১. পণ্ণত্তিৱাৰো

উদ্দেসৱাৰৱণ্ণনা

১-১৬. যথা মূলযমকে কুসলাদিধম্মা দেসিতাতি কুসলাকুসলাব্যাকতা ধম্মা কুসলকুসলমূলাদিৱিভাগতো মূলযমকে যমকৱসেন যথা দেসিতা. অঞ্ঞথাতি কুসলকুসলমূলাদিৱিভাগতো অঞ্ঞথা, খন্ধাদিৱসেনাতি অত্থো.

উদ্দেসৱাৰৱণ্ণনা নিট্ঠিতা.

২. পৱত্তিৱাৰৱণ্ণনা

৩৩-৩৪. তং পন কম্মসমুট্ঠানাদিৰূপং অগ্গহেত্ৱা. কেচীতি ধম্মসিৰিত্থেৰং সন্ধাযাহ. সো হি ‘‘চিত্তসমুট্ঠানৰূপৱসেন ৱুত্ত’’ন্তি অট্ঠকথং আহৰিত্ৱা ‘‘ইমস্মিং পঞ্হে কম্মসমুট্ঠানাদিৰূপঞ্চ লব্ভতী’’তি অৱোচ. তথা চ ৱত্ৱা পটিলোমপাড়িং দস্সেত্ৱা ‘‘চিত্তসমুট্ঠানৰূপমেৱ ইধাধিপ্পেতং. কম্মসমুট্ঠানাদিৰূপে ন ৱিধানং, নাপি পটিসেধো’’তি আহ. তথাতি যথা ৱুত্তপ্পকাৰে পাঠে চিত্তসমুট্ঠানৰূপমেৱ অধিপ্পেতং, তথা এত্থাপীতি অত্থো. নোতি ৱুত্তন্তি ৱদন্তীতি সম্বন্ধো. তং পনেতন্তি যথা উদ্ধটস্স পাঠস্স অত্থৱচনং, এৱং ন সক্কা ৱত্তুং. কস্মাতি আহ ‘‘চিত্তস্স ভঙ্গক্খণে…পে… পটিসেধসিদ্ধিতো’’তি. স্ৱাযং পটিসেধো হেট্ঠা দস্সিতোযেৱাতি অধিপ্পাযো.

যে চ ৱদন্তীতি এত্থ যে চাতি ৱজিৰবুদ্ধিত্থেৰং সন্ধাযাহ. সো হি ‘‘সোতাপত্তিমগ্গক্খণে’’তিআদিনা পটিসম্ভিদামগ্গপাড়িং আহৰিত্ৱা ‘‘যথা তত্থ সতিপি কম্মজাদিৰূপে ঠপেত্ৱা চিত্তসমুট্ঠানৰূপন্তি চিত্তপটিবদ্ধত্তা চিত্তজৰূপমেৱ ঠপেতব্বভাৱেন উদ্ধটং, এৱমিধাপি চিত্তজৰূপমেৱ কথিত’’ন্তি ৱদতি. তঞ্চ নেসং ৱচনং তথা ন হোতি, যথা তেহি উদাহটং, ৱিসমোযং উপঞ্ঞাসোতি অত্থো. যথা চ তং তথা ন হোতি, তং দস্সেতুং ‘‘যেসঞ্হী’’তিআদি ৱুত্তং. তেসন্তি কম্মজাদীনং. তস্সাতি মগ্গস্স. তেতি অব্যাকতা, যে উপ্পাদনিৰোধৱন্তো. অৱিজ্জমানেসু চ উপ্পাদনিৰোধেসু নিব্বানস্স ৱিয.

সন্নিট্ঠানেন গহিতেসু পুগ্গলেসু. তেসু হি কেচি অকুসলাব্যাকতচিত্তানং উপ্পাদক্খণসমঙ্গিনো, কেচি অব্যাকতচিত্তস্স, কেচি কুসলাব্যাকতচিত্তস্স, তেসু পুৰিমা দ্ৱে পঠমকোট্ঠাসেন সঙ্গহিতা তস্স কুসলুপ্পত্তিপটিসেধপৰত্তা, তে পন ভৱৱসেন ৱিভজিত্ৱা ৱত্তব্বাতি দস্সেন্তো ‘‘পঞ্চৱোকাৰে’’তিআদিমাহ. এৱন্তি যথাৱুত্তনযেন. সব্বত্থাতি সব্বপঞ্হেসু.

৭৯. ততোতি একাৱজ্জনৱীথিতো. পুৰিমতৰজৱনৱীথি যায ৱুট্ঠানগামিনী সঙ্গহিতা, তত্থ উপ্পন্নস্সপি চিত্তস্স. কুসলানাগতভাৱপৰিযোসানেনাতি কুসলধম্মানং অনাগতভাৱস্স পৰিযোসানভূতেন অগ্গমগ্গানন্তৰপচ্চযত্তেন দীপিতং হোতি সমানলক্খণং সব্বং. কেন? তায এৱ সমানলক্খণতায. এস নযোতি যথা কুসলানুপ্পাদো কুসলানাগতভাৱস্স পৰিযোসানভূততো ৱুত্তপৰিচ্ছেদতো ওৰম্পি লব্ভতীতি সো যথাৱুত্তপৰিচ্ছেদো লক্খণমত্তন্তি স্ৱাযং নযো দস্সিতো. এস নযো অকুসলাতীতভাৱস্স আদিম্হি ‘‘দুতিযে অকুসলে’’তি ৱুত্তট্ঠানে, অব্যাকতাতীতভাৱস্স আদিম্হি ‘‘দুতিযে চিত্তে’’তি ৱুত্তট্ঠানেপীতি যোজনা. ইদানি ‘‘এস নযো’’তি যথাৱুত্তমতিদেসং ‘‘যথা হী’’তিআদিনা পাকটতৰং কৰোতি. ভাৱনাপহানানি দস্সিতানি হোন্তি ‘‘অগ্গমগ্গসমঙ্গী কুসলঞ্চ ধম্মং ভাৱেতি, অকুসলঞ্চ পজহতী’’তি. ইধাতি ইমস্মিং পৱত্তিৱাৰে. তং তন্তি অকুসলাতীততাদি কুসলানাগততাদি চ. তেন তেনাতি ‘‘দুতিযে অকুসলে অগ্গমগ্গসমঙ্গী’’তি এৱমাদিনা অন্তেন চ.

১০০. পটিসন্ধিচিত্ততোতি ইদং মৰিযাদগ্গহণং, ন অভিৱিধিগ্গহণং, যতো ‘‘সোড়সম’’ন্তি আহ. অভিৱিধিগ্গহণমেৱ ৱা সোড়সচিত্তক্খণাযুকমেৱ ৰূপন্তি ইমস্মিং পক্খে অধিপ্পেতে পটিক্খিত্তোৱাযং ৱাদোতি দস্সেন্তো ‘‘ততো পৰম্পি ৱা’’তি আহ. অযঞ্চ ৱিচাৰো হেট্ঠা দস্সিতো এৱ. ন ততো ওৰন্তি ৱিঞ্ঞাযতি ততো ওৰং অকুসলনিৰোধসমকালং অব্যাকতনিৰোধস্স অসম্ভৱতো.

পৱত্তিৱাৰৱণ্ণনা নিট্ঠিতা.

ধম্মযমকৱণ্ণনা নিট্ঠিতা.

১০. ইন্দ্ৰিযযমকং