২. ৰথোপমসুত্তৱণ্ণনা

২৩৯. সুসংৱুতিন্দ্ৰিযস্স ভোজনে মত্তঞ্ঞুনো সতস্স সম্পজানস্স ৱিহৰতো কিলেসনিমিত্তং দুক্খং অনৱসৰন্তি সুখসোমনস্সবহুলতা ৱুত্তা. যৱতি তেন ফলং মিস্সিতং ৱিয হোতীতি যোনি, একন্তিকং কাৰণং. অস্সাতি ভিক্খুনো. পৰিপুণ্ণন্তি অৱিকলং. অনৱসেসং আসৱে খেপেতীতি আসৱক্খযো, অগ্গমগ্গো. যং যন্তি দন্ধং মজ্ঝং জৱোতি জৱাদীসু যং যং গমনং. ৰক্খণত্থাযাতি কিলেসচোৰেহি ৰক্খণত্থায. ৱেগনিগ্গহণত্থাযাতি কিলেসহেতুকস্স ইন্দ্ৰিযৱেগস্স নিগ্গণ্হনত্থায. নিব্বিসেৱনত্থাযাতি ৱিসেৱনস্স ৱিপ্ফন্দিতস্স নিৰোধনায. কিলেসূপসমত্থাযাতি কিলেসানং উপৰূপৰি সমনত্থায ৱূপসমনত্থায.

সমণৰতি নাম সমথৱিপস্সনামগ্গফলসুখানি. দন্তানম্পি সিন্ধৱানং সাৰথিনো পযোগেন সিযা কাচি ৱিসেৱনমত্তাতি তদভাৱং দস্সেন্তো ‘‘নিব্বিসেৱনে কত্ৱা পেসেন্তো’’তি ৱুত্তং. ঞাণং গচ্ছতীতি অসঙ্গমনং পৱত্ততি পগেৱ ইন্দ্ৰিযভাৱনায কতত্তা, কিলেসনিগ্গহস্স সুখেনেৱ সিদ্ধত্তা. দাযকস্স অজ্ঝাসযো ৱসো উড়াৰো লামকো. দেয্যধম্মস্স পমাণং ৱসো অপ্পকং বহুকঞ্চ.

মহামণ্ডপট্ঠানং নাম লোহপাসাদস্স পুৰতো এৱ মহাভিক্খুসঙ্ঘস্স সন্নিপাতকালে তেসং পহোনকৱসেন মহামণ্ডপস্স কত্তব্বট্ঠানং. গহণমানন্তি পৰিৱিসগহণভাজনং.

পকতিযা ভত্তকাৰকিচ্চে অধিগতো উপট্ঠাকুপাসকো. মুদুসমখৰসঞ্ঞিতেহি, দহনপচনভজ্জনসঞ্ঞিতেহি ৱা তীহি পাকেহি.

পৰিসোধেত্ৱাতি ৰঞ্ঞো অনুচ্ছৱিকভাৱং পৰিসোধেত্ৱা. ভূমিযং ছড্ডেসি ‘‘ভিক্খূনং অদত্ৱা মযা মুখে পক্খিত্ত’’ন্তি. মুখেন গণ্হি তস্স নিদ্দোসভাৱং দস্সেতুং. মত্তং জানাপেতুং পমজ্জি. ‘‘ত্ৱং কুতো আগতো’’তি পুচ্ছনে পমাদং আপজ্জি. অনুভাগোতি অৱসিট্ঠভাগো. ইদমত্থিযন্তি ইদং পযোজনং. ইতৰন্তি পাড়িযং অনাগতম্পি আহাৰে পমাণজাননং.

সযনং সেয্যা, কামভোগীনং সেয্যা কামভোগিসেয্যা. দক্খিণপস্সেন সযানো নাম নত্থি দক্খিণহত্থেন কাতব্বকিচ্চকৰণতো. তেজুস্সদত্তাতি ইদং অনুত্ৰাসস্সেৱ সীহস্স সযনন্তি দস্সেতুং ৱুত্তং. দ্ৱে পুৰিমপাদে একস্মিং, পচ্ছিমপাদে একস্মিং ঠানে ঠপেত্ৱাতি হি ইদং পাদানং অৱিক্খিত্তভাৱকৰণদস্সনং.

চতুত্থজ্ঝানসেয্যাতি চতুত্থজ্ঝানিকং ফলসমাপত্তিং ৱদতি. যেভুয্যেন হি তথাগতা ফলসমাপত্তিং সমাপজ্জিত্ৱাৱ সযন্তি. সা চ নেসং চতুত্থজ্ঝানতো ৱুট্ঠায, কিলেসপৰিনিব্বানস্স চ কতত্তাতি ৱদন্তি. ইধ সীহসেয্যা আগতা পাদং অচ্চাধায পুব্বেনাপৰং অজহিতসংলক্খণা সেয্যাতি কত্ৱা. তেনাহ ‘‘অযং হী’’তিআদি. এৱন্তি ‘‘দক্খিণেন পস্সেনা’’তিআদিনা ৱুত্তাকাৰেন সেয্যং কপ্পেতি.

কথং নিদ্দাযন্তো সতো সম্পজানো হোতি? ভৱঙ্গচিত্তেন হি নিদ্দূপগমনন্তি অধিপ্পাযো. অপ্পহানেনাতি তদধিমুত্ততায তদপ্পহানং দট্ঠব্বং. তথা তেসু নিদ্দোক্কমনস্স আদিপৰিযোসানেসু অজহিতসতিসম্পজঞ্ঞং হোতি. তেনাহ – ‘‘নিদ্দং ওক্কমন্তোপি সতো সম্পজানো হোতী’’তি. এতং পনাতি ‘‘নিদ্দং ওক্কমন্তোপি সতো সম্পজানো হোতী’’তি ৱুত্তনযং ৱদতি. ঞাণধাতুকন্তি ন ৰোচযিংসূতি নিদ্দোক্কমনেপি জাগৰণে পৱত্তঞাণসভাৱমেৱাতি ন ৰোচযিংসু পোৰাণা. নিৰন্তৰং ভৱঙ্গচিত্তেসু ৱত্তমানেসু সতিসম্পজঞ্ঞাসম্ভৱোতি অধিপ্পাযো. পুৰিমস্মিঞ্হি নযে সতিসম্পজঞ্ঞস্স অসংৱৰো, ন ভৱঙ্গস্স. ইন্দ্ৰিযসংৱৰো, ভোজনে মত্তঞ্ঞুতা, জাগৰিযানুযোগোতি ইমেহি তিৱঙ্গিকা, নিমিত্তানুব্যঞ্জনপৰিৱজ্জনাদি সব্বং ৱিপস্সনাপক্খিকমেৱাতি অধিপ্পাযো.

তানেৱাতি ৱিপস্সনাক্খণে পৱত্তানি ইন্দ্ৰিযাদীনি. যাৱ অৰহত্তা দেসনা ৱিত্থাৰতো কথেতব্বা. পাড়িযং পন ‘‘যোনি চস্স আৰদ্ধা হোতি আসৱানং খযাযা’’তি সঙ্খেপেন কথিতা.

ৰথোপমসুত্তৱণ্ণনা নিট্ঠিতা.