১. পঠমপাৰাজিকং

৬৫৬. তেন সমযেন বুদ্ধো ভগৱা সাৱত্থিযং ৱিহৰতি জেতৱনে অনাথপিণ্ডিকস্স আৰামে. তেন খো পন সমযেন সাড়্হো মিগাৰনত্তা ভিক্খুনিসঙ্ঘস্স ৱিহাৰং কত্তুকামো হোতি. অথ খো সাড়্হো মিগাৰনত্তা ভিক্খুনিযো উপসঙ্কমিত্ৱা এতদৱোচ – ‘‘ইচ্ছামহং, অয্যে, ভিক্খুনিসঙ্ঘস্স ৱিহাৰং কাতুং. দেথ মে নৱকম্মিকং ভিক্খুনি’’ন্তি. তেন খো পন সমযেন চতস্সো ভগিনিযো ভিক্খুনীসু পব্বজিতা হোন্তি – নন্দা, নন্দৱতী, সুন্দৰীনন্দা, থুল্লনন্দাতি. তাসু সুন্দৰীনন্দা ভিক্খুনী তৰুণপব্বজিতা অভিৰূপা হোতি দস্সনীযা পাসাদিকা পণ্ডিতা ব্যত্তা মেধাৱিনী দক্খা অনলসা, তত্ৰুপাযায ৱীমংসায সমন্নাগতা, অলং কাতুং অলং সংৱিধাতুং. অথ খো ভিক্খুনিসঙ্ঘো সুন্দৰীনন্দং ভিক্খুনিং সম্মন্নিত্ৱা সাড়্হস্স মিগাৰনত্তুনো নৱকম্মিকং অদাসি. তেন খো পন সমযেন সুন্দৰীনন্দা ভিক্খুনী সাড়্হস্স মিগাৰনত্তুনো নিৱেসনং অভিক্খণং গচ্ছতি – ‘‘ৱাসিং দেথ, পৰসুং [ফৰসুং (স্যা. ক.)] দেথ, কুঠাৰিং [কুধাৰিং (ক.)] দেথ, কুদ্দালং দেথ, নিখাদনং দেথা’’তি. সাড়্হোপি মিগাৰনত্তা ভিক্খুনুপস্সযং অভিক্খণং গচ্ছতি কতাকতং জানিতুং. তে অভিণ্হদস্সনেন পটিবদ্ধচিত্তা অহেসুং.

অথ খো সাড়্হো মিগাৰনত্তা সুন্দৰীনন্দং ভিক্খুনিং দূসেতুং ওকাসং অলভমানো এতদেৱত্থায ভিক্খুনিসঙ্ঘস্স ভত্তং অকাসি. অথ খো সাড়্হো মিগাৰনত্তা ভত্তগ্গে আসনং পঞ্ঞপেন্তো – ‘‘এত্তকা ভিক্খুনিযো অয্যায সুন্দৰীনন্দায ৱুড্ঢতৰা’’তি একমন্তং আসনং পঞ্ঞপেসি ‘‘এত্তকা নৱকতৰা’’তি – একমন্তং আসনং পঞ্ঞপেসি. পটিচ্ছন্নে ওকাসে নিকূটে সুন্দৰীনন্দায ভিক্খুনিযা আসনং পঞ্ঞপেসি, যথা থেৰা ভিক্খুনিযো জানেয্যুং – ‘‘নৱকানং ভিক্খুনীনং সন্তিকে নিসিন্না’’তি; নৱকাপি ভিক্খুনিযো জানেয্যুং – ‘‘থেৰানং ভিক্খুনীনং সন্তিকে নিসিন্না’’তি. অথ খো সাড়্হো মিগাৰনত্তা ভিক্খুনিসঙ্ঘস্স কালং আৰোচাপেসি – ‘‘কালো, অয্যে, নিট্ঠিতং ভত্ত’’ন্তি. সুন্দৰীনন্দা ভিক্খুনী সল্লক্খেত্ৱা – ‘‘ন বহুকতো সাড়্হো মিগাৰনত্তা ভিক্খুনিসঙ্ঘস্স ভত্তং অকাসি; মং সো দূসেতুকামো. সচাহং গমিস্সামি ৱিস্সৰো মে ভৱিস্সতী’’তি, অন্তেৱাসিনিং ভিক্খুনিং আণাপেসি – ‘‘গচ্ছ মে পিণ্ডপাতং নীহৰ. যো চে মং পুচ্ছতি, ‘গিলানা’তি পটিৱেদেহী’’তি. ‘‘এৱং, অয্যে’’তি খো সা ভিক্খুনী সুন্দৰীনন্দায ভিক্খুনিযা পচ্চস্সোসি.

