৩. দুট্ঠুল্লৱাচাসিক্খাপদং
২৮৩. তেন সমযেন বুদ্ধো ভগৱা সাৱত্থিযং ৱিহৰতি জেতৱনে অনাথপিণ্ডিকস্স আৰামে. তেন খো পন সমযেন আযস্মা উদাযী অৰঞ্ঞে ৱিহৰতি. তস্সাযস্মতো ৱিহাৰো অভিৰূপো হোতি দস্সনীযো পাসাদিকো. তেন খো পন সমযেন সম্বহুলা ইত্থিযো আৰামং আগমংসু ৱিহাৰপেক্খিকাযো. অথ খো তা ইত্থিযো যেনাযস্মা উদাযী তেনুপসঙ্কমিংসু; উপসঙ্কমিত্ৱা আযস্মন্তং উদাযিং এতদৱোচুং – ‘‘ইচ্ছাম মযং, ভন্তে, অয্যস্স ৱিহাৰং পেক্খিতু’’ন্তি. অথ খো আযস্মা উদাযী তা ইত্থিযো ৱিহাৰং পেক্খাপেত্ৱা তাসং ইত্থীনং ৱচ্চমগ্গং পস্সাৱমগ্গং আদিস্স ৱণ্ণম্পি ভণতি অৱণ্ণম্পি ভণতি যাচতিপি আযাচতিপি পুচ্ছতিপি পটিপুচ্ছতিপি আচিক্খতিপি অনুসাসতিপি অক্কোসতিপি. যা তা ইত্থিযো ছিন্নিকা ধুত্তিকা অহিৰিকাযো তা আযস্মতা উদাযিনা সদ্ধিং উহসন্তিপি উল্লপন্তিপি উজ্জগ্ঘন্তিপি উপ্পণ্ডেন্তিপি. যা পন তা ইত্থিযো হিৰিমনা তা নিক্খমিত্ৱা ভিক্খূ উজ্ঝাপেন্তি – ‘‘ইদং, ভন্তে, নচ্ছন্নং নপ্পতিৰূপং. সামিকেনপি মযং এৱং ৱুত্তা ন ইচ্ছেয্যাম, কিং পনায্যেন উদাযিনা’’তি. যে তে ভিক্খূ অপ্পিচ্ছা…পে… তে উজ্ঝাযন্তি খিয্যন্তি ৱিপাচেন্তি – ‘‘কথঞ্হি নাম আযস্মা উদাযী মাতুগামং দুট্ঠুল্লাহি ৱাচাহি ওভাসিস্সতী’’তি! অথ খো তে ভিক্খূ আযস্মন্তং উদাযিং অনেকপৰিযাযেন ৱিগৰহিত্ৱা ভগৱতো এতমত্থং আৰোচেসুং. অথ খো ভগৱা এতস্মিং নিদানে এতস্মিং পকৰণে ভিক্খুসঙ্ঘং সন্নিপাতাপেত্ৱা আযস্মন্তং উদাযিং পটিপুচ্ছি – ‘‘সচ্চং কিৰ ত্ৱং, উদাযি, মাতুগামং দুট্ঠুল্লাহি ৱাচাহি ওভাসসী’’তি? ‘‘সচ্চং, ভগৱা’’তি. ৱিগৰহি বুদ্ধো ভগৱা – ‘‘অননুচ্ছৱিকং, মোঘপুৰিস, অননুলোমিকং অপ্পতিৰূপং অস্সামণকং অকপ্পিযং অকৰণীযং. কথঞ্হি নাম ত্ৱং, মোঘপুৰিস, মাতুগামং দুট্ঠুল্লাহি ৱাচাহি ওভাসিস্সসি! ননু মযা, মোঘপুৰিস, অনেকপৰিযাযেন ৱিৰাগায ধম্মো দেসিতো নো সৰাগায…পে… কামপৰিড়াহানং ৱূপসমো অক্খাতো. নেতং, মোঘপুৰিস, অপ্পসন্নানং ৱা পসাদায…পে… এৱঞ্চ পন, ভিক্খৱে, ইমং সিক্খাপদং উদ্দিসেয্যাথ –
২৮৪. ‘‘যো পন ভিক্খু ওতিণ্ণো ৱিপৰিণতেন চিত্তেন মাতুগামং দুট্ঠুল্লাহি ৱাচাহি ওভাসেয্য যথা তং যুৱা যুৱতিং মেথুনুপসংহিতাহি, সঙ্ঘাদিসেসো’’তি.
