৮. ৱিভঙ্গসুত্তৱণ্ণনা

৮. একেন পৰিযাযেন অট্ঠঙ্গিকমগ্গং ৱিভজিত্ৱাতি ‘‘সম্মাদিট্ঠী’’তিআদিনা একেন পৰিযাযেন অৰিযং অট্ঠঙ্গিকং মগ্গং ৱিভাগেন দস্সেত্ৱা ‘‘কতমা চ, ভিক্খৱে, সম্মাদিট্ঠী’’তিআদিনা পুন অপৰেন পৰিযাযেন ৱিভজিতুকামো. উগ্গহধাৰণপৰিচযঞাণানিপি সৱনঞাণে এৱ অৱৰোধং গচ্ছন্তীতি ‘‘সৱনসম্মসনপটিৱেধপচ্চৱেক্খণৱসেনা’’তি ৱুত্তং.

কম্মট্ঠানাভিনিৱেসোতি কম্মট্ঠানপটিপত্তি. পুৰিমানি দ্ৱে সচ্চানি উগ্গণ্হিত্ৱাতি সম্বন্ধো. ইট্ঠং কন্তং মনাপন্তি নিৰোধমগ্গেসু নিন্নভাৱং দস্সেতি, ন অভিনন্দনং, তন্নিন্নভাৱো এৱ চ তত্থ কম্মকৰণং দট্ঠব্বং. একেনেৱাকাৰেন সচ্চানং পটিৱেধনিমিত্ততা, সো এৱ অভিমুখভাৱো তেসং সমাগমোতি একাভিসমযো.

অস্সাতি ঞাণস্স, যোগিনো ৱা. এত্থ চ কেচি ‘‘লোকিযঞাণম্পি পটিৱেধো সব্বস্স যাথাৱবোধভাৱতো’’তি ৱদন্তি. ননু উগ্গহাদিপটিৱেধো চ পটিৱেধোৱ, ন চ সো লোকুত্তৰোতি? তং ন, কেৱলেন পটিৱেধ-সদ্দেন উগ্গহাদিপটিৱেধানং অৱচনীযত্তা, পটিৱেধনিমিত্তত্তা ৱা উগ্গহাদিৱসেন পৱত্তং দুক্খাদীসু পুব্বভাগে ঞাণং ‘‘পটিৱেধো’’তি ৱুচ্চতি, ন পটিৱেধত্তা, পটিৱেধভূতমেৱ পন ঞাণং উজুকং পটিৱেধোতি ৱত্তব্বতং অৰহতি. কিচ্চতোতি পৰিঞ্ঞাদিকিচ্চতো. আৰম্মণপটিৱেধোতি সচ্ছিকিৰিযাপটিৱেধমাহ. কিচ্চতোতি অসম্মোহপটিৱেধং. উগ্গহাদীহি সচ্চস্স পৰিগ্গণ্হনং পৰিগ্গহো.

দুদ্দসত্তাতি অনধিগতঞাণেন যাথাৱসৰসলক্খণতো দট্ঠুং অসক্কুণেয্যত্তা উপ্পত্তিতো পাকটানিপি. তেনাহ ‘‘দুক্খসচ্চং হী’’তিআদি. উভযন্তি পুৰিমং সচ্চদ্ৱযং. পযোগোতি কিৰিযা, ৱাযামো ৱা. তস্স মহন্ততৰস্স ইচ্ছিতব্বতং দুক্কৰতৰতঞ্চ উপমাহি দস্সেতি ‘‘ভৱগ্গগ্গহণত্থ’’ন্তিআদিনা. যথা পুৰিমং সচ্চদ্ৱযং ৱিয কেনচি পৰিযাযেন অপাকটতায পৰমগম্ভীৰত্তা উগ্গহাদিৱসেন পুব্বভাগে পৱত্তিভেদং গহেত্ৱা ‘‘দুক্খে ঞাণ’’ন্তিআদিনা চতুব্বিধং কত্ৱা ৱুত্তং. একমেৱ তং ঞাণং হোতি একাভিসমযৱসেনেৱ পৱত্তনতো.