তেন খো পন সমযেন সাড়্হো মিগাৰনত্তা বহিদ্ৱাৰকোট্ঠকে ঠিতো হোতি সুন্দৰীনন্দং ভিক্খুনিং পটিপুচ্ছন্তো – ‘‘কহং, অয্যে, অয্যা সুন্দৰীনন্দা? কহং, অয্যে, অয্যা সুন্দৰীনন্দা’’তি? এৱং ৱুত্তে সুন্দৰীনন্দায ভিক্খুনিযা অন্তেৱাসিনী ভিক্খুনী সাড়্হং মিগাৰনত্তাৰং এতদৱোচ – ‘‘গিলানাৱুসো; পিণ্ডপাতং নীহৰিস্সামী’’তি. অথ খো সাড়্হো মিগাৰনত্তা – ‘‘যম্পাহং অত্থায [যংপাহং (স্যা.)] ভিক্খুনিসঙ্ঘস্স ভত্তং অকাসিং অয্যায সুন্দৰীনন্দায কাৰণা’’তি মনুস্সে আণাপেত্ৱা – ‘‘ভিক্খুনিসঙ্ঘং ভত্তেন পৰিৱিসথা’’তি ৱত্ৱা যেন ভিক্খুনুপস্সযো তেনুপসঙ্কমি. তেন খো পন সমযেন সুন্দৰীনন্দা ভিক্খুনী বহাৰামকোট্ঠকে ঠিতা হোতি সাড়্হং মিগাৰনত্তাৰং পতিমানেন্তী. অদ্দসা খো সুন্দৰীনন্দা ভিক্খুনী সাড়্হং মিগাৰনত্তাৰং দূৰতোৱ আগচ্ছন্তং. দিস্ৱান উপস্সযং পৱিসিত্ৱা সসীসং পাৰুপিত্ৱা মঞ্চকে নিপজ্জি. অথ খো সাড়্হো মিগাৰনত্তা যেন সুন্দৰীনন্দা ভিক্খুনী তেনুপসঙ্কমি; উপসঙ্কমিত্ৱা সুন্দৰীনন্দং ভিক্খুনিং এতদৱোচ – ‘‘কিং তে, অয্যে, অফাসু, কিস্স নিপন্নাসী’’তি? ‘‘এৱঞ্হেতং, আৱুসো, হোতি যা অনিচ্ছন্তং ইচ্ছতী’’তি. ‘‘ক্যাহং তং, অয্যে, ন ইচ্ছিস্সামি? অপি চাহং ওকাসং ন লভামি তং দূসেতু’’ন্তি. অৱস্সুতো অৱস্সুতায সুন্দৰীনন্দায ভিক্খুনিযা কাযসংসগ্গং সমাপজ্জি.

