নমো তস্স ভগৱতো অৰহতো সম্মাসম্বুদ্ধস্স
ৱিনযপিটকে
পাৰাজিকপাড়ি
ৱেৰঞ্জকণ্ডং
১. তেন সমযেন বুদ্ধো ভগৱা ৱেৰঞ্জাযং ৱিহৰতি নড়েৰুপুচিমন্দমূলে মহতা ভিক্খুসঙ্ঘেন সদ্ধিং পঞ্চমত্তেহি ভিক্খুসতেহি. অস্সোসি খো ৱেৰঞ্জো ব্ৰাহ্মণো – ‘‘সমণো খলু, ভো, গোতমো সক্যপুত্তো সক্যকুলা পব্বজিতো ৱেৰঞ্জাযং ৱিহৰতি নড়েৰুপুচিমন্দমূলে মহতা ভিক্খুসঙ্ঘেন সদ্ধিং পঞ্চমত্তেহি ভিক্খুসতেহি. তং খো পন ভৱন্তং গোতমং এৱং কল্যাণো কিত্তিসদ্দো অব্ভুগ্গতো – ‘ইতিপি সো ভগৱা অৰহং সম্মাসম্বুদ্ধো ৱিজ্জাচৰণসম্পন্নো সুগতো লোকৱিদূ অনুত্তৰো পুৰিসদম্মসাৰথি সত্থা দেৱমনুস্সানং বুদ্ধো ভগৱা [ভগৱাতি (স্যা.), দী. নি. ১.১৫৭, অব্ভুগ্গতাকাৰেন পন সমেতি]. সো ইমং লোকং সদেৱকং সমাৰকং সব্ৰহ্মকং সস্সমণব্ৰাহ্মণিং পজং সদেৱমনুস্সং সযং অভিঞ্ঞা সচ্ছিকত্ৱা পৱেদেতি. সো ধম্মং দেসেতি আদিকল্যাণং মজ্ঝেকল্যাণং পৰিযোসানকল্যাণং সাত্থং সব্যঞ্জনং; কেৱলপৰিপুণ্ণং পৰিসুদ্ধং ব্ৰহ্মচৰিযং পকাসেতি; সাধু খো পন তথাৰূপানং অৰহতং দস্সনং হোতী’’’তি.
২. [ইতো পৰং যাৱ পাৰা. ১৫-১৬ পদক্খিণং কত্ৱা পক্কামীতি পাঠো অ. নি. ৮.১১] অথ খো ৱেৰঞ্জো ব্ৰাহ্মণো যেন ভগৱা তেনুপসঙ্কমি; উপসঙ্কমিত্ৱা ভগৱতা সদ্ধিং সম্মোদি. সম্মোদনীযং কথং সাৰণীযং ৱীতিসাৰেত্ৱা একমন্তং নিসীদি. একমন্তং নিসিন্নো খো ৱেৰঞ্জো ব্ৰাহ্মণো ভগৱন্তং এতদৱোচ – ‘‘সুতং মেতং, ভো গোতম – ‘ন সমণো গোতমো ব্ৰাহ্মণে জিণ্ণে ৱুড্ঢে মহল্লকে অদ্ধগতে ৱযোঅনুপ্পত্তে অভিৱাদেতি ৱা পচ্চুট্ঠেতি ৱা আসনেন ৱা নিমন্তেতী’তি. তযিদং, ভো গোতম, তথেৱ? ন হি ভৱং গোতমো ব্ৰাহ্মণে জিণ্ণে ৱুড্ঢে মহল্লকে অদ্ধগতে ৱযোঅনুপ্পত্তে অভিৱাদেতি ৱা পচ্চুট্ঠেতি ৱা আসনেন ৱা নিমন্তেতি? তযিদং, ভো গোতম, ন সম্পন্নমেৱা’’তি.
‘‘নাহং তং, ব্ৰাহ্মণ, পস্সামি সদেৱকে লোকে সমাৰকে সব্ৰহ্মকে সস্সমণব্ৰাহ্মণিযা পজায সদেৱমনুস্সায যমহং অভিৱাদেয্যং ৱা পচ্চুট্ঠেয্যং ৱা আসনেন ৱা নিমন্তেয্যং. যঞ্হি, ব্ৰাহ্মণ, তথাগতো অভিৱাদেয্য ৱা পচ্চুট্ঠেয্য ৱা আসনেন ৱা নিমন্তেয্য, মুদ্ধাপি তস্স ৱিপতেয্যা’’তি.
৩. ‘‘অৰসৰূপো ভৱং গোতমো’’তি? ‘‘অত্থি খ্ৱেস, ব্ৰাহ্মণ, পৰিযাযো যেন মং পৰিযাযেন সম্মা ৱদমানো ৱদেয্য – ‘অৰসৰূপো সমণো গোতমো’তি. যে তে, ব্ৰাহ্মণ, ৰূপৰসা সদ্দৰসা গন্ধৰসা ৰসৰসা ফোট্ঠব্বৰসা তে তথাগতস্স পহীনা উচ্ছিন্নমূলা তালাৱত্থুকতা অনভাৱংকতা [অনভাৱকতা (সী.) অনভাৱংগতা (স্যা.)] আযতিং অনুপ্পাদধম্মা. অযং খো, ব্ৰাহ্মণ, পৰিযাযো যেন মং পৰিযাযেন সম্মা ৱদমানো ৱদেয্য – ‘অৰসৰূপো সমণো গোতমো’তি, নো চ খো যং ত্ৱং সন্ধায ৱদেসী’’তি.
৪. ‘‘নিব্ভোগো ভৱং গোতমো’’তি? ‘‘অত্থি খ্ৱেস, ব্ৰাহ্মণ, পৰিযাযো যেন মং পৰিযাযেন সম্মা ৱদমানো ৱদেয্য – ‘নিব্ভোগো সমণো গোতমো’তি. যে তে, ব্ৰাহ্মণ, ৰূপভোগা সদ্দভোগা গন্ধভোগা ৰসভোগা ফোট্ঠব্বভোগা তে তথাগতস্স পহীনা উচ্ছিন্নমূলা তালাৱত্থুকতা অনভাৱংকতা আযতিং অনুপ্পাদধম্মা. অযং খো, ব্ৰাহ্মণ, পৰিযাযো যেন মং পৰিযাযেন সম্মা ৱদমানো ৱদেয্য – ‘নিব্ভোগো সমণো গোতমো’তি, নো চ খো যং ত্ৱং সন্ধায ৱদেসী’’তি.
৫. ‘‘অকিৰিযৱাদো ভৱং গোতমো’’তি? ‘‘অত্থি খ্ৱেস, ব্ৰাহ্মণ, পৰিযাযো যেন মং পৰিযাযেন সম্মা ৱদমানো ৱদেয্য – ‘অকিৰিযৱাদো সমণো গোতমো’তি. অহঞ্হি, ব্ৰাহ্মণ, অকিৰিযং ৱদামি কাযদুচ্চৰিতস্স ৱচীদুচ্চৰিতস্স মনোদুচ্চৰিতস্স. অনেকৱিহিতানং পাপকানং অকুসলানং ধম্মানং অকিৰিযং ৱদামি. অযং খো, ব্ৰাহ্মণ, পৰিযাযো যেন মং পৰিযাযেন সম্মা ৱদমানো ৱদেয্য – ‘অকিৰিযৱাদো সমণো গোতমো’তি, নো চ খো যং ত্ৱং সন্ধায ৱদেসী’’তি.
৬. ‘‘উচ্ছেদৱাদো ভৱং গোতমো’’তি? ‘‘অত্থি খ্ৱেস, ব্ৰাহ্মণ, পৰিযাযো যেন মং পৰিযাযেন সম্মা ৱদমানো ৱদেয্য – ‘উচ্ছেদৱাদো সমণো গোতমো’তি. অহঞ্হি, ব্ৰাহ্মণ, উচ্ছেদং ৱদামি ৰাগস্স দোসস্স মোহস্স. অনেকৱিহিতানং পাপকানং অকুসলানং ধম্মানং উচ্ছেদং ৱদামি. অযং খো, ব্ৰাহ্মণ, পৰিযাযো যেন মং পৰিযাযেন সম্মা ৱদমানো ৱদেয্য – ‘উচ্ছেদৱাদো সমণো গোতমো’তি, নো চ খো যং ত্ৱং সন্ধায ৱদেসী’’তি.
৭. ‘‘জেগুচ্ছী ভৱং গোতমো’’তি? ‘‘অত্থি খ্ৱেস, ব্ৰাহ্মণ, পৰিযাযো যেন মং পৰিযাযেন সম্মা ৱদমানো ৱদেয্য – ‘জেগুচ্ছী সমণো গোতমো’তি. অহঞ্হি, ব্ৰাহ্মণ, জিগুচ্ছামি কাযদুচ্চৰিতেন ৱচীদুচ্চৰিতেন মনোদুচ্চৰিতেন. অনেকৱিহিতানং পাপকানং অকুসলানং ধম্মানং সমাপত্তিযা জিগুচ্ছামি. অযং খো, ব্ৰাহ্মণ, পৰিযাযো যেন মং পৰিযাযেন সম্মা ৱদমানো ৱদেয্য – ‘জেগুচ্ছী সমণো গোতমো’তি, নো চ খো যং ত্ৱং সন্ধায ৱদেসী’’তি.
৮. ‘‘ৱেনযিকো ভৱং গোতমো’’তি? ‘‘অত্থি খ্ৱেস, ব্ৰাহ্মণ, পৰিযাযো যেন মং পৰিযাযেন সম্মা ৱদমানো ৱদেয্য – ‘ৱেনযিকো সমণো গোতমো’তি. অহঞ্হি, ব্ৰাহ্মণ, ৱিনযায ধম্মং দেসেমি ৰাগস্স দোসস্স মোহস্স. অনেকৱিহিতানং পাপকানং অকুসলানং ধম্মানং ৱিনযায ধম্মং দেসেমি. অযং খো, ব্ৰাহ্মণ, পৰিযাযো যেন মং পৰিযাযেন সম্মা ৱদমানো ৱদেয্য – ‘ৱেনযিকো সমণো গোতমো’তি, নো চ খো যং ত্ৱং সন্ধায ৱদেসী’’তি.
৯. ‘‘তপস্সী ভৱং গোতমো’’তি? ‘‘অত্থি খ্ৱেস, ব্ৰাহ্মণ, পৰিযাযো যেন মং পৰিযাযেন সম্মা ৱদমানো ৱদেয্য – ‘তপস্সী সমণো গোতমো’তি. তপনীযাহং, ব্ৰাহ্মণ, পাপকে অকুসলে ধম্মে ৱদামি, কাযদুচ্চৰিতং ৱচীদুচ্চৰিতং মনোদুচ্চৰিতং. যস্স খো, ব্ৰাহ্মণ, তপনীযা পাপকা অকুসলা ধম্মা পহীনা উচ্ছিন্নমূলা তালাৱত্থুকতা অনভাৱংকতা আযতিং অনুপ্পাদধম্মা তমহং তপস্সীতি ৱদামি. তথাগতস্স খো, ব্ৰাহ্মণ, তপনীযা পাপকা অকুসলা ধম্মা পহীনা উচ্ছিন্নমূলা তালাৱত্থুকতা অনভাৱংকতা আযতিং অনুপ্পাদধম্মা. অযং খো, ব্ৰাহ্মণ, পৰিযাযো যেন মং পৰিযাযেন সম্মা ৱদমানো ৱদেয্য – ‘তপস্সী সমণো গোতমো’তি, নো চ খো যং ত্ৱং সন্ধায ৱদেসী’’তি.
১০. ‘‘অপগব্ভো ভৱং গোতমো’’তি? ‘‘অত্থি খ্ৱেস, ব্ৰাহ্মণ, পৰিযাযো যেন মং পৰিযাযেন সম্মা ৱদমানো ৱদেয্য – ‘অপগব্ভো সমণো গোতমো’তি. যস্স খো, ব্ৰাহ্মণ, আযতিং গব্ভসেয্যা পুনব্ভৱাভিনিব্বত্তি পহীনা উচ্ছিন্নমূলা তালাৱত্থুকতা অনভাৱংকতা আযতিং অনুপ্পাদধম্মা তমহং অপগব্ভোতি ৱদামি. তথাগতস্স খো, ব্ৰাহ্মণ, আযতিং গব্ভসেয্যা পুনব্ভৱাভিনিব্বত্তি পহীনা উচ্ছিন্নমূলা তালাৱত্থুকতা অনভাৱংকতা আযতিং অনুপ্পাদধম্মা. অযং খো, ব্ৰাহ্মণ, পৰিযাযো যেন মং পৰিযাযেন সম্মা ৱদমানো ৱদেয্য – ‘অপগব্ভো সমণো গোতমো’তি, নো চ খো যং ত্ৱং সন্ধায ৱদেসি’’.
১১. ‘‘সেয্যথাপি, ব্ৰাহ্মণ, কুক্কুটিযা অণ্ডানি অট্ঠ ৱা দস ৱা দ্ৱাদস ৱা. তানস্সু কুক্কুটিযা সম্মা অধিসযিতানি সম্মা পৰিসেদিতানি সম্মা পৰিভাৱিতানি. যো নু খো তেসং কুক্কুটচ্ছাপকানং পঠমতৰং পাদনখসিখায ৱা মুখতুণ্ডকেন ৱা অণ্ডকোসং পদালেত্ৱা সোত্থিনা অভিনিব্ভিজ্জেয্য, কিন্তি স্ৱাস্স ৱচনীযো – ‘‘জেট্ঠো ৱা কনিট্ঠো ৱা’’তি? ‘‘জেট্ঠোতিস্স, ভো গোতম, ৱচনীযো. সো হি নেসং জেট্ঠো হোতী’’তি. ‘‘এৱমেৱ খো অহং, ব্ৰাহ্মণ, অৱিজ্জাগতায পজায অণ্ডভূতায পৰিযোনদ্ধায অৱিজ্জণ্ডকোসং পদালেত্ৱা একোৱ লোকে অনুত্তৰং সম্মাসম্বোধিং অভিসম্বুদ্ধো. স্ৱাহং, ব্ৰাহ্মণ, জেট্ঠো সেট্ঠো লোকস্স’’.
‘‘আৰদ্ধং খো পন মে, ব্ৰাহ্মণ, ৱীৰিযং [ৱিৰিযং (সী. স্যা.)] অহোসি অসল্লীনং, উপট্ঠিতা সতি অসম্মুট্ঠা [অপ্পমুট্ঠা (সী. স্যা.)], পস্সদ্ধো কাযো অসাৰদ্ধো, সমাহিতং চিত্তং একগ্গং. সো খো অহং, ব্ৰাহ্মণ, ৱিৱিচ্চেৱ কামেহি ৱিৱিচ্চ অকুসলেহি ধম্মেহি সৱিতক্কং সৱিচাৰং ৱিৱেকজং পীতিসুখং পঠমং ঝানং উপসম্পজ্জ ৱিহাসিং. ৱিতক্কৱিচাৰানং ৱূপসমা অজ্ঝত্তং সম্পসাদনং চেতসো একোদিভাৱং অৱিতক্কং অৱিচাৰং সমাধিজং পীতিসুখং দুতিযং ঝানং উপসম্পজ্জ ৱিহাসিং. পীতিযা চ ৱিৰাগা উপেক্খকো চ ৱিহাসিং সতো চ সম্পজানো, সুখঞ্চ কাযেন পটিসংৱেদেসিং, যং তং অৰিযা আচিক্খন্তি – ‘উপেক্খকো সতিমা সুখৱিহাৰী’তি ততিযং ঝানং উপসম্পজ্জ ৱিহাসিং. সুখস্স চ পহানা দুক্খস্স চ পহানা পুব্বেৱ সোমনস্সদোমনস্সানং অত্থঙ্গমা অদুক্খমসুখং উপেক্খাসতিপাৰিসুদ্ধিং চতুত্থং ঝানং উপসম্পজ্জ ৱিহাসিং.
১২. ‘‘সো এৱং সমাহিতে চিত্তে পৰিসুদ্ধে পৰিযোদাতে অনঙ্গণে ৱিগতূপক্কিলেসে মুদুভূতে কম্মনিযে ঠিতে আনেঞ্জপ্পত্তে পুব্বেনিৱাসানুস্সতিঞাণায চিত্তং অভিনিন্নামেসিং. সো অনেকৱিহিতং পুব্বেনিৱাসং অনুস্সৰামি, সেয্যথিদং – একম্পি জাতিং দ্ৱেপি জাতিযো তিস্সোপি জাতিযো চতস্সোপি জাতিযো পঞ্চপি জাতিযো দসপি জাতিযো ৱীসম্পি জাতিযো তিংসম্পি জাতিযো চত্তালীসম্পি জাতিযো পঞ্ঞাসম্পি জাতিযো জাতিসতম্পি, জাতিসহস্সম্পি জাতিসতসহস্সম্পি, অনেকেপি সংৱট্টকপ্পে অনেকেপি ৱিৱট্টকপ্পে অনেকেপি সংৱট্টৱিৱট্টকপ্পে – ‘অমুত্ৰাসিং এৱংনামো এৱংগোত্তো এৱংৱণ্ণো এৱমাহাৰো এৱংসুখদুক্খপ্পটিসংৱেদী এৱমাযুপৰিযন্তো; সো ততো চুতো অমুত্ৰ উদপাদিং; তত্ৰাপাসিং এৱংনামো এৱংগোত্তো এৱংৱণ্ণো এৱমাহাৰো এৱংসুখদুক্খপ্পটিসংৱেদী এৱমাযুপৰিযন্তো; সো ততো চুতো ইধূপপন্নোতি. ইতি সাকাৰং সউদ্দেসং অনেকৱিহিতং পুব্বেনিৱাসং অনুস্সৰামি. অযং খো মে, ব্ৰাহ্মণ, ৰত্তিযা পঠমে যামে পঠমা ৱিজ্জা অধিগতা, অৱিজ্জা ৱিহতা, ৱিজ্জা উপ্পন্না, তমো ৱিহতো, আলোকো উপ্পন্নো – যথা তং অপ্পমত্তস্স আতাপিনো পহিতত্তস্স ৱিহৰতো. অযং খো মে, ব্ৰাহ্মণ, পঠমাভিনিব্ভিদা অহোসি কুক্কুটচ্ছাপকস্সেৱ অণ্ডকোসম্হা.
১৩. ‘‘সো এৱং সমাহিতে চিত্তে পৰিসুদ্ধে পৰিযোদাতে অনঙ্গণে ৱিগতূপক্কিলেসে মুদুভূতে কম্মনিযে ঠিতে আনেঞ্জপ্পত্তে সত্তানং চুতূপপাতঞাণায চিত্তং অভিনিন্নামেসিং. সো দিব্বেন চক্খুনা ৱিসুদ্ধেন অতিক্কন্তমানুসকেন [অতিক্কন্তমানুস্সকেন (ক.)] সত্তে পস্সামি চৱমানে উপপজ্জমানে হীনে পণীতে সুৱণ্ণে দুব্বণ্ণে. সুগতে দুগ্গতে যথাকম্মূপগে সত্তে পজানামি – ‘ইমে ৱত ভোন্তো সত্তা কাযদুচ্চৰিতেন সমন্নাগতা ৱচীদুচ্চৰিতেন সমন্নাগতা মনোদুচ্চৰিতেন সমন্নাগতা অৰিযানং উপৱাদকা মিচ্ছাদিট্ঠিকা মিচ্ছাদিট্ঠিকম্মসমাদানা; তে কাযস্স ভেদা পৰং মৰণা অপাযং দুগ্গতিং ৱিনিপাতং নিৰযং উপপন্না. ইমে ৱা পন ভোন্তো সত্তা কাযসুচৰিতেন সমন্নাগতা ৱচীসুচৰিতেন সমন্নাগতা মনোসুচৰিতেন সমন্নাগতা অৰিযানং অনুপৱাদকা সম্মাদিট্ঠিকা সম্মাদিট্ঠিকম্মসমাদানা; তে কাযস্স ভেদা পৰং মৰণা সুগতিং সগ্গং লোকং উপপন্না’তি. ইতি দিব্বেন চক্খুনা ৱিসুদ্ধেন অতিক্কন্তমানুসকেন সত্তে পস্সামি চৱমানে উপপজ্জমানে হীনে পণীতে সুৱণ্ণে দুব্বণ্ণে. সুগতে দুগ্গতে যথাকম্মূপগে সত্তে পজানামি. অযং খো মে, ব্ৰাহ্মণ, ৰত্তিযা মজ্ঝিমে যামে দুতিযা ৱিজ্জা অধিগতা, অৱিজ্জা ৱিহতা, ৱিজ্জা উপ্পন্না, তমো ৱিহতো, আলোকো উপ্পন্নো – যথা তং অপ্পমত্তস্স আতাপিনো পহিতত্তস্স ৱিহৰতো. অযং খো মে, ব্ৰাহ্মণ, দুতিযাভিনিব্ভিদা অহোসি কুক্কুটচ্ছাপকস্সেৱ অণ্ডকোসম্হা.
