১০. ৰাজসিক্খাপদং
৫৩৭. তেন সমযেন বুদ্ধো ভগৱা সাৱত্থিযং ৱিহৰতি জেতৱনে অনাথপিণ্ডিকস্স আৰামে. তেন খো পন সমযেন আযস্মতো উপনন্দস্স সক্যপুত্তস্স উপট্ঠাকো মহামত্তো আযস্মতো উপনন্দস্স সক্যপুত্তস্স দূতেন চীৱৰচেতাপন্নং পাহেসি – ‘‘ইমিনা চীৱৰচেতাপন্নেন চীৱৰং চেতাপেত্ৱা অয্যং উপনন্দং চীৱৰেন অচ্ছাদেহী’’তি. অথ খো সো দূতো যেনাযস্মা উপনন্দো সক্যপুত্তো তেনুপসঙ্কমি; উপসঙ্কমিত্ৱা আযস্মন্তং উপনন্দং সক্যপুত্তং এতদৱোচ – ‘‘ইদং খো, ভন্তে, আযস্মন্তং উদ্দিস্স চীৱৰচেতাপন্নং আভতং. পটিগ্গণ্হাতু আযস্মা চীৱৰচেতাপন্ন’’ন্তি. এৱং ৱুত্তে আযস্মা উপনন্দো সক্যপুত্তো তং দূতং এতদৱোচ – ‘‘ন খো মযং, আৱুসো, চীৱৰচেতাপন্নং পটিগ্গণ্হাম, চীৱৰঞ্চ খো মযং পটিগ্গণ্হাম কালেন কপ্পিয’’ন্তি. এৱং ৱুত্তে সো দূতো আযস্মন্তং উপনন্দং সক্যপুত্তং এতদৱোচ – ‘‘অত্থি পনাযস্মতো কোচি ৱেয্যাৱচ্চকৰো’’তি? তেন খো পন সমযেন অঞ্ঞতৰো উপাসকো আৰামং অগমাসি কেনচিদেৱ কৰণীযেন. অথ খো আযস্মা উপনন্দো সক্যপুত্তো তং দূতং এতদৱোচ – ‘‘এসো খো, আৱুসো, উপাসকো ভিক্খূনং ৱেয্যাৱচ্চকৰো’’তি. অথ খো সো দূতো তং উপাসকং সঞ্ঞাপেত্ৱা যেনাযস্মা উপনন্দো সক্যপুত্তো তেনুপসঙ্কমি; উপসঙ্কমিত্ৱা আযস্মন্তং উপনন্দং সক্যপুত্তং এতদৱোচ – ‘‘যং খো, ভন্তে, আযস্মা ৱেয্যাৱচ্চকৰং নিদ্দিসি সঞ্ঞত্তো সো মযা. উপসঙ্কমতু আযস্মা কালেন, চীৱৰেন তং অচ্ছাদেস্সতী’’তি.
তেন খো পন সমযেন সো মহামত্তো আযস্মতো উপনন্দস্স সক্যপুত্তস্স সন্তিকে দূতং পাহেসি – ‘‘পৰিভুঞ্জতু অয্যো তং চীৱৰং, ইচ্ছাম মযং অয্যেন তং চীৱৰং পৰিভুত্ত’’ন্তি. অথ খো আযস্মা উপনন্দো সক্যপুত্তো তং উপাসকং ন কিঞ্চি অৱচাসি. দুতিযম্পি খো সো মহামত্তো আযস্মতো উপনন্দস্স সক্যপুত্তস্স সন্তিকে দূতং পাহেসি – ‘‘পৰিভুঞ্জতু অয্যো তং চীৱৰং, ইচ্ছাম মযং অয্যেন তং চীৱৰং পৰিভুত্ত’’ন্তি. দুতিযম্পি খো আযস্মা উপনন্দো সক্যপুত্তো তং উপাসকং ন কিঞ্চি অৱচাসি. ততিযম্পি খো সো মহামত্তো আযস্মতো উপনন্দস্স সক্যপুত্তস্স সন্তিকে দূতং পাহেসি – ‘‘পৰিভুঞ্জতু অয্যো তং চীৱৰং, ইচ্ছাম মযং অয্যেন তং চীৱৰং পৰিভুত্ত’’ন্তি.