২৮৫. যো পনাতি যো যাদিসো…পে… ভিক্খূতি…পে… অযং ইমস্মিং অত্থে অধিপ্পেতো ভিক্খূতি.
ওতিণ্ণো নাম সাৰত্তো অপেক্খৱা পটিবদ্ধচিত্তো.
ৱিপৰিণতন্তি ৰত্তম্পি চিত্তং ৱিপৰিণতং, দুট্ঠম্পি চিত্তং ৱিপৰিণতং মূড়্হম্পি চিত্তং ৱিপৰিণতং. অপিচ, ৰত্তং চিত্তং ইমস্মিং অত্থে অধিপ্পেতং ৱিপৰিণতন্তি.
মাতুগামো নাম মনুস্সিত্থী, ন যক্খী, ন পেতী, ন তিৰচ্ছানগতা. ৱিঞ্ঞূ পটিবলা সুভাসিতদুব্ভাসিতং দুট্ঠুল্লাদুট্ঠুল্লং আজানিতুং.
দুট্ঠুল্লা নাম ৱাচা ৱচ্চমগ্গপস্সাৱমগ্গমেথুনধম্মপ্পটিসংযুত্তা ৱাচা.
ওভাসেয্যাতি অজ্ঝাচাৰো ৱুচ্চতি.
যথা তং যুৱা যুৱতিন্তি দহৰো দহৰিং, তৰুণো তৰুণিং, কামভোগী কামভোগিনিং.
মেথুনুপসংহিতাহীতি মেথুনধম্মপ্পটিসংযুত্তাহি.
সঙ্ঘাদিসেসোতি …পে… তেনপি ৱুচ্চতি সঙ্ঘাদিসেসোতি.
দ্ৱে মগ্গে আদিস্স ৱণ্ণম্পি ভণতি, অৱণ্ণম্পি ভণতি, যাচতিপি, আযাচতিপি, পুচ্ছতিপি, পটিপুচ্ছতিপি, আচিক্খতিপি, অনুসাসতিপি, অক্কোসতিপি.
ৱণ্ণং ভণতি নাম দ্ৱে মগ্গে থোমেতি ৱণ্ণেতি পসংসতি.
অৱণ্ণং ভণতি নাম দ্ৱে মগ্গে খুংসেতি ৱম্ভেতি গৰহতি.
যাচতি নাম দেহি মে, অৰহসি মে দাতুন্তি.
আযাচতি নাম কদা তে মাতা পসীদিস্সতি, কদা তে পিতা পসীদিস্সতি, কদা তে দেৱতাযো পসীদিস্সন্তি, কদা [কদা তে (স্যা.)] সুখণো সুলযো সুমুহুত্তো ভৱিস্সতি, কদা তে মেথুনং ধম্মং লভিস্সামীতি.
পুচ্ছতি নাম কথং ত্ৱং সামিকস্স দেসি, কথং জাৰস্স দেসীতি?
পটিপুচ্ছতি নাম এৱং কিৰ ত্ৱং সামিকস্স দেসি, এৱং জাৰস্স দেসীতি.
আচিক্খতি নাম পুট্ঠো ভণতি – ‘‘এৱং দেহি. এৱং দেন্তা সামিকস্স পিযা ভৱিস্সসি মনাপা চা’’তি.
অনুসাসতি নাম অপুট্ঠো ভণতি – ‘‘এৱং দেহি. এৱং দেন্তা সামিকস্স পিযা ভৱিস্সতি মনাপা চা’’তি.
অক্কোসতি নাম অনিমিত্তাসি, নিমিত্তমত্তাসি, অলোহিতাসি, ধুৱলোহিতাসি, ধুৱচোড়াসি, পগ্ঘৰন্তীসি, সিখৰণীসি, ইত্থিপণ্ডকাসি, ৱেপুৰিসিকাসি, সম্ভিন্নাসি, উভতোব্যঞ্জনাসীতি.
২৮৬. ইত্থী চ হোতি ইত্থিসঞ্ঞী সাৰত্তো চ. ভিক্খু চ নং ইত্থিযা ৱচ্চমগ্গং পস্সাৱমগ্গং আদিস্স ৱণ্ণম্পি ভণতি অৱণ্ণম্পি ভণতি যাচতিপি আযাচতিপি পুচ্ছতিপি পটিপুচ্ছতিপি আচিক্খতিপি অনুসাসতিপি অক্কোসতিপি, আপত্তি সঙ্ঘাদিসেসস্স…পে….