তেন খো পন সমযেন অঞ্ঞতৰা ভিক্খুনী জৰাদুব্বলা চৰণগিলানা সুন্দৰীনন্দায ভিক্খুনিযা অৱিদূৰে নিপন্না হোতি. অদ্দসা খো সা ভিক্খুনী সাড়্হং মিগাৰনত্তাৰং অৱস্সুতং অৱস্সুতায সুন্দৰীনন্দায ভিক্খুনিযা কাযসংসগ্গং সমাপজ্জন্তং. দিস্ৱান উজ্ঝাযতি খিয্যতি ৱিপাচেতি – ‘‘কথঞ্হি নাম অয্যা সুন্দৰীনন্দা অৱস্সুতা অৱস্সুতস্স পুৰিসপুগ্গলস্স কাযসংসগ্গং সাদিযিস্সতী’’তি! অথ খো সা ভিক্খুনী ভিক্খুনীনং এতমত্থং আৰোচেসি. যা তা ভিক্খুনিযো অপ্পিচ্ছা সন্তুট্ঠা লজ্জিনিযো কুক্কুচ্চিকা সিক্খাকামা তা উজ্ঝাযন্তি খিয্যন্তি ৱিপাচেন্তি – ‘‘কথঞ্হি নাম অয্যা সুন্দৰীনন্দা অৱস্সুতা অৱস্সুতস্স পুৰিসপুগ্গলস্স কাযসংসগ্গং সাদিযিস্সতী’’তি! অথ খো তা ভিক্খুনিযো ভিক্খূনং এতমত্থং আৰোচেসুং. যে তে ভিক্খূ অপ্পিচ্ছা সন্তুট্ঠা লজ্জিনো কুক্কুচ্চকা সিক্খাকামা তে উজ্ঝাযন্তি খিয্যন্তি ৱিপাচেন্তি – ‘‘কথঞ্হি নাম সুন্দৰীনন্দা ভিক্খুনী অৱস্সুতা অৱস্সুতস্স পুৰিসপুগ্গলস্স কাযসংসগ্গং সাদিযিস্সতী’’তি!

অথ খো তে ভিক্খূ সুন্দৰীনন্দং ভিক্খুনিং অনেকপৰিযাযেন ৱিগৰহিত্ৱা ভগৱতো এতমত্থং আৰোচেসুং. অথ খো ভগৱা এতস্মিং নিদানে এতস্মিং পকৰণে ভিক্খুসঙ্ঘং সন্নিপাতাপেত্ৱা ভিক্খূ পটিপুচ্ছি – ‘‘সচ্চং কিৰ, ভিক্খৱে, সুন্দৰীনন্দা ভিক্খুনী অৱস্সুতা অৱস্সুতস্স পুৰিসপুগ্গলস্স কাযসংসগ্গং সাদিযতী’’তি [সাদিযীতি (ক.)]? ‘‘সচ্চং, ভগৱা’’তি. ৱিগৰহি বুদ্ধো ভগৱা – ‘‘অননুচ্ছৱিকং, ভিক্খৱে, সুন্দৰীনন্দায ভিক্খুনিযা অননুলোমিকং অপ্পতিৰূপং অস্সামণকং অকপ্পিযং অকৰণীযং. কথঞ্হি নাম, ভিক্খৱে, সুন্দৰীনন্দা ভিক্খুনী অৱস্সুতা অৱস্সুতস্স পুৰিসপুগ্গলস্স কাযসংসগ্গং সাদিযিস্সতি! নেতং, ভিক্খৱে, অপ্পসন্নানং ৱা পসাদায পসন্নানং ৱা ভিয্যোভাৱায. অথ খ্ৱেতং, ভিক্খৱে, অপ্পসন্নানঞ্চেৱ অপ্পসাদায পসন্নানঞ্চ একচ্চানং অঞ্ঞথত্তাযা’’তি. অথ খো ভগৱা সুন্দৰীনন্দং ভিক্খুনিং অনেকপৰিযাযেন ৱিগৰহিত্ৱা দুব্ভৰতায দুপ্পোসতায মহিচ্ছতায অসন্তুট্ঠিতায [অসন্তুট্ঠতায (স্যা.), অসন্তুট্ঠিযা (ক.)] সঙ্গণিকায কোসজ্জস্স অৱণ্ণং ভাসিত্ৱা, অনেকপৰিযাযেন সুভৰতায সুপোসতায অপ্পিচ্ছস্স সন্তুট্ঠস্স [সন্তুট্ঠিযা (ক.)] সল্লেখস্স ধুতস্স পাসাদিকস্স অপচযস্স ৱীৰিযাৰম্ভস্স ৱণ্ণং ভাসিত্ৱা, ভিক্খূনং তদনুচ্ছৱিকং তদনুলোমিকং ধম্মিং কথং কত্ৱা ভিক্খূ আমন্তেসি – ‘‘তেন হি, ভিক্খৱে, ভিক্খুনীনং সিক্খাপদং পঞ্ঞপেস্সামি দস অত্থৱসে পটিচ্চ – সঙ্ঘসুট্ঠুতায, সঙ্ঘফাসুতায, দুম্মঙ্কূনং ভিক্খুনীনং নিগ্গহায, পেসলানং ভিক্খুনীনং ফাসুৱিহাৰায, দিট্ঠধম্মিকানং আসৱানং সংৱৰায, সম্পৰাযিকানং আসৱানং পটিঘাতায, অপ্পসন্নানং পসাদায, পসন্নানং ভিয্যোভাৱায, সদ্ধম্মট্ঠিতিযা ৱিনযানুগ্গহায. এৱঞ্চ পন, ভিক্খৱে, ভিক্খুনিযো ইমং সিক্খাপদং উদ্দিসন্তু –