১৪. ‘‘সো এৱং সমাহিতে চিত্তে পৰিসুদ্ধে পৰিযোদাতে অনঙ্গণে ৱিগতূপক্কিলেসে মুদুভূতে কম্মনিযে ঠিতে আনেঞ্জপ্পত্তে আসৱানং খযঞাণায চিত্তং অভিনিন্নামেসিং. সো ‘ইদং দুক্খ’ন্তি যথাভূতং অব্ভঞ্ঞাসিং, ‘অযং দুক্খসমুদযো’তি যথাভূতং অব্ভঞ্ঞাসিং, ‘অযং দুক্খনিৰোধো’তি যথাভূতং অব্ভঞ্ঞাসিং, ‘অযং দুক্খনিৰোধগামিনী পটিপদা’তি যথাভূতং অব্ভঞ্ঞাসিং; ‘ইমে আসৱা’তি যথাভূতং অব্ভঞ্ঞাসিং, ‘অযং আসৱসমুদযো’তি যথাভূতং অব্ভঞ্ঞাসিং, ‘অযং আসৱনিৰোধো’তি যথাভূতং অব্ভঞ্ঞাসিং, ‘অযং আসৱনিৰোধগামিনী পটিপদা’তি যথাভূতং অব্ভঞ্ঞাসিং. তস্স মে এৱং জানতো এৱং পস্সতো কামাসৱাপি চিত্তং ৱিমুচ্চিত্থ ভৱাসৱাপি চিত্তং ৱিমুচ্চিত্থ অৱিজ্জাসৱাপি চিত্তং ৱিমুচ্চিত্থ. ৱিমুত্তস্মিং ৱিমুত্তমিতি ঞাণং অহোসি. ‘খীণা জাতি, ৱুসিতং ব্ৰহ্মচৰিযং, কতং কৰণীযং, নাপৰং ইত্থত্তাযা’তি অব্ভঞ্ঞাসিং. অযং খো মে, ব্ৰাহ্মণ, ৰত্তিযা পচ্ছিমে যামে ততিযা ৱিজ্জা অধিগতা, অৱিজ্জা ৱিহতা, ৱিজ্জা উপ্পন্না, তমো ৱিহতো, আলোকো উপ্পন্নো – যথা তং অপ্পমত্তস্স আতাপিনো পহিতত্তস্স ৱিহৰতো. অযং খো মে, ব্ৰাহ্মণ, ততিযাভিনিব্ভিদা অহোসি – কুক্কুটচ্ছাপকস্সেৱ অণ্ডকোসম্হা’’তি.
১৫. এৱং ৱুত্তে, ৱেৰঞ্জো ব্ৰাহ্মণো ভগৱন্তং এতদৱোচ – ‘‘জেট্ঠো ভৱং গোতমো, সেট্ঠো ভৱং গোতমো! অভিক্কন্তং, ভো গোতম, অভিক্কন্তং, ভো গোতম!! সেয্যথাপি, ভো গোতম, নিক্কুজ্জিতং ৱা উক্কুজ্জেয্য, পটিচ্ছন্নং ৱা ৱিৱৰেয্য, মূড়্হস্স ৱা মগ্গং আচিক্খেয্য, অন্ধকাৰে ৱা তেলপজ্জোতং ধাৰেয্য – চক্খুমন্তো ৰূপানি দক্খন্তীতি, এৱমেৱং ভোতা গোতমেন অনেকপৰিযাযেন ধম্মো পকাসিতো. এসাহং ভৱন্তং গোতমং সৰণং গচ্ছামি ধম্মঞ্চ ভিক্খুসঙ্ঘঞ্চ. উপাসকং মং ভৱং গোতমো ধাৰেতু অজ্জতগ্গে পাণুপেতং সৰণং গতং. অধিৱাসেতু চ মে ভৱং গোতমো ৱেৰঞ্জাযং ৱস্সাৱাসং সদ্ধিং ভিক্খুসঙ্ঘেনা’’তি. অধিৱাসেসি ভগৱা তুণ্হীভাৱেন. অথ খো ৱেৰঞ্জো ব্ৰাহ্মণো ভগৱতো অধিৱাসনং ৱিদিত্ৱা উট্ঠাযাসনা ভগৱন্তং অভিৱাদেত্ৱা পদক্খিণং কত্ৱা পক্কামি.
১৬. তেন খো পন সমযেন ৱেৰঞ্জা দুব্ভিক্খা হোতি দ্ৱীহিতিকা সেতট্ঠিকা সলাকাৱুত্তা ন সুকৰা উঞ্ছেন পগ্গহেন যাপেতুং. তেন খো পন সমযেন উত্তৰাপথকা [উত্তৰাহকা (সী.)] অস্সৱাণিজা [অস্সৱণিজা (ক.)] পঞ্চমত্তেহি অস্সসতেহি ৱেৰঞ্জং ৱস্সাৱাসং উপগতা হোন্তি. তেহি অস্সমণ্ডলিকাসু ভিক্খূনং পত্থপত্থপুলকং [পত্থপত্থমূলকং (ক.)] পঞ্ঞত্তং হোতি. ভিক্খূ পুব্বণ্হসমযং নিৱাসেত্ৱা পত্তচীৱৰমাদায ৱেৰঞ্জং পিণ্ডায পৱিসিত্ৱা পিণ্ডং অলভমানা অস্সমণ্ডলিকাসু পিণ্ডায চৰিত্ৱা পত্থপত্থপুলকং আৰামং আহৰিত্ৱা উদুক্খলে কোট্টেত্ৱা কোট্টেত্ৱা পৰিভুঞ্জন্তি. আযস্মা পনানন্দো পত্থপুলকং সিলাযং পিসিত্ৱা ভগৱতো উপনামেতি. তং ভগৱা পৰিভুঞ্জতি.
অস্সোসি খো ভগৱা উদুক্খলসদ্দং. জানন্তাপি তথাগতা পুচ্ছন্তি, জানন্তাপি ন পুচ্ছন্তি; কালং ৱিদিত্ৱা পুচ্ছন্তি, কালং ৱিদিত্ৱা ন পুচ্ছন্তি; অত্থসংহিতং তথাগতা পুচ্ছন্তি, নো অনত্থসংহিতং. অনত্থসংহিতে সেতুঘাতো তথাগতানং. দ্ৱীহি আকাৰেহি বুদ্ধা ভগৱন্তো ভিক্খূ পটিপুচ্ছন্তি – ধম্মং ৱা দেসেস্সাম, সাৱকানং ৱা সিক্খাপদং পঞ্ঞপেস্সামাতি [পঞ্ঞাপেস্সামাতি (সী. স্যা.)]. অথ খো ভগৱা আযস্মন্তং আনন্দং আমন্তেসি – ‘‘কিং নু খো সো, আনন্দ, উদুক্খলসদ্দো’’তি? অথ খো আযস্মা আনন্দো ভগৱতো এতমত্থং আৰোচেসি. ‘‘সাধু সাধু, আনন্দ! তুম্হেহি, আনন্দ সপ্পুৰিসেহি ৱিজিতং. পচ্ছিমা জনতা সালিমংসোদনং অতিমঞ্ঞিস্সতী’’তি.
১৭. অথ খো আযস্মা মহামোগ্গল্লানো [মহামোগ্গলানো (ক.)] যেন ভগৱা তেনুপসঙ্কমি; উপসঙ্কমিত্ৱা ভগৱন্তং অভিৱাদেত্ৱা একমন্তং নিসীদি. একমন্তং নিসিন্নো খো আযস্মা মহামোগ্গল্লানো ভগৱন্তং এতদৱোচ – ‘‘এতৰহি, ভন্তে, ৱেৰঞ্জা দুব্ভিক্খা দ্ৱীহিতিকা সেতট্ঠিকা সলাকাৱুত্তা. ন সুকৰা উঞ্ছেন পগ্গহেন যাপেতুং. ইমিস্সা, ভন্তে, মহাপথৱিযা হেট্ঠিমতলং সম্পন্নং – সেয্যথাপি খুদ্দমধুং অনীলকং এৱমস্সাদং. সাধাহং, ভন্তে, পথৱিং পৰিৱত্তেয্যং. ভিক্খূ পপ্পটকোজং পৰিভুঞ্জিস্সন্তী’’তি. ‘‘যে পন তে, মোগ্গল্লান, পথৱিনিস্সিতা পাণা তে কথং কৰিস্সসী’’তি? ‘‘একাহং, ভন্তে, পাণিং অভিনিম্মিনিস্সামি – সেয্যথাপি মহাপথৱী. যে পথৱিনিস্সিতা পাণা তে তত্থ সঙ্কামেস্সামি. একেন হত্থেন পথৱিং পৰিৱত্তেস্সামী’’তি. ‘‘অলং, মোগ্গল্লান, মা তে ৰুচ্চি পথৱিং পৰিৱত্তেতুং. ৱিপল্লাসম্পি সত্তা পটিলভেয্যু’’ন্তি. ‘‘সাধু, ভন্তে, সব্বো ভিক্খুসঙ্ঘো উত্তৰকুৰুং পিণ্ডায গচ্ছেয্যা’’তি. ‘‘অলং, মোগ্গল্লান, মা তে ৰুচ্চি সব্বস্স ভিক্খুসঙ্ঘস্স উত্তৰকুৰুং পিণ্ডায গমন’’ন্তি.
১৮. অথ খো আযস্মতো সাৰিপুত্তস্স ৰহোগতস্স পটিসল্লীনস্স এৱং চেতসো পৰিৱিতক্কো উদপাদি – ‘‘কতমেসানং খো বুদ্ধানং ভগৱন্তানং ব্ৰহ্মচৰিযং ন চিৰট্ঠিতিকং অহোসি; কতমেসানং বুদ্ধানং ভগৱন্তানং ব্ৰহ্মচৰিযং চিৰট্ঠিতিকং অহোসী’’তি? অথ খো আযস্মা সাৰিপুত্তো সাযন্হসমযং [সাযণ্হসমযং (সী.)] পটিসল্লানা ৱুট্ঠিতো যেন ভগৱা তেনুপসঙ্কমি; উপসঙ্কমিত্ৱা ভগৱন্তং অভিৱাদেত্ৱা একমন্তং নিসীদি. একমন্তং নিসিন্নো খো আযস্মা সাৰিপুত্তো ভগৱন্তং এতদৱোচ – ‘‘ইধ ময্হং, ভন্তে, ৰহোগতস্স পটিসল্লীনস্স এৱং চেতসো পৰিৱিতক্কো উদপাদি – ‘কতমেসানং খো বুদ্ধানং ভগৱন্তানং ব্ৰহ্মচৰিযং ন চিৰট্ঠিতিকং অহোসি, কতমেসানং বুদ্ধানং ভগৱন্তানং ব্ৰহ্মচৰিযং চিৰট্ঠিতিকং অহোসী’তি. ‘কতমেসানং নু খো, ভন্তে, বুদ্ধানং ভগৱন্তানং ব্ৰহ্মচৰিযং ন চিৰট্ঠিতিকং অহোসি, কতমেসানং বুদ্ধানং ভগৱন্তানং ব্ৰহ্মচৰিযং চিৰট্ঠিতিকং অহোসী’’’তি?
‘‘ভগৱতো চ, সাৰিপুত্ত, ৱিপস্সিস্স ভগৱতো চ সিখিস্স ভগৱতো চ ৱেস্সভুস্স ব্ৰহ্মচৰিযং ন চিৰট্ঠিতিকং অহোসি. ভগৱতো চ, সাৰিপুত্ত, ককুসন্ধস্স ভগৱতো চ কোণাগমনস্স ভগৱতো চ কস্সপস্স ব্ৰহ্মচৰিযং চিৰট্ঠিতিকং অহোসী’’তি.
১৯. ‘‘কো নু খো, ভন্তে, হেতু কো পচ্চযো, যেন ভগৱতো চ ৱিপস্সিস্স ভগৱতো চ সিখিস্স ভগৱতো চ ৱেস্সভুস্স ব্ৰহ্মচৰিযং ন চিৰট্ঠিতিকং অহোসী’’তি? ‘‘ভগৱা চ, সাৰিপুত্ত, ৱিপস্সী ভগৱা চ সিখী ভগৱা চ ৱেস্সভূ কিলাসুনো অহেসুং সাৱকানং ৱিত্থাৰেন ধম্মং দেসেতুং. অপ্পকঞ্চ নেসং অহোসি সুত্তং গেয্যং ৱেয্যাকৰণং গাথা উদানং ইতিৱুত্তকং জাতকং অব্ভুতধম্মং ৱেদল্লং. অপঞ্ঞত্তং সাৱকানং সিক্খাপদং. অনুদ্দিট্ঠং পাতিমোক্খং. তেসং বুদ্ধানং ভগৱন্তানং অন্তৰধানেন বুদ্ধানুবুদ্ধানং সাৱকানং অন্তৰধানেন যে তে পচ্ছিমা সাৱকা নানানামা নানাগোত্তা নানাজচ্চা নানাকুলা পব্বজিতা তে তং ব্ৰহ্মচৰিযং খিপ্পঞ্ঞেৱ অন্তৰধাপেসুং. সেয্যথাপি, সাৰিপুত্ত, নানাপুপ্ফানি ফলকে নিক্খিত্তানি সুত্তেন অসঙ্গহিতানি তানি ৱাতো ৱিকিৰতি ৱিধমতি ৱিদ্ধংসেতি. তং কিস্স হেতু? যথা তং সুত্তেন অসঙ্গহিতত্তা. এৱমেৱ খো, সাৰিপুত্ত, তেসং বুদ্ধানং ভগৱন্তানং অন্তৰধানেন বুদ্ধানুবুদ্ধানং সাৱকানং অন্তৰধানেন যে তে পচ্ছিমা সাৱকা নানানামা নানাগোত্তা নানাজচ্চা নানাকুলা পব্বজিতা তে তং ব্ৰহ্মচৰিযং খিপ্পঞ্ঞেৱ অন্তৰধাপেসুং.
‘‘অকিলাসুনো চ তে ভগৱন্তো অহেসুং সাৱকে চেতসা চেতো পৰিচ্চ ওৱদিতুং. ভূতপুব্বং, সাৰিপুত্ত, ৱেস্সভূ ভগৱা অৰহং সম্মাসম্বুদ্ধো অঞ্ঞতৰস্মিং ভিংসনকে [ভীসনকে (ক.)] ৱনসণ্ডে সহস্সং ভিক্খুসঙ্ঘং চেতসা চেতো পৰিচ্চ ওৱদতি অনুসাসতি – ‘এৱং ৱিতক্কেথ, মা এৱং ৱিতক্কযিত্থ; এৱং মনসিকৰোথ, মা এৱং মনসাকত্থ [মনসাকৰিত্থ (ক.)]; ইদং পজহথ, ইদং উপসম্পজ্জ ৱিহৰথা’তি. অথ খো, সাৰিপুত্ত, তস্স ভিক্খুসহস্সস্স ৱেস্সভুনা ভগৱতা অৰহতা সম্মাসম্বুদ্ধেন এৱং ওৱদিযমানানং এৱং অনুসাসিযমানানং অনুপাদায আসৱেহি চিত্তানি ৱিমুচ্চিংসু. তত্ৰ সুদং, সাৰিপুত্ত, ভিংসনকস্স ৱনসণ্ডস্স ভিংসনকতস্মিং হোতি – যো কোচি অৱীতৰাগো তং ৱনসণ্ডং পৱিসতি, যেভুয্যেন লোমানি হংসন্তি. অযং খো, সাৰিপুত্ত, হেতু অযং পচ্চযো যেন ভগৱতো চ ৱিপস্সিস্স ভগৱতো চ সিখিস্স ভগৱতো চ ৱেস্সভুস্স ব্ৰহ্মচৰিযং ন চিৰট্ঠিতিকং অহোসী’’তি.
২০. ‘‘কো পন, ভন্তে, হেতু কো পচ্চযো যেন ভগৱতো চ ককুসন্ধস্স ভগৱতো চ কোণাগমনস্স ভগৱতো চ কস্সপস্স ব্ৰহ্মচৰিযং চিৰট্ঠিতিকং অহোসী’’তি? ‘‘ভগৱা চ, সাৰিপুত্ত, ককুসন্ধো ভগৱা চ কোণাগমনো ভগৱা চ কস্সপো অকিলাসুনো অহেসুং সাৱকানং ৱিত্থাৰেন ধম্মং দেসেতুং. বহুঞ্চ নেসং অহোসি সুত্তং গেয্যং ৱেয্যাকৰণং গাথা উদানং ইতিৱুত্তকং জাতকং অব্ভুতধম্মং ৱেদল্লং, পঞ্ঞত্তং সাৱকানং সিক্খাপদং, উদ্দিট্ঠং পাতিমোক্খং. তেসং বুদ্ধানং ভগৱন্তানং অন্তৰধানেন বুদ্ধানুবুদ্ধানং সাৱকানং অন্তৰধানেন যে তে পচ্ছিমা সাৱকা নানানামা নানাগোত্তা নানাজচ্চা নানাকুলা পব্বজিতা তে তং ব্ৰহ্মচৰিযং চিৰং দীঘমদ্ধানং ঠপেসুং. সেয্যথাপি, সাৰিপুত্ত, নানাপুপ্ফানি ফলকে নিক্খিত্তানি সুত্তেন সুসঙ্গহিতানি তানি ৱাতো ন ৱিকিৰতি ন ৱিধমতি ন ৱিদ্ধংসেতি. তং কিস্স হেতু? যথা তং সুত্তেন সুসঙ্গহিতত্তা. এৱমেৱ খো, সাৰিপুত্ত, তেসং বুদ্ধানং ভগৱন্তানং অন্তৰধানেন বুদ্ধানুবুদ্ধানং সাৱকানং অন্তৰধানেন যে তে পচ্ছিমা সাৱকা নানানামা নানাগোত্তা নানাজচ্চা নানাকুলা পব্বজিতা তে তং ব্ৰহ্মচৰিযং চিৰং দীঘমদ্ধানং ঠপেসুং. অযং খো, সাৰিপুত্ত, হেতু অযং পচ্চযো যেন ভগৱতো চ ককুসন্ধস্স ভগৱতো চ কোণাগমনস্স ভগৱতো চ কস্সপস্স ব্ৰহ্মচৰিযং চিৰট্ঠিতিকং অহোসী’’তি.
২১. অথ খো আযস্মা সাৰিপুত্তো উট্ঠাযাসনা একংসং উত্তৰাসঙ্গং কৰিত্ৱা যেন ভগৱা তেনঞ্জলিং পণামেত্ৱা ভগৱন্তং এতদৱোচ – ‘‘এতস্স, ভগৱা, কালো! এতস্স, সুগত, কালো! যং ভগৱা সাৱকানং সিক্খাপদং পঞ্ঞপেয্য [পঞ্ঞাপেয্য (সী. স্যা.)], উদ্দিসেয্য পাতিমোক্খং, যথযিদং ব্ৰহ্মচৰিযং অদ্ধনিযং অস্স চিৰট্ঠিতিক’’ন্তি. ‘‘আগমেহি ত্ৱং, সাৰিপুত্ত! আগমেহি ত্ৱং, সাৰিপুত্ত! তথাগতোৱ তত্থ কালং জানিস্সতি. ন তাৱ, সাৰিপুত্ত, সত্থা সাৱকানং সিক্খাপদং পঞ্ঞপেতি উদ্দিসতি [ন উদ্দিসতি (সী.)] পাতিমোক্খং যাৱ ন ইধেকচ্চে আসৱট্ঠানীযা ধম্মা সঙ্ঘে পাতুভৱন্তি. যতো চ খো, সাৰিপুত্ত, ইধেকচ্চে আসৱট্ঠানীযা ধম্মা সঙ্ঘে পাতুভৱন্তি, অথ সত্থা সাৱকানং সিক্খাপদং পঞ্ঞপেতি উদ্দিস্সতি পাতিমোক্খং তেসংযেৱ আসৱট্ঠানীযানং ধম্মানং পটিঘাতায. ন তাৱ, সাৰিপুত্ত, ইধেকচ্চে আসৱট্ঠানীযা ধম্মা সঙ্ঘে পাতুভৱন্তি যাৱ ন সঙ্ঘো ৰত্তঞ্ঞুমহত্তং পত্তো হোতি. যতো চ খো, সাৰিপুত্ত, সঙ্ঘো ৰত্তঞ্ঞুমহত্তং পত্তো হোতি অথ ইধেকচ্চে আসৱট্ঠানীযা ধম্মা সঙ্ঘে পাতুভৱন্তি, অথ, সত্থা সাৱকানং সিক্খাপদং পঞ্ঞপেতি উদ্দিসতি পাতিমোক্খং তেসংযেৱ আসৱট্ঠানীযানং ধম্মানং পটিঘাতায. ন তাৱ, সাৰিপুত্ত, ইধেকচ্চে আসৱট্ঠানীযা ধম্মা সঙ্ঘে পাতুভৱন্তি, যাৱ ন সঙ্ঘো ৱেপুল্লমহত্তং পত্তো হোতি. যতো চ খো, সাৰিপুত্ত, সঙ্ঘো ৱেপুল্লমহত্তং পত্তো হোতি, অথ ইধেকচ্চে আসৱট্ঠানীযা ধম্মা সঙ্ঘে পাতুভৱন্তি, অথ সত্থা সাৱকানং সিক্খাপদং পঞ্ঞপেতি উদ্দিসতি পাতিমোক্খং তেসংযেৱ আসৱট্ঠানীযানং ধম্মানং পটিঘাতায. ন তাৱ, সাৰিপুত্ত, ইধেকচ্চে আসৱট্ঠানীযা ধম্মা সঙ্ঘে পাতুভৱন্তি, যাৱ ন সঙ্ঘো লাভগ্গমহত্তং পত্তো হোতি. যতো চ খো, সাৰিপুত্ত, সঙ্ঘো লাভগ্গমহত্তং পত্তো হোতি, অথ ইধেকচ্চে আসৱট্ঠানীযা ধম্মা সঙ্ঘে পাতুভৱন্তি, অথ সত্থা সাৱকানং সিক্খাপদং পঞ্ঞপেতি উদ্দিসতি পাতিমোক্খং তেসংযেৱ আসৱট্ঠানীযানং ধম্মানং পটিঘাতায. ন তাৱ, সাৰিপুত্ত, ইধেকচ্চে আসৱট্ঠানীযা ধম্মা সঙ্ঘে পাতুভৱন্তি, যাৱ ন সঙ্ঘো বাহুসচ্চমহত্তং পত্তো হোতি. যতো চ খো, সাৰিপুত্ত, সঙ্ঘো বাহুসচ্চমহত্তং পত্তো হোতি, অথ ইধেকচ্চে আসৱট্ঠানীযা ধম্মা সঙ্ঘে পাতুভৱন্তি, অথ সত্থা সাৱকানং সিক্খাপদং পঞ্ঞপেতি উদ্দিসতি পাতিমোক্খং তেসংযেৱ আসৱট্ঠানীযানং ধম্মানং পটিঘাতায. নিৰব্বুদো হি, সাৰিপুত্ত, ভিক্খুসঙ্ঘো নিৰাদীনৱো অপগতকাড়কো সুদ্ধো সাৰে পতিট্ঠিতো. ইমেসঞ্হি, সাৰিপুত্ত, পঞ্চন্নং ভিক্খুসতানং যো পচ্ছিমকো ভিক্খু সো সোতাপন্নো অৱিনিপাতধম্মো নিযতো সম্বোধিপৰাযণো’’তি.