দ্ৱে ইত্থিযো দ্ৱিন্নং ইত্থীনং ইত্থিসঞ্ঞী সাৰত্তো চ. ভিক্খু চ নং দ্ৱিন্নং ইত্থীনং ৱচ্চমগ্গং পস্সাৱমগ্গং আদিস্স ৱণ্ণম্পি ভণতি অৱণ্ণংপি ভণতি…পে… অক্কোসতিপি, আপত্তি দ্ৱিন্নং সঙ্ঘাদিসেসানং…পে….
ইত্থী চ পণ্ডকো চ উভিন্নং ইত্থিসঞ্ঞী সাৰত্তো চ. ভিক্খু চ নং উভিন্নং ৱচ্চমগ্গং পস্সাৱমগ্গং আদিস্স ৱণ্ণম্পি ভণতি অৱণ্ণম্পি ভণতি…পে… অক্কোসতিপি, আপত্তি সঙ্ঘাদিসেসেন দুক্কটস্স…পে….
ইত্থী চ হোতি ইত্থিসঞ্ঞী সাৰত্তো চ. ভিক্খু চ নং ইত্থিযা ৱচ্চমগ্গং পস্সাৱমগ্গং ঠপেত্ৱা অধক্খকং উব্ভজাণুমণ্ডলং আদিস্স ৱণ্ণম্পি ভণতি অৱণ্ণম্পি ভণতি…পে… অক্কোসতিপি, আপত্তি থুল্লচ্চযস্স…পে….
দ্ৱে ইত্থিযো দ্ৱিন্নং ইত্থীনং ইত্থিসঞ্ঞী সাৰত্তো চ. ভিক্খু চ নং দ্ৱিন্নং ইত্থীনং ৱচ্চমগ্গং পস্সাৱমগ্গং ঠপেত্ৱা অধক্খকং উব্ভজাণুমণ্ডলং আদিস্স ৱণ্ণম্পি ভণতি অৱণ্ণম্পি ভণতি…পে… অক্কোসতিপি, আপত্তি দ্ৱিন্নং থুল্লচ্চযানং…পে….
ইত্থী চ পণ্ডকো চ উভিন্নং ইত্থিসঞ্ঞী সাৰত্তো চ. ভিক্খু চ নং উভিন্নং ৱচ্চমগ্গং পস্সাৱমগ্গং ঠপেত্ৱা অধক্খকং উব্ভজাণুমণ্ডলং আদিস্স ৱণ্ণম্পি ভণতি অৱণ্ণম্পি ভণতি…পে… অক্কোসতিপি, আপত্তি থুল্লচ্চযেন দুক্কটস্স…পে….
ইত্থী চ হোতি ইত্থিসঞ্ঞী সাৰত্তো চ. ভিক্খু চ নং ইত্থিযা উব্ভক্খকং অধোজাণুমণ্ডলং আদিস্স ৱণ্ণম্পি ভণতি অৱণ্ণম্পি ভণতি…পে… অক্কোসতিপি, আপত্তি দুক্কটস্স…পে….
দ্ৱে ইত্থিযো দ্ৱিন্নং ইত্থীনং ইত্থিসঞ্ঞী সাৰত্তো চ. ভিক্খু চ নং দ্ৱিন্নং ইত্থীনং উব্ভক্খকং অধোজাণুমণ্ডলং আদিস্স ৱণ্ণম্পি ভণতি অৱণ্ণম্পি ভণতি…পে… অক্কোসতিপি, আপত্তি দ্ৱিন্নং দুক্কটানং…পে….
ইত্থী চ পণ্ডকো চ উভিন্নং ইত্থিসঞ্ঞী সাৰত্তো চ. ভিক্খু চ নং উভিন্নং উব্ভক্খকং অধোজাণুমণ্ডলং আদিস্স ৱণ্ণম্পি ভণতি অৱণ্ণম্পি ভণতি…পে… অক্কোসতিপি, আপত্তি দ্ৱিন্নং দুক্কটানং…পে….