তেন খো পন সমযেন নেগমস্স সমযো হোতি. নেগমেন চ কতিকা কতা হোতি – ‘‘যো পচ্ছা আগচ্ছতি পঞ্ঞাসং বদ্ধো’’তি. অথ খো আযস্মা উপনন্দো সক্যপুত্তো যেন সো উপাসকো তেনুপসঙ্কমি; উপসঙ্কমিত্ৱা তং উপাসকং এতদৱোচ – ‘‘অত্থো মে, আৱুসো, চীৱৰেনা’’তি. ‘‘অজ্জণ্হো, ভন্তে, আগমেহি, অজ্জ নেগমস্স সমযো. নেগমেন চ কতিকা কতা হোতি – ‘যো পচ্ছা আগচ্ছতি পঞ্ঞাসং বদ্ধো’’’তি. ‘‘অজ্জেৱ মে, আৱুসো, চীৱৰং দেহী’’তি ওৱট্টিকায পৰামসি. অথ খো সো উপাসকো আযস্মতা উপনন্দেন সক্যপুত্তেন নিপ্পীড়িযমানো আযস্মতো উপনন্দস্স সক্যপুত্তস্স চীৱৰং চেতাপেত্ৱা পচ্ছা অগমাসি. মনুস্সা তং উপাসকং এতদৱোচুং – ‘‘কিস্স ত্ৱং, অয্যো, পচ্ছা আগতো, পঞ্ঞাসং জীনোসী’’তি.
অথ খো সো উপাসকো তেসং মনুস্সানং এতমত্থং আৰোচেসি. মনুস্সা উজ্ঝাযন্তি খিয্যন্তি ৱিপাচেন্তি – ‘‘মহিচ্ছা ইমে সমণা সক্যপুত্তিযা অসন্তুট্ঠা. নযিমেসং সুকৰং ৱেয্যাৱচ্চম্পি কাতুং. কথঞ্হি নাম আযস্মা উপনন্দো উপাসকেন – ‘অজ্জণ্হো, ভন্তে, আগমেহী’তি ৱুচ্চমানো নাগমেস্সতী’’তি! অস্সোসুং খো ভিক্খূ তেসং মনুস্সানং উজ্ঝাযন্তানং খিয্যন্তানং ৱিপাচেন্তানং. যে তে ভিক্খূ অপ্পিচ্ছা… তে উজ্ঝাযন্তি খিয্যন্তি ৱিপাচেন্তি – ‘‘কথঞ্হি নাম আযস্মা উপনন্দো সক্যপুত্তো উপাসকেন – ‘অজ্জণ্হো, ভন্তে, আগমেহী’তি ৱুচ্চমানো নাগমেস্সতী’’তি! অথ খো তে ভিক্খূ আযস্মন্তং উপনন্দং সক্যপুত্তং অনেকপৰিযাযেন ৱিগৰহিত্ৱা ভগৱতো এতমত্থং আৰোচেসুং…পে… ‘‘সচ্চং কিৰ ত্ৱং, উপনন্দ, উপাসকেন – ‘অজ্জণ্হো, ভন্তে, আগমেহী’তি ৱুচ্চমানো নাগমেসী’’তি? ‘‘সচ্চং, ভগৱা’’তি. ৱিগৰহি বুদ্ধো ভগৱা…পে… কথঞ্হি নাম ত্ৱং, মোঘপুৰিস, উপাসকেন – ‘অজ্জণ্হো, ভন্তে, আগমেহী’তি ৱুচ্চমানো নাগমেস্সসি! নেতং, মোঘপুৰিস, অপ্পসন্নানং ৱা পসাদায…পে… এৱঞ্চ পন, ভিক্খৱে, ইমং সিক্খাপদং উদ্দিসেয্যাথ –
