৪. অত্তকামপাৰিচৰিযসিক্খাপদৱণ্ণনা

২৯০. চতুত্থে পৰেহি পত্তে পাতিযমানানং ভিক্খাপিণ্ডানং পাতো সন্নিপাতোতি পিণ্ডপাতোতি ভিক্খাহাৰো ৱুচ্চতি, তংসদিসতায অঞ্ঞোপি যো কোচি ভিক্খাচৰিযং ৱিনা ভিক্খূহি লদ্ধো পিণ্ডপাতোত্ৱেৱ ৱুচ্চতি. পতি এতি এতস্মাতি পচ্চযোতি আহ ‘‘পতিকৰণট্ঠেন পচ্চযো’’তি. ৰোগদুক্খানং ৱা পটিপক্খভাৱেন অযতি পৱত্ততীতি পচ্চযো. সপ্পাযস্সাতি হিতস্স. নগৰপৰিক্খাৰেহীতি নগৰং পৰিৱাৰেত্ৱা ৰক্খণকেহি. ৰাজূনং গেহপৰিক্খেপো পৰিখা উদ্দাপো পাকাৰো এসিকা পলিঘো অট্টোতি ইমে সত্ত নগৰপৰিক্খাৰাতি ৱদন্তি. সেতপৰিক্খাৰোতি ৱিসুদ্ধিসীলালঙ্কাৰো. অৰিযমগ্গো হি ইধ ‘‘ৰথো’’তি অধিপ্পেতো, তস্স চ সম্মাৱাচাদযো অলঙ্কাৰট্ঠেন ‘‘পৰিক্খাৰা’’তি ৱুত্তা. চক্কৱীৰিযোতি ৱীৰিযচক্কো. জীৱিতপৰিক্খাৰাতি জীৱিতস্স পৱত্তিকাৰণানি. সমুদানেতব্বাতি সম্মা উদ্ধং আনেতব্বা পৰিযেসিতব্বা.

২৯১. উপচাৰেতি যত্থ ঠিতো ৱিঞ্ঞাপেতুং সক্কোতি, তাদিসে ঠানে. কামো চেৱ হেতু চ পাৰিচৰিযা চ অত্থোতি পাড়িযং ‘‘অত্তনো কামং, অত্তনো হেতুং, অত্তনো অধিপ্পাযং, অত্তনো পাৰিচৰিয’’ন্তি (পাৰা. ২৯২) ৱুত্তেসু ইমেসু চতূসু পদেসু কামো, হেতু, পাৰিচৰিযা চ অট্ঠকথাযং ৱুত্তে পঠমে অত্থৱিকপ্পে ৱিগ্গহৱাক্যাধিপ্পাযসূচনতো অত্থো. সেসন্তি অধিপ্পাযপদমেকং. ব্যঞ্জনন্তি ব্যঞ্জনমত্তং, পঠমৱিকপ্পানুপযোগিতায ৱচনমত্তন্তি অত্থো. দুতিযে অত্থৱিকপ্পেপি এসেৱ নযো.

যথাৱুত্তমেৱ অত্থং পদভাজনেন সংসন্দিত্ৱা দস্সেতুং ‘‘অত্তনো কামং অত্তনো হেতুং অত্তনো পাৰিচৰিযন্তি হি ৱুত্তে জানিস্সন্তি পণ্ডিতা’’তিআদি আৰদ্ধং. ইদং ৱুত্তং হোতি – ‘‘অত্তনো হেতু’’ন্তি ৱুত্তে অত্তনো অত্থাযাতি অযমত্থো ৱিঞ্ঞাযতি, ‘‘অত্তনো কামং অত্তনো পাৰিচৰিয’’ন্তি ৱুত্তে কামেন পাৰিচৰিযাতি অযমত্থো ৱিঞ্ঞাযতি. তস্মা ইমেহি তীহি পদেহি অত্তনো অত্থায কামেন পাৰিচৰিযা অত্তকামপাৰিচৰিযাতি ইমং অত্থৱিকপ্পং ৱিঞ্ঞূ জানিস্সন্তি. ‘‘অত্তনো অধিপ্পায’’ন্তি ৱুত্তে পন অধিপ্পায-সদ্দস্স কামিত-সদ্দেন সমানত্থভাৱতো অত্তনা অধিপ্পেতকামিতট্ঠেন অত্তকামপাৰিচৰিযাতি ইমমত্থং ৱিকপ্পং ৱিঞ্ঞূ জানিস্সন্তি.

এতদগ্গন্তি এসা অগ্গা. দুট্ঠুল্লৱাচাসিক্খাপদেপি (পাৰা. ২৮৫) কামং ‘‘যাচতিপি আযাচতিপী’’তি এৱং মেথুনযাচনং আগতং, তং পন দুট্ঠুল্লৱাচস্সাদৰাগৱসেন ৱুত্তং, ইধ পন অত্তনো মেথুনস্সাদৰাগৱসেনাতি অযং ৱিসেসো.

ৱিনীতৱত্থূসু ‘‘অগ্গদানং দেহী’’তি ইদং অত্তনো অত্থায ৱুত্তং, দুট্ঠুল্লৱাচাসিক্খাপদে পন পৰত্থাযপি ৱুত্তে সীসং এতীতি ৱেদিতব্বং. সুভগাতি ইস্সৰিযাদীহি সুন্দৰেহি ভগেহি সমন্নাগতা. মনুস্সিত্থী, তথাসঞ্ঞিতা, অত্তকামপাৰিচৰিযায ৰাগো, তেন কামপাৰিচৰিযযাচনং, তঙ্খণৱিজাননন্তি ইমানেত্থ পঞ্চ অঙ্গানি.

অত্তকামপাৰিচৰিযসিক্খাপদৱণ্ণনা নিট্ঠিতা.