কামপচ্চনীকট্ঠেনাতি কামানং উজুপচ্চনীকভাৱেন. কামতো নিস্সটভাৱেনাতি কামেহি ৱিসংযুত্তভাৱেন. কামং সম্মসন্তস্সাতি দুৱিধম্পি কামং অনিচ্চাদিতো সম্মসন্তস্স. পজ্জতি পৱত্ততি এতেনাতি পদং, কামস্স পদন্তি কামপদং, কামস্স উপ্পত্তিকাৰণস্স ঘাতো সমুগ্ঘাতো, তং কামপদঘাতং. তেনাহ ‘‘কামৱূপসম’’ন্তি. কামেহি ৱিৱিত্তং কামৱিৱিত্তং. সো এৱ চ নেসং অন্তো সমুচ্ছেদৱিৱেকেতি কত্ৱা তস্মিং সাধেতব্বে উপ্পন্নোতি ৱুত্তং ‘‘কামৱিৱিত্তন্তে উপ্পন্নো’’তি. কামতো নিক্খমতীতি নিক্খমো, সো এৱ নেক্খম্মসঙ্কপ্পো. ইমস্মিঞ্চ নেক্খম্মসঙ্কপ্পস্স সদ্দত্থৱিভাৱেন যথাৱুত্তো কামপচ্চনীকট্ঠাদিকো অত্থনিদ্ধাৰণৱিসেসো অন্তোগধো.

এসেৱ নযোতি ইমিনা ব্যাপাদপচ্চনীকট্ঠেন ৱিহিংসায পচ্চনীকট্ঠেনাতিআদিকং অব্যাপাদাৱিহিংসাসঙ্কপ্পানং অত্থুদ্ধাৰণৱিধিং অতিদিসতি. নেক্খম্মসঙ্কপ্পাদযোতি আদি-সদ্দেন অব্যাপাদঅৱিহিংসাসঙ্কপ্পে এৱ সঙ্গণ্হাতি. কাম…পে… সঞ্ঞানন্তি কামৱিতক্কাদিৱিৰতিসম্পযুত্তানং নেক্খম্মাদিসঞ্ঞানং. নানত্তাতি নানাখণিকত্তা. তীসু ঠানেসূতি তিপ্পকাৰেসু কাৰণেসু. উপ্পন্নস্সাতি উপ্পজ্জনাৰহস্স. ভূমিলদ্ধউপ্পন্নং ইধাধিপ্পেতং. এস নযো ইতো পৰেসুপি. পদচ্ছেদতোতি কাৰণুপচ্ছেদতো. পদন্তি হি উপ্পত্তিকাৰণন্তি ৱুত্তোৱাযমত্থো. অনুপ্পত্তিসাধনৱসেনাতি যথা সঙ্কপ্পো আযতিং নুপ্পজ্জতি, এৱং অনুপ্পত্তিসাধনৱসেন. সম্মাদিট্ঠি ৱিয একোৱ কুসলসঙ্কপ্পো উপ্পজ্জতি.

চতূসু ঠানেসূতি ৱিসংৱাদনাদীসু চতূসু ৱীতিক্কমট্ঠানেসু. পব্বজিতানং মিচ্ছাজীৱো নাম আহাৰনিমিত্তকোতি আহ ‘‘খাদনীযভোজনীযাদীনং অত্থাযা’’তি. সব্বসো অনেসনায পহানং সম্মাআজীৱোতি আহ ‘‘বুদ্ধপ্পসত্থেন আজীৱেনা’’তি. কম্মপথপত্তানং ৱসেন ‘‘সত্তসু ঠানেসূ’’তি ৱুত্তং. অকম্মপথপত্তায হি অনেসনায সো পদঘাতং কৰোতিযেৱ.

তথাৰূপে ৱা আৰম্মণেতি যস্মিং আৰম্মণে ইমস্স পুব্বে কিলেসা ন উপ্পন্না, তস্মিং এৱ. অনুপ্পন্নানন্তি অনুপ্পাদস্সপি পত্থনাৱসেন অনুপ্পন্নানং. ৱীৰিযচ্ছন্দন্তি ৱীৰিযস্স নিব্বত্তেতুকামতাছন্দং. ‘‘ছন্দসম্পযুত্তৱীৰিযঞ্চা’’তি ৱদন্তি. ৱীৰিযমেৱ পন অনুপ্পন্নাকুসলানুপ্পাদনে লব্ভমানছন্দতায ধুৰসম্পগ্গহতায ছন্দপৰিযাযেন ৱুত্তং. তথা হি ৱীৰিযং – ‘‘অনিক্খিত্তছন্দতা অনিক্খিত্তধুৰতা’’তি (ধ. স. ২৬) নিদ্দিট্ঠং. কোসজ্জপক্খে পতিতুং অদত্ৱা চিত্তং পগ্গহিতং কৰোতি. পধানন্তি পধানভূতৱীৰিযং.