৫৩৮. ‘‘ভিক্খুং পনেৱ উদ্দিস্স ৰাজা ৱা ৰাজভোগ্গো ৱা ব্ৰাহ্মণো ৱা গহপতিকো ৱা দূতেন চীৱৰচেতাপন্নং পহিণেয্য – ‘ইমিনা চীৱৰচেতাপন্নেন চীৱৰং চেতাপেত্ৱা ইত্থন্নামং ভিক্খুং চীৱৰেন অচ্ছাদেহী’তি. সো চে দূতো তং ভিক্খুং উপসঙ্কমিত্ৱা এৱং ৱদেয্য – ‘ইদং খো, ভন্তে, আযস্মন্তং উদ্দিস্স চীৱৰচেতাপন্নং আভতং, পটিগ্গণ্হাতু আযস্মা চীৱৰচেতাপন্ন’ন্তি, তেন ভিক্খুনা সো দূতো এৱমস্স ৱচনীযো – ‘ন খো মযং, আৱুসো, চীৱৰচেতাপন্নং পটিগ্গণ্হাম. চীৱৰঞ্চ খো মযং পটিগ্গণ্হাম, কালেন কপ্পিয’ন্তি. সো চে দূতো তং ভিক্খুং এৱং ৱদেয্য – ‘অত্থি পনাযস্মতো কোচি ৱেয্যাৱচ্চকৰো’তি, চীৱৰত্থিকেন, ভিক্খৱে, ভিক্খুনা ৱেয্যাৱচ্চকৰো নিদ্দিসিতব্বো আৰামিকো ৱা উপাসকো ৱা – ‘এসো খো, আৱুসো, ভিক্খূনং ৱেয্যাৱচ্চকৰো’তি. সো চে দূতো তং ৱেয্যাৱচ্চকৰং সঞ্ঞাপেত্ৱা তং ভিক্খুং উপসঙ্কমিত্ৱা এৱং ৱদেয্য – ‘যং খো, ভন্তে, আযস্মা ৱেয্যাৱচ্চকৰং নিদ্দিসি সঞ্ঞত্তো সো মযা, উপসঙ্কমতু আযস্মা কালেন, চীৱৰেন তং অচ্ছাদেস্সতী’তি, চীৱৰত্থিকেন, ভিক্খৱে, ভিক্খুনা ৱেয্যাৱচ্চকৰো উপসঙ্কমিত্ৱা দ্ৱত্তিক্খত্তুং চোদেতব্বো সাৰেতব্বো – ‘অত্থো মে, আৱুসো, চীৱৰেনা’তি. দ্ৱত্তিক্খত্তুং চোদযমানো সাৰযমানো তং চীৱৰং অভিনিপ্ফাদেয্য, ইচ্চেতং কুসলং; নো চে অভিনিপ্ফাদেয্য, চতুক্খত্তুং পঞ্চক্খত্তুং ছক্খত্তুপৰমং তুণ্হীভূতেন উদ্দিস্স ঠাতব্বং. চতুক্খত্তুং পঞ্চক্খত্তুং ছক্খত্তুপৰমং তুণ্হীভূতো উদ্দিস্স তিট্ঠমানো তং চীৱৰং অভিনিপ্ফাদেয্য, ইচ্চেতং কুসলং; ততো চে উত্তৰিৱাযমমানো তং চীৱৰ অভিনিপ্ফাদেয্য, নিস্সগ্গিযং পাচিত্তিযং. নো চে অভিনিপ্ফাদেয্য, যতস্স চীৱৰচেতাপন্নং আভতং, তত্থ সামং ৱা গন্তব্বং দূতো ৱা পাহেতব্বো – ‘যং খো তুম্হে আযস্মন্তো ভিক্খুং উদ্দিস্স চীৱৰচেতাপন্নং পহিণিত্থ, ন তং তস্স ভিক্খুনো কিঞ্চি অত্থং অনুভোতি, যুঞ্জন্তাযস্মন্তো সকং, মা ৱো সকং ৱিনস্সা’তি, অযং তত্থ সামীচী’’তি.
৫৩৯. ভিক্খুং পনেৱ উদ্দিস্সাতি ভিক্খুস্সত্থায, ভিক্খুং আৰম্মণং কৰিত্ৱা, ভিক্খুং অচ্ছাদেতুকামো.
ৰাজা নাম যো কোচি ৰজ্জং কাৰেতি.