২২. অথ খো ভগৱা আযস্মন্তং আনন্দং আমন্তেসি – ‘‘আচিণ্ণং খো পনেতং, আনন্দ, তথাগতানং যেহি নিমন্তিতা ৱস্সং ৱসন্তি, ন তে অনপলোকেত্ৱা জনপদচাৰিকং পক্কমন্তি. আযামানন্দ, ৱেৰঞ্জং ব্ৰাহ্মণং অপলোকেস্সামা’’তি. ‘‘এৱং ভন্তে’’তি খো আযস্মা আনন্দো ভগৱতো পচ্চস্সোসি. অথ খো ভগৱা নিৱাসেত্ৱা পত্তচীৱৰমাদায আযস্মতা আনন্দেন পচ্ছাসমণেন যেন ৱেৰঞ্জস্স ব্ৰাহ্মণস্স নিৱেসনং তেনুপসঙ্কমি; উপসঙ্কমিত্ৱা পঞ্ঞত্তে আসনে নিসীদি. অথ খো ৱেৰঞ্জো ব্ৰাহ্মণো যেন ভগৱা তেনুপসঙ্কমি; উপসঙ্কমিত্ৱা ভগৱন্তং অভিৱাদেত্ৱা একমন্তং নিসীদি. একমন্তং নিসিন্নং খো ৱেৰঞ্জং ব্ৰাহ্মণং ভগৱা এতদৱোচ – ‘‘নিমন্তিতম্হ তযা, ব্ৰাহ্মণ, ৱস্সংৱুট্ঠা [ৱস্সংৱুত্থা (সী. স্যা. ক.)], অপলোকেম তং, ইচ্ছাম মযং জনপদচাৰিকং পক্কমিতু’’ন্তি. ‘‘সচ্চং, ভো গোতম, নিমন্তিতত্থ মযা ৱস্সংৱুট্ঠা; অপি চ, যো দেয্যধম্মো সো ন দিন্নো. তঞ্চ খো নো অসন্তং, নোপি অদাতুকম্যতা, তং কুতেত্থ লব্ভা বহুকিচ্চা ঘৰাৱাসা বহুকৰণীযা. অধিৱাসেতু মে ভৱং গোতমো স্ৱাতনায ভত্তং সদ্ধিং ভিক্খুসঙ্ঘেনা’’তি. অধিৱাসেসি ভগৱা তুণ্হীভাৱেন. অথ খো ভগৱা ৱেৰঞ্জং ব্ৰাহ্মণং ধম্মিযা কথায সন্দস্সেত্ৱা সমাদপেত্ৱা সমুত্তেজেত্ৱা সম্পহংসেত্ৱা উট্ঠাযাসনা পক্কামি. অথ খো ৱেৰঞ্জো ব্ৰাহ্মণো তস্সা ৰত্তিযা অচ্চযেন সকে নিৱেসনে পণীতং খাদনীযং ভোজনীযং পটিযাদাপেত্ৱা ভগৱতো কালং আৰোচাপেসি – ‘‘কালো, ভো গোতম, নিট্ঠিতং ভত্ত’’ন্তি.
২৩. অথ খো ভগৱা পুব্বণ্হসমযং নিৱাসেত্ৱা পত্তচীৱৰমাদায যেন ৱেৰঞ্জস্স ব্ৰাহ্মণস্স নিৱেসনং তেনুপসঙ্কমি; উপসঙ্কমিত্ৱা পঞ্ঞত্তে আসনে নিসীদি সদ্ধিং ভিক্খুসঙ্ঘেন. অথ খো ৱেৰঞ্জো ব্ৰাহ্মণো বুদ্ধপ্পমুখং ভিক্খুসঙ্ঘং পণীতেন খাদনীযেন ভোজনীযেন সহত্থা সন্তপ্পেত্ৱা সম্পৱাৰেত্ৱা ভগৱন্তং ভুত্তাৱিং ওনীতপত্তপাণিং [ওণীতপত্তপাণিং (ক.)] তিচীৱৰেন অচ্ছাদেসি, একমেকঞ্চ ভিক্খুং একমেকেন দুস্সযুগেন অচ্ছাদেসি. অথ খো ভগৱা ৱেৰঞ্জং ব্ৰাহ্মণং ধম্মিযা কথায সন্দস্সেত্ৱা সমাদপেত্ৱা সমুত্তেজেত্ৱা সম্পহংসেত্ৱা উট্ঠাযাসনা পক্কামি. অথ খো ভগৱা ৱেৰঞ্জাযং যথাভিৰন্তং ৱিহৰিত্ৱা অনুপগম্ম সোৰেয্যং সঙ্কস্সং কণ্ণকুজ্জং যেন পযাগপতিট্ঠানং তেনুপসঙ্কমি; উপসঙ্কমিত্ৱা পযাগপতিট্ঠানে গঙ্গং নদিং উত্তৰিত্ৱা যেন বাৰাণসী তদৱসৰি. অথ খো ভগৱা বাৰাণসিযং যথাভিৰন্তং ৱিহৰিত্ৱা যেন ৱেসালী তেন চাৰিকং পক্কামি. অনুপুব্বেন চাৰিকং চৰমানো যেন ৱেসালী তদৱসৰি. তত্ৰ সুদং ভগৱা ৱেসালিযং ৱিহৰতি মহাৱনে কূটাগাৰসালাযন্তি.
ৱেৰঞ্জভাণৱাৰো নিট্ঠিতো.
১. পাৰাজিককণ্ডং
১. পঠমপাৰাজিকং
সুদিন্নভাণৱাৰো
২৪. তেন খো পন সমযেন ৱেসালিযা অৱিদূৰে কলন্দগামো নাম অত্থি [কলন্দগামো নাম হোতি (সী.), কলন্দগামো হোতি (স্যা.)]. তত্থ সুদিন্নো নাম কলন্দপুত্তো সেট্ঠিপুত্তো হোতি. অথ খো সুদিন্নো কলন্দপুত্তো সম্বহুলেহি [সম্পহূলেহি (সী.)] সহাযকেহি সদ্ধিং ৱেসালিং অগমাসি কেনচিদেৱ কৰণীযেন. তেন খো পন সমযেন ভগৱা মহতিযা পৰিসায পৰিৱুতো ধম্মং দেসেন্তো নিসিন্নো হোতি. অদ্দস খো সুদিন্নো কলন্দপুত্তো ভগৱন্তং মহতিযা পৰিসায পৰিৱুতং ধম্মং দেসেন্তং নিসিন্নং. দিস্ৱানস্স এতদহোসি – ‘‘যংনূনাহম্পি ধম্মং সুণেয্য’’ন্তি. অথ খো সুদিন্নো কলন্দপুত্তো যেন সা পৰিসা তেনুপসঙ্কমি; উপসঙ্কমিত্ৱা একমন্তং নিসীদি. একমন্তং নিসিন্নস্স খো সুদিন্নস্স কলন্দপুত্তস্স এতদহোসি – ‘‘যথা যথা খো অহং ভগৱতা ধম্মং দেসিতং আজানামি, নযিদং সুকৰং অগাৰং অজ্ঝাৱসতা একন্তপৰিপুণ্ণং একন্তপৰিসুদ্ধং সঙ্খলিখিতং ব্ৰহ্মচৰিযং চৰিতুং; যংনূনাহং কেসমস্সুং ওহাৰেত্ৱা কাসাযানি ৱত্থানি অচ্ছাদেত্ৱা অগাৰস্মা অনগাৰিযং পব্বজেয্য’’ন্তি. অথ খো সা পৰিসা ভগৱতা ধম্মিযা কথায সন্দস্সিতা সমাদপিতা সমুত্তেজিতা সম্পহংসিতা উট্ঠাযাসনা ভগৱন্তং অভিৱাদেত্ৱা পদক্খিণং কত্ৱা পক্কামি.
২৫. অথ খো সুদিন্নো কলন্দপুত্তো অচিৰৱুট্ঠিতায পৰিসায যেন ভগৱা তেনুপসঙ্কমি; উপসঙ্কমিত্ৱা ভগৱন্তং অভিৱাদেত্ৱা একমন্তং নিসীদি. একমন্তং নিসিন্নো খো সুদিন্নো কলন্দপুত্তো ভগৱন্তং এতদৱোচ – ‘‘যথা যথাহং, ভন্তে, ভগৱতা ধম্মং দেসিতং আজানামি, নযিদং সুকৰং অগাৰং অজ্ঝাৱসতা একন্তপৰিপুণ্ণং একন্তপৰিসুদ্ধং সঙ্খলিখিতং ব্ৰহ্মচৰিযং চৰিতুং; ইচ্ছামহং, ভন্তে, কেসমস্সুং ওহাৰেত্ৱা কাসাযানি ৱত্থানি অচ্ছাদেত্ৱা অগাৰস্মা অনগাৰিযং পব্বজিতুং. পব্বাজেতু মং ভগৱা’’তি. ‘‘অনুঞ্ঞাতোসি পন ত্ৱং, সুদ্দিন্ন, মাতাপিতূহি অগাৰস্মা অনগাৰিযং পব্বজ্জাযা’’তি? ‘‘ন খো অহং, ভন্তে, অনুঞ্ঞাতো মাতাপিতূহি অগাৰস্মা অনগাৰিযং পব্বজ্জাযা’’তি. ‘‘ন খো, সুদিন্ন, তথাগতা অননুঞ্ঞাতং মাতাপিতূহি পুত্তং পব্বাজেন্তী’’তি. ‘‘সোহং, ভন্তে, তথা কৰিস্সামি যথা মং মাতাপিতৰো অনুজানিস্সন্তি অগাৰস্মা অনগাৰিযং পব্বজ্জাযা’’তি.
২৬. অথ খো সুদিন্নো কলন্দপুত্তো ৱেসালিযং তং কৰণীযং তীৰেত্ৱা যেন কলন্দগামো যেন মাতাপিতৰো তেনুপসঙ্কমি; উপসঙ্কমিত্ৱা মাতাপিতৰো এতদৱোচ – ‘‘অম্মতাতা, যথা যথাহং ভগৱতা ধম্মং দেসিতং আজানামি, নযিদং সুকৰং অগাৰং অজ্ঝাৱসতা একন্তপৰিপুণ্ণং একন্তপৰিসুদ্ধং সঙ্খলিখিতং ব্ৰহ্মচৰিযং চৰিতুং; ইচ্ছামহং কেসমস্সুং ওহাৰেত্ৱা কাসাযানি ৱত্থানি অচ্ছাদেত্ৱা অগাৰস্মা অনগাৰিযং পব্বজিতুং. অনুজানাথ মং অগাৰস্মা অনগাৰিযং পব্বজ্জাযা’’তি. এৱং ৱুত্তে সুদিন্নস্স কলন্দপুত্তস্স মাতাপিতৰো সুদিন্নং কলন্দপুত্তং এতদৱোচুং – ‘‘ত্ৱং খোসি, তাত সুদিন্ন, অম্হাকং একপুত্তকো পিযো মনাপো সুখেধিতো সুখপৰিহতো. ন ত্ৱং, তাত সুদিন্ন, কিঞ্চি দুক্খস্স জানাসি. মৰণেনপি মযং তে অকামকা ৱিনা ভৱিস্সাম, কিং পন মযং তং জীৱন্তং অনুজানিস্সাম অগাৰস্মা অনগাৰিযং পব্বজ্জাযা’’তি. দুতিযম্পি খো সুদিন্নো কলন্দপুত্তো মাতাপিতৰো এতদৱোচ – ‘‘অম্মতাতা, যথা যথাহং ভগৱতা ধম্মং দেসিতং আজানামি, নযিদং সুকৰং অগাৰং অজ্ঝাৱসতা একন্তপৰিপুণ্ণং একন্তপৰিসুদ্ধং সঙ্খলিখিতং ব্ৰহ্মচৰিযং চৰিতুং; ইচ্ছামহং কেসমস্সুং ওহাৰেত্ৱা কাসাযানি ৱত্থানি অচ্ছাদেত্ৱা অগাৰস্মা অনগাৰিযং পব্বজিতুং. অনুজানাথ মং অগাৰস্মা অনগাৰিযং পব্বজ্জাযা’’তি. দুতিযম্পি খো সুদিন্নস্স কলন্দপুত্তস্স মাতাপিতৰো সুদিন্নং কলন্দপুত্তং এতদৱোচুং – ‘‘ত্ৱং খোসি, তাত সুদিন্ন, অম্হাকং একপুত্তকো পিযো মনাপো সুখেধিতো সুখপৰিহতো. ন ত্ৱং, তাত সুদিন্ন, কিঞ্চি দুক্খস্স জানাসি. মৰণেনপি মযং তে অকামকা ৱিনা ভৱিস্সাম, কিং পন মযং তং জীৱন্তং অনুজানিস্সাম অগাৰস্মা অনগাৰিযং পব্বজ্জাযা’’তি! ততিযম্পি খো সুদিন্নো কলন্দপুত্তো মাতাপিতৰো এতদৱোচ – ‘‘অম্মতাতা, যথা যথাহং ভগৱতা ধম্মং দেসিতং আজানামি, নযিদং সুকৰং অগাৰং অজ্ঝাৱসতা একন্তপৰিপুণ্ণং একন্তপৰিসুদ্ধং সঙ্খলিখিতং ব্ৰহ্মচৰিযং চৰিতুং; ইচ্ছামহং কেসমস্সুং ওহাৰেত্ৱা কাসাযানি ৱত্থানি অচ্ছাদেত্ৱা অগাৰস্মা অনগাৰিযং পব্বজিতুং. অনুজানাথ মং অগাৰস্মা অনগাৰিযং পব্বজ্জাযা’’তি. ততিযম্পি খো সুদিন্নস্স কলন্দপুত্তস্স মাতাপিতৰো সুদিন্নং কলন্দপুত্তং এতদৱোচুং – ‘‘ত্ৱং খোসি, তাত সুদিন্ন, অম্হাকং একপুত্তকো পিযো মনাপো সুখেধিতো সুখপৰিহতো. ন ত্ৱং, তাত সুদিন্ন, কিঞ্চি দুক্খস্স জানাসি. মৰণেনপি মযং তে অকামকা ৱিনা ভৱিস্সাম, কিং পন মযং তং জীৱন্তং অনুজানিস্সাম অগাৰস্মা অনগাৰিযং পব্বজ্জাযা’’তি!
২৭. অথ খো সুদিন্নো কলন্দপুত্তো – ‘‘ন মং মাতাপিতৰো অনুজানন্তি অগাৰস্মা অনগাৰিযং পব্বজ্জাযা’’তি, তত্থেৱ অনন্তৰহিতায ভূমিযা নিপজ্জি – ইধেৱ মে মৰণং ভৱিস্সতি পব্বজ্জা ৱাতি. অথ খো সুদিন্নো কলন্দপুত্তো একম্পি ভত্তং ন ভুঞ্জি, দ্ৱেপি ভত্তানি ন ভুঞ্জি, তীণিপি ভত্তানি ন ভুঞ্জি, চত্তাৰিপি ভত্তানি ন ভুঞ্জি, পঞ্চপি ভত্তানি ন ভুঞ্জি, ছপি ভত্তানি ন ভুঞ্জি, সত্তপি ভত্তানি ন ভুঞ্জি.
২৮. অথ খো সুদিন্নস্স কলন্দপুত্তস্স মাতাপিতৰো সুদিন্নং কলন্দপুত্তং এতদৱোচুং – ‘‘ত্ৱং খোসি, তাত সুদিন্ন, অম্হাকং একপুত্তকো পিযো মনাপো সুখেধিতো সুখপৰিহতো. ন ত্ৱং, তাত সুদিন্ন, কিঞ্চি দুক্খস্স জানাসি. মৰণেনপি মযং তে অকামকা ৱিনা ভৱিস্সাম, কিং পন মযং তং জীৱন্তং অনুজানিস্সাম অগাৰস্মা অনগাৰিযং পব্বজ্জায? উট্ঠেহি, তাত সুদিন্ন, ভুঞ্জ চ পিৱ চ পৰিচাৰেহি চ, ভুঞ্জন্তো পিৱন্তো পৰিচাৰেন্তো কামে পৰিভুঞ্জন্তো পুঞ্ঞানি কৰোন্তো অভিৰমস্সু. ন তং মযং অনুজানাম অগাৰস্মা অনগাৰিযং পব্বজ্জাযা’’তি. এৱং ৱুত্তে সুদিন্নো কলন্দপুত্তো তুণ্হী অহোসি. দুতিযম্পি খো…পে… ততিযম্পি খো সুদিন্নস্স কলন্দপুত্তস্স মাতাপিতৰো সুদিন্নং কলন্দপুত্তং এতদৱোচুং – ‘‘ত্ৱং খোসি, তাত সুদিন্ন, অম্হাকং একপুত্তকো পিযো মনাপো সুখেধিতো সুখপৰিহতো. ন ত্ৱং, তাত সুদিন্ন, কিঞ্চি দুক্খস্স জানাসি. মৰণেনপি মযং তে অকামকা ৱিনা ভৱিস্সাম, কিং পন মযং তং জীৱন্তং অনুজানিস্সাম অগাৰস্মা অনগাৰিযং পব্বজ্জায! উট্ঠেহি, তাত সুদিন্ন, ভুঞ্জ চ পিৱ চ পৰিচাৰেহি চ, ভুঞ্জন্তো পিৱন্তো পৰিচাৰেন্তো কামে পৰিভুঞ্জন্তো পুঞ্ঞানি কৰোন্তো অভিৰমস্সু. ন তং মযং অনুজানাম অগাৰস্মা অনগাৰিযং পব্বজ্জাযা’’তি. ততিযম্পি খো সুদিন্নো কলন্দপুত্তো তুণ্হী অহোসি.
অথ খো সুদিন্নস্স কলন্দপুত্তস্স সহাযকা যেন সুদিন্নো কলন্দপুত্তো তেনুপসঙ্কমিংসু; উপসঙ্কমিত্ৱা সুদিন্নং কলন্দপুত্তং এতদৱোচুং – ‘‘ত্ৱং খোসি, সম্ম সুদিন্ন, মাতাপিতূনং একপুত্তকো পিযো মনাপো সুখেধিতো সুখপৰিহতো. ন ত্ৱং, সম্ম সুদিন্ন, কিঞ্চি দুক্খস্স জানাসি. মৰণেনপি তে মাতাপিতৰো অকামকা ৱিনা ভৱিস্সন্তি, কিং পন তং জীৱন্তং অনুজানিস্সন্তি অগাৰস্মা অনগাৰিযং পব্বজায! উট্ঠেহি, সম্ম সুদিন্ন, ভুঞ্জ চ পিৱ চ পৰিচাৰেহি চ, ভুঞ্জন্তো পিৱন্তো পৰিচাৰেন্তো কামে পৰিভুঞ্জন্তো পুঞ্ঞানি কৰোন্তো অভিৰমস্সু, ন তং মাতাপিতৰো অনুজানিস্সন্তি অগাৰস্মা অনগাৰিযং পব্বজ্জাযা’’তি. এৱং ৱুত্তে, সুদিন্নো কলন্দপুত্তো তুণ্হী অহোসি. দুতিযম্পি খো…পে… ততিযম্পি খো সুদিন্নস্স কলন্দপুত্তস্স সহাযকা সুদিন্নং কলন্দপুত্তং এতদৱোচুং – ‘‘ত্ৱং খোসি, সম্ম সুদিন্ন…পে… ততিযম্পি খো সুদিন্নো কলন্দপুত্তো তুণ্হী অহোসি.
২৯. অথ খো সুদিন্নস্স কলন্দপুত্তস্স সহাযকা যেন সুদিন্নস্স কলন্দপুত্তস্স মাতাপিতৰো তেনুপসঙ্কমিংসু; উপসঙ্কমিত্ৱা সুদিন্নস্স কলন্দপুত্তস্স মাতাপিতৰো এতদৱোচুং – ‘‘অম্মতাতা, এসো সুদিন্নো অনন্তৰহিতায ভূমিযা নিপন্নো – ‘ইধেৱ মে মৰণং ভৱিস্সতি পব্বজ্জা ৱা’তি. সচে তুম্হে সুদিন্নং নানুজানিস্সথ অগাৰস্মা অনগাৰিযং পব্বজ্জায, তত্থেৱ মৰণং আগমিস্সতি. সচে পন তুম্হে সুদিন্নং অনুজানিস্সথ অগাৰস্মা অনগাৰিযং পব্বজ্জায, পব্বজিতম্পি নং দক্খিস্সথ. সচে সুদিন্নো নাভিৰমিস্সতি অগাৰস্মা অনগাৰিযং পব্বজ্জায, কা তস্স অঞ্ঞা গতি ভৱিস্সতি, ইধেৱ পচ্চাগমিস্সতি. অনুজানাথ সুদিন্নং অগাৰস্মা অনগাৰিযং পব্বজ্জাযা’’তি. ‘‘অনুজানাম, তাতা, সুদিন্নং অগাৰস্মা অনগাৰিযং পব্বজ্জাযা’’তি. অথ খো সুদিন্নস্স কলন্দপুত্তস্স সহাযকা যেন সুদিন্নো কলন্দপুত্তো তেনুপসঙ্কমিংসু; উপসঙ্কমিত্ৱা সুদিন্নং কলন্দপুত্তং এতদৱোচুং – ‘‘উট্ঠেহি, সম্ম সুদিন্ন, অনুঞ্ঞাতোসি মাতাপিতূহি অগাৰস্মা অনগাৰিযং পব্বজ্জাযা’’তি.
৩০. অথ খো সুদিন্নো কলন্দপুত্তো – ‘‘অনুঞ্ঞাতোম্হি কিৰ মাতাপিতূহি অগাৰস্মা অনগাৰিযং পব্বজ্জাযা’’তি, হট্ঠো উদগ্গো পাণিনা গত্তানি পৰিপুঞ্ছন্তো ৱুট্ঠাসি. অথ খো সুদিন্নো কলন্দপুত্তো কতিপাহং বলং গাহেত্ৱা যেন ভগৱা তেনুপসঙ্কমি; উপসঙ্কমিত্ৱা ভগৱন্তং অভিৱাদেত্ৱা একমন্তং নিসীদি. একমন্তং নিসন্নো খো সুদিন্নো কলন্দপুত্তো ভগৱন্তং এতদৱোচ – ‘‘অনুঞ্ঞাতো [অনুঞ্ঞাতোম্হি (সী. স্যা.)] অহং, ভন্তে, মাতাপিতূহি অগাৰস্মা অনগাৰিযং পব্বজ্জায. পব্বাজেতু মং ভগৱা’’তি. অলত্থ খো সুদিন্নো কলন্দপুত্তো ভগৱতো সন্তিকে পব্বজ্জং, অলত্থ উপসম্পদং. অচিৰূপসম্পন্নো চ পনাযস্মা সুদিন্নো এৱৰূপে ধুতগুণে সমাদায ৱত্ততি, আৰঞ্ঞিকো হোতি পিণ্ডপাতিকো পংসুকূলিকো সপদানচাৰিকো, অঞ্ঞতৰং ৱজ্জিগামং উপনিস্সায ৱিহৰতি.
তেন খো পন সমযেন ৱজ্জী দুব্ভিক্খা হোতি দ্ৱীহিতিকা সেতট্ঠিকা সলাকাৱুত্তা, ন সুকৰা উঞ্ছেন পগ্গহেন যাপেতুং. অথ খো আযস্মতো সুদিন্নস্স এতদহোসি – ‘‘এতৰহি খো ৱজ্জী দুব্ভিক্খা দ্ৱীহিতিকা সেতট্ঠিকা সলাকাৱুত্তা, ন সুকৰা উঞ্ছেন পগ্গহেন যাপেতুং. বহূ খো পন মে ৱেসালিযং ঞাতী অড্ঢা মহদ্ধনা মহাভোগা পহূতজাতৰূপৰজতা পহূতৱিত্তূপকৰণা পহূতধনধঞ্ঞা. যংনূনাহং ঞাতী উপনিস্সায ৱিহৰেয্যং! ঞাতী মং [ঞাতকাপি মং (স্যা.)] নিস্সায দানানি দস্সন্তি পুঞ্ঞানি কৰিস্সন্তি, ভিক্খূ চ লাভং লচ্ছন্তি, অহঞ্চ পিণ্ডকেন ন কিলমিস্সামী’’তি. অথ খো আযস্মা সুদিন্নো সেনাসনং সংসামেত্ৱা পত্তচীৱৰমাদায যেন ৱেসালী তেন পক্কামি. অনুপুব্বেন যেন ৱেসালী তদৱসৰি. তত্ৰ সুদং আযস্মা সুদিন্নো ৱেসালিযং ৱিহৰতি মহাৱনে কূটাগাৰসালাযং. অস্সোসুং খো আযস্মতো সুদিন্নস্স ঞাতকা – ‘‘সুদিন্নো কিৰ কলন্দপুত্তো ৱেসালিং অনুপ্পত্তো’’তি. তে আযস্মতো সুদিন্নস্স সট্ঠিমত্তে থালিপাকে ভত্তাভিহাৰং অভিহৰিংসু. অথ খো আযস্মা সুদিন্নো তে সট্ঠিমত্তে থালিপাকে ভিক্খূনং ৱিস্সজ্জেত্ৱা পুব্বণ্হসমযং নিৱাসেত্ৱা পত্তচীৱৰমাদায কলন্দগামং পিণ্ডায পাৱিসি. কলন্দগামে সপদানং পিণ্ডায চৰমানো যেন সকপিতু নিৱেসনং তেনুপসঙ্কমি.
৩১. তেন খো পন সমযেন আযস্মতো সুদিন্নস্স ঞাতিদাসী আভিদোসিকং কুম্মাসং ছড্ডেতুকামা [ছট্টেতুকামা (ক.)] হোতি. অথ খো আযস্মা সুদিন্নো তং ঞাতিদাসিং এতদৱোচ – ‘‘সচে তং, ভগিনি, ছড্ডনীযধম্মং, ইধ মে পত্তে আকিৰা’’তি. অথ খো আযস্মতো সুদিন্নস্স ঞাতিদাসী তং আভিদোসিকং কুম্মাসং আযস্মতো সুদিন্নস্স পত্তে আকিৰন্তী হত্থানঞ্চ পাদানঞ্চ সৰস্স চ নিমিত্তং অগ্গহেসি. অথ খো আযস্মতো সুদিন্নস্স ঞাতিদাসী যেনাযস্মতো সুদিন্নস্স মাতা তেনুপসঙ্কমি; উপসঙ্কমিত্ৱা আযস্মতো সুদিন্নস্স মাতৰং এতদৱোচ – ‘‘যগ্ঘেয্যে, জানেয্যাসি, অয্যপুত্তো সুদিন্নো অনুপ্পত্তো’’তি. ‘‘সচে, জে, ত্ৱং সচ্চং ভণসি, অদাসিং তং কৰোমী’’তি.
৩২. তেন খো পন সমযেন আযস্মা সুদিন্নো তং আভিদোসিকং কুম্মাসং অঞ্ঞতৰং কুট্টমূলং [কুড্ডমূলং (সী. স্যা.)] নিস্সায পৰিভুঞ্জতি. পিতাপি খো আযস্মতো সুদিন্নস্স কম্মন্তা আগচ্ছন্তো অদ্দস আযস্মন্তং সুদিন্নং তং আভিদোসিকং কুম্মাসং অঞ্ঞতৰং কুট্টমূলং নিস্সায পৰিভুঞ্জন্তং. দিস্ৱান যেনাযস্মা সুদিন্নো তেনুপসঙ্কমি; উপসঙ্কমিত্ৱা আযস্মন্তং সুদিন্নং এতদৱোচ – ‘‘অত্থি নাম, তাত সুদিন্ন, আভিদোসিকং কুম্মাসং পৰিভুঞ্জিস্সসি! ননু নাম, তাত সুদিন্ন, সকং গেহং গন্তব্ব’’ন্তি? ‘‘অগমিম্হ [অগমম্হা (ক.)] খো তে গহপতি, গেহং. ততোযং আভিদোসিকো কুম্মাসো’’তি. অথ খো আযস্মতো সুদিন্নস্স পিতা আযস্মতো সুদিন্নস্স বাহাযং গহেত্ৱা আযস্মন্তং সুদিন্নং এতদৱোচ – ‘‘এহি, তাত সুদিন্ন, ঘৰং গমিস্সামা’’তি. অথ খো আযস্মা সুদিন্নো যেন সকপিতু নিৱেসনং তেনুপসঙ্কমি; উপসঙ্কমিত্ৱা পঞ্ঞত্তে আসনে নিসীদি. অথ খো আযস্মতো সুদিন্নস্স পিতা আযস্মন্তং সুদিন্নং এতদৱোচ – ‘‘ভুঞ্জ, তাত সুদিন্না’’তি. ‘‘অলং, গহপতি, কতং মে অজ্জ ভত্তকিচ্চ’’ন্তি. ‘‘অধিৱাসেহি, তাত সুদিন্ন, স্ৱাতনায ভত্ত’’ন্তি. অধিৱাসেসি খো আযস্মা সুদিন্নো তুণ্হীভাৱেন. অথ খো আযস্মা সুদিন্নো উট্ঠাযাসনা পক্কামি.
৩৩. অথ খো আযস্মতো সুদিন্নস্স মাতা তস্সা ৰত্তিযা অচ্চযেন হৰিতেন গোমযেন পথৱিং ওপুঞ্জাপেত্ৱা [ওপুচ্ছাপেত্ৱা (সী. স্যা.)] দ্ৱে পুঞ্জে কাৰাপেসি – একং হিৰঞ্ঞস্স, একং সুৱণ্ণস্স. তাৱ মহন্তা পুঞ্জা অহেসুং, ওৰতো ঠিতো পুৰিসো পাৰতো ঠিতং পুৰিসং ন পস্সতি; পাৰতো ঠিতো পুৰিসো ওৰতো ঠিতং পুৰিসং ন পস্সতি. তে পুঞ্জে কিলঞ্জেহি পটিচ্ছাদাপেত্ৱা মজ্ঝে আসনং পঞ্ঞাপেত্ৱা তিৰোকৰণীযং পৰিক্খিপিত্ৱা আযস্মতো সুদিন্নস্স পুৰাণদুতিযিকং আমন্তেসি – ‘‘তেন হি, ৱধু, যেন অলঙ্কাৰেন অলঙ্কতা পুত্তস্স মে সুদিন্নস্স পিযা অহোসি মনাপা তেন অলঙ্কাৰেন অলঙ্কৰা’’তি. ‘‘এৱং, অয্যে’’তি, খো আযস্মতো সুদিন্নস্স পুৰাণদুতিযিকা আযস্মতো সুদিন্নস্স মাতুযা পচ্চস্সোসি.
৩৪. অথ খো আযস্মা সুদিন্নো পুব্বণ্হসমযং নিৱাসেত্ৱা পত্তচীৱৰমাদায যেন সকপিতু নিৱেসনং তেনুপসঙ্কমি; উপসঙ্কমিত্ৱা পঞ্ঞত্তে আসনে নিসীদি. অথ খো আযস্মতো সুদিন্নস্স পিতা যেনাযস্মা সুদিন্নো তেনুপসঙ্কমি; উপসঙ্কমিত্ৱা তে পুঞ্জে ৱিৱৰাপেত্ৱা আযস্মন্তং সুদিন্নং এতদৱোচ – ‘‘ইদং তে, তাত সুদিন্ন, মাতু মত্তিকং ইত্থিকায ইত্থিধনং, অঞ্ঞং পেত্তিকং অঞ্ঞং পিতামহং. লব্ভা, তাত সুদিন্ন, হীনাযাৱত্তিত্ৱা ভোগা চ ভুঞ্জিতুং পুঞ্ঞানি চ কাতুং. এহি ত্ৱং, তাত সুদিন্ন, হীনাযাৱত্তিত্ৱা ভোগে চ ভুঞ্জস্সু পুঞ্ঞানি চ কৰোহী’’তি. ‘‘তাত, ন উস্সহামি ন ৱিসহামি, অভিৰতো অহং ব্ৰহ্মচৰিযং চৰামী’’তি. দুতিযম্পি খো…পে… ততিযম্পি খো আযস্মতো সুদিন্নস্স পিতা আযস্মন্তং সুদিন্নং এতদৱোচ – ‘‘ইদং তে, তাত সুদিন্ন, মাতু মত্তিকং, ইত্থিকায ইত্থিধনং, অঞ্ঞং পেত্তিকং, অঞ্ঞং পিতামহং. লব্ভা, তাত সুদিন্ন, হীনাযাৱত্তিত্ৱা ভোগা চ ভুঞ্জিতুং পুঞ্ঞানি চ কাতুং. এহি ত্ৱং, তাত সুদিন্ন, হীনাযাৱত্তিত্ৱা ভোগে চ ভুঞ্জস্সু পুঞ্ঞানি চ কৰোহী’’তি. ‘‘ৱদেয্যাম খো তং, গহপতি, সচে ত্ৱং নাতিকড্ঢেয্যাসী’’তি. ‘‘ৱদেহি, তাত সুদিন্না’’তি. তেন হি ত্ৱং, গহপতি, মহন্তে মহন্তে সাণিপসিব্বকে কাৰাপেত্ৱা হিৰঞ্ঞসুৱণ্ণস্স পূৰাপেত্ৱা সকটেহি নিব্বাহাপেত্ৱা মজ্ঝে গঙ্গায সোতে ওপাতেহি [ওসাদেহি (সী. স্যা.)]. তং কিস্স হেতু? যঞ্হি তে, গহপতি, ভৱিস্সতি ততোনিদানং ভযং ৱা ছম্ভিতত্তং ৱা লোমহংসো ৱা আৰক্খো ৱা সো তে ন ভৱিস্সতী’’তি. এৱং ৱুত্তে, আযস্মতো সুদিন্নস্স পিতা অনত্তমনো অহোসি – ‘‘কথঞ্হি নাম পুত্তো সুদিন্নো এৱং ৱক্খতী’’তি!
৩৫. অথ খো আযস্মতো সুদিন্নস্স পিতা আযস্মতো সুদিন্নস্স পুৰাণদুতিযিকং আমন্তেসি – ‘‘তেন হি, ৱধু, ত্ৱং পিযা চ মনাপা চ [ত্ৱম্পি যাচ (সী.)]. অপ্পেৱ নাম পুত্তো সুদিন্নো তুয্হম্পি ৱচনং কৰেয্যা’’তি! অথ খো আযস্মতো সুদিন্নস্স পুৰাণদুতিযিকা আযস্মতো সুদিন্নস্স পাদেসু গহেত্ৱা আযস্মন্তং সুদিন্নং এতদৱোচ – ‘‘কীদিসা নাম তা, অয্যপুত্ত, অচ্ছৰাযো যাসং ত্ৱং হেতু ব্ৰহ্মচৰিযং চৰসী’’তি? ‘‘ন খো অহং, ভগিনি, অচ্ছৰানং হেতু ব্ৰহ্মচৰিযং চৰামী’’তি. অথ খো আযস্মতো সুদিন্নস্স পুৰাণদুতিযিকা – ‘‘অজ্জতগ্গে মং অয্যপুত্তো সুদিন্নো ভগিনিৱাদেন সমুদাচৰতী’’তি, তত্থেৱ মুচ্ছিতা পপতা.
অথ খো আযস্মা সুদিন্নো পিতৰং এতদৱোচ – ‘‘সচে, গহপতি, ভোজনং দাতব্বং দেথ, মা নো ৱিহেঠযিত্থা’’তি. ‘‘ভুঞ্জ, তাত সুদিন্না’’তি. অথ খো আযস্মতো সুদিন্নস্স মাতা চ পিতা চ আযস্মন্তং সুদিন্নং পণীতেন খাদনীযেন ভোজনীযেন সহত্থা সন্তপ্পেসুং সম্পৱাৰেসুং. অথ খো আযস্মতো সুদিন্নস্স মাতা আযস্মন্তং সুদিন্নং ভুত্তাৱিং ওনীতপত্তপাণিং এতদৱোচ – ‘‘ইদং, তাত সুদিন্ন, কুলং অড্ঢং মহদ্ধনং মহাভোগং পহূতজাতৰূপৰজতং পহূতৱিত্তূপকৰণং পহূতধনধঞ্ঞং. লব্ভা, তাত সুদিন্ন, হীনাযাৱত্তিত্ৱা ভোগা চ ভুঞ্জিতুং পুঞ্ঞানি চ কাতুং. এহি ত্ৱং, তাত সুদিন্ন, হীনাযাৱত্তিত্ৱা ভোগে চ ভুঞ্জস্সু পুঞ্ঞানি চ কৰোহী’’তি. ‘‘অম্ম, ন উস্সহামি ন ৱিসহামি, অভিৰতো অহং ব্ৰহ্মচৰিযং চৰামী’’তি. দুতিযম্পি খো…পে… ততিযম্পি খো আযস্মতো সুদিন্নস্স মাতা আযস্মন্তং সুদিন্নং এতদৱোচ – ‘‘ইদং, তাত সুদিন্ন, কুলং অড্ঢং মহদ্ধনং মহাভোগং পহূতজাতৰূপৰজতং পহূতৱিত্তূপকৰণং পহূতধনধঞ্ঞং [পহূতধনধঞ্ঞং (প. চৰামীতি) ইতিপাঠো সব্বত্থ নত্থি, ঊনো মঞ্ঞে]. তেন হি, তাত সুদিন্ন, বীজকম্পি দেহি – মা নো অপুত্তকং সাপতেয্যং লিচ্ছৱযো অতিহৰাপেসু’’ন্তি. ‘‘এতং খো মে, অম্ম, সক্কা কাতু’’ন্তি. ‘‘কহং পন, তাত সুদিন্ন, এতৰহি ৱিহৰসী’’তি? ‘‘মহাৱনে, অম্মা’’তি. অথ খো আযস্মা সুদিন্নো উট্ঠাযাসনা পক্কামি.
৩৬. অথ খো আযস্মতো সুদিন্নস্স মাতা আযস্মতো সুদিন্নস্স পুৰাণদুতিযিকং আমন্তেসি – ‘‘তেন হি, ৱধু, যদা উতুনী হোসি, পুপ্ফং তে উপ্পন্নং হোতি, অথ মে আৰোচেয্যাসী’’তি. ‘‘এৱং অয্যে’’তি খো আযস্মতো সুদিন্নস্স পুৰাণদুতিযিকা আযস্মতো সুদিন্নস্স মাতুযা পচ্চস্সোসি. অথ খো আযস্মতো সুদিন্নস্স পুৰাণদুতিযিকা নচিৰস্সেৱ উতুনী অহোসি, পুপ্ফংসা উপ্পজ্জি. অথ খো আযস্মতো সুদিন্নস্স পুৰাণদুতিযিকা আযস্মতো সুদিন্নস্স মাতৰং এতদৱোচ – ‘‘উতুনীম্হি, অয্যে, পুপ্ফং মে উপ্পন্ন’’ন্তি. ‘‘তেন হি, ৱধু, যেন অলঙ্কাৰেন অলঙ্কতা পুত্তস্স সুদিন্নস্স পিযা অহোসি মনাপা তেন অলঙ্কাৰেন অলঙ্কৰা’’তি. ‘‘এৱং অয্যে’’তি খো আযস্মতো সুদিন্নস্স পুৰাণদুতিযিকা আযস্মতো সুদিন্নস্স মাতুযা পচ্চস্সোসি. অথ খো আযস্মতো সুদিন্নস্স মাতা আযস্মতো সুদিন্নস্স পুৰাণদুতিযিকং আদায যেন মহাৱনং যেনাযস্মা সুদিন্নো তেনুপসঙ্কমি; উপসঙ্কমিত্ৱা আযস্মন্তং সুদিন্নং এতদৱোচ – ‘‘ইদং, তাত সুদিন্ন, কুলং অড্ঢং মহদ্ধনং মহাভোগং পহূতজাতৰূপৰজতং পহূতৱিত্তূপকৰণং পহূতধনধঞ্ঞং. লব্ভা, তাত সুদিন্ন, হীনাযাৱত্তিত্ৱা ভোগা চ ভুঞ্জিতুং পুঞ্ঞানি চ কাতুং. এহি ত্ৱং, তাত সুদিন্ন, হীনাযাৱত্তিত্ৱা ভোগে চ ভুঞ্জস্সু পুঞ্ঞানি চ কৰোহী’’তি. ‘‘অম্ম, ন উস্সহামি ন ৱিসহামি, অভিৰতো অহং ব্ৰহ্মচৰিযং চৰামী’’তি. দুতিযম্পি খো…পে… ততিযম্পি খো আযস্মতো সুদিন্নস্স মাতা আযস্মন্তং সুদিন্নং এতদৱোচ – ‘‘ইদং, তাত সুদিন্ন, কুলং অড্ঢং মহদ্ধনং মহাভোগং পহূতজাতৰূপৰজতং পহূতৱিত্তূপকৰণং পহূতধনধঞ্ঞং. তেন হি, তাত সুদিন্ন, বীজকম্পি দেহি – মা নো অপুত্তকং সাপতেয্যং লিচ্ছৱযো অতিহৰাপেসু’’ন্তি. ‘‘এতং খো মে, অম্ম, সক্কা কাতু’’ন্তি, পুৰাণদুতিযিকায বাহাযং গহেত্ৱা মহাৱনং অজ্ঝোগাহেত্ৱা অপঞ্ঞত্তে সিক্খাপদে অনাদীনৱদস্সো পুৰাণদুতিযিকায তিক্খত্তুং মেথুনং ধম্মং অভিৱিঞ্ঞাপেসি. সা তেন গব্ভং গণ্হি. ভুম্মা দেৱা সদ্দমনুস্সাৱেসুং – ‘‘নিৰব্বুদো ৱত, ভো, ভিক্খুসঙ্ঘো নিৰাদীনৱো; সুদিন্নেন কলন্দপুত্তেন অব্বুদং উপ্পাদিতং, আদীনৱো উপ্পাদিতো’’তি. ভুম্মানং দেৱানং সদ্দং সুত্ৱা চাতুমহাৰাজিকা [চাতুম্মহাৰাজিকা (সী. স্যা.)] দেৱা সদ্দমনুস্সাৱেসুং…পে… তাৱতিংসা দেৱা… যামা দেৱা … তুসিতা দেৱা… নিম্মানৰতী দেৱা… পৰনিম্মিতৱসৱত্তী দেৱা… ব্ৰহ্মকাযিকা দেৱা সদ্দমনুস্সাৱেসুং – ‘‘নিৰব্বুদো ৱত, ভো, ভিক্খুসঙ্ঘো নিৰাদীনৱো; সুদিন্নেন কলন্দপুত্তেন অব্বুদং উপ্পাদিতং, আদীনৱো উপ্পাদিতো’’তি. ইতিহ তেন খণেন তেন মুহুত্তেন যাৱ ব্ৰহ্মলোকা সদ্দো অব্ভুগ্গচ্ছি.
অথ খো আযস্মতো সুদিন্নস্স পুৰাণদুতিযিকা তস্স গব্ভস্স পৰিপাকমন্ৱায পুত্তং ৱিজাযি. অথ খো আযস্মতো সুদিন্নস্স সহাযকা তস্স দাৰকস্স ‘বীজকো’তি নামং অকংসু. আযস্মতো সুদিন্নস্স পুৰাণদুতিযিকায বীজকমাতাতি নামং অকংসু. আযস্মতো সুদিন্নস্স বীজকপিতাতি নামং অকংসু. তে অপৰেন সমযেন উভো অগাৰস্মা অনগাৰিযং পব্বজিত্ৱা অৰহত্তং সচ্ছাকংসু.
