপসম্পাদেতব্বা – অদ্ধানহীনো, অঙ্গহীনো. অপৰেপি দ্ৱে পুগ্গলা ন উপসম্পাদেতব্বা – ৱত্থুৱিপন্নো, কৰণদুক্কটকো. অপৰেপি দ্ৱে পুগ্গলা ন উপসম্পাদেতব্বা – অপৰিপূৰো পৰিপূৰো নো চ যাচতি. দ্ৱিন্নং পুগ্গলানং নিস্সায ন ৱত্থব্বং – অলজ্জিস্স চ বালস্স চ. দ্ৱিন্নং পুগ্গলানং নিস্সযো ন দাতব্বো – অলজ্জিস্স চ লজ্জিনো চ ন যাচতি. দ্ৱিন্নং পুগ্গলানং নিস্সযো দাতব্বো – বালস্স চ লজ্জিস্স চ যাচতি. দ্ৱে পুগ্গলা অভব্বা আপত্তিং আপজ্জিতুং – বুদ্ধা চ পচ্চেকবুদ্ধা চ. দ্ৱে পুগ্গলা ভব্বা, আপত্তিং আপজ্জিতুং – ভিক্খূ চ ভিক্খুনিযো চ. দ্ৱে পুগ্গলা অভব্বা সঞ্চিচ্চ আপত্তিং আপজ্জিতুং – ভিক্খূ চ ভিক্খুনিযো চ অৰিযপুগ্গলা. দ্ৱে পুগ্গলা ভব্বা সঞ্চিচ্চ আপত্তিং আপজ্জিতুং – ভিক্খূ চ ভিক্খুনিযো চ পুথুজ্জনা. দ্ৱে পুগ্গলা অভব্বা সঞ্চিচ্চ সাতিসাৰং ৱত্থুং অজ্ঝাচৰিতুং – ভিক্খূ চ ভিক্খুনিযো চ অৰিযপুগ্গলা. দ্ৱে পুগ্গলা ভব্বা সঞ্চিচ্চ সাতিসাৰং ৱত্থুং অজ্ঝাচৰিতুং – ভিক্খূ চ ভিক্খুনিযো চ পুথুজ্জনা.
দ্ৱে পটিক্কোসা – কাযেন ৱা পটিক্কোসতি ৱাচায ৱা পটিক্কোসতি. দ্ৱে নিস্সাৰণা – অত্থি পুগ্গলো অপ্পত্তো নিস্সাৰণং তং চে সঙ্ঘো নিস্সাৰেতি একচ্চো সুনিস্সাৰিতো, একচ্চো দুন্নিস্সাৰিতো. দ্ৱে ওসাৰণা – অত্থি পুগ্গলো অপ্পত্তো ওসাৰণং তং চে সঙ্ঘো ওসাৰেতি একচ্চো সোসাৰিতো, একচ্চো দোসাৰিতো. দ্ৱে পটিঞ্ঞা – কাযেন ৱা পটিজানাতি ৱাচায ৱা পটিজানাতি. দ্ৱে পটিগ্গহা – কাযেন ৱা পটিগ্গণ্হাতি কাযপটিবদ্ধেন ৱা পটিগ্গণ্হাতি. দ্ৱে পটিক্খেপা – কাযেন ৱা পটিক্খিপতি ৱাচায ৱা পটিক্খিপতি. দ্ৱে উপঘাতিকা – সিক্খূপঘাতিকা চ ভোগূপঘাতিকা চ. দ্ৱে চোদনা – কাযেন ৱা চোদেতি ৱাচায ৱা চোদেতি. দ্ৱে কথিনস্স পলিবোধা – আৱাসপলিবোধো চ চীৱৰপলিবোধো চ. দ্ৱে কথিনস্স অপলিবোধা – আৱাসঅপলিবোধো চ চীৱৰঅপলিবোধো চ. দ্ৱে চীৱৰানি – গহপতিকঞ্চ পংসুকূলঞ্চ. দ্ৱে পত্তা – অযোপত্তো মত্তিকাপত্তো. দ্ৱে মণ্ডলানি – তিপুমযং, সীসমযং. দ্ৱে পত্তস্স অধিট্ঠানা – কাযেন ৱা অধিট্ঠেতি ৱাচায ৱা অধিট্ঠেতি. দ্ৱে চীৱৰস্স অধিট্ঠানা – কাযেন ৱা অধিট্ঠেতি ৱাচায ৱা অধিট্ঠেতি. দ্ৱে ৱিকপ্পনা – সম্মুখাৱিকপ্পনা চ পৰম্মুখাৱিকপ্পনা চ. দ্ৱে ৱিনযা – ভিক্খূনঞ্চ ভিক্খুনীনঞ্চ. দ্ৱে ৱেনযিকা – পঞ্ঞত্তঞ্চ পঞ্ঞত্তানুলোমঞ্চ. দ্ৱে ৱিনযস্স সল্লেখা – অকপ্পিযে সেতুঘাতো, কপ্পিযে মত্তকাৰিতা. দ্ৱীহাকাৰেহি আপত্তিং আপজ্জতি – কাযেন ৱা আপজ্জতি ৱাচায ৱা আপজ্জতি. দ্ৱীহাকাৰেহি আপত্তিযা ৱুট্ঠাতি – কাযেন ৱা ৱুট্ঠাতি ৱাচায ৱা ৱুট্ঠাতি. দ্ৱে পৰিৱাসা – পটিচ্ছন্নপৰিৱাসো, অপ্পটিচ্ছন্নপৰিৱাসো. অপৰেপি দ্ৱে পৰিৱাসা – সুদ্ধন্তপৰিৱাসো সমোধানপৰিৱাসো. দ্ৱে মানত্তা – পটিচ্ছন্নমানত্তং, অপ্পটিচ্ছন্নমানত্তং. অপৰেপি দ্ৱে মানত্তা – পক্খমানত্তং, সমোধানমানত্তং. দ্ৱিন্নং পুগ্গলানং ৰত্তিচ্ছেদো – পাৰিৱাসিকস্স চ মানত্তচাৰিকস্স চ. দ্ৱে অনাদৰিযানি – পুগ্গলানাদৰিযঞ্চ ধম্মানাদৰিযঞ্চ. দ্ৱে লোণানি – জাতিমঞ্চ কাৰিমঞ্চ [জাতিমযঞ্চ খাৰিমযঞ্চ (স্যা.)]. অপৰানিপি দ্ৱে লোণানি – সামুদ্দং কাড়লোণং. অপৰানিপি দ্ৱে লোণানি – সিন্ধৱং, উব্ভিদং [উব্ভিৰং (ইতিপি)]. অপৰানিপি দ্ৱে লোণানি – ৰোমকং, পক্কালকং. দ্ৱে পৰিভোগা – অব্ভন্তৰপৰিভোগো চ বাহিৰপৰিভোগো চ. দ্ৱে অক্কোসা – হীনো চ অক্কোসো উক্কট্ঠো চ অক্কোসো. দ্ৱীহাকাৰেহি পেসুঞ্ঞং হোতি – পিযকম্যস্স ৱা ভেদাধিপ্পাযস্স ৱা. দ্ৱীহাকাৰেহি গণভোজনং পসৱতি – নিমন্তনতো ৱা ৱিঞ্ঞত্তিতো ৱা. দ্ৱে ৱস্সূপনাযিকা – পুৰিমিকা, পচ্ছিমিকা. দ্ৱে অধম্মিকানি পাতিমোক্খট্ঠপনানি. দ্ৱে ধম্মিকানি পাতিমোক্খট্ঠপনানি.
[অ. নি. ২.৯৯ আদযো] দ্ৱে পুগ্গলা বালা – যো চ অনাগতং ভাৰং ৱহতি, যো চ আগতং ভাৰং ন ৱহতি. দ্ৱে পুগ্গলা পণ্ডিতা – যো চ অনাগতং ভাৰং ন ৱহতি, যো চ আগতং ভাৰং ৱহতি. অপৰেপি দ্ৱে পুগ্গলা বালা – যো চ অকপ্পিযে কপ্পিযসঞ্ঞী, যো চ কপ্পিযে অকপ্পিযসঞ্ঞী. দ্ৱে পুগ্গলা পণ্ডিতা – যো চ অকপ্পিযে অকপ্পিযসঞ্ঞী, যো চ কপ্পিযে কপ্পিযসঞ্ঞী. অপৰেপি দ্ৱে পুগ্গলা বালা – যো চ অনাপত্তিযা আপত্তিসঞ্ঞী, যো চ আপত্তিযা অনাপত্তিসঞ্ঞী. দ্ৱে পুগ্গলা পণ্ডিতা – যো চ আপত্তিযা আপত্তিসঞ্ঞী, যো চ অনাপত্তিযা অনাপত্তিসঞ্ঞী. অপৰেপি দ্ৱে পুগ্গলা বালা – যো চ অধম্মে ধম্মসঞ্ঞী, যো চ ধম্মে অধম্মসঞ্ঞী. দ্ৱে পুগ্গলা পণ্ডিতা – যো চ অধম্মে অধম্মসঞ্ঞী, যো চ ধম্মে ধম্মসঞ্ঞী. অপৰেপি দ্ৱে পুগ্গলা বালা – যো চ অৱিনযে ৱিনযসঞ্ঞী, যো চ ৱিনযে অৱিনযসঞ্ঞী. দ্ৱে পুগ্গলা পণ্ডিতা – যো চ অৱিনযে অৱিনযসঞ্ঞী, যো চ ৱিনযে ৱিনযসঞ্ঞী.
