৪. পঠমদাৰুক্খন্ধোপমসুত্তৱণ্ণনা
২৪১. ৱিলাসমানো ৱিয সাগৰং পত্ৱা. অন্তোসাখোতি গঙ্গায তীৰস্স অন্তো ওনতসাখো. তেমেতীতি তিন্তো হোতি. তিৰিযং পতিতো দণ্ডসেতু ৱিয ঠিতত্তা মহাজনস্স পচ্চযো জাতো, তথা মহন্তভাৱেন গঙ্গাসোতং ওতৰণাদি নত্থি.
অযং হীতি অনন্তৰং ৱুত্তপুগ্গলো. অৰিযমগ্গং ওৰুয্হাতি চতুব্বিধং অৰিযমগ্গৱীথিং ওতৰিত্ৱা. ‘‘চিত্তং নামেত’’ন্তিআদিনা চিন্তেত্ৱা গিহিবন্ধনং ন ৱিস্সজ্জেতীতি সম্বন্ধো. অত্তনো ভজমানকেতি অত্তনো ভজন্তে. জীৱিকত্থায পযুজ্জিতব্বতো পযোগো, খেত্তৱত্থাদি. ততো পযোগতো উট্ঠিতং আযং. কিঞ্চাপি ভিক্খূনং কাযসামগ্গিং দেতি ভিক্খত্থায.
মুণ্ডঘটন্তি ভিন্নোট্ঠং ঘটং. খন্ধেতি অংসে. সঙ্ঘভোগন্তি সঙ্ঘসন্তকং ভোগগামং গন্ত্ৱা. অত্থতো এৱং ৱদন্তীতি তথা অত্থস্স সম্ভৱতো এৱং ৱদন্তা ৱিয হোন্তি. যাগুমত্তকে যাগুন্তি যাগুং পিৱিত্ৱা তায অপৰিপক্কায এৱ অঞ্ঞং যাগুং অজ্ঝোহৰিত্ৱাতি সম্বন্ধো.
কিলেসানুৰঞ্জিতোৱাতি যোনিসোমনসিকাৰস্স অভাৱেন কিলেসানুগতচিত্তো এৱ. অক্খীনি নীহৰিত্ৱাতি কোধৱসেন অক্খিকে কৰোন্তো অক্খীনি নীহৰিত্ৱা ৱিচৰিস্সতি. উদ্ধতো হোতি অৱূপসন্তো.
দিট্ঠিগতিকোতি সাসনিকো এৱং অযোনিসো উম্মুজ্জিত্ৱা সাসনং উদ্ধম্মং উব্বিনযং কত্ৱা দীপেন্তো অৰিট্ঠসদিসো. তেনাহ ‘‘সো হী’’তিআদি. অৰূপভৱে ৰূপং অত্থি, অঞ্ঞথা ততো চুতস্স কুতো ৰূপক্খন্ধস্স সম্ভৱো. অসঞ্ঞীভৱে চিত্তং অত্থীতি এত্থাপি এসেৱ নযো. বহুচিত্তক্খণিকো লোকুত্তৰমগ্গো ‘‘যো ইমে চত্তাৰো সতিপট্ঠানে ভাৱেয্য সত্তৱস্সানী’’তিআদিৱচনতো (দী. নি. ২.৪০৪; ম. নি. ১.১৩৭). অনুসযো চিত্তৱিপ্পযুত্তো, অঞ্ঞথা সাৱজ্জানৱজ্জধম্মানং একজ্ঝং উপ্পত্তি সিযা. তে চ সত্তা সন্ধাৱন্তি সংসৰন্তি, অঞ্ঞথা কম্মফলানং সম্বন্ধো ন সিযাতি. ইতি ৱদন্তো এৱং মিচ্ছাৱাদং পগ্গয্হ ৱদন্তো.
তেমনৰুক্খো ৱিয…পে… দুল্লভধম্মস্সৱনো চ পুগ্গলো সদ্ধাসিনেহেন অতেমনতো. কতৱিনযো সিক্খিতৱিনযো যথা ‘‘কতৱিজ্জো’’তি. ধম্মকথিকানং ৱিচাৰেথাতি ইদং দেয্যধম্মং ধম্মকথিকানং অয্যানং তস্স তস্স যুত্তৱসেন ৱিচাৰেথাতি নিয্যাতনৱসেন ৱত্ৱা. দিৱাকথিকো সৰভাণকো সাযন্হে কথেতি, পুৰিমযামং কথেন্তো ৰত্তিকথিকো ভাণকপুগ্গলো.
নন্দনৱনাভিৰামেতি নন্দনৱনং ৱিয মনোৰমে. অস্স ভাৰহাৰভিক্খূতি অস্স কিচ্চৱাহকভিক্খূ উপজ্ঝাযাদযো. সুখনিসিন্নকথন্তি পটিসন্থাৰকথাপুব্বকং উপনিসিন্নকথং সুত্ৱা.