৩৭. অথ খো আযস্মতো সুদিন্নস্স অহুদেৱ কুক্কুচ্চং, অহু ৱিপ্পটিসাৰো – ‘‘অলাভা ৱত মে, ন ৱত মে লাভা! দুল্লদ্ধং ৱত মে, ন ৱত মে সুলদ্ধং! যোহং এৱং স্ৱাক্খাতে ধম্মৱিনযে পব্বজিত্ৱা নাসক্খিং যাৱজীৱং পৰিপুণ্ণং পৰিসুদ্ধং ব্ৰহ্মচৰিযং চৰিতু’’ন্তি. সো তেনেৱ কুক্কুচ্চেন তেন ৱিপ্পটিসাৰেন কিসো অহোসি লূখো দুব্বণ্ণো উপ্পণ্ডুপ্পণ্ডুকজাতো ধমনিসন্থতগত্তো অন্তোমনো লীনমনো দুক্খী দুম্মনো ৱিপ্পটিসাৰী পজ্ঝাযি.
৩৮. অথ খো আযস্মতো সুদিন্নস্স সহাযকা ভিক্খূ আযস্মন্তং সুদিন্নং এতদৱোচুং – ‘‘পুব্বে খো ত্ৱং, আৱুসো সুদিন্ন, ৱণ্ণৱা অহোসি পীণিন্দ্ৰিযো পসন্নমুখৱণ্ণো ৱিপ্পসন্নছৱিৱণ্ণো; সো দানি ত্ৱং এতৰহি কিসো লূখো দুব্বণ্ণো উপ্পণ্ডুপ্পণ্ডুকজাতো ধমনিসন্থতগত্তো অন্তোমনো লীনমনো দুক্খী দুম্মনো ৱিপ্পটিসাৰী পজ্ঝাযসি. কচ্চি নো ত্ৱং, আৱুসো সুদিন্ন, অনভিৰতো ব্ৰহ্মচৰিযং চৰসী’’তি? ‘‘ন খো অহং, আৱুসো, অনভিৰতো ব্ৰহ্মচৰিযং চৰামি. অত্থি মে পাপকম্মং কতং; পুৰাণদুতিযিকায মেথুনো ধম্মো পটিসেৱিতো; তস্স ময্হং, আৱুসো, অহুদেৱ কুক্কুচ্চং অহু ৱিপ্পটিসাৰো – ‘অলাভা ৱত মে, ন ৱত মে লাভা; দুল্লদ্ধং ৱত মে, ন ৱত মে সুলদ্ধং; যোহং এৱং স্ৱাক্খাতে ধম্মৱিনযে পব্বজিত্ৱা নাসক্খিং যাৱজীৱং পৰিপুণ্ণং পৰিসুদ্ধং ব্ৰহ্মচৰিযং চৰিতু’’ন্তি. ‘‘অলঞ্হি তে, আৱুসো সুদিন্ন, কুক্কুচ্চায অলং ৱিপ্পটিসাৰায যং ত্ৱং এৱং স্ৱাক্খাতে ধম্মৱিনযে পব্বজিত্ৱা ন সক্খিস্সসি যাৱজীৱং পৰিপুণ্ণং পৰিসুদ্ধং ব্ৰহ্মচৰিযং চৰিতুং. ননু, আৱুসো, ভগৱতা অনেকপৰিযাযেন ৱিৰাগায ধম্মো দেসিতো, নো সৰাগায; ৱিসংযোগায ধম্মো দেসিতো, নো সংযোগায; অনুপাদানায ধম্মো দেসিতো, নো সউপাদানায. তত্থ নাম ত্ৱং, আৱুসো, ভগৱতা ৱিৰাগায ধম্মে দেসিতে সৰাগায চেতেস্সসি, ৱিসংযোগায ধম্মে দেসিতে সংযোগায চেতেস্সসি, অনুপাদানায ধম্মে দেসিতে সউপাদানায চেতেস্সসি! ননু, আৱুসো, ভগৱতা অনেকপৰিযাযেন ৰাগৱিৰাগায ধম্মো দেসিতো, মদনিম্মদনায পিপাসৱিনযায আলযসমুগ্ঘাতায ৱট্টুপচ্ছেদায তণ্হাক্খযায ৱিৰাগায নিৰোধায নিব্বানায ধম্মো দেসিতো! ননু, আৱুসো, ভগৱতা অনেকপৰিযাযেন কামানং পহানং অক্খাতং, কামসঞ্ঞানং পৰিঞ্ঞা অক্খাতা, কামপিপাসানং পটিৱিনযো অক্খাতো, কামৱিতক্কানং সমুগ্ঘাতো অক্খাতো, কামপৰিড়াহানং ৱূপসমো অক্খাতো! নেতং, আৱুসো, অপ্পসন্নানং ৱা পসাদায, পসন্নানং ৱা ভিয্যোভাৱায. অথ খ্ৱেতং, আৱুসো, অপ্পসন্নানঞ্চেৱ অপ্পসাদায পসন্নানঞ্চ একচ্চানং অঞ্ঞথত্তাযা’’তি.
৩৯. অথ খো তে ভিক্খূ আযস্মন্তং সুদিন্নং অনেকপৰিযাযেন ৱিগৰহিত্ৱা ভগৱতো এতমত্থং আৰোচেসুং. অথ খো ভগৱা এতস্মিং নিদানে এতস্মিং পকৰণে ভিক্খুসঙ্ঘং সন্নিপাতাপেত্ৱা আযস্মন্তং সুদিন্নং পটিপুচ্ছি – ‘‘সচ্চং কিৰ ত্ৱং, সুদিন্ন, পুৰাণদুতিযিকায মেথুনং ধম্মং পটিসেৱী’’তি? ‘‘সচ্চং, ভগৱা’’তি. ৱিগৰহি বুদ্ধো ভগৱা – ‘‘অননুচ্ছৱিকং [অননুচ্ছৱিযং (সী.)], মোঘপুৰিস, অননুলোমিকং অপ্পটিৰূপং অস্সামণকং অকপ্পিযং অকৰণীযং. কথঞ্হি নাম ত্ৱং, মোঘপুৰিস, এৱং স্ৱাক্খাতে ধম্মৱিনযে পব্বজিত্ৱা ন সক্খিস্সসি যাৱজীৱং পৰিপুণ্ণং পৰিসুদ্ধং ব্ৰহ্মচৰিযং চৰিতুং! ননু মযা, মোঘপুৰিস, অনেকপৰিযাযেন ৱিৰাগায ধম্মো দেসিতো, নো সৰাগায; ৱিসংযোগায ধম্মো দেসিতো, নো সংযোগায; অনুপাদানায ধম্মো দেসিতো, নো সউপাদানায! তত্থ নাম ত্ৱং, মোঘপুৰিস, মযা ৱিৰাগায ধম্মে দেসিতে সৰাগায চেতেস্সসি, ৱিসংযোগায ধম্মে দেসিতে সংযোগায চেতেস্সসি, অনুপাদানায ধম্মে দেসিতে সউপাদানায চেতেস্সসি! ননু মযা, মোঘপুৰিস, অনেকপৰিযাযেন ৰাগৱিৰাগায ধম্মো দেসিতো! মদনিম্মদনায পিপাসৱিনযায আলযসমুগ্ঘাতায ৱট্টুপচ্ছেদায তণ্হাক্খযায ৱিৰাগায নিৰোধায নিব্বানায ধম্মো দেসিতো! ননু মযা, মোঘপুৰিস, অনেকপৰিযাযেন কামানং পহানং অক্খাতং, কামসঞ্ঞানং পৰিঞ্ঞা অক্খাতা, কামপিপাসানং পটিৱিনযো অক্খাতো, কামৱিতক্কানং সমুগ্ঘাতো অক্খাতো, কামপৰিড়াহানং ৱূপসমো অক্খাতো! ৱৰং তে, মোঘপুৰিস, আসিৱিসস্স [আসীৱিসস্স (সী. স্যা.)] ঘোৰৱিসস্স মুখে অঙ্গজাতং পক্খিত্তং, ন ত্ৱেৱ মাতুগামস্স অঙ্গজাতে অঙ্গজাতং পক্খিত্তং. ৱৰং তে, মোঘপুৰিস, কণ্হসপ্পস্স মুখে অঙ্গজাতং পক্খিত্তং, ন ত্ৱেৱ মাতুগামস্স অঙ্গজাতে অঙ্গজাতং পক্খিত্তং. ৱৰং তে, মোঘপুৰিস, অঙ্গাৰকাসুযা আদিত্তায সম্পজ্জলিতায সজোতিভূতায অঙ্গজাতং পক্খিত্তং, ন ত্ৱেৱ মাতুগামস্স অঙ্গজাতে অঙ্গজাতং পক্খিত্তং. তং কিস্স হেতু? ততোনিদানঞ্হি, মোঘপুৰিস, মৰণং ৱা নিগচ্ছেয্য মৰণমত্তং ৱা দুক্খং, ন ত্ৱেৱ তপ্পচ্চযা কাযস্স ভেদা পৰং মৰণা অপাযং দুগ্গতিং ৱিনিপাতং নিৰযং উপপজ্জেয্য. ইতোনিদানঞ্চ খো, মোঘপুৰিস, কাযস্স ভেদা পৰং মৰণা অপাযং দুগ্গতিং ৱিনিপাতং নিৰযং উপপজ্জেয্য. তত্থ নাম ত্ৱং, মোঘপুৰিস, যং ত্ৱং অসদ্ধম্মং গামধম্মং ৱসলধম্মং দুট্ঠুল্লং ওদকন্তিকং ৰহস্সং দ্ৱযংদ্ৱযসমাপত্তিং সমাপজ্জিস্সসি, বহূনং খো ত্ৱং, মোঘপুৰিস, অকুসলানং ধম্মানং আদিকত্তা পুব্বঙ্গমো. নেতং, মোঘপুৰিস, অপ্পসন্নানং ৱা পসাদায, পসন্নানং ৱা ভিয্যোভাৱায; অথ খ্ৱেতং, মোঘপুৰিস, অপ্পসন্নানঞ্চেৱ অপ্পসাদায, পসন্নানঞ্চ একচ্চানং অঞ্ঞথত্তাযা’’তি.
অথ খো ভগৱা আযস্মন্তং সুদিন্নং অনেকপৰিযাযেন ৱিগৰহিত্ৱা দুব্ভৰতায দুপ্পোসতায মহিচ্ছতায অসন্তুট্ঠিতায [অসন্তুট্ঠতায (স্যা.)] সঙ্গণিকায কোসজ্জস্স অৱণ্ণং ভাসিত্ৱা অনেকপৰিযাযেন সুভৰতায সুপোসতায অপ্পিচ্ছস্স সন্তুট্ঠস্স সল্লেখস্স ধুতস্স পাসাদিকস্স অপচযস্স ৱীৰিযাৰম্ভস্স [ৱীৰিযাৰব্ভস্স (ক.)] ৱণ্ণং ভাসিত্ৱা ভিক্খূনং তদনুচ্ছৱিকং তদনুলোমিকং ধম্মিং কথং কত্ৱা ভিক্খূ আমন্তেসি – ‘‘তেন হি, ভিক্খৱে, ভিক্খূনং সিক্খাপদং পঞ্ঞপেস্সামি [পঞ্ঞাপেস্সামি (সী. স্যা.)] দস অত্থৱসে পটিচ্চ – সঙ্ঘসুট্ঠুতায, সঙ্ঘফাসুতায, দুম্মঙ্কূনং পুগ্গলানং নিগ্গহায, পেসলানং ভিক্খূনং ফাসুৱিহাৰায, দিট্ঠধম্মিকানং আসৱানং সংৱৰায, সম্পৰাযিকানং আসৱানং পটিঘাতায, অপ্পসন্নানং পসাদায, পসন্নানং ভিয্যোভাৱায, সদ্ধম্মট্ঠিতিযা, ৱিনযানুগ্গহায. এৱঞ্চ পন, ভিক্খৱে, ইমং সিক্খাপদং উদ্দিসেয্যাথ –
‘‘যো পন ভিক্খু মেথুনং ধম্মং পটিসেৱেয্য, পাৰাজিকো হোতি অসংৱাসো’’তি.
এৱঞ্চিদং ভগৱতা ভিক্খূনং সিক্খাপদং পঞ্ঞত্তং হোতি.
সুদিন্নভাণৱাৰো নিট্ঠিতো.
মক্কটীৱত্থু
৪০. তেন খো পন সমযেন অঞ্ঞতৰো ভিক্খু ৱেসালিযং মহাৱনে মক্কটিং আমিসেন উপলাপেত্ৱা তস্সা মেথুনং ধম্মং পটিসেৱতি. অথ খো সো ভিক্খু পুব্বণ্হসমযং নিৱাসেত্ৱা পত্তচীৱৰং আদায ৱেসালিং পিণ্ডায পাৱিসি. তেন খো পন সমযেন সম্বহুলা ভিক্খূ সেনাসনচাৰিকং আহিণ্ডন্তা যেন তস্স ভিক্খুনো ৱিহাৰো তেনুপসঙ্কমিংসু. অদ্দস খো সা মক্কটী তে ভিক্খূ দূৰতোৱ আগচ্ছন্তে. দিস্ৱান যেন তে ভিক্খূ তেনুপসঙ্কমি; উপসঙ্কমিত্ৱা তেসং ভিক্খূনং পুৰতো কটিম্পি চালেসি ছেপ্পম্পি চালেসি, কটিম্পি ওড্ডি, নিমিত্তম্পি অকাসি. অথ খো তেসং ভিক্খূনং এতদহোসি – ‘‘নিস্সংসযং খো সো ভিক্খু ইমিস্সা মক্কটিযা মেথুনং ধম্মং পটিসেৱতী’’তি. একমন্তং নিলীযিংসু. অথ খো সো ভিক্খু ৱেসালিযং পিণ্ডায চৰিত্ৱা পিণ্ডপাতং আদায পটিক্কমি.
৪১. অথ খো সা মক্কটী যেন সো ভিক্খু তেনুপসঙ্কমি. অথ খো সো ভিক্খু তং পিণ্ডপাতং একদেসং ভুঞ্জিত্ৱা একদেসং তস্সা মক্কটিযা অদাসি. অথ খো সা মক্কটী তং পিণ্ডপাতং ভুঞ্জিত্ৱা তস্স ভিক্খুনো কটিং ওড্ডি. অথ খো সো ভিক্খু তস্সা মক্কটিযা মেথুনং ধম্মং পটিসেৱতি. অথ খো তে ভিক্খূ তং ভিক্খুং এতদৱোচুং – ‘‘ননু, আৱুসো, ভগৱতা সিক্খাপদং পঞ্ঞত্তং; কিস্স ত্ৱং, আৱুসো, মক্কটিযা মেথুনং ধম্মং পটিসেৱসী’’তি? ‘‘সচ্চং, আৱুসো, ভগৱতা সিক্খাপদং পঞ্ঞত্তং; তঞ্চ খো মনুস্সিত্থিযা, নো তিৰচ্ছানগতাযা’’তি. ‘‘ননু, আৱুসো, তথেৱ তং হোতি. অননুচ্ছৱিকং, আৱুসো, অননুলোমিকং অপ্পটিৰূপং অস্সামণকং অকপ্পিযং অকৰণীযং. কথঞ্হি নাম ত্ৱং, আৱুসো, এৱং স্ৱাক্খাতে ধম্মৱিনযে পব্বজিত্ৱা ন সক্খিস্সসি যাৱজীৱং পৰিপুণ্ণং পৰিসুদ্ধং ব্ৰহ্মচৰিযং চৰিতুং! ননু, আৱুসো, ভগৱতা অনেকপৰিযাযেন ৱিৰাগায ধম্মো দেসিতো, নো সৰাগায…পে… কামপৰিড়াহানং ৱূপসমো অক্খাতো! নেতং, আৱুসো, অপ্পসন্নানং ৱা পসাদায পসন্নানং ৱা ভিয্যোভাৱায. অথ খ্ৱেতং, আৱুসো, অপ্পসন্নানঞ্চেৱ অপ্পসাদায, পসন্নানঞ্চ একচ্চানং অঞ্ঞথত্তাযা’’তি. অথ খো তে ভিক্খূ তং ভিক্খুং অনেকপৰিযাযেন ৱিগৰহিত্ৱা ভগৱতো এতমত্থং অৰোচেসুং.
৪২. অথ খো ভগৱা এতস্মিং নিদানে এতস্মিং পকৰণে ভিক্খুসঙ্ঘং সন্নিপাতাপেত্ৱা তং ভিক্খুং পটিপুচ্ছি – ‘‘সচ্চং কিৰ ত্ৱং, ভিক্খু, মক্কটিযা মেথুনং ধম্মং পটিসেৱী’’তি? ‘‘সচ্চং, ভগৱা’’তি. ৱিগৰহি বুদ্ধো ভগৱা – ‘‘অননুচ্ছৱিকং, মোঘপুৰিস, অননুলোমিকং অপ্পতিৰূপং অস্সামণকং অকপ্পিযং অকৰণীযং. কথঞ্হি নাম ত্ৱং, মোঘপুৰিস, এৱং স্ৱাক্খাতে ধম্মৱিনযে পব্বজিত্ৱা ন সক্খিস্সসি যাৱজীৱং পৰিপুণ্ণং পৰিসুদ্ধং ব্ৰহ্মচৰিযং চৰিতুং! ননু মযা, মোঘপুৰিস, অনেকপৰিযাযেন ৱিৰাগায ধম্মো দেসিতো, নো সৰাগায …পে… কামপৰিড়াহানং ৱূপসমো অক্খাতো! ৱৰং তে, মোঘপুৰিস, আসীৱিসস্স ঘোৰৱিসস্স মুখে অঙ্গজাতং পক্খিত্তং, ন ত্ৱেৱ মক্কটিযা অঙ্গজাতে অঙ্গজাতং পক্খিত্তং. ৱৰং তে, মোঘপুৰিস, কণ্হসপ্পস্স মুখে অঙ্গজাতং পক্খিত্তং, ন ত্ৱেৱ মক্কটিযা অঙ্গজাতে অঙ্গজাতং পক্খিত্তং. ৱৰং তে, মোঘপুৰিস, অঙ্গাৰকাসুযা আদিত্তায সম্পজ্জলিতায সজোতিভূতায অঙ্গজাতং পক্খিত্তং, ন ত্ৱেৱ মক্কটিযা অঙ্গজাতে অঙ্গজাতং পক্খিত্তং. তং কিস্স হেতু? ততোনিদানঞ্হি, মোঘপুৰিস, মৰণং ৱা নিগচ্ছেয্য মৰণমত্তং ৱা দুক্খং; ন ত্ৱেৱ তপ্পচ্চযা কাযস্স ভেদা পৰং মৰণা অপাযং দুগ্গতিং ৱিনিপাতং নিৰযং উপপজ্জেয্য. ইতোনিদানঞ্চ খো, মোঘপুৰিস, কাযস্স ভেদা পৰং মৰণা অপাযং দুগ্গতিং ৱিনিপাতং নিৰযং উপপজ্জেয্য. তত্থ নাম ত্ৱং, মোঘপুৰিস, যং ত্ৱং অসদ্ধম্মং গামধম্মং ৱসলধম্মং দুট্ঠুল্লং ওদকন্তিকং ৰহস্সং দ্ৱযংদ্ৱযসমাপত্তিং সমাপজ্জিস্সসি! নেতং, মোঘপুৰিস, অপ্পসন্নানং ৱা পসাদায…পে… এৱঞ্চ পন, ভিক্খৱে, ইমং সিক্খাপদং উদ্দিসেয্যাথ –
‘‘যো পন ভিক্খু মেথুনং ধম্মং পটিসেৱেয্য অন্তমসো তিৰচ্ছানগতাযপি, পাৰাজিকো হোতি অসংৱাসো’’তি.
এৱঞ্চিদং ভগৱতা ভিক্খূনং সিক্খাপদং পঞ্ঞত্তং হোতি.
মক্কটীৱত্থু নিট্ঠিতং.
সন্থতভাণৱাৰো
৪৩. তেন খো পন সমযেন সম্বহুলা ৱেসালিকা ৱজ্জিপুত্তকা ভিক্খূ যাৱদত্থং ভুঞ্জিংসু, যাৱদত্থং সুপিংসু, যাৱদত্থং ন্হাযিংসু. যাৱদত্থং ভুঞ্জিত্ৱা যাৱদত্থং সুপিত্ৱা যাৱদত্থং ন্হাযিত্ৱা অযোনিসো মনসি কৰিত্ৱা সিক্খং অপচ্চক্খায দুব্বল্যং অনাৱিকত্ৱা মেথুনং ধম্মং পটিসেৱিংসু. তে অপৰেন সমযেন ঞাতিব্যসনেনপি ফুট্ঠা ভোগব্যসনেনপি ফুট্ঠা ৰোগব্যসনেনপি ফুট্ঠা আযস্মন্তং আনন্দং উপসঙ্কমিত্ৱা এৱং ৱদন্তি – ‘‘ন মযং, ভন্তে আনন্দ, বুদ্ধগৰহিনো ন ধম্মগৰহিনো ন সঙ্ঘগৰহিনো; অত্তগৰহিনো মযং, ভন্তে আনন্দ, অনঞ্ঞগৰহিনো. মযমেৱম্হা অলক্খিকা মযং অপ্পপুঞ্ঞা, যে মযং এৱং স্ৱাক্খাতে ধম্মৱিনযে পব্বজিত্ৱা নাসক্খিম্হা যাৱজীৱং পৰিপুণ্ণং পৰিসুদ্ধং ব্ৰহ্মচৰিযং চৰিতুং. ইদানি চেপি [ইদানিপি চে (স্যা.)] মযং, ভন্তে আনন্দ, লভেয্যাম ভগৱতো সন্তিকে পব্বজ্জং লভেয্যাম উপসম্পদং, ইদানিপি মযং ৱিপস্সকা কুসলানং ধম্মানং পুব্বৰত্তাপৰৰত্তং বোধিপক্খিকানং ধম্মানং ভাৱনানুযোগমনুযুত্তা ৱিহৰেয্যাম. সাধু, ভন্তে আনন্দ, ভগৱতো এতমত্থং আৰোচেহী’’তি. ‘‘এৱমাৱুসো’’তি খো আযস্মা আনন্দো ৱেসালিকানং ৱজ্জিপুত্তকানং পটিস্সুণিত্ৱা যেন ভগৱা তেনুপসঙ্কমি; উপসঙ্কমিত্ৱা ভগৱতো এতমত্থং আৰোচেসি.