ৰাজভোগ্গো নাম যো কোচি ৰঞ্ঞো ভত্তৱেতনাহাৰো.
ব্ৰাহ্মণো নাম জাতিযা ব্ৰাহ্মণো.
গহপতিকো নাম ঠপেত্ৱা ৰাজং ৰাজভোগ্গং ব্ৰাহ্মণং অৱসেসো গহপতিকো নাম.
চীৱৰচেতাপন্নং নাম হিৰঞ্ঞং ৱা সুৱণ্ণং ৱা মুত্তা ৱা মণি ৱা.
ইমিনা চীৱৰচেতাপন্নেনাতি পচ্চুপট্ঠিতেন.
চেতাপেত্ৱাতি পৰিৱত্তেত্ৱা.
অচ্ছাদেহীতি দজ্জেহি.
সো চে দূতো তং ভিক্খুং উপসঙ্কমিত্ৱা এৱং ৱদেয্য – ‘‘ইদং খো, ভন্তে, আযস্মন্তং উদ্দিস্স চীৱৰচেতাপন্নং আভতং. পটিগ্গণ্হাতু আযস্মা চীৱৰচেতাপন্ন’’ন্তি, তেন ভিক্খুনা সো দূতো এৱমস্স ৱচনীযো – ‘‘ন খো মযং, আৱুসো, চীৱৰচেতাপন্নং পটিগ্গণ্হাম. চীৱৰঞ্চ খো মযং পটিগ্গণ্হাম, কালেন কপ্পিয’’ন্তি. সো চে দূতো তং ভিক্খুং এৱং ৱদেয্য – ‘‘অত্থি পনাযস্মতো কোচি ৱেয্যাৱচ্চকৰো’’তি? চীৱৰত্থিকেন, ভিক্খৱে, ভিক্খুনা ৱেয্যাৱচ্চকৰো নিদ্দিসিতব্বো আৰামিকো ৱা উপাসকো ৱা – ‘‘এসো খো, আৱুসো, ভিক্খূনং ৱেয্যাৱচ্চকৰো’’তি. ন ৱত্তব্বো – ‘‘তস্স দেহীতি ৱা, সো ৱা নিক্খিপিস্সতি, সো ৱা পৰিৱত্তেস্সতি, সো ৱা চেতাপেস্সতী’’তি.
সো চে দূতো তং ৱেয্যাৱচ্চকৰং সঞ্ঞাপেত্ৱা তং ভিক্খুং উপসঙ্কমিত্ৱা এৱং ৱদেয্য – ‘‘যং খো, ভন্তে, আযস্মা ৱেয্যাৱচ্চকৰং নিদ্দিসি সঞ্ঞত্তো সো মযা. উপসঙ্কমতু আযস্মা কালেন, চীৱৰেন তং অচ্ছাদেস্সতী’’তি, চীৱৰত্থিকেন, ভিক্খৱে, ভিক্খুনা ৱেয্যাৱচ্চকৰো উপসঙ্কমিত্ৱা দ্ৱত্তিক্খত্তুং চোদেতব্বো সাৰেতব্বো – ‘‘অত্থো মে, আৱুসো, চীৱৰেনা’’তি. ন ৱত্তব্বো – ‘‘দেহি মে চীৱৰং, আহৰ মে চীৱৰং, পৰিৱত্তেহি মে চীৱৰং, চেতাপেহি মে চীৱৰ’’ন্তি. দুতিযম্পি ৱত্তব্বো. ততিযম্পি ৱত্তব্বো. সচে অভিনিপ্ফাদেতি, ইচ্চেতং কুসলং; নো চে অভিনিপ্ফাদেতি, তত্থ গন্ত্ৱা তুণ্হীভূতেন উদ্দিস্স ঠাতব্বং. ন আসনে নিসীদিতব্বং. ন আমিসং পটিগ্গহেতব্বং. ন ধম্মো ভাসিতব্বো. ‘‘কিং কাৰণা আগতোসী’’তি পুচ্ছিযমানো ‘‘জানাহি, আৱুসো’’তি ৱত্তব্বো. সচে আসনে ৱা নিসীদতি, আমিসং ৱা পটিগ্গণ্হাতি, ধম্মং