১৫১. অজ্ঝাৰামে উপাহনপটিক্খেপো

২৪৮. তেন খো পন সমযেন ভগৱা অজ্ঝোকাসে অনুপাহনো চঙ্কমতি. সত্থা অনুপাহনো চঙ্কমতীতি, থেৰাপি ভিক্খূ অনুপাহনা চঙ্কমন্তি. ছব্বগ্গিযা ভিক্খূ, সত্থৰি অনুপাহনে চঙ্কমমানে, থেৰেসুপি ভিক্খূসু অনুপাহনেসু চঙ্কমমানেসু, সউপাহনা চঙ্কমন্তি. যে তে ভিক্খূ অপ্পিচ্ছা…পে… তে উজ্ঝাযন্তি খিয্যন্তি ৱিপাচেন্তি – ‘‘কথঞ্হি নাম ছব্বগ্গিযা ভিক্খূ, সত্থৰি অনুপাহনে চঙ্কমমানে, থেৰেসুপি ভিক্খূসু অনুপাহনেসু চঙ্কমমানেসু, সউপাহনা চঙ্কমিস্সন্তী’’তি. অথ খো তে ভিক্খূ ভগৱতো এতমত্থং আৰোচেসুং…পে… ‘‘সচ্চং কিৰ, ভিক্খৱে, ছব্বগ্গিযা ভিক্খূ, সত্থৰি অনুপাহনে চঙ্কমমানে, থেৰেসুপি ভিক্খূসু অনুপাহনেসু চঙ্কমমানেসু, সউপাহনা চঙ্কমন্তী’’তি? ‘‘সচ্চং, ভগৱা’’তি. ৱিগৰহি বুদ্ধো ভগৱা…পে… ‘‘কথঞ্হি নাম তে, ভিক্খৱে, মোঘপুৰিসা, সত্থৰি অনুপাহনে চঙ্কমমানে, থেৰেসুপি ভিক্খূসু অনুপাহনেসু চঙ্কমমানেসু, সউপাহনা চঙ্কমিস্সন্তি. ইমে হি নাম, ভিক্খৱে, গিহী ওদাতৱত্থৱসনকা অভিজীৱনিকস্স সিপ্পস্স কাৰণা আচৰিযেসু সগাৰৱা সপ্পতিস্সা সভাগৱুত্তিকা ৱিহৰিস্সন্তি. ইধ খো তং, ভিক্খৱে, সোভেথ, যং তুম্হে এৱং স্ৱাক্খাতে ধম্মৱিনযে পব্বজিতা সমানা আচৰিযেসু আচৰিযমত্তেসু উপজ্ঝাযেসু উপজ্ঝাযমত্তেসু অগাৰৱা অপ্পতিস্সা অসভাগৱুত্তিকা [সগাৰৱা সগ্গতিস্সা সভাগৱুত্তিকা (ক.)] ৱিহৰেয্যাথ. নেতং, ভিক্খৱে, অপ্পসন্নানং ৱা পসাদায…পে… ৱিগৰহিত্ৱা…পে… ধম্মিং কথং কত্ৱা ভিক্খূ আমন্তেসি – ‘‘ন, ভিক্খৱে, আচৰিযেসু আচৰিযমত্তেসু উপজ্ঝাযেসু উপজ্ঝাযমত্তেসু অনুপাহনেসু চঙ্কমমানেসু সউপাহনেন চঙ্কমিতব্বং. যো চঙ্কমেয্য, আপত্তি দুক্কটস্স. ন চ, ভিক্খৱে, অজ্ঝাৰামে উপাহনা ধাৰেতব্বা. যো ধাৰেয্য, আপত্তি দুক্কটস্সা’’তি.

২৪৯. তেন খো পন সমযেন অঞ্ঞতৰস্স ভিক্খুনো পাদখিলাবাধো হোতি. তং ভিক্খূ পৰিগ্গহেত্ৱা উচ্চাৰম্পি পস্সাৱম্পি নিক্খামেন্তি. অদ্দসা খো ভগৱা সেনাসনচাৰিকং আহিণ্ডন্তো তে ভিক্খূ তং ভিক্খুং পৰিগ্গহেত্ৱা উচ্চাৰম্পি পস্সাৱম্পি নিক্খামেন্তে, দিস্ৱান যেন তে ভিক্খূ তেনুপসঙ্কমি, উপসঙ্কমিত্ৱা তে ভিক্খূ এতদৱোচ – ‘‘কিং ইমস্স, ভিক্খৱে, ভিক্খুনো আবাধো’’তি? ‘‘ইমস্স, ভন্তে, আযস্মতো পাদখিলাবাধো; ইমং মযং পৰিগ্গহেত্ৱা উচ্চাৰম্পি পস্সাৱম্পি নিক্খামেমা’’তি. অথ খো ভগৱা এতস্মিং নিদানে এতস্মিং পকৰণে ধম্মিং কথং কত্ৱা ভিক্খূ আমন্তেসি – ‘‘অনুজানামি, ভিক্খৱে, যস্স পাদা ৱা দুক্খা, পাদা ৱা ফলিতা, পাদখিলো ৱা আবাধো [পাদখিলাবাধো ৱা (স্যা.)] উপাহনং ধাৰেতু’’ন্তি.

তেন খো পন সমযেন ভিক্খূ অধোতেহি পাদেহি মঞ্চম্পি পীঠম্পি অভিৰুহন্তি; চীৱৰম্পি সেনাসনম্পি দুস্সতি. ভগৱতো এতমত্থং আৰোচেসুং. অনুজানামি, ভিক্খৱে, ‘ইদানি মঞ্চং ৱা পীঠং ৱা অভিৰুহিস্সামী’’তি উপাহনং ধাৰেতুন্তি.

তেন খো পন সমযেন ভিক্খূ ৰত্তিযা উপোসথগ্গম্পি সন্নিসজ্জম্পি গচ্ছন্তা অন্ধকাৰে খাণুম্পি কণ্টকম্পি অক্কমন্তি; পাদা দুক্খা হোন্তি. ভগৱতো এতমত্থং আৰোচেসুং. অনুজানামি, ভিক্খৱে, অজ্ঝাৰামে উপাহনং ধাৰেতুং, উক্কং, পদীপং, কত্তৰদণ্ডন্তি.

অজ্ঝাৰামে উপাহনপটিক্খেপো নিট্ঠিতো.