‘‘অট্ঠানমেতং, আনন্দ, অনৱকাসো যং তথাগতো ৱজ্জীনং ৱা ৱজ্জিপুত্তকানং ৱা কাৰণা সাৱকানং পাৰাজিকং সিক্খাপদং পঞ্ঞত্তং সমূহনেয্যা’’তি.
অথ খো ভগৱা এতস্মিং নিদানে এতস্মিং পকৰণে ধম্মিং কথং কত্ৱা ভিক্খূ আমন্তেসি – ‘‘যো, ভিক্খৱে [যো পন ভিক্খৱে ভিক্খু (সী.) যো খো ভিক্খৱে ভিক্খু (স্যা.)], সিক্খং অপচ্চক্খায দুব্বল্যং অনাৱিকত্ৱা মেথুনং ধম্মং পটিসেৱতি সো আগতো ন উপসম্পাদেতব্বো; যো চ খো, ভিক্খৱে [যো চ খো ভিক্খৱে ভিক্খু (সী. স্যা.)], সিক্খং পচ্চক্খায দুব্বল্যং আৱিকত্ৱা মেথুনং ধম্মং পটিসেৱতি সো আগতো উপসম্পাদেতব্বো. এৱঞ্চ পন, ভিক্খৱে, ইমং সিক্খাপদং উদ্দিসেয্যাথ –
৪৪. ‘‘যো পন ভিক্খু ভিক্খূনং সিক্খাসাজীৱসমাপন্নো সিক্খং অপচ্চক্খায দুব্বল্যং অনাৱিকত্ৱা মেথুনং ধম্মং পটিসেৱেয্য অন্তমসো তিৰচ্ছানগতাযপি, পাৰাজিকো হোতি অসংৱাসো’’তি.
৪৫. যো পনাতি যো যাদিসো যথাযুত্তো যথাজচ্চো যথানামো যথাগোত্তো যথাসীলো যথাৱিহাৰী যথাগোচৰো থেৰো ৱা নৱো ৱা মজ্ঝিমো ৱা. এসো ৱুচ্চতি ‘যো পনা’তি.
[ৱিভ. ৫১০, ঝানৱিভঙ্গেপি] ভিক্খূতি ভিক্খকোতি ভিক্খু, ভিক্খাচৰিযং অজ্ঝুপগতোতি ভিক্খু, ভিন্নপটধৰোতি ভিক্খু, সমঞ্ঞায ভিক্খু, পটিঞ্ঞায ভিক্খু, এহি ভিক্খূতি ভিক্খু, তীহি সৰণগমনেহি উপসম্পন্নোতি ভিক্খু, ভদ্ৰো ভিক্খু, সাৰো ভিক্খু, সেখো ভিক্খু, অসেখো ভিক্খু, সমগ্গেন সঙ্ঘেন ঞত্তিচতুত্থেন কম্মেন অকুপ্পেন ঠানাৰহেন উপসম্পন্নোতি ভিক্খু. তত্ৰ য্ৱাযং ভিক্খু সমগ্গেন সঙ্ঘেন ঞত্তিচতুত্থেন কম্মেন অকুপ্পেন ঠানাৰহেন উপসম্পন্নো, অযং ইমস্মিং অত্থে অধিপ্পেতো ভিক্খূতি.
[দী. নি. ৩.৩০৫] সিক্খাতি তিস্সো সিক্খা – অধিসীলসিক্খা, অধিচিত্তসিক্খা, অধিপঞ্ঞাসিক্খা. তত্ৰ যাযং অধিসীলসিক্খা, অযং ইমস্মিং অত্থে অধিপ্পেতা সিক্খাতি.
সাজীৱং নাম যং ভগৱতা পঞ্ঞত্তং সিক্খাপদং, এতং সাজীৱং নাম. তস্মিং সিক্খতি, তেন ৱুচ্চতি সাজীৱসমাপন্নোতি.
সিক্খং অপচ্চক্খায দুব্বল্যং অনাৱিকত্ৱাতি অত্থি, ভিক্খৱে, দুব্বল্যাৱিকম্মঞ্চেৱ হোতি সিক্খা চ অপচ্চক্খাতা; অত্থি, ভিক্খৱে, দুব্বল্যাৱিকম্মঞ্চেৱ হোতি সিক্খা চ পচ্চক্খাতা.
‘‘কথঞ্চ, ভিক্খৱে, দুব্বল্যাৱিকম্মঞ্চেৱ হোতি সিক্খা চ অপচ্চক্খাতা. ইধ, ভিক্খৱে, ভিক্খু উক্কণ্ঠিতো অনভিৰতো সামঞ্ঞা চৱিতুকামো ভিক্খুভাৱং অট্টীযমানো হৰাযমানো জিগুচ্ছমানো গিহিভাৱং পত্থযমানো উপাসকভাৱং পত্থযমানো আৰামিকভাৱং পত্থযমানো সামণেৰভাৱং পত্থযমানো তিত্থিযভাৱং পত্থযমানো তিত্থিযসাৱকভাৱং পত্থযমানো অস্সমণভাৱং পত্থযমানো অসক্যপুত্তিযভাৱং পত্থযমানো – ‘যংনূনাহং বুদ্ধং পচ্চক্খেয্য’ন্তি ৱদতি ৱিঞ্ঞাপেতি. এৱম্পি, ভিক্খৱে, দুব্বল্যাৱিকম্মঞ্চেৱ হোতি সিক্খা চ অপচ্চক্খাতা.
‘‘অথ ৱা পন উক্কণ্ঠিতো অনভিৰতো সামঞ্ঞা চৱিতুকামো ভিক্খুভাৱং অট্টীযমানো হৰাযমানো জিগুচ্ছমানো গিহিভাৱং পত্থযমানো…পে… অসক্যপুত্তিযভাৱং পত্থযমানো – ‘যংনূনাহং ধম্মং পচ্চক্খেয্য’ন্তি ৱদতি ৱিঞ্ঞাপেতি…পে… যংনূনাহং সঙ্ঘং… যংনূনাহং সিক্খং… যংনূনাহং ৱিনযং… যংনূনাহং পাতিমোক্খং… যংনূনাহং উদ্দেসং… যংনূনাহং উপজ্ঝাযং… যংনূনাহং আচৰিযং… যংনূনাহং সদ্ধিৱিহাৰিকং… যংনূনাহং অন্তেৱাসিকং… যংনূনাহং সমানুপজ্ঝাযকং… যংনূনাহং সমানাচৰিযকং যংনূনাহং সব্ৰহ্মচাৰিং পচ্চক্খেয্য’ন্তি ৱদতি ৱিঞ্ঞাপেতি. ‘যংনূনাহং গিহী অস্স’ন্তি ৱদতি ৱিঞ্ঞাপেতি. ‘যংনূনাহং উপাসকো অস্স’ন্তি… ‘যংনূনাহং আৰামিকো অস্স’ন্তি… ‘যংনূনাহং সামণেৰো অস্স’ন্তি… ‘যংনূনাহং তিত্থিযো অস্স’ন্তি… ‘যংনূনাহং তিত্থিযসাৱকো অস্স’ন্তি… ‘যংনূনাহং অস্সমণো অস্স’ন্তি… ‘যংনূনাহং অসক্যপুত্তিযো অস্স’ন্তি ৱদতি ৱিঞ্ঞাপেতি. এৱম্পি, ভিক্খৱে, দুব্বল্যাৱিকম্মঞ্চেৱ হোতি সিক্খা চ অপচ্চক্খাতা.
৪৬. ‘‘অথ ৱা পন উক্কণ্ঠিতো অনভিৰতো সামঞ্ঞা চৱিতুকামো ভিক্খুভাৱং অট্টীযমানো হৰাযমানো জিগুচ্ছমানো গিহিভাৱং পত্থযমানো…পে… অসক্যপুত্তিযভাৱং পত্থযমানো – ‘যদি পনাহং বুদ্ধং পচ্চক্খেয্য’ন্তি ৱদতি ৱিঞ্ঞাপেতি…পে… ‘যদি পনাহং অসক্যপুত্তিযো অস্স’ন্তি ৱদতি ৱিঞ্ঞাপেতি…পে… ‘অপাহং বুদ্ধং পচ্চক্খেয্য’ন্তি ৱদতি ৱিঞ্ঞাপেতি…পে… ‘অপাহং অসক্যপুত্তিযো অস্স’ন্তি ৱদতি ৱিঞ্ঞাপেতি…পে… ‘হন্দাহং বুদ্ধং পচ্চক্খেয্য’ন্তি ৱদতি ৱিঞ্ঞাপেতি…পে… ‘হন্দাহং অসক্যপুত্তিযো অস্স’ন্তি ৱদতি ৱিঞ্ঞাপেতি…পে… ‘হোতি মে বুদ্ধং পচ্চক্খেয্য’ন্তি ৱদতি ৱিঞ্ঞাপেতি…পে… ‘হোতি মে অসক্যপুত্তিযো অস্স’ন্তি ৱদতি ৱিঞ্ঞাপেতি. এৱম্পি, ভিক্খৱে, দুব্বল্যাৱিকম্মঞ্চেৱ হোতি সিক্খা চ অপচ্চক্খাতা.
৪৭. ‘‘অথ ৱা পন উক্কণ্ঠিতো অনভিৰতো সামঞ্ঞা চৱিতুকামো ভিক্খুভাৱং অট্টীযমানো হৰাযমানো জিগুচ্ছমানো গিহিভাৱং পত্থযমানো…পে… অসক্যপুত্তিযভাৱং পত্থযমানো ‘মাতৰং সৰামী’তি ৱদতি ৱিঞ্ঞাপেতি… ‘পিতৰং সৰামী’তি ৱদতি ৱিঞ্ঞাপেতি… ‘ভাতৰং সৰামী’তি ৱদতি ৱিঞ্ঞাপেতি… ‘ভগিনিং সৰামী’তি ৱদতি ৱিঞ্ঞাপেতি… ‘পুত্তং সৰামী’তি ৱদতি ৱিঞ্ঞাপেতি… ‘ধীতৰং সৰামী’তি ৱদতি ৱিঞ্ঞাপেতি… ‘পজাপতিং সৰামী’তি ৱদতি ৱিঞ্ঞাপেতি… ‘ঞাতকে সৰামী’তি ৱদতি ৱিঞ্ঞাপেতি… ‘মিত্তে সৰামী’তি ৱদতি ৱিঞ্ঞাপেতি… ‘গামং সৰামী’তি ৱদতি ৱিঞ্ঞাপেতি… ‘নিগমং সৰামী’তি ৱদতি ৱিঞ্ঞাপেতি… ‘খেত্তং সৰামী’তি ৱদতি ৱিঞ্ঞাপেতি… ‘ৱত্থুং সৰামি’তি ৱদতি ৱিঞ্ঞাপেতি… ‘হিৰঞ্ঞং সৰামী’তি ৱদতি ৱিঞ্ঞাপেতি… ‘সুৱণ্ণং সৰামী’তি ৱদতি ৱিঞ্ঞাপেতি… ‘সিপ্পং সৰামী’তি ৱদতি ৱিঞ্ঞাপেতি… ‘পুব্বে হসিতং লপিতং কীড়িতং সমনুস্সৰামী’তি ৱদতি ৱিঞ্ঞাপেতি. এৱম্পি, ভিক্খৱে, দুব্বল্যাৱিকম্মঞ্চেৱ হোতি সিক্খা চ অপচ্চক্খাতা.
৪৮. ‘‘অথ ৱা পন উক্কণ্ঠিতো অনভিৰতো সামঞ্ঞা চৱিতুকামো ভিক্খুভাৱং অট্টীযমানো হৰাযমানো জিগুচ্ছমানো গিহিভাৱং পত্থযমানো…পে… অসক্যপুত্তিযভাৱং পত্থযমানো – ‘মাতা মে অত্থি, সা মযা পোসেতব্বা’তি ৱদতি ৱিঞ্ঞাপেতি… ‘পিতা মে অত্থি, সো মযা পোসেতব্বো’তি ৱদতি ৱিঞ্ঞাপেতি… ‘ভাতা মে অত্থি, সো মযা পোসেতব্বো’তি ৱদতি ৱিঞ্ঞাপেতি… ‘ভগিনী মে অত্থি, সা মযা পোসেতব্বা’তি ৱদতি ৱিঞ্ঞাপেতি… ‘পুত্তো মে অত্থি, সো মযা পোসেতব্বো’তি ৱদতি ৱিঞ্ঞাপেতি… ‘ধীতা মে অত্থি, সা মযা পোসেতব্বা’তি ৱদতি ৱিঞ্ঞাপেতি… ‘পজাপতি মে অত্থি, সা মযা পোসেতব্বা’তি ৱদতি ৱিঞ্ঞাপেতি … ‘ঞাতকা মে অত্থি, তে মযা পোসেতব্বা’তি ৱদতি ৱিঞ্ঞাপেতি… ‘মিত্তা মে অত্থি, তে মযা পোসেতব্বা’তি ৱদতি ৱিঞ্ঞাপেতি. এৱম্পি, ভিক্খৱে, দুব্বল্যাৱিকম্মঞ্চেৱ হোতি সিক্খা চ অপচ্চক্খাতা.
৪৯. ‘‘অথ ৱা পন উক্কণ্ঠিতো অনভিৰতো সামঞ্ঞা চৱিতুকামো ভিক্খুভাৱং অট্টীযমানো হৰাযমানো জিগুচ্ছমানো গিহিভাৱং পত্থযমানো…পে… অসক্যপুত্তিযভাৱং পত্থযমানো – ‘মাতা মে অত্থি, সা মং পোসেস্সতী’তি ৱদতি ৱিঞ্ঞাপেতি… ‘পিতা মে অত্থি, সো মং পোসেস্সতী’তি ৱদতি ৱিঞ্ঞাপেতি… ‘ভাতা মে অত্থি, সো মং পোসেস্সতী’তি ৱদতি ৱিঞ্ঞাপেতি… ‘ভগিনী মে অত্থি, সা মং পোসেস্সতী’তি ৱদতি ৱিঞ্ঞাপেতি… ‘পুত্তো মে অত্থি, সো মং পোসেস্সতী’তি ৱদতি ৱিঞ্ঞাপেতি… ‘ধীতা মে অত্থি, সা মং পোসেস্সতী’তি ৱদতি ৱিঞ্ঞাপেতি… ‘পজাপতি মে অত্থি, সা মং পোসেস্সতী’তি ৱদতি ৱিঞ্ঞাপেতি… ‘ঞাতকা মে অত্থি, তে মং পোসেস্সন্তী’তি ৱদতি ৱিঞ্ঞাপেতি… ‘মিত্তা মে অত্থি, তে মং পোসেস্সন্তী’তি ৱদতি ৱিঞ্ঞাপেতি… ‘গামো মে অত্থি, তেনাহং জীৱিস্সামী’তি ৱদতি ৱিঞ্ঞাপেতি… ‘নিগমো মে অত্থি, তেনাহং জীৱিস্সামী’তি ৱদতি ৱিঞ্ঞাপেতি… ‘খেত্তং মে অত্থি, তেনাহং জীৱিস্সামী’তি ৱদতি ৱিঞ্ঞাপেতি… ‘ৱত্থু মে অত্থি, তেনাহং জীৱিস্সামী’তি ৱদতি ৱিঞ্ঞাপেতি… ‘হিৰঞ্ঞং মে অত্থি, তেনাহং জীৱিস্সামী’তি ৱদতি ৱিঞ্ঞাপেতি… ‘সুৱণ্ণং মে অত্থি, তেনাহং জীৱিস্সামী’তি ৱদতি ৱিঞ্ঞাপেতি… ‘সিপ্পং মে অত্থি, তেনাহং জীৱিস্সামী’তি ৱদতি ৱিঞ্ঞাপেতি. এৱম্পি, ভিক্খৱে, দুব্বল্যাৱিকম্মঞ্চেৱ হোতি সিক্খা চ অপচ্চক্খাতা.
৫০. ‘‘অথ ৱা পন উক্কণ্ঠিতো অনভিৰতো সামঞ্ঞা চৱিতুকামো ভিক্খুভাৱং অট্টীযমানো হৰাযমানো জিগুচ্ছমানো গিহিভাৱং পত্থযমানো…পে… অসক্যপুত্তিযভাৱং পত্থযমানো ‘দুক্কৰ’ন্তি ৱদতি ৱিঞ্ঞাপেতি… ‘ন সুকৰ’ন্তি ৱদতি ৱিঞ্ঞাপেতি… ‘দুচ্চৰ’ন্তি ৱদতি ৱিঞ্ঞাপেতি… ‘ন সুচৰ’ন্তি ৱদতি ৱিঞ্ঞাপেতি… ‘ন উস্সহামী’তি ৱদতি ৱিঞ্ঞাপেতি… ‘ন ৱিসহামী’তি ৱদতি ৱিঞ্ঞাপেতি… ‘ন ৰমামী’তি ৱদতি ৱিঞ্ঞাপেতি… ‘নাভিৰমামী’তি ৱদতি ৱিঞ্ঞাপেতি. এৱম্পি খো, ভিক্খৱে, দুব্বল্যাৱিকম্মঞ্চেৱ হোতি সিক্খা চ অপচ্চক্খাতা.
৫১. ‘‘কথঞ্চ, ভিক্খৱে, দুব্বল্যাৱিকম্মঞ্চেৱ হোতি সিক্খা চ পচ্চক্খাতা? ইধ, ভিক্খৱে, ভিক্খু উক্কণ্ঠিতো অনভিৰতো সামঞ্ঞা চৱিতুকামো ভিক্খুভাৱং অট্টীযমানো হৰাযমানো জিগুচ্ছমানো গিহিভাৱং পত্থযমানো…পে… অসক্যপুত্তিযভাৱং পত্থযমানো – ‘বুদ্ধং পচ্চক্খামী’তি ৱদতি ৱিঞ্ঞাপেতি. এৱম্পি, ভিক্খৱে, দুব্বল্যাৱিকম্মঞ্চেৱ হোতি সিক্খা চ পচ্চক্খাতা.
‘‘অথ ৱা পন উক্কণ্ঠিতো অনভিৰতো সামঞ্ঞা চৱিতুকামো ভিক্খুভাৱং অট্টীযমানো হৰাযমানো জিগুচ্ছমানো গিহিভাৱং পত্থযমানো…পে… অসক্যপুত্তিযভাৱং পত্থযমানো – ‘ধম্মং পচ্চক্খামী’তি ৱদতি ৱিঞ্ঞাপেতি… ‘সঙ্ঘং পচ্চক্খামী’তি ৱদতি ৱিঞ্ঞাপেতি… ‘সিক্খং পচ্চক্খামী’তি ৱদতি ৱিঞ্ঞাপেতি… ‘ৱিনযং পচ্চক্খামী’তি ৱদতি ৱিঞ্ঞাপেতি… ‘পাতিমোক্খং পচ্চক্খামী’তি ৱদতি ৱিঞ্ঞাপেতি… ‘উদ্দেসং পচ্চক্খামী’তি ৱদতি ৱিঞ্ঞাপেতি… ‘উপজ্ঝাযং পচ্চক্খামী’তি ৱদতি ৱিঞ্ঞাপেতি… ‘আচৰিযং পচ্চক্খামী’তি ৱদতি ৱিঞ্ঞাপেতি… ‘সদ্ধিৱিহাৰিকং পচ্চক্খামী’তি ৱদতি ৱিঞ্ঞাপেতি… ‘অন্তেৱাসিকং পচ্চক্খামী’তি ৱদতি ৱিঞ্ঞাপেতি… ‘সমানুপজ্ঝাযকং পচ্চক্খামী’তি ৱদতি ৱিঞ্ঞাপেতি… ‘সমানাচৰিযকং পচ্চক্খামী’তি ৱদতি ৱিঞ্ঞাপেতি… ‘সব্ৰহ্মচাৰিং পচ্চক্খামী’তি ৱদতি ৱিঞ্ঞাপেতি… ‘গিহীতি মং ধাৰেহী’তি ৱদতি ৱিঞ্ঞাপেতি… ‘উপাসকোতি মং ধাৰেহী’তি ৱদতি ৱিঞ্ঞাপেতি… ‘আৰামিকোতি মং ধাৰেহী’তি ৱদতি ৱিঞ্ঞাপেতি… ‘সামণেৰোতি মং ধাৰেহী’তি ৱদতি ৱিঞ্ঞাপেতি… ‘তিত্থিযোতি মং ধাৰেহী’তি ৱদতি ৱিঞ্ঞাপেতি… ‘তিত্থিযসাৱকোতি মং ধাৰেহী’তি ৱদতি ৱিঞ্ঞাপেতি… ‘অস্সমণোতি মং ধাৰেহী’তি ৱদতি ৱিঞ্ঞাপেতি… ‘অসক্যপুত্তিযোতি মং ধাৰেহী’তি ৱদতি ৱিঞ্ঞাপেতি. এৱম্পি, ভিক্খৱে, দুব্বল্যাৱিকম্মঞ্চেৱ হোতি সিক্খা চ পচ্চক্খাতা.