৬৫৭. ‘‘যা পন ভিক্খুনী অৱস্সুতা অৱস্সুতস্স পুৰিসপুগ্গলস্স অধক্খকং উব্ভজাণুমণ্ডলং আমসনং ৱা পৰামসনং ৱা গহণং ৱা ছুপনং ৱা পটিপীড়নং ৱা সাদিযেয্য, অযম্পি পাৰাজিকা হোতি অসংৱাসা উব্ভজাণুমণ্ডলিকা’’তি.

৬৫৮. যা পনাতি যা যাদিসা যথাযুত্তা যথাজচ্চা যথানামা যথাগোত্তা যথাসীলা যথাৱিহাৰিনী যথাগোচৰা থেৰা ৱা নৱা ৱা মজ্ঝিমা ৱা, এসা ৱুচ্চতি যা পনাতি.

ভিক্খুনীতি ভিক্খিকাতি ভিক্খুনী; ভিক্খাচৰিযং অজ্ঝুপগতাতি ভিক্খুনী; ভিন্নপটধৰাতি ভিক্খুনী; সমঞ্ঞায ভিক্খুনী; পটিঞ্ঞায ভিক্খুনী; এহি ভিক্খুনীতি ভিক্খুনী; তীহি সৰণগমনেহি উপসম্পন্নাতি ভিক্খুনী; ভদ্ৰা ভিক্খুনী; সাৰা ভিক্খুনী; সেখা ভিক্খুনী; অসেখা ভিক্খুনী; সমগ্গেন উভতোসঙ্ঘেন ঞত্তিচতুত্থেন কম্মেন অকুপ্পেন ঠানাৰহেন উপসম্পন্নাতি ভিক্খুনী. তত্ৰ যাযং ভিক্খুনী সমগ্গেন উভতোসঙ্ঘেন ঞত্তিচতুত্থেন কম্মেন অকুপ্পেন ঠানাৰহেন উপসম্পন্না, অযং ইমস্মিং অত্থে অধিপ্পেতা ভিক্খুনীতি.

অৱস্সুতা নাম সাৰত্তা অপেক্খৱতী পটিবদ্ধচিত্তা.

অৱস্সুতো নাম সাৰত্তো অপেক্খৱা পটিবদ্ধচিত্তো.

পুৰিসপুগ্গলো নাম মনুস্সপুৰিসো ন যক্খো ন পেতো ন তিৰচ্ছানগতো ৱিঞ্ঞূ পটিবলো কাযসংসগ্গং সমাপজ্জিতুং.

অধক্খকন্তি হেট্ঠক্খকং.

উব্ভজাণুমণ্ডলন্তি উপৰিজাণুমণ্ডলং.

আমসনং নাম আমট্ঠমত্তং.

পৰামসনং নাম ইতোচিতো চ সঞ্চোপনং.

গহণং নাম গহিতমত্তং.

ছুপনং নাম ফুট্ঠমত্তং.

পটিপীড়নং ৱা সাদিযেয্যাতি অঙ্গং গহেত্ৱা নিপ্পীড়নং সাদিযতি.

অযম্পীতি পুৰিমাযো উপাদায ৱুচ্চতি.