ইত্থী চ হোতি ইত্থিসঞ্ঞী সাৰত্তো চ. ভিক্খু চ নং ইত্থিযা কাযপটিবদ্ধং আদিস্স ৱণ্ণম্পি ভণতি অৱণ্ণম্পি ভণতি…পে… অক্কোসতিপি, আপত্তি দুক্কটস্স…পে….
দ্ৱে ইত্থিযো দ্ৱিন্নং ইত্থীনং ইত্থিসঞ্ঞী সাৰত্তো চ. ভিক্খু চ নং দ্ৱিন্নং ইত্থীনং কাযপটিবদ্ধং আদিস্স ৱণ্ণম্পি ভণতি অৱণ্ণম্পি ভণতি…পে… অক্কোসতিপি, আপত্তি দ্ৱিন্নং দুক্কটানং…পে….
ইত্থী চ পণ্ডকো চ উভিন্নং ইত্থিসঞ্ঞী সাৰত্তো চ. ভিক্খু চ নং উভিন্নং কাযপটিবদ্ধং আদিস্স ৱণ্ণম্পি ভণতি অৱণ্ণম্পি ভণতি…পে… অক্কোসতিপি, আপত্তি দ্ৱিন্নং দুক্কটানং…পে….
২৮৭. অনাপত্তি অত্থপুৰেক্খাৰস্স, ধম্মপুৰেক্খাৰস্স, অনুসাসনিপুৰেক্খাৰস্স, উম্মত্তকস্স, আদিকম্মিকস্সাতি.
ৱিনীতৱত্থুউদ্দানগাথা
লোহিতং কক্কসাকিণ্ণং, খৰং দীঘঞ্চ ৱাপিতং;
কচ্চি সংসীদতি মগ্গো, সদ্ধা দানেন কম্মুনাতি.
ৱিনীতৱত্থু
২৮৮. তেন খো পন সমযেন অঞ্ঞতৰা ইত্থী নৱৰত্তং কম্বলং পাৰুতা হোতি. অঞ্ঞতৰো ভিক্খু সাৰত্তো তং ইত্থিং এতদৱোচ – ‘‘লোহিতং খো তে, ভগিনী’’তি. সা ন পটিৱিজানি. ‘‘আমায্য, নৱৰত্তো কম্বলো’’তি. তস্স কুক্কুচ্চং অহোসি ‘‘ভগৱতা সিক্খাপদং পঞ্ঞত্তং, কচ্চি নু খো অহং সঙ্ঘাদিসেসং আপত্তিং আপন্নো’’তি? ভগৱতো এতমত্থং আৰোচেসি. ‘‘অনাপত্তি, ভিক্খু, সঙ্ঘাদিসেসস্স; আপত্তি দুক্কটস্সা’’তি.
তেন খো পন সমযেন অঞ্ঞতৰা ইত্থী খৰকম্বলং পাৰুতা হোতি. অঞ্ঞতৰো ভিক্খু সাৰত্তো তং ইত্থিং এতদৱোচ – ‘‘কক্কসলোমং খো তে, ভগিনী’’তি. সা ন পটিৱিজানি. ‘‘আমায্য, খৰকম্বলকো’’তি. তস্স কুক্কুচ্চং অহোসি…পে… ‘‘অনাপত্তি, ভিক্খু, সঙ্ঘাদিসেসস্স; আপত্তি দুক্কটস্সা’’তি.
তেন খো পন সমযেন অঞ্ঞতৰা ইত্থী নৱাৱুতং কম্বলং পাৰুতা হোতি. অঞ্ঞতৰো ভিক্খু সাৰত্তো তং ইত্থিং এতদৱোচ – ‘‘আকিণ্ণলোমং খো তে, ভগিনী’’তি. সা ন পটিৱিজানি. ‘‘আমায্য, নৱাৱুতো কম্বলো’’তি. তস্স কুক্কুচ্চং অহোসি…পে… ‘‘অনাপত্তি, ভিক্খু, সঙ্ঘাদিসেসস্স; আপত্তি দুক্কটস্সা’’তি.
তেন খো পন সমযেন অঞ্ঞতৰা ইত্থী খৰকম্বলং পাৰুতা হোতি. অঞ্ঞতৰো ভিক্খু সাৰত্তো তং ইত্থিং এতদৱোচ – ‘‘খৰলোমং খো তে, ভগিনী’’তি. সা ন পটিৱিজানি. ‘‘আমায্য, খৰকম্বলকো’’তি. তস্স কুক্কুচ্চং অহোসি…পে… ‘‘অনাপত্তি, ভিক্খু, সঙ্ঘাদিসেসস্স; আপত্তি দুক্কটস্সা’’তি.
