১৭৭. লিচ্ছৱীৱত্থু

২৮৯. [দী. নি. ২.১৬১ আদযো] অস্সোসুং খো ৱেসালিকা লিচ্ছৱী – ভগৱা কিৰ কোটিগামং অনুপ্পত্তোতি. অথ খো ৱেসালিকা লিচ্ছৱী ভদ্ৰানি ভদ্ৰানি যানানি যোজাপেত্ৱা ভদ্ৰং ভদ্ৰং যানং অভিৰুহিত্ৱা ভদ্ৰেহি ভদ্ৰেহি যানেহি ৱেসালিযা নিয্যাসুং ভগৱন্তং দস্সনায. অপ্পেকচ্চে লিচ্ছৱী নীলা হোন্তি নীলৱণ্ণা নীলৱত্থা নীলালঙ্কাৰা, অপ্পেকচ্চে লিচ্ছৱী পীতা হোন্তি পীতৱণ্ণা পীতৱত্থা পীতালঙ্কাৰা, অপ্পেকচ্চে লিচ্ছৱী লোহিতা হোন্তি লোহিতৱণ্ণা লোহিতৱত্থা লোহিতালঙ্কাৰা, অপ্পেকচ্চে লিচ্ছৱী ওদাতা হোন্তি ওদাতৱণ্ণা ওদাতৱত্থা ওদাতালঙ্কাৰা. অথ খো অম্বপালী গণিকা দহৰানং দহৰানং লিচ্ছৱীনং ঈসায ঈসং যুগেন যুগং চক্কেন চক্কং অক্খেন অক্খং পটিৱট্টেসি [পটিৱত্তেসি (ক.)]. অথ খো তে লিচ্ছৱী অম্বপালিং গণিকং এতদৱোচুং – ‘‘কিস্স, জে অম্বপালি, দহৰানং দহৰানং [অম্হাকং দহৰানং দহৰানং (সী. স্যা.)] লিচ্ছৱীনং ঈসায ঈসং যুগেন যুগং চক্কেন চক্কং অক্খেন অক্খং পটিৱট্টেসী’’তি? ‘‘তথা হি পন মযা, অয্যপুত্তা, স্ৱাতনায বুদ্ধপ্পমুখো ভিক্খুসঙ্ঘো নিমন্তিতো’’তি. ‘‘দেহি, জে অম্বপালি, অম্হাকং এতং ভত্তং সতসহস্সেনা’’তি. ‘‘সচেপি মে, অয্যপুত্তা, ৱেসালিং সাহাৰং দজ্জেয্যাথ, নেৱ দজ্জাহং তং ভত্ত’’ন্তি. অথ খো তে লিচ্ছৱী অঙ্গুলিং ফোটেসুং – ‘‘জিতম্হা ৱত, ভো, অম্বকায, পৰাজিতম্হ ৱত, ভো, অম্বকাযা’’তি. অথ খো তে লিচ্ছৱী যেন ভগৱা তেনুপসঙ্কমিংসু. অদ্দসা খো ভগৱা তে লিচ্ছৱী দূৰতোৱ আগচ্ছন্তে, দিস্ৱান ভিক্খূ আমন্তেসি – ‘‘যেহি, ভিক্খৱে, ভিক্খূহি দেৱা তাৱতিংসা অদিট্ঠপুব্বা, ওলোকেথ, ভিক্খৱে, লিচ্ছৱীপৰিসং; অপলোকেথ, ভিক্খৱে, লিচ্ছৱীপৰিসং; উপসংহৰথ, ভিক্খৱে, লিচ্ছৱীপৰিসং তাৱতিংসপৰিস’’ন্তি. অথ খো তে লিচ্ছৱী যাৱতিকা যানস্স ভূমি, যানেন গন্ত্ৱা যানা পচ্চোৰোহিত্ৱা পত্তিকাৱ যেন ভগৱা তেনুপসঙ্কমিংসু; উপসঙ্কমিত্ৱা ভগৱন্তং অভিৱাদেত্ৱা একমন্তং নিসীদিংসু. একমন্তং নিসিন্নে খো তে লিচ্ছৱী ভগৱা ধম্মিযা কথায সন্দস্সেসি সমাদপেসি সমুত্তেজেসি সম্পহংসেসি. অথ খো তে লিচ্ছৱী, ভগৱতা ধম্মিযা কথায সন্দস্সিতা সমাদপিতা সমুত্তেজিতা সম্পহংসিতা ভগৱন্তং এতদৱোচুং – ‘‘অধিৱাসেতু নো, ভন্তে, ভগৱা স্ৱাতনায ভত্তং সদ্ধিং ভিক্খুসঙ্ঘেনা’’তি. ‘‘অধিৱুট্ঠোম্হি, লিচ্ছৱী, স্ৱাতনায অম্বপালিযা গণিকায ভত্ত’’ন্তি. অথ খো তে লিচ্ছৱী অঙ্গুলিং ফোটেসুং – ‘‘জিতম্হ ৱত, ভো, অম্বকায, পৰাজিতম্হ ৱত, ভো, অম্বকাযা’’তি. অথ খো তে লিচ্ছৱী ভগৱতো ভাসিতং অভিনন্দিত্ৱা অনুমোদিত্ৱা উট্ঠাযাসনা ভগৱন্তং অভিৱাদেত্ৱা পদক্খিণং কত্ৱা পক্কমিংসু.

