৪. পুৰাণচীৱৰসিক্খাপদৱণ্ণনা

৫০৩. চতুত্থে ভত্তৱিস্সগ্গন্তি পাড়িপদস্স ভত্তকিচ্চন্তি অত্থো ৱেদিতব্বো, ‘‘ভত্তসংৱিধান’’ন্তিপি কেচি. তত্থ নাম ত্ৱন্তি ইমস্সপি সো নাম ত্ৱন্তি অত্থো ৱেদিতব্বো, ‘‘তায নাম ত্ৱ’’ন্তি কেচি.

৫০৫. পিতা চ মাতা চ পিতৰো, পিতূনং পিতৰো পিতামহা, তেসংযেৱ যুগো পিতামহযুগো, তস্মা যাৱ সত্তমা পিতামহযুগা পিতামহদ্ৱন্দাতি এৱমেত্থ অত্থো দট্ঠব্বো. এৱঞ্হি পিতামহগ্গহণেনেৱ মাতামহোপি গহিতোতি. ‘‘যাৱ সত্তমা পিতামহযুগা’’তি ৱচনতো হেট্ঠা চ উদ্ধঞ্চ অট্ঠমযুগো ঞাতি নাম ন হোতি. দেসনামুখমেৱ চেতন্তি পিতামহযুগাতি পিতামহ-গ্গহণং দেসনামুখং পিতামহীমাতামহীআদীনম্পি অধিপ্পেতত্তা. পিতু মাতা পিতামহী. মাতু পিতা মাতামহো. মাতু মাতা মাতামহী. এত্থ কিঞ্চাপি পঞ্চসতসাকিযানীনং ৱসেন ভিক্খুভাৱে ঠত্ৱা পৰিৱত্তলিঙ্গায ভিক্খুনিযা চ ৱসেন একতোউপসম্পন্না ভিক্খুনী লব্ভতি, তথাপি পকতিনিযামেনেৱ দস্সেতুং ‘‘ভিক্খুনী নাম উভতোসঙ্ঘে উপসম্পন্না’’তি ৱুত্তং. ‘‘কপ্পং কত্ৱাতি ৱচনতো দিন্নকপ্পমেৱ পাচিত্তিযং জনেতী’’তি ৱদন্তি. ‘‘পুৰাণচীৱৰং নাম সকিং নিৱত্থম্পি সকিং পাৰুতম্পী’’তি ইদং নিদস্সনমত্তন্তি আহ ‘‘অন্তমসো পৰিভোগসীসেনা’’তিআদি. ‘‘কাযেন ফুসিত্ৱা পৰিভোগোযেৱ পৰিভোগো নামা’’তি কুৰুন্দিযং অধিপ্পাযো.

৫০৬. কাযৱিকাৰং কত্ৱাতি ইদং যাৱ ‘‘ওৰতো ঠপেতী’’তি পদং, তাৱ সব্বপদেসু সম্বন্ধিতব্বং. যথা সা ‘‘ধোৱাপেতুকামো অয’’ন্তি জানাতি, এৱং কাযৱিকাৰং কত্ৱাতি অত্থো. ‘‘কাযৱিকাৰং কত্ৱা’’তি ৱচনতো কাযৱাচাহি কঞ্চি ৱিকাৰং অকত্ৱা হত্থেন হত্থে দেন্তস্সপি অনাপত্তি. অন্তোদ্ৱাদসহত্থে ওকাসেতি ইদং ৱিসেসনং যথাসম্ভৱং যোজেতব্বং. তথা হি হত্থেন হত্থে দেন্তস্স পাদমূলে চ ঠপেত্ৱা দেন্তস্স ‘‘অন্তোদ্ৱাদসহত্থে ওকাসে’’তি ইদং ৱত্তব্বন্তি নত্থি অঞ্ঞথা অসম্ভৱতো. সতি হি সম্ভৱে ব্যভিচাৰে চ ৱিসেসনং সাত্থকং হোতি. উপৰি ‘‘খিপতী’’তিআদীনি পন সন্ধায ইদং ৱিসেসনং ৱুত্তং, তস্মা অন্তোদ্ৱাদসহত্থে ওকাসে ঠত্ৱা উপৰি খিপন্তস্স অঞ্ঞস্স হত্থে পেসেন্তস্স চ আপত্তি. উপচাৰং পন মুঞ্চিত্ৱা কাযৱাচাহি ৱিকাৰং কত্ৱা আণাপেন্তস্সপি অনাপত্তি. উপচাৰেতি অন্তোদ্ৱাদসহত্থমেৱ ওকাসং ৱদতি. উপচাৰং মুঞ্চিত্ৱাতি দ্ৱাদসহত্থূপচাৰং মুঞ্চিত্ৱা.

একেন ৱত্থুনাতি পঠমং কত্ৱা নিট্ঠাপিতং সন্ধায ৱুত্তং. ৰজনে অনাপত্তীতি ৰজনং পচ্চাসীসন্তস্সপি ‘‘ধোৱিত্ৱা আনেহী’’তি ৱুত্তত্তা অনাপত্তি অনাণত্তিযা কতত্তা. ‘‘অৱুত্তা ধোৱতী’’তি ইমিনা ‘‘অৱুত্তা ৰজতি, অৱুত্তা আকোটেতী’’তি ইদম্পি ৱুত্তমেৱ হোতীতি আহ – ‘‘অৱুত্তা ধোৱতীতি ইমিনা লক্খণেন অনাপত্তী’’তি. সম্বহুলা আপত্তিযো আপজ্জতীতি পাচিত্তিযেন সদ্ধিং দ্ৱে দুক্কটানি আপজ্জতি. যথাৱত্থুকমেৱাতি নিস্সগ্গিযমেৱাতি অত্থো. পঞ্চ সতানি পৰিমাণমেতাসন্তি পঞ্চসতা.

৫০৭. চীৱৰং ধোৱাতি…পে… আণাপেন্তস্সাতি এত্থ তায ধোৱনং পচ্চাসীসন্তস্সপি অনাপত্তি. পুৰাণচীৱৰতা, উপচাৰে ঠত্ৱা অঞ্ঞাতিকায ভিক্খুনিযা আণাপনং, তস্সা ধোৱনাদীনি চাতি ইমানেত্থ তীণি অঙ্গানি.

পুৰাণচীৱৰসিক্খাপদৱণ্ণনা নিট্ঠিতা.