ঠিতসণ্ঠানেনেৱ ঠিতাকাৰেনেৱ ঠিতং, নপ্পযুত্তন্তি অত্থো. চিত্তকম্মমূলাদীনি ঠিতসণ্ঠানেনেৱ ঠিতাতি যোজনা. মুদুতাযাতি মুদুহদযতায সাপেক্খতায.
পটিপদন্তি সমথৱিপস্সনাপটিপত্তিং. দীপেত্ৱা পকাসেত্ৱা পাকটং কত্ৱা. তত্ৰুপ্পাদোতি তত্ৰ উপ্পজ্জনকআযুপ্পাদো. খেত্তং সন্ধায ৱদতি. তেল…পে… হত্থাতি তেলঘট-মধুঘটফাণিতঘটাদিহত্থা. অপক্কমিংসু দুব্বিচাৰিতত্তা. পূৰেসীতি হেট্ঠা চ তত্থ তত্থ অতীতানি কালৱচনানি পোৰাণট্ঠকথায আগতত্তা কিৰ ৱুত্তানি.
উপগমনানুপগমনাদীনি ওৰিমস্স পাৰিমস্স চ উপগমনানুপগমনানি চেৱ মজ্ঝে সংসীদনানি চ. পটিৱিজ্ঝিতুন্তি জানিতুং. এতন্তি যথাৱুত্তং চক্খুসভাৱং. দোমনস্সন্তি তস্সেৱ মন্দভাৱপচ্চযং দোমনস্সং. আপজ্জন্তোপি উপগচ্ছতি নাম তন্নিমিত্তসংকিলেসস্স উপ্পাদিতত্তা. তিণ্ণং লক্খণানন্তি হুত্ৱা অভাৱতো আদিঅন্তৱন্ততো তাৱকালিকতো নিচ্চপটিক্খেপতোতিআদীনং তিণ্ণং লক্খণানং সল্লক্খণৱসেন.
ৱামতোতি মিচ্ছা. দক্খিণতোতি সম্মা. যথা তস্স তস্স সত্তস্স ওৰভাৱত্তা অজ্ঝত্তিকানি আযতনানি ওৰিমং তীৰং কত্ৱা ৱুত্তানি, এৱং নেসং পৰভাৱত্তা বাহিৰানি আযতনানি পাৰিমং ৱুত্তানি. অপাযমজ্ঝে সংসৰণহেতুতায নন্দীৰাগোৱ ‘‘মজ্ঝে সংসাদো’’তি ৱুত্তো.
উন্নতোতি ‘‘সেয্যোহমস্মী’’তিআদিনা উন্নতিং উপগতো. অত্তুক্কংসনে পংসুকূলিকভাৱেন অত্তানং দহনতো অঞ্ঞাকাৰতাগহেতব্বো. পাসাণো নু খো এস খাণুকোতি গহেতব্বদাৰুক্খন্ধসদিসো ৱুত্তো.
চুণ্ণৱিচুণ্ণং হোতি আৱট্টৱেগস্স বলৱভাৱতো. চতূসু অপাযেসূতি পঞ্চকামগুণাৱট্টে পতিতপুগ্গলো মনুস্সলোকেপি গুণসৰীৰভেদনেন দীঘৰত্তং চুণ্ণৱিচুণ্ণং আপজ্জতিযেৱ, তস্স তথা আপন্নত্তা. এৱঞ্হি সো অপাযেসু তাদিসেসু জাযতি.
সীলস্স দুট্ঠং নাম নত্থি, তস্মা অভাৱত্থো ইধ দু-সদ্দোতি আহ ‘‘নিস্সীলো’’তি. ‘‘পাপং পাপেন সুকৰ’’ন্তিআদীসু (উদা. ৪৮) ৱিয পাপ-সদ্দো নিহীনপৰিযাযোতি আহ ‘‘লামকধম্মো’’তি. ন সুচীতি কাযৱাচাচিত্তেহি ন সুচি. সঙ্কায ৱাতি অত্তনো ৱা সঙ্কায পৰেসং সমাচাৰকিৰিযং সৰতি আসঙ্কতি. তেনাহ ‘‘তস্স হী’’তিআদি. তানি কম্মানি পৱিসতীতি তানি কম্মানি কৰোন্তানং অন্তৰে পৱিসতি. গুণানং পূতিভাৱেনাতি গুণভাৱেন গহিতানং সীলধম্মানং সংকিলিট্ঠভাৱপ্পত্তিযা. কচৱৰজাতোতি অব্ভন্তৰং সঞ্জাতকচৱৰো, কচৱৰভূতো ৱা.
অণণা পব্বজ্জাতি অণণস্সেৱ পব্বজ্জা. ওৰিমতীৰাদীনং উপগমনানুপগমনাদীনং জোতিতত্তা ৱট্টৱিৱট্টং কথিতং.
পঠমদাৰুক্খন্ধোপমসুত্তৱণ্ণনা নিট্ঠিতা.