৫২. ‘‘অথ ৱা পন উক্কণ্ঠিতো অনভিৰতো সামঞ্ঞা চৱিতুকামো ভিক্খুভাৱং অট্টীযমানো হৰাযমানো জিগুচ্ছমানো গিহিভাৱং পত্থযমানো…পে… অসক্যপুত্তিযভাৱং পত্থযমানো – ‘অলং মে বুদ্ধেনা’তি ৱদতি ৱিঞ্ঞাপেতি…পে… ‘অলং মে সব্ৰহ্মচাৰীহী’তি ৱদতি ৱিঞ্ঞাপেতি. এৱম্পি…পে… অথ ৱা পন…পে… ‘কিং নু মে বুদ্ধেনা’তি ৱদতি ৱিঞ্ঞাপেতি…পে… ‘কিং নু মে সব্ৰহ্মচাৰীহী’তি ৱদতি ৱিঞ্ঞাপেতি… ‘ন মমত্থো বুদ্ধেনা’তি ৱদতি ৱিঞ্ঞাপেতি…পে… ‘ন মমত্থো সব্ৰহ্মচাৰীহী’তি ৱদতি ৱিঞ্ঞাপেতি… ‘সুমুত্তাহং বুদ্ধেনা’তি ৱদতি ৱিঞ্ঞাপেতি…পে… ‘সুমুত্তাহং সব্ৰহ্মচাৰীহী’তি ৱদতি ৱিঞ্ঞাপেতি. এৱম্পি, ভিক্খৱে, দুব্বল্যাৱিকম্মঞ্চেৱ হোতি সিক্খা চ পচ্চক্খাতা.
৫৩. ‘‘যানি ৱা পনঞ্ঞানিপি অত্থি বুদ্ধৱেৱচনানি ৱা ধম্মৱেৱচনানি ৱা সঙ্ঘৱেৱচনানি ৱা সিক্খাৱেৱচনানি ৱা ৱিনযৱেৱচনানি ৱা পাতিমোক্খৱেৱচনানি ৱা উদ্দেসৱেৱচনানি ৱা উপজ্ঝাযৱেৱচনানি ৱা আচৰিযৱেৱচনানি ৱা সদ্ধিৱিহাৰিকৱেৱচনানি ৱা অন্তেৱাসিকৱেৱচনানি ৱা সমানুপজ্ঝাযকৱেৱচনানি ৱা সমানাচৰিযকৱেৱচনানি ৱা সব্ৰহ্মচাৰিৱেৱচনানি ৱা গিহিৱেৱচনানি ৱা উপাসকৱেৱচনানি ৱা আৰামিকৱেৱচনানি ৱা সামণেৰৱেৱচনানি ৱা তিত্থিযৱেৱচনানি ৱা তিত্থিযসাৱকৱেৱচনানি ৱা অস্সমণৱেৱচনানি ৱা অসক্যপুত্তিযৱেৱচনানি ৱা, তেহি আকাৰেহি তেহি লিঙ্গেহি তেহি নিমিত্তেহি ৱদতি ৱিঞ্ঞাপেতি. এৱং খো, ভিক্খৱে, দুব্বল্যাৱিকম্মঞ্চেৱ হোতি সিক্খা চ পচ্চক্খাতা.
৫৪. ‘‘কথঞ্চ, ভিক্খৱে, অপচ্চক্খাতা হোতি সিক্খা? ইধ, ভিক্খৱে, যেহি আকাৰেহি যেহি লিঙ্গেহি যেহি নিমিত্তেহি সিক্খা পচ্চক্খাতা হোতি তেহি আকাৰেহি তেহি লিঙ্গেহি তেহি নিমিত্তেহি উম্মত্তকো সিক্খং পচ্চক্খাতি, অপচ্চক্খাতা হোতি সিক্খা. উম্মত্তকস্স সন্তিকে সিক্খং পচ্চক্খাতি, অপচ্চক্খাতা হোতি সিক্খা. খিত্তচিত্তো সিক্খং পচ্চক্খাতি, অপচ্চক্খাতা হোতি সিক্খা. খিত্তচিত্তস্স সন্তিকে সিক্খং পচ্চক্খাতি, অপচ্চক্খাতা হোতি সিক্খা. ৱেদনাট্টো সিক্খং পচ্চক্খাতি, অপচ্চক্খাতা হোতি সিক্খা. ৱেদনাট্টস্স সন্তিকে সিক্খং পচ্চক্খাতি, অপচ্চক্খাতা হোতি সিক্খা. দেৱতায সন্তিকে সিক্খং পচ্চক্খাতি, অপচ্চক্খাতা হোতি সিক্খা. তিৰচ্ছানগতস্স সন্তিকে সিক্খং পচ্চক্খাতি, অপচ্চক্খাতা হোতি সিক্খা. অৰিযকেন মিলক্খস্স [মিলক্খকস্স (সী. স্যা.) মিলক্খুস্স (ক.)] সন্তিকে সিক্খং পচ্চক্খাতি, সো চ ন পটিৱিজানাতি, অপচ্চক্খাতা হোতি সিক্খা. মিলক্খকেন অৰিযকস্স সন্তিকে সিক্খং পচ্চক্খাতি, সো চ ন পটিৱিজানাতি, অপচ্চক্খাতা হোতি সিক্খা. অৰিযকেন অৰিযস্স সন্তিকে সিক্খং পচ্চক্খাতি, সো চ ন পটিৱিজানাতি, অপচ্চক্খাতা হোতি সিক্খা. মিলক্খকেন মিলক্খস্স সন্তিকে সিক্খং পচ্চক্খাতি, সো চ ন পটিৱিজানাতি, অপচ্চক্খাতা হোতি সিক্খা. দৱায সিক্খং পচ্চক্খাতি, অপচ্চক্খাতা হোতি সিক্খা. ৰৱায সিক্খং পচ্চক্খাতি, অপচ্চক্খাতা হোতি সিক্খা. অসাৱেতুকামো সাৱেতি, অপচ্চক্খাতা হোতি সিক্খা. সাৱেতুকামো ন সাৱেতি, অপচ্চক্খাতা হোতি সিক্খা. অৱিঞ্ঞুস্স সাৱেতি, অপচ্চক্খাতা হোতি সিক্খা. ৱিঞ্ঞুস্স ন সাৱেতি, অপচ্চক্খাতা হোতি সিক্খা. সব্বসো ৱা পন ন সাৱেতি, অপচ্চক্খাতা হোতি সিক্খা. এৱং খো, ভিক্খৱে, অপচ্চক্খাতা হোতি সিক্খা’’.
৫৫. [মহানি. ৪৯, ৫০, ৫১] মেথুনধম্মো নাম যো সো অসদ্ধম্মো গামধম্মো ৱসলধম্মো দুট্ঠুল্লং ওদকন্তিকং ৰহস্সং দ্ৱযংদ্ৱযসমাপত্তি, এসো মেথুনধম্মো নাম.
পটিসেৱতি নাম যো নিমিত্তেন নিমিত্তং অঙ্গজাতেন অঙ্গজাতং অন্তমসো তিলফলমত্তম্পি পৱেসেতি, এসো পটিসেৱতি নাম.
অন্তমসো তিৰচ্ছানগতাযপীতি তিৰচ্ছানগতিত্থিযাপি মেথুনং ধম্মং পটিসেৱিত্ৱা অস্সমণো হোতি অসক্যপুত্তিযো, পগেৱ মনুস্সিত্থিযা. তেন ৱুচ্চতি – ‘অন্তমসো তিৰচ্ছানগতাযপী’তি.
পাৰাজিকো হোতীতি সেয্যথাপি নাম পুৰিসো সীসচ্ছিন্নো অভব্বো তেন সৰীৰবন্ধনেন জীৱিতুং, এৱমেৱ ভিক্খু মেথুনং ধম্মং পটিসেৱিত্ৱা অস্সমণো হোতি অসক্যপুত্তিযো. তেন ৱুচ্চতি – ‘পাৰাজিকো হোতী’তি.
অসংৱাসোতি সংৱাসো নাম এককম্মং একুদ্দেসো সমসিক্খতা – এসো সংৱাসো নাম. সো তেন সদ্ধিং নত্থি. তেন ৱুচ্চতি – ‘অসংৱাসো’তি.
৫৬. তিস্সো ইত্থিযো – মনুস্সিত্থী, অমনুস্সিত্থী, তিৰচ্ছানগতিত্থী. তযো উভতোব্যঞ্জনকা – মনুস্সুভতোব্যঞ্জনকো, অমনুস্সুভতোব্যঞ্জনকো, তিৰচ্ছানগতুভতোব্যঞ্জনকো. তযো পণ্ডকা – মনুস্সপণ্ডকো, অমনুস্সপণ্ডকো, তিৰচ্ছানগতপণ্ডকো. তযো পুৰিসা – মনুস্সপুৰিসো, অমনুস্সপুৰিসো, তিৰচ্ছানগতপুৰিসো.
মনুস্সিত্থিযা তযো মগ্গে মেথুনং ধম্মং পটিসেৱন্তস্স আপত্তি পাৰাজিকস্স – ৱচ্চমগ্গে, পস্সাৱমগ্গে, মুখে. অমনুস্সিত্থিযা…পে… তিৰচ্ছানগতিত্থিযা তযো মগ্গে মেথুনং ধম্মং পটিসেৱন্তস্স আপত্তি পাৰাজিকস্স – ৱচ্চমগ্গে, পস্সাৱমগ্গে, মুখে. মনুস্সুভতোব্যঞ্জনকস্স… অমনুস্সুভতোব্যঞ্জনকস্স… তিৰচ্ছানগতুভতোব্যঞ্জনকস্স তযো মগ্গে মেথুনং ধম্মং পটিসেৱন্তস্স আপত্তি পাৰাজিকস্স – ৱচ্চমগ্গে, পস্সাৱমগ্গে, মুখে. মনুস্সপণ্ডকস্স দ্ৱে মগ্গে মেথুনং ধম্মং পটিসেৱন্তস্স আপত্তি পাৰাজিকস্স – ৱচ্চমগ্গে, মুখে. অমনুস্সপণ্ডকস্স… তিৰচ্ছানগতপণ্ডকস্স… মনুস্সপুৰিসস্স… অমনুস্সপুৰিসস্স… তিৰচ্ছানগতপুৰিসস্স দ্ৱে মগ্গে মেথুনং ধম্মং পটিসেৱন্তস্স আপত্তি পাৰাজিকস্স – ৱচ্চমগ্গে, মুখে.
৫৭. ভিক্খুস্স সেৱনচিত্তং উপট্ঠিতে মনুস্সিত্থিযা ৱচ্চমগ্গং অঙ্গজাতং পৱেসেন্তস্স আপত্তি পাৰাজিকস্স. ভিক্খুস্স সেৱনচিত্তং উপট্ঠিতে মনুস্সিত্থিযা পস্সাৱমগ্গং… মুখং অঙ্গজাতং পৱেসেন্তস্স আপত্তি পাৰাজিকস্স. ভিক্খুস্স সেৱনচিত্তং উপট্ঠিতে অমনুস্সিত্থিযা… তিৰচ্ছানগতিত্থিযা… মনুস্সুভতোব্যঞ্জনকস্স… অমনুস্সুভতোব্যঞ্জনকস্স… তিৰচ্ছানগতুভতোব্যঞ্জনকস্স… ৱচ্চমগ্গং পস্সাৱমগ্গং মুখং অঙ্গজাতং পৱেসেন্তস্স আপত্তি পাৰাজিকস্স. ভিক্খুস্স সেৱনচিত্তং উপট্ঠিতে মনুস্সপণ্ডকস্স ৱচ্চমগ্গং মুখং অঙ্গজাতং পৱেসেন্তস্স আপত্তি পাৰাজিকস্স. ভিক্খুস্স সেৱনচিত্তং উপট্ঠিতে অমনুস্সপণ্ডকস্স… তিৰচ্ছানগতপণ্ডকস্স… মনুস্সপুৰিসস্স… অমনুস্সপুৰিসস্স… তিৰচ্ছানগতপুৰিসস্স ৱচ্চমগ্গং মুখং অঙ্গজাতং পৱেসেন্তস্স আপত্তি পাৰাজিকস্স.
৫৮. ভিক্খুপচ্চত্থিকা মনুস্সিত্থিং ভিক্খুস্স সন্তিকে আনেত্ৱা ৱচ্চমগ্গেন অঙ্গজাতং অভিনিসীদেন্তি. সো চে পৱেসনং সাদিযতি [পৱিসনং সাদযতি (ক.)], পৱিট্ঠং সাদিযতি, ঠিতং সাদিযতি, উদ্ধৰণং সাদিযতি, আপত্তি পাৰাজিকস্স. ভিক্খুপচ্চত্থিকা মনুস্সিত্থিং ভিক্খুস্স সন্তিকে আনেত্ৱা ৱচ্চমগ্গেন অঙ্গজাতং অভিনিসীদেন্তি. সো চে পৱেসনং ন সাদিযতি, পৱিট্ঠং সাদিযতি, ঠিতং সাদিযতি, উদ্ধৰণং সাদিযতি, আপত্তি পাৰাজিকস্স. ভিক্খুপচ্চত্থিকা মনুস্সিত্থিং ভিক্খুস্স সন্তিকে আনেত্ৱা ৱচ্চমগ্গেন অঙ্গজাতং অভিনিসীদেন্তি. সো চে পৱেসনং ন সাদিযতি, পৱিট্ঠং ন সাদিযতি, ঠিতং সাদিযতি, উদ্ধৰণং সাদিযতি, আপত্তি পাৰাজিকস্স. ভিক্খুপচ্চত্থিকা মনুস্সিত্থিং ভিক্খুস্স সন্তিকে আনেত্ৱা ৱচ্চমগ্গেন অঙ্গজাতং অভিনিসীদেন্তি. সো চে পৱেসনং ন সাদিযতি, পৱিট্ঠং ন সাদিযতি, ঠিতং ন সাদিযতি, উদ্ধৰণং সাদিযতি আপত্তি পাৰাজিকস্স. ভিক্খুপচ্চত্থিকা মনুস্সিত্থিং ভিক্খুস্স সন্তিকে আনেত্ৱা ৱচ্চমগ্গেন অঙ্গজাতং অভিনিসীদেন্তি. সো চে পৱেসনং ন সাদিযতি, পৱিট্ঠং ন সাদিযতি, ঠিতং ন সাদিযতি, উদ্ধৰণং ন সাদিযতি, অনাপত্তি.
ভিক্খুপচ্চত্থিকা মনুস্সিত্থিং ভিক্খুস্স সন্তিকে আনেত্ৱা পস্সাৱমগ্গেন… মুখেন অঙ্গজাতং অভিনিসীদেন্তি. সো চে পৱেসনং সাদিযতি, পৱিট্ঠং সাদিযতি, ঠিতং সাদিযতি, উদ্ধৰণং সাদিযতি, আপত্তি পাৰাজিকস্স…পে… ন সাদিযতি, অনাপত্তি.
৫৯. ভিক্খুপচ্চত্থিকা মনুস্সিত্থিং জাগৰন্তিং… সুত্তং… মত্তং… উম্মত্তং… পমত্তং… মতং অক্খাযিতং… মতং যেভুয্যেন অক্খাযিতং…পে… আপত্তি পাৰাজিকস্স. মতং যেভুয্যেন খাযিতং ভিক্খুস্স সন্তিকে আনেত্ৱা ৱচ্চমগ্গেন… পস্সাৱমগ্গেন… মুখেন অঙ্গজাতং অভিনিসীদেন্তি. সো চে পৱেসনং সাদিযতি, পৱিট্ঠং সাদিযতি, ঠিতং সাদিযতি, উদ্ধৰণং সাদিযতি, আপত্তি থুল্লচ্চযস্স…পে… ন সাদিযতি, অনাপত্তি.
ভিক্খুপচ্চত্থিকা অমনুস্সিত্থিং… তিৰচ্ছানগতিত্থিং… মনুস্সুভতোব্যঞ্জনকং… অমনুস্সুভতোব্যঞ্জনকং… তিৰচ্ছানগতুভতোব্যঞ্জনকং ভিক্খুস্স সন্তিকে আনেত্ৱা ৱচ্চমগ্গেন… পস্সাৱমগ্গেন… মুখেন অঙ্গজাতং অভিনিসীদেন্তি. সো চে পৱেসনং সাদিযতি, পৱিট্ঠং সাদিযতি, ঠিতং সাদিযতি, উদ্ধৰণং সাদিযতি, আপত্তি পাৰাজিকস্স…পে… ন সাদিযতি, অনাপত্তি.
ভিক্খুপচ্চত্থিকা তিৰচ্ছানগতুভতোব্যঞ্জনকং জাগৰন্তং… সুত্তং… মত্তং… উম্মত্তং… পমত্তং… মতং অক্খাযিতং… মতং যেভুয্যেন অক্খাযিতং…পে… আপত্তি পাৰাজিকস্স. মতং যেভুয্যেন খাযিতং ভিক্খুস্স সন্তিকে আনেত্ৱা ৱচ্চমগ্গেন… পস্সাৱমগ্গেন… মুখেন অঙ্গজাতং অভিনিসীদেন্তি. সো চে পৱেসনং সাদিযতি, পৱিট্ঠং সাদিযতি, ঠিতং সাদিযতি, উদ্ধৰণং সাদিযতি, আপত্তি থুল্লচ্চযস্স…পে… ন সাদিযতি, অনাপত্তি.
ভিক্খুপচ্চত্থিকা মনুস্সপণ্ডকং… অমনুস্সপণ্ডকং… তিৰচ্ছানগতপণ্ডকং ভিক্খুস্স সন্তিকে আনেত্ৱা ৱচ্চমগ্গেন… মুখেন অঙ্গজাতং অভিনিসীদেন্তি. সো চে পৱেসনং সাদিযতি, পৱিট্ঠং সাদিযতি, ঠিতং সাদিযতি, উদ্ধৰণং সাদিযতি, আপত্তি পাৰাজিকস্স…পে… ন সাদিযতি, অনাপত্তি.
ভিক্খুপচ্চত্থিকা তিৰচ্ছানগতপণ্ডকং জাগৰন্তং… সুত্তং… মত্তং… উম্মত্তং… পমত্তং… মতং অক্খাযিতং … মতং যেভুয্যেন অক্খাযিতং…পে… আপত্তি পাৰাজিকস্স. মতং যেভুয্যেন খাযিতং ভিক্খুস্স সন্তিকে আনেত্ৱা ৱচ্চমগ্গেন… মুখেন অঙ্গজাতং অভিনিসীদেন্তি. সো চে পৱেসনং সাদিযতি, পৱিট্ঠং সাদিযতি, ঠিতং সাদিযতি, উদ্ধৰণং সাদিযতি, আপত্তি থুল্লচ্চযস্স…পে… ন সাদিযতি, অনাপত্তি.
৬০. ভিক্খুপচ্চত্থিকা মনুস্সপুৰিসং… অমনুস্সপুৰিসং… তিৰচ্ছানগতপুৰিসং ভিক্খুস্স সন্তিকে আনেত্ৱা ৱচ্চমগ্গেন… মুখেন অঙ্গজাতং অভিনিসীদেন্তি. সো চে পৱেসনং সাদিযতি, পৱিট্ঠং সাদিযতি, ঠিতং সাদিযতি, উদ্ধৰণং সাদিযতি, আপত্তি পাৰাজিকস্স…পে… ন সাদিযতি, অনাপত্তি.
ভিক্খুপচ্চত্থিকা তিৰচ্ছানগতপুৰিসং জাগৰন্তং… সুত্তং… মত্তং… উম্মত্তং… পমত্তং… মতং অক্খাযিতং… মতং যেভুয্যেন অক্খাযিতং…পে… আপত্তি পাৰাজিকস্স. মতং যেভুয্যেন খাযিতং ভিক্খুস্স সন্তিকে আনেত্ৱা ৱচ্চমগ্গেন… মুখেন অঙ্গজাতং অভিনিসীদেন্তি. সো চে পৱেসনং সাদিযতি, পৱিট্ঠং সাদিযতি, ঠিতং সাদিযতি, উদ্ধৰণং সাদিযতি, আপত্তি থুল্লচ্চযস্স…পে… ন সাদিযতি, অনাপত্তি.
৬১. ভিক্খুপচ্চত্থিকা মনুস্সিত্থিং ভিক্খুস্স সন্তিকে আনেত্ৱা ৱচ্চমগ্গেন… পস্সাৱমগ্গেন… মুখেন অঙ্গজাতং অভিনিসীদেন্তি সন্থতায অসন্থতস্স, অসন্থতায সন্থতস্স, সন্থতায সন্থতস্স, অসন্থতায অসন্থতস্স. সো চে পৱেসনং সাদিযতি, পৱিট্ঠং সাদিযতি, ঠিতং সাদিযতি, উদ্ধৰণং সাদিযতি, আপত্তি পাৰাজিকস্স…পে… ন সাদিযতি, অনাপত্তি.
ভিক্খুপচ্চত্থিকা মনুস্সিত্থিং জাগৰন্তিং… সুত্তং… মত্তং… উম্মত্তং… পমত্তং… মতং অক্খাযিতং… মতং যেভুয্যেন অক্খাযিতং…পে… আপত্তি পাৰাজিকস্স. মতং যেভুয্যেন খাযিতং ভিক্খুস্স সন্তিকে আনেত্ৱা ৱচ্চমগ্গেন… পস্সাৱমগ্গেন… মুখেন অঙ্গজাতং অভিনিসীদেন্তি, সন্থতায অসন্থতস্স, অসন্থতায সন্থতস্স, সন্থতায সন্থতস্স, অসন্থতায অসন্থতস্স. সো চে পৱেসনং সাদিযতি, পৱিট্ঠং সাদিযতি, ঠিতং সাদিযতি, উদ্ধৰণং সাদিযতি, আপত্তি থুল্লচ্চযস্স…পে… ন সাদিযতি, অনাপত্তি.