উপ্পত্তিপবন্ধৱসেনাতি নিৰন্তৰুপ্পাদনৱসেন. চতূসু ঠানেসু কিচ্চসাধনৱসেনাতি যথাৱুত্তেসু চতূসু ঠানেসু পধানকিচ্চস্স নিপ্ফাদনৱসেন অনুপ্পাদনাদিৱসেন. কিচ্চসাধনৱসেনাতি কাযৱেদনাচিত্তধম্মেসু সুভসুখনিচ্চঅত্তগাহৱিধমনৱসেন অসুভদুক্খানিচ্চানত্তসাধনৱসেন.

অযন্তি যথাৱুত্তো সদিসাসদিসতাৱিসেসো. অস্সাতি মগ্গস্স. এত্থ কথন্তি যদি ৰূপাৱচৰচতুত্থজ্ঝানতো পট্ঠায যাৱ সব্বভৱগ্গা ঝানঙ্গমগ্গঙ্গবোজ্ঝঙ্গানং সদিসতা, এৱং সন্তে ‘‘আৰুপ্পে চতুক্কপঞ্চকজ্ঝানং উপ্পজ্জতি, তঞ্চ লোকুত্তৰ’’ন্তি এত্থ কথং অত্থো গহেতব্বোতি আহ ‘‘এত্থাপী’’তিআদি. তংঝানিকাৱাতি পঠমজ্ঝানাদীসু যং ঝানং মগ্গপটিলাভস্স পাদকভূতং, তংঝানিকাৱ অস্স অৰিযস্স উপৰিপি তযো মগ্গা. এৱন্তি ৱুত্তাকাৰেন. পাদকজ্ঝানমেৱ নিযমেতি আৰুপ্পে চতুক্কপঞ্চকজ্ঝানুপ্পত্তিযং. ৱিপস্সনায আৰম্মণভূতা খন্ধাতি সম্মসিতখন্ধে ৱদন্তি. পুগ্গলজ্ঝাসযো নিযমেতি পাদকসম্মসিতজ্ঝানানং ভেদে. যস্মা সঙ্খাৰুপেক্খাঞাণমেৱ অৰিযমগ্গস্স বোজ্ঝঙ্গাদিৱিসেসং নিযমেতি, ততো দুতিযাদিপাদকজ্ঝানতো উপ্পন্নস্স সঙ্খাৰুপেক্খাঞাণস্স পাদকজ্ঝানাতিক্কন্তানং অঙ্গানং অসমাপজ্জিতুকামতাৱিৰাগভাৱতো ইতৰস্স চ অতব্ভাৱতো তীসুপি ৱাদেসু ৱিপস্সনাৱ নিযমেতীতি ৱেদিতব্বো, তস্মা ৱিপস্সনানিযমেনেৱ হি পঠমৱাদেপি অপাদকজ্ঝানাদিপাদকাপি মগ্গা পঠমজ্ঝানিকা হোন্তি. ইতৰেহি চ পাদকজ্ঝানেহি ৱিপস্সনানিযমেহি তংতংঝানিকাৱ. এৱং সেসৱাদেসু ৱিপস্সনানিযমো যথাসম্ভৱং যোজেতব্বো. দুতিযৱাদে তংতংঝানিকতা সম্মসিতসঙ্খাৰৱিপস্সনানিযমেহি হোতি. তত্ৰ হি ৱিপস্সনা তংতংৱিৰাগভাৱনা ভাৱেতব্বা, ন সোমনস্সসহগতা উপেক্খাসহগতা হুত্ৱা ঝানঙ্গাদিনিযমং মগ্গস্স কৰোতীতি এৱং ৱিপস্সনানিযমো ৱুত্তনযেনেৱ ৱেদিতব্বো. ইমস্মিঞ্চ ৱাদে পাদকসম্মসিতজ্ঝানুপনিস্সযসব্ভাৱে অজ্ঝাসযো একন্তেন হোতীতি ‘‘পুগ্গলজ্ঝাসযো নিযমেতীতি ৱদন্তী’’তি ৱুত্তং, অট্ঠকথাযং পন ৱিসুদ্ধিমগ্গস্স এতিস্সা অট্ঠকথায একসঙ্গহিতত্তা ‘‘তেসং ৱাদৱিনিচ্ছযো…পে… ৱেদিতব্বো’’তি ৱুত্তং. পুব্বভাগেতি ৱিপস্সনাক্খণে.

ৱিভঙ্গসুত্তৱণ্ণনা নিট্ঠিতা.