পাৰাজিকা হোতীতি সেয্যথাপি নাম পুৰিসো সীসচ্ছিন্নো অভব্বো তেন সৰীৰবন্ধনেন জীৱিতুং, এৱমেৱ ভিক্খুনী অৱস্সুতা অৱস্সুতস্স পুৰিসপুগ্গলস্স অধক্খকং উব্ভজাণুমণ্ডলং আমসনং ৱা পৰামসনং ৱা গহণং ৱা ছুপনং ৱা পটিপীড়নং ৱা সাদিযন্তী অস্সমণী হোতি অসক্যধীতা. তেন ৱুচ্চতি পাৰাজিকা হোতীতি.

অসংৱাসাতি সংৱাসো নাম এককম্মং একুদ্দেসো সমসিক্খতা, এসো সংৱাসো নাম. সো তায সদ্ধিং নত্থি, তেন ৱুচ্চতি অসংৱাসাতি.

৬৫৯. উভতোঅৱস্সুতে অধক্খকং উব্ভজাণুমণ্ডলং কাযেন কাযং আমসতি, আপত্তি পাৰাজিকস্স. কাযেন কাযপটিবদ্ধং আমসতি, আপত্তি থুল্লচ্চযস্স. কাযপটিবদ্ধেন কাযং আমসতি, আপত্তি থুল্লচ্চযস্স. কাযপটিবদ্ধেন কাযপটিবদ্ধং আমসতি, আপত্তি দুক্কটস্স.

নিস্সগ্গিযেন কাযং আমসতি, আপত্তি দুক্কটস্স. নিস্সগ্গিযেন কাযপটিবদ্ধং আমসতি, আপত্তি দুক্কটস্স. নিস্সগ্গিযেন নিস্সগ্গিযং আমসতি, আপত্তি দুক্কটস্স.

উব্ভক্খকং অধোজাণুমণ্ডলং কাযেন কাযং আমসতি, আপত্তি থুল্লচ্চযস্স. কাযেন কাযপটিবদ্ধং আমসতি, আপত্তি দুক্কটস্স. কাযপটিবদ্ধেন কাযং আমসতি, আপত্তি দুক্কটস্স. কাযপটিবদ্ধেন কাযপটিবদ্ধং আমসতি, আপত্তি দুক্কটস্স.

নিস্সগ্গিযেন কাযং আমসতি, আপত্তি দুক্কটস্স. নিস্সগ্গিযেন কাযপটিবদ্ধং আমসতি, আপত্তি দুক্কটস্স. নিস্সগ্গিযেন নিস্সগ্গিযং আমসতি, আপত্তি দুক্কটস্স.

৬৬০. একতোঅৱস্সুতে অধক্খকং উব্ভজাণুমণ্ডলং কাযেন কাযং আমসতি, আপত্তি থুল্লচ্চযস্স. কাযেন কাযপটিবদ্ধং আমসতি, আপত্তি দুক্কটস্স. কাযপটিবদ্ধেন কাযং আমসতি, আপত্তি দুক্কটস্স. কাযপটিবদ্ধেন কাযপটিবদ্ধং আমসতি, আপত্তি দুক্কটস্স.

নিস্সগ্গিযেন কাযং আমসতি, আপত্তি দুক্কটস্স. নিস্সগ্গিযেন কাযপটিবদ্ধং আমসতি, আপত্তি দুক্কটস্স. নিস্সগ্গিযেন নিস্সগ্গিযং আমসতি, আপত্তি দুক্কটস্স.

উব্ভক্খকং অধোজাণুমণ্ডলং কাযেন কাযং আমসতি, আপত্তি দুক্কটস্স. কাযেন কাযপটিবদ্ধং আমসতি, আপত্তি দুক্কটস্স. কাযপটিবদ্ধেন কাযং আমসতি, আপত্তি দুক্কটস্স. কাযপটিবদ্ধেন কাযপটিবদ্ধং আমসতি, আপত্তি দুক্কটস্স.

নিস্সগ্গিযেন কাযং আমসতি, আপত্তি দুক্কটস্স. নিস্সগ্গিযেন কাযপটিবদ্ধং আমসতি, আপত্তি দুক্কটস্স. নিস্সগ্গিযেন নিস্সগ্গিযং আমসতি, আপত্তি দুক্কটস্স.