তেন খো পন সমযেন অঞ্ঞতৰা ইত্থী পাৱাৰং [দীঘপাৱাৰং (স্যা.)] পাৰুতা হোতি. অঞ্ঞতৰো ভিক্খু সাৰত্তো তং ইত্থিং এতদৱোচ – ‘‘দীঘলোমং খো তে, ভগিনী’’তি. সা ন পটিৱিজানি. ‘‘আমায্য, পাৱাৰো’’ [দীঘপাৱাৰো (স্যা.)] তি. তস্স কুক্কুচ্চং অহোসি…পে… ‘‘অনাপত্তি, ভিক্খু, সঙ্ঘাদিসেসস্স; আপত্তি দুক্কটস্সা’’তি.
২৮৯. তেন খো পন সমযেন অঞ্ঞতৰা ইত্থী খেত্তং ৱপাপেত্ৱা আগচ্ছতি. অঞ্ঞতৰো ভিক্খু সাৰত্তো তং ইত্থিং এতদৱোচ – ‘‘ৱাপিতং খো তে, ভগিনী’’তি? সা ন পটিৱিজানি. ‘‘আমায্য, নো চ খো পটিৱুত্ত’’ন্তি. তস্স কুক্কুচ্চং অহোসি…পে… ‘‘অনাপত্তি, ভিক্খু, সঙ্ঘাদিসেসস্স; আপত্তি দুক্কটস্সা’’তি.
তেন খো পন সমযেন অঞ্ঞতৰো ভিক্খু পৰিব্বাজিকং পটিপথে পস্সিত্ৱা সাৰত্তো তং পৰিব্বাজিকং এতদৱোচ – ‘‘কচ্চি, ভগিনি, মগ্গো সংসীদতী’’তি? সা ন পটিৱিজানি. ‘‘আম ভিক্খু, পটিপজ্জিস্সসী’’তি. তস্স কুক্কুচ্চং অহোসি…পে… ‘‘অনাপত্তি, ভিক্খু, সঙ্ঘাদিসেসস্স; আপত্তি থুল্লচ্চযস্সা’’তি.
তেন খো পন সমযেন অঞ্ঞতৰো ভিক্খু সাৰত্তো অঞ্ঞতৰং ইত্থিং এতদৱোচ – ‘‘সদ্ধাসি ত্ৱং, ভগিনি. অপিচ, যং সামিকস্স দেসি তং নাম্হাকং দেসী’’তি. ‘‘কিং, ভন্তে’’তি? ‘‘মেথুনধম্ম’’ন্তি. তস্স কুক্কুচ্চং অহোসি…পে… ‘‘আপত্তিং ত্ৱং, ভিক্খু, আপন্নো সঙ্ঘাদিসেস’’ন্তি.
তেন খো পন সমযেন অঞ্ঞতৰো ভিক্খু সাৰত্তো অঞ্ঞতৰং ইত্থিং এতদৱোচ – ‘‘সদ্ধাসি ত্ৱং, ভগিনি. অপিচ, যং অগ্গদানং তং নাম্হাকং দেসী’’তি. ‘‘কিং, ভন্তে, অগ্গদান’’ন্তি? ‘‘মেথুনধম্ম’’ন্তি. তস্স কুক্কুচ্চং অহোসি…পে… ‘‘আপত্তিং ত্ৱং, ভিক্খু, আপন্নো সঙ্ঘাদিসেস’’ন্তি.
তেন খো পন সমযেন অঞ্ঞতৰা ইত্থী কম্মং কৰোতি. অঞ্ঞতৰো ভিক্খু সাৰত্তো তং ইত্থিং এতদৱোচ – ‘‘তিট্ঠ, ভগিনি, অহং কৰিস্সামীতি…পে… নিসীদ, ভগিনি, অহং কৰিস্সামীতি…পে… নিপজ্জ, ভগিনি, অহং কৰিস্সামী’’তি. সা ন পটিৱিজানি. তস্স কুক্কুচ্চং অহোসি…পে… ‘‘অনাপত্তি, ভিক্খু, সঙ্ঘাদিসেসস্স; আপত্তি দুক্কটস্সা’’তি.
দুট্ঠুল্লৱাচাসিক্খাপদং নিট্ঠিতং ততিযং.