অথ খো ভগৱা কোটিগামে যথাভিৰন্তং ৱিহৰিত্ৱা [মহাপৰিনিব্বানসুত্তে অনুসন্ধি অঞ্ঞথা আগতো] যেন নাতিকা [নাদিকা (সী. স্যা.)] তেনুপসঙ্কমি. তত্ৰ সুদং ভগৱা নাতিকে ৱিহৰতি গিঞ্জকাৱসথে. অথ খো অম্বপালী গণিকা তস্সা ৰত্তিযা অচ্চযেন সকে আৰামে পণীতং খাদনীযং ভোজনীযং পটিযাদাপেত্ৱা ভগৱতো কালং আৰোচাপেসি – ‘‘কালো, ভন্তে, নিট্ঠিতং ভত্ত’’ন্তি. অথ খো ভগৱা পুব্বণ্হসমযং নিৱাসেত্ৱা পত্তচীৱৰমাদায যেন অম্বপালিযা গণিকায পৰিৱেসনা তেনুপসঙ্কমি; উপসঙ্কমিত্ৱা পঞ্ঞত্তে আসনে নিসীদি সদ্ধিং ভিক্খুসঙ্ঘেন. অথ খো অম্বপালী গণিকা বুদ্ধপ্পমুখং ভিক্খুসঙ্ঘং পণীতেন খাদনীযেন ভোজনীযেন সহত্থা সন্তপ্পেত্ৱা সম্পৱাৰেত্ৱা ভগৱন্তং ভুত্তাৱিং ওনীতপত্তপাণিং একমন্তং নিসীদি. একমন্তং নিসিন্না খো অম্বপালী গণিকা ভগৱন্তং এতদৱোচ – ‘‘ইমাহং, ভন্তে, অম্বৱনং বুদ্ধপ্পমুখস্স ভিক্খুসঙ্ঘস্স দম্মী’’তি. পটিগ্গহেসি ভগৱা আৰামং. অথ খো ভগৱা অম্বপালিং গণিকং ধম্মিযা কথায সন্দস্সেত্ৱা সমাদপেত্ৱা সমুত্তেজেত্ৱা সম্পহংসেত্ৱা উট্ঠাযাসনা যেন মহাৱনং তেনুপসঙ্কমি. তত্ৰ সুদং ভগৱা ৱেসালিযং ৱিহৰতি মহাৱনে কূটাগাৰসালাযং.

লিচ্ছৱীৱত্থু নিট্ঠিতং.

লিচ্ছৱিভাণৱাৰো নিট্ঠিতো ততিযো.