ৱা ভাসতি, ঠানং ভঞ্জতি. দুতিযম্পি ঠাতব্বং. ততিযম্পি ঠাতব্বং. চতুক্খত্তুং চোদেত্ৱা চতুক্খত্তুং ঠাতব্বং. পঞ্চক্খতুং চোদেত্ৱা দ্ৱিক্খত্তুং ঠাতব্বং. ছক্খত্তুং চোদেত্ৱা ন ঠাতব্বং. ততো চে উত্তৰি ৱাযমমানো তং চীৱৰং অভিনিপ্ফাদেতি, পযোগে দুক্কটং. পটিলাভেন নিস্সগ্গিযং হোতি. নিস্সজ্জিতব্বং সঙ্ঘস্স ৱা গণস্স ৱা পুগ্গলস্স ৱা. এৱঞ্চ পন, ভিক্খৱে, নিস্সজ্জিতব্বং…পে… ইদং মে, ভন্তে, চীৱৰং অতিৰেকতিক্খত্তুং চোদনায অতিৰেকছক্খত্তুং ঠানেন অভিনিপ্ফাদিতং নিস্সগ্গিযং. ইমাহং সঙ্ঘস্স নিস্সজ্জামীতি…পে… দদেয্যাতি…পে… দদেয্যুন্তি…পে… আযস্মতো দম্মীতি.
নো চে অভিনিপ্ফাদেয্য, যতস্স চীৱৰচেতাপন্নং আভতং তত্থ সামং ৱা গন্তব্বং দূতো ৱা পাহেতব্বো – ‘‘যং খো তুম্হে আযস্মন্তো ভিক্খুং উদ্দিস্স চীৱৰচেতাপন্নং পহিণিত্থ ন তং তস্স ভিক্খুনো কিঞ্চি অত্থং অনুভোতি. যুঞ্জন্তাযস্মন্তো সকং, মা ৱো সকং ৱিনস্সা’’তি.
অযং তত্থ সামীচীতি অযং তত্থ অনুধম্মতা.
৫৪০. অতিৰেকতিক্খত্তুং চোদনায অতিৰেকছক্খত্তুং ঠানেন অতিৰেকসঞ্ঞী অভিনিপ্ফাদেতি, নিস্সগ্গিযং পাচিত্তিযং. অতিৰেকতিক্খত্তুং চোদনায অতিৰেকছক্খত্তুং ঠানেন ৱেমতিকো অভিনিপ্ফাদেতি, নিস্সগ্গিযং পাচিত্তিযং. অতিৰেকতিক্খত্তুং চোদনায অতিৰেকছক্খত্তুং ঠানেন ঊনকসঞ্ঞী অভিনিপ্ফাদেতি, নিস্সগ্গিযং পাচিত্তিযং.
ঊনকতিক্খত্তুং চোদনায ঊনকছক্খত্তুং ঠানেন অতিৰেকসঞ্ঞী, আপত্তি দুক্কটস্স. ঊনকতিক্খত্তুং চোদনায ঊনকছক্খত্তুং ঠানেন ৱেমতিকো, আপত্তি দুক্কটস্স. ঊনকতিক্খত্তুং চোদনায ঊনকছক্খত্তুং ঠানেন ঊনকসঞ্ঞী অনাপত্তি.
৫৪১. অনাপত্তি – তিক্খত্তুং চোদনায, ছক্খত্তুং ঠানেন, ঊনকতিক্খত্তুং চোদনায, ঊনকছক্খত্তুং ঠানেন, অচোদিযমানো দেতি, সামিকা চোদেত্ৱা দেন্তি, উম্মত্তকস্স, আদিকম্মিকস্সাতি.
ৰাজসিক্খাপদং নিট্ঠিতং দসমং.
কথিনৱগ্গো পঠমো.
তস্সুদ্দানং –
উব্ভতং কথিনং তীণি, ধোৱনঞ্চ পটিগ্গহো;
অঞ্ঞাতকানি তীণেৱ, উভিন্নং দূতকেন চাতি.