[অ. নি. ২.১০৯] দ্ৱিন্নং পুগ্গলানং আসৱা ৱড্ঢন্তি – যো চ ন কুক্কুচ্চাযিতব্বং কুক্কুচ্চাযতি, যো চ কুক্কুচ্চাযিতব্বং কুক্কুচ্চাযতি. দ্ৱিন্নং পুগ্গলানং আসৱা ন ৱড্ঢন্তি – যো চ কুক্কুচ্চাযিতব্বং ন কুক্কুচ্চাযতি, যো চ কুক্কুচ্চাযিতব্বং কুক্কুচ্চাযতি. অপৰেসম্পি দ্ৱিন্নং পুগ্গলানং আসৱা ৱড্ঢন্তি – যো চ অকপ্পিযে কপ্পিযসঞ্ঞী, যো চ কপ্পিযে অকপ্পিযসঞ্ঞী. দ্ৱিন্নং পুগ্গলানং আসৱা ন ৱড্ঢন্তি – যো চ অকপ্পিযে অকপ্পিযসঞ্ঞী, যো চ কপ্পিযে কপ্পিযসঞ্ঞী. অপৰেসম্পি দ্ৱিন্নং পুগ্গলানং আসৱা ৱড্ঢন্তি – যো চ অনাপত্তিযা আপত্তিসঞ্ঞী, যো চ আপত্তিযা অনাপত্তিসঞ্ঞী. দ্ৱিন্নং পুগ্গলানং আসৱা ন ৱড্ঢন্তি – যো চ অনাপত্তিযা অনাপত্তিসঞ্ঞী, যো চ আপত্তিযা আপত্তিসঞ্ঞী. অপৰেসম্পি দ্ৱিন্নং পুগ্গলানং আসৱা ৱড্ঢন্তি – যো চ অধম্মে ধম্মসঞ্ঞী, যো চ ধম্মে অধম্মসঞ্ঞী. দ্ৱিন্নং পুগ্গলানং আসৱা ন ৱড্ঢন্তি – যো চ অধম্মে অধম্মসঞ্ঞী, যো চ ধম্মে ধম্মসঞ্ঞী. অপৰেসম্পি দ্ৱিন্নং পুগ্গলানং আসৱা ৱড্ঢন্তি – যো চ অৱিনযে ৱিনযসঞ্ঞী, যো চ ৱিনযে অৱিনযসঞ্ঞী. দ্ৱিন্নং পুগ্গলানং আসৱা ন ৱড্ঢন্তি – যো চ অৱিনযে অৱিনযসঞ্ঞী, যো চ ৱিনযে ৱিনযসঞ্ঞী.
দুকা নিট্ঠিতা.
তস্সুদ্দানং –
সঞ্ঞা লদ্ধা চ সদ্ধম্মা, পৰিক্খাৰা চ পুগ্গলা;
সচ্চং ভূমি নিক্খমন্তো, আদিযন্তো সমাদিযং.
কৰোন্তো দেন্তো গণ্হন্তো, পৰিভোগেন ৰত্তি চ;
অৰুণাছিন্দং ছাদেন্তো, ধাৰেন্তো চ উপোসথা.
পৱাৰণা কম্মাপৰা, ৱত্থু অপৰা দোসা চ;
অপৰা দ্ৱে চ সম্পত্তি, নানা সমানমেৱ চ.
পাৰাজিসঙ্ঘথুল্লচ্চয, পাচিত্তি পাটিদেসনা;
দুক্কটা দুব্ভাসিতা চেৱ, সত্ত আপত্তিক্খন্ধা চ.
ভিজ্জতি উপসম্পদা, তথেৱ অপৰে দুৱে;
ন ৱত্থব্বং ন দাতব্বং, অভব্বাভব্বমেৱ চ.
সঞ্চিচ্চ সাতিসাৰা চ, পটিক্কোসা নিস্সাৰণা;
ওসাৰণা পটিঞ্ঞা চ, পটিগ্গহা পটিক্খিপা.
উপঘাতি চোদনা চ, কথিনা চ দুৱে তথা;
চীৱৰা পত্তমণ্ডলা, অধিট্ঠানা তথেৱ দ্ৱে.
ৱিকপ্পনা চ ৱিনযা, ৱেনযিকা চ সল্লেখা;
আপজ্জতি চ ৱুট্ঠাতি, পৰিৱাসাপৰে দুৱে.
দ্ৱে মানত্তা অপৰে চ, ৰত্তিচ্ছেদো অনাদৰি;
দ্ৱে লোণা তযো অপৰে, পৰিভোগক্কোসেন চ.
পেসুঞ্ঞো চ গণাৱস্স, ঠপনা ভাৰকপ্পিযং;
অনাপত্তি অধম্মধম্মা, ৱিনযে আসৱে তথাতি.