৬৬১. উভতোঅৱস্সুতে যক্খস্স ৱা পেতস্স ৱা পণ্ডকস্স ৱা তিৰচ্ছানগতমনুস্সৱিগ্গহস্স ৱা অধক্খকং উব্ভজাণুমণ্ডলং কাযেন কাযং আমসতি, আপত্তি থুল্লচ্চযস্স. কাযেন কাযপটিবদ্ধং আমসতি, আপত্তি দুক্কটস্স. কাযপটিবদ্ধেন কাযং আমসতি, আপত্তি দুক্কটস্স. কাযপটিবদ্ধেন কাযপটিবদ্ধং আমসতি, আপত্তি দুক্কটস্স.

নিস্সগ্গিযেন কাযং আমসতি, আপত্তি দুক্কটস্স. নিস্সগ্গিযেন কাযপটিবদ্ধং আমসতি, আপত্তি দুক্কটস্স. নিস্সগ্গিযেন নিস্সগ্গিযং আমসতি, আপত্তি দুক্কটস্স.

উব্ভক্খকং অধোজাণুমণ্ডলং কাযেন কাযং আমসতি, আপত্তি দুক্কটস্স. কাযেন কাযপটিবদ্ধং আমসতি, আপত্তি দুক্কটস্স. কাযপটিবদ্ধেন কাযং আমসতি, আপত্তি দুক্কটস্স. কাযপটিবদ্ধেন কাযপটিবদ্ধং আমসতি, আপত্তি দুক্কটস্স.

নিস্সগ্গিযেন কাযং আমসতি, আপত্তি দুক্কটস্স. নিস্সগ্গিযেন কাযপটিবদ্ধং আমসতি, আপত্তি দুক্কটস্স. নিস্সগ্গিযেন নিস্সগ্গিযং আমসতি, আপত্তি দুক্কটস্স.

৬৬২. একতোঅৱস্সুতে অধক্খকং উব্ভজাণুমণ্ডলং কাযেন কাযং আমসতি, আপত্তি দুক্কটস্স. কাযেন কাযপটিবদ্ধং আমসতি, আপত্তি দুক্কটস্স. কাযপটিবদ্ধেন কাযং আমসতি, আপত্তি দুক্কটস্স. কাযপটিবদ্ধেন কাযপটিবদ্ধং আমসতি, আপত্তি দুক্কটস্স.

নিস্সগ্গিযেন কাযং আমসতি, আপত্তি দুক্কটস্স. নিস্সগ্গিযেন কাযপটিবদ্ধং আমসতি, আপত্তি দুক্কটস্স. নিস্সগ্গিযেন নিস্সগ্গিযং আমসতি, আপত্তি দুক্কটস্স.

উব্ভক্খকং অধোজাণুমণ্ডলং কাযেন কাযং আমসতি, আপত্তি দুক্কটস্স. কাযেন কাযপটিবদ্ধং আমসতি, আপত্তি দুক্কটস্স. কাযপটিবদ্ধেন কাযং আমসতি, আপত্তি দুক্কটস্স. কাযপটিবদ্ধেন কাযপটিবদ্ধং আমসতি, আপত্তি দুক্কটস্স.

নিস্সগ্গিযেন কাযং আমসতি, আপত্তি দুক্কটস্স. নিস্সগ্গিযেন কাযপটিবদ্ধং আমসতি, আপত্তি দুক্কটস্স. নিস্সগ্গিযেন নিস্সগ্গিযং আমসতি, আপত্তি দুক্কটস্স.

৬৬৩. অনাপত্তি অসঞ্চিচ্চ, অস্সতিযা, অজানন্তিযা, অসাদিযন্তিযা, উম্মত্তিকায, খিত্তচিত্তায, ৱেদনাট্টায, আদিকম্মিকাযাতি.

পঠমপাৰাজিকং সমত্তং [ভিক্খুনিৱিভঙ্গে সিক্খাপদগণনা ভিক্খূহি§অসাধাৰণৱসেন পকাসিতাতি ৱেদিতব্বা].