ভিক্খুপচ্চত্থিকা অমনুস্সিত্থিং… তিৰচ্ছানগতিত্থিং… মনুস্সুভতোব্যঞ্জনকং… অমনস্সুভতোব্যঞ্জনকং … তিৰচ্ছানগতুভতোব্যঞ্জনকং ভিক্খুস্স সন্তিকে আনেত্ৱা ৱচ্চমগ্গেন… পস্সাৱমগ্গেন… মুখেন অঙ্গজাতং অভিনিসীদেন্তি সন্থতস্স অসন্থতস্স, অসন্থতস্স সন্থতস্স, সন্থতস্স সন্থতস্স, অসন্থতস্স অসন্থতস্স. সো চে পৱেসনং সাদিযতি, পৱিট্ঠং সাদিযতি, ঠিতং সাদিযতি, উদ্ধৰণং সাদিযতি, আপত্তি পাৰাজিকস্স…পে… ন সাদিযতি, অনাপত্তি.
ভিক্খুপচ্চত্থিকা তিৰচ্ছানগতুভতোব্যঞ্জনকং জাগৰন্তং… সুত্তং… মত্তং… উম্মত্তং… পমত্তং… মতং অক্খাযিতং… মতং যেভুয্যেন অক্খাযিতং…পে… আপত্তি পাৰাজিকস্স. মতং যেভুয্যেন খাযিতং ভিক্খুস্স সন্তিকে আনেত্ৱা ৱচ্চমগ্গেন… পস্সাৱমগ্গেন… মুখেন অঙ্গজাতং অভিনিসীদেন্তি, সন্থতস্স অসন্থতস্স, অসন্থতস্স সন্থতস্স, সন্থতস্স সন্থতস্স, অসন্থতস্স অসন্থতস্স. সো চে পৱেসনং সাদিযতি, পৱিট্ঠং সাদিযতি, ঠিতং সাদিযতি, উদ্ধৰণং সাদিযতি, আপত্তি থুল্লচ্চযস্স…পে… ন সাদিযতি, অনাপত্তি.
৬২. ভিক্খুপচ্চত্থিকা মনুস্সপণ্ডকং… অমনুস্সপণ্ডকং… তিৰচ্ছানগতপণ্ডকং… মনুস্সপুৰিসং… অমনুস্সপুৰিসং… তিৰচ্ছানগতপুৰিসং ভিক্খুস্স সন্তিকে আনেত্ৱা ৱচ্চমগ্গেন… মুখেন অঙ্গজাতং অভিনিসীদেন্তি সন্থতস্স অসন্থতস্স, অসন্থতস্স সন্থতস্স, সন্থতস্স সন্থতস্স, অসন্থতস্স অসন্থতস্স. সো চে পৱেসনং সাদিযতি, পৱিট্ঠং সাদিযতি, ঠিতং সাদিযতি, উদ্ধৰণং সাদিযতি, আপত্তি পাৰাজিকস্স…পে… ন সাদিযতি, অনাপত্তি.
ভিক্খুপচ্চত্থিকা তিৰচ্ছানগতপুৰিসং জাগৰন্তং… সুত্তং… মত্তং… উম্মত্তং… পমত্তং… মতং অক্খাযিতং… মতং যেভুয্যেন অক্খাযিতং…পে… আপত্তি পাৰাজিকস্স. মতং যেভুয্যেন খাযিতং ভিক্খুস্স সন্তিকে আনেত্ৱা ৱচ্চমগ্গেন… মুখেন অঙ্গজাতং অভিনিসীদেন্তি, সন্থতস্স অসন্থতস্স, অসন্থতস্স সন্থতস্স, সন্থতস্স সন্থতস্স, অসন্থতস্স অসন্থতস্স. সো চ পৱেসনং সাদিযতি, পৱিট্ঠং সাদিযতি, ঠিতং সাদিযতি, উদ্ধৰণং সাদিযতি, আপত্তি থুল্লচ্চযস্স…পে… ন সাদিযতি, অনাপত্তি.
৬৩. ভিক্খুপচ্চত্থিকা ভিক্খুং মনুস্সিত্থিযা সন্তিকে আনেত্ৱা অঙ্গজাতেন ৱচ্চমগ্গং… পস্সাৱমগ্গং… মুখং অভিনিসীদেন্তি. সো চে পৱেসনং সাদিযতি, পৱিট্ঠং সাদিযতি, ঠিতং সাদিযতি, উদ্ধৰণং সাদিযতি, আপত্তি পাৰাজিকস্স…পে… ন সাদিযতি, অনাপত্তি.
ভিক্খুপচ্চত্থিকা ভিক্খুং মনুস্সিত্থিযা জাগৰন্তিযা… সুত্তায… মত্তায… উম্মত্তায… পমত্তায … মতায অক্খাযিতায… মতায যেভুয্যেন অক্খাযিতায…পে… আপত্তি পাৰাজিকস্স. মতায যেভুয্যেন খাযিতায সন্তিকে আনেত্ৱা অঙ্গজাতেন ৱচ্চমগ্গং… পস্সাৱমগ্গং… মুখং অভিনিসীদেন্তি. সো চে পৱেসনং সাদিযতি, পৱিট্ঠং সাদিযতি, ঠিতং সাদিযতি, উদ্ধৰণং সাদিযতি, আপত্তি থুল্লচ্চযস্স…পে… ন সাদিযতি, অনাপত্তি.
ভিক্খুপচ্চত্থিকা ভিক্খুং অমনুস্সিত্থিযা… তিৰচ্ছানগতিত্থিযা… মনুস্সুভতোব্যঞ্জনকস্স… অমনুস্সুভতোব্যঞ্জনকস্স… তিৰচ্ছানগতুভতোব্যঞ্জনকস্স… মনুস্সপণ্ডকস্স… অমনুস্সপণ্ডকস্স… তিৰচ্ছানগতপণ্ডকস্স… মনুস্সপুৰিসস্স… অমনুস্সপুৰিসস্স… তিৰচ্ছানগতপুৰিসস্স সন্তিকে আনেত্ৱা অঙ্গজাতেন ৱচ্চমগ্গং… মুখং অভিনিসীদেন্তি. সো চে পৱেসনং সাদিযতি, পৱিট্ঠং সাদিযতি, ঠিতং সাদিযতি, উদ্ধৰণং সাদিযতি, আপত্তি পাৰাজিকস্স…পে… ন সাদিযতি, অনাপত্তি.
ভিক্খুপচ্চত্থিকা ভিক্খুং তিৰচ্ছানগতপুৰিসস্স জাগৰন্তস্স… সুত্তস্স… মত্তস্স… উম্মত্তস্স… পমত্তস্স… মতস্স অক্খাযিতস্স… মতস্স যেভুয্যেন অক্খাযিতস্স…পে… আপত্তি পাৰাজিকস্স. মতস্স যেভুয্যেন খাযিতস্স সন্তিকে আনেত্ৱা অঙ্গজাতেন ৱচ্চমগ্গং… মুখং অভিনিসীদেন্তি. সো চে পৱেসনং সাদিযতি, পৱিট্ঠং সাদিযতি, ঠিতং সাদিযতি, উদ্ধৰণং সাদিযতি, আপত্তি থুল্লচ্চযস্স…পে… ন সাদিযতি, অনাপত্তি.
৬৪. ভিক্খুপচ্চত্থিকা ভিক্খুং মনুস্সিত্থিযা সন্তিকে আনেত্ৱা অঙ্গজাতেন ৱচ্চমগ্গং… পস্সাৱমগ্গং… মুখং অভিনিসীদেন্তি সন্থতস্স অসন্থতায, অসন্থতস্স সন্থতায, সন্থতস্স সন্থতায, অসন্থতস্স অসন্থতায. সো চে পৱেসনং সাদিযতি, পৱিট্ঠং সাদিযতি, ঠিতং সাদিযতি, উদ্ধৰণং সাদিযতি, আপত্তি পাৰাজিকস্স…পে… ন সাদিযতি, অনাপত্তি.
ভিক্খুপচ্চত্থিকা ভিক্খুং মনুস্সিত্থিযা জাগৰন্তিযা… সুত্তায… মত্তায… উম্মত্তায… পমত্তায… মতায অক্খাযিতায… মতায যেভুয্যেন অক্খাযিতায…পে… আপত্তি পাৰাজিকস্স. মতায যেভুয্যেন খাযিতায সন্তিকে আনেত্ৱা অঙ্গজাতেন ৱচ্চমগ্গং… পস্সাৱমগ্গং… মুখং অভিনিসীদেন্তি সন্থতস্স অসন্থতায, অসন্থতস্স সন্থতায, সন্থতস্স সন্থতায, অসন্থতস্স অসন্থতায. সো চে পৱেসনং সাদিযতি, পৱিট্ঠং সাদিযতি, ঠিতং সাদিযতি, উদ্ধৰণং সাদিযতি, আপত্তি থুল্লচ্চযস্স…পে… ন সাদিযতি, অনাপত্তি.
ভিক্খুপচ্চত্থিকা ভিক্খুং অমনুস্সিত্থিযা… তিৰচ্ছানগতিত্থিযা… মনুস্সুভতোব্যঞ্জনকস্স… অমনুস্সুভতোব্যঞ্জনকস্স… তিৰচ্ছানগতুভতোব্যঞ্জনকস্স… মনুস্সপণ্ডকস্স… অমনুস্সপণ্ডকস্স… তিৰচ্ছানগতপণ্ডকস্স… মনুস্সপুৰিসস্স… অমনুস্সপুৰিসস্স… তিৰচ্ছানগতপুৰিসস্স সন্তিকে আনেত্ৱা অঙ্গজাতেন ৱচ্চমগ্গং… মুখং অভিনিসীদেন্তি সন্থতস্স অসন্থতস্স, অসন্থতস্স সন্থতস্স, সন্থতস্স সন্থতস্স, অসন্থতস্স অসন্থতস্স. সো চে পৱেসনং সাদিযতি, পৱিট্ঠং সাদিযতি, ঠিতং সাদিযতি, উদ্ধৰণং সাদিযতি, আপত্তি পাৰাজিকস্স…পে… ন সাদিযতি, অনাপত্তি.
৬৫. ভিক্খুপচ্চত্থিকা ভিক্খুং তিৰচ্ছানগতপুৰিসস্স জাগৰন্তস্স… সুত্তস্স… মত্তস্স… উম্মত্তস্স… পমত্তস্স… মতস্স অক্খাযিতস্স… মতস্স যেভুয্যেন অক্খাযিতস্স…পে… আপত্তি পাৰাজিকস্স. মতস্স যেভুয্যেন খাযিতস্স সন্তিকে আনেত্ৱা অঙ্গজাতেন ৱচ্চমগ্গং… মুখং অভিনিসীদেন্তি সন্থতস্স অসন্থতস্স, অসন্থতস্স সন্থতস্স, সন্থতস্স সন্থতস্স, অসন্থতস্স অসন্থতস্স. সো চে পৱেসনং সাদিযতি, পৱিট্ঠং সাদিযতি, ঠিতং সাদিযতি, উদ্ধৰণং সাদিযতি, আপত্তি থুল্লচ্চযস্স…পে… ন সাদিযতি, অনাপত্তি.
যথা ভিক্খুপচ্চত্থিকা ৱিত্থাৰিতা, এৱং ৱিত্থাৰেতব্বা.
ৰাজপচ্চত্থিকা… চোৰপচ্চত্থিকা… ধুত্তপচ্চত্থিকা… উপ্পড়গন্ধপচ্চত্থিকা. সংখিত্তং.
৬৬. মগ্গেন মগ্গং পৱেসেতি, আপত্তি পাৰাজিকস্স. মগ্গেন অমগ্গং পৱেসেতি, আপত্তি পাৰাজিকস্স. অমগ্গেন মগ্গং পৱেসেতি, আপত্তি পাৰাজিকস্স. অমগ্গেন অমগ্গং পৱেসেতি, আপত্তি থুল্লচ্চযস্স.
ভিক্খু সুত্তভিক্খুম্হি ৱিপ্পটিপজ্জতি; পটিবুদ্ধো সাদিযতি, উভো নাসেতব্বা. পটিবুদ্ধো ন সাদিযতি, দূসকো নাসেতব্বো. ভিক্খু সুত্তসামণেৰম্হি ৱিপ্পটিপজ্জতি; পটিবুদ্ধো সাদিযতি, উভো নাসেতব্বা. পটিবুদ্ধো ন সাদিযতি, দূসকো নাসেতব্বো. সামণেৰো সুত্তভিক্খুম্হি ৱিপ্পটিপজ্জতি; পটিবুদ্ধো সাদিযতি, উভো নাসেতব্বা. পটিবুদ্ধো ন সাদিযতি, দূসকো নাসেতব্বো. সামণেৰো সুত্তসামণেৰম্হি ৱিপ্পটিপজ্জতি; পটিবুদ্ধো সাদিযতি, উভো নাসেতব্বা. পটিবুদ্ধো ন সাদিযতি, দূসকো নাসেতব্বো.
অনাপত্তি অজানন্তস্স, অসাদিযন্তস্স, উম্মত্তকস্স, খিত্তচিত্তস্স, ৱেদনাট্টস্স, আদিকম্মিকস্সাতি.
সন্থতভাণৱাৰো নিট্ঠিতো.
ৱিনীতৱত্থুউদ্দানগাথা
মক্কটী ৱজ্জিপুত্তা চ, গিহী নগ্গো চ তিত্থিযা;
দাৰিকুপ্পলৱণ্ণা চ, ব্যঞ্জনেহিপৰে দুৱে.
মাতা ধীতা ভগিনী চ, জাযা চ মুদু লম্বিনা;
দ্ৱে ৱণা লেপচিত্তঞ্চ, দাৰুধীতলিকায চ.
সুন্দৰেন সহ পঞ্চ, পঞ্চ সিৱথিকট্ঠিকা;
নাগী যক্খী চ পেতী চ, পণ্ডকোপহতো ছুপে.
ভদ্দিযে অৰহং সুত্তো, সাৱত্থিযা চতুৰো পৰে;
ৱেসালিযা তযো মালা, সুপিনে ভাৰুকচ্ছকো.
সুপব্বা সদ্ধা ভিক্খুনী, সিক্খমানা সামণেৰী চ;
ৱেসিযা পণ্ডকো গিহী, অঞ্ঞমঞ্ঞং ৱুড্ঢপব্বজিতো মিগোতি.
ৱিনীতৱত্থু
৬৭. তেন খো পন সমযেন অঞ্ঞতৰো ভিক্খু মক্কটিযা মেথুনং ধম্মং পটিসেৱি. তস্স কুক্কুচ্চং অহোসি – ‘‘ভগৱতা সিক্খাপদং পঞ্ঞত্তং, কচ্চি নু খো অহং পাৰাজিকং আপত্তিং আপন্নো’’তি? ভগৱতো এতমত্থং আৰোচেসি. ‘‘আপত্তিং ত্ৱং, ভিক্খু, আপন্নো পাৰাজিক’’ন্তি.
তেন খো পন সমযেন সম্বহুলা ৱেসালিকা ৱজ্জিপুত্তকা ভিক্খূ সিক্খং অপচ্চক্খায দুব্বল্যং অনাৱিকত্ৱা মেথুনং ধম্মং পটিসেৱিংসু. তেসং কুক্কুচ্চং অহোসি – ‘‘ভগৱতা সিক্খাপদং পঞ্ঞত্তং, কচ্চি নু খো মযং পাৰাজিকং আপত্তিং আপন্না’’তি? ভগৱতো এতমত্থং আৰোচেসুং. ‘‘আপত্তিং তুম্হে, ভিক্খৱে, আপন্না পাৰাজিক’’ন্তি.
তেন খো পন সমযেন অঞ্ঞতৰো ভিক্খু – ‘এৱং মে অনাপত্তি ভৱিস্সতী’তি, গিহিলিঙ্গেন মেথুনং ধম্মং পটিসেৱি. তস্স কুক্কুচ্চং অহোসি ‘‘ভগৱতা সিক্খাপদং পঞ্ঞত্তং, কচ্চি নু খো অহং পাৰাজিকং আপত্তিং আপন্নো’’তি? ভগৱতো এতমত্থং আৰোচেসি. ‘‘আপত্তিং ত্ৱং, ভিক্খু, আপন্নো পাৰাজিক’’ন্তি.
তেন খো পন সমযেন অঞ্ঞতৰো ভিক্খু – ‘এৱং মে অনাপত্তি ভৱিস্সতী’তি, নগ্গো হুত্ৱা মেথুনং ধম্মং পটিসেৱি. তস্স কুক্কুচ্চং অহোসি…পে… ‘‘আপত্তিং ত্ৱং, ভিক্খু, আপন্নো পাৰাজিক’’ন্তি.
তেন খো পন সমযেন অঞ্ঞতৰো ভিক্খু – ‘এৱং মে অনাপত্তি ভৱিস্সতী’তি, কুসচীৰং নিৱাসেত্ৱা… ৱাকচীৰং নিৱাসেত্ৱা… ফলকচীৰং নিৱাসেত্ৱা… কেসকম্বলং নিৱাসেত্ৱা… ৱালকম্বলং নিৱাসেত্ৱা… উলূকপক্খিকং নিৱাসেত্ৱা… অজিনক্খিপং নিৱাসেত্ৱা মেথুনং ধম্মং পটিসেৱি. তস্স কুক্কুচ্চং অহোসি…পে… ‘‘আপত্তিং ত্ৱং, ভিক্খু, আপন্নো পাৰাজিক’’ন্তি.
তেন খো পন সমযেন অঞ্ঞতৰো পিণ্ডচাৰিকো ভিক্খু পীঠকে নিপন্নং দাৰিকং পস্সিত্ৱা সাৰত্তো অঙ্গুট্ঠং অঙ্গজাতং পৱেসেসি. সা কালমকাসি. তস্স কুক্কুচ্চং অহোসি…পে… ‘‘অনাপত্তি, ভিক্খু, পাৰাজিকস্স. আপত্তি সঙ্ঘাদিসেসস্সা’’তি.
৬৮. তেন খো পন সমযেন অঞ্ঞতৰো মাণৱকো উপ্পলৱণ্ণায ভিক্খুনিযা পটিবদ্ধচিত্তো হোতি. অথ খো সো মাণৱকো উপ্পলৱণ্ণায ভিক্খুনিযা গামং পিণ্ডায পৱিট্ঠায কুটিকং পৱিসিত্ৱা নিলীনো অচ্ছি. উপ্পলৱণ্ণা ভিক্খুনী পচ্ছাভত্তং পিণ্ডপাতপটিক্কন্তা পাদে পক্খালেত্ৱা কুটিকং পৱিসিত্ৱা মঞ্চকে নিসীদি. অথ খো সো মাণৱকো উপ্পলৱণ্ণং ভিক্খুনিং উগ্গহেত্ৱা দূসেসি. উপ্পলৱণ্ণা ভিক্খুনী ভিক্খুনীনং এতমত্থং আৰোচেসি. ভিক্খুনিযো ভিক্খূনং এতমত্থং আৰোচেসুং. ভিক্খূ ভগৱতো এতমত্থং আৰোচেসুং. ‘‘অনাপত্তি, ভিক্খৱে, অসাদিযন্তিযা’’তি.
৬৯. তেন খো পন সমযেন অঞ্ঞতৰস্স ভিক্খুনো ইত্থিলিঙ্গং পাতুভূতং হোতি. ভগৱতো এতমত্থং আৰোচেসুং. ‘‘অনুজানামি, ভিক্খৱে, তংযেৱ উপজ্ঝং তমেৱ উপসম্পদং তানিযেৱ [তানি (সী. স্যা.)] ৱস্সানি ভিক্খুনীহি সঙ্গমিতুং [সঙ্কমিতুং (সী. স্যা.)]. যা আপত্তিযো ভিক্খূনং ভিক্খুনীহি সাধাৰণা তা আপত্তিযো ভিক্খুনীনং সন্তিকে ৱুট্ঠাতুং. যা আপত্তিযো ভিক্খূনং ভিক্খুনীহি অসাধাৰণা তাহি আপত্তীহি অনাপত্তী’’তি.
তেন খো পন সমযেন অঞ্ঞতৰিস্সা ভিক্খুনিযা পুৰিসলিঙ্গং পাতুভূতং হোতি. ভগৱতো এতমত্থং আৰোচেসুং. ‘‘অনুজানামি, ভিক্খৱে, তংযেৱ উপজ্ঝং তমেৱ উপসম্পদং তানিযেৱ [তানি (সী. স্যা.)] ৱস্সানি ভিক্খূহি সঙ্গমিতুং [সঙ্কমিতুং (সী. স্যা.)]. যা আপত্তিযো ভিক্খুনীনং ভিক্খূহি সাধাৰণা তা আপত্তিযো ভিক্খূনং সন্তিকে ৱুট্ঠাতুং. যা আপত্তিযো ভিক্খুনীনং ভিক্খূহি অসাধাৰণা তাহি আপত্তীহি অনাপত্তী’’তি.
৭০. তেন খো পন সমযেন অঞ্ঞতৰো ভিক্খু – ‘এৱং মে অনাপত্তি ভৱিস্সতী’তি, মাতুযা মেথুনং ধম্মং পটিসেৱি… ধীতুযা মেথুনং ধম্মং পটিসেৱি… ভগিনিযা মেথুনং ধম্মং পটিসেৱি… তস্স কুক্কুচ্চং অহোসি…পে… ‘‘আপত্তিং ত্ৱং, ভিক্খু, আপন্নো পাৰাজিক’’ন্তি.
তেন খো পন সমযেন অঞ্ঞতৰো ভিক্খু পুৰাণদুতিযিকায মেথুনং ধম্মং পটিসেৱি. তস্স কুক্কুচ্চং অহোসি…পে… ‘‘আপত্তিং ত্ৱং, ভিক্খু, আপন্নো পাৰাজিক’’ন্তি.
৭১. তেন খো পন সমযেন অঞ্ঞতৰো ভিক্খু মুদুপিট্ঠিকো হোতি. সো অনভিৰতিযা পীড়িতো অত্তনো অঙ্গজাতং মুখেন অগ্গহেসি. তস্স কুক্কুচ্চং অহোসি…পে… ‘‘আপত্তিং ত্ৱং, ভিক্খু, আপন্নো পৰাজিক’’ন্তি.