৩. দুক্খসুত্তৱণ্ণনা

৪৩. সমুদযনং সমুদযো, সমুদেতি এতম্হাতি সমুদযো, এৱং উভিন্নং সমুদযানমত্থতোপি ভেদো ৱেদিতব্বো. পচ্চযাৱ পচ্চযসমুদযো. আৰদ্ধৱিপস্সকো ‘‘ইমঞ্চ ইমঞ্চ পচ্চযসামগ্গিং পটিচ্চ ইমে ধম্মা খণে খণে উপ্পজ্জন্তী’’তি পস্সন্তো ‘‘পচ্চযসমুদযং পস্সন্তোপি ভিক্খু খণিকসমুদযং পস্সতী’’তি ৱুত্তো পচ্চযদস্সনমুখেন নিব্বত্তিক্খণস্স দস্সনতো. সো পন খণে খণে সঙ্খাৰানং নিব্বত্তিং পস্সিতুং আৰদ্ধো ‘‘ইমেহি নাম পচ্চযেহি নিব্বত্ততী’’তি পস্সতি. ‘‘সো খণিকসমুদযং পস্সন্তো পচ্চযং পস্সতী’’তি ৱদন্তি. যস্মা পন পচ্চযতো সঙ্খাৰানং উদযং পস্সন্তো খণতো তেসং উদযদস্সনং হোতি, খণতো এতেসং উদযং পস্সতো পগেৱ পচ্চযানং সুগ্গহিতত্তা পচ্চযতো দস্সনং সুখেন ইজ্ঝতি, তস্মা ৱুত্তং ‘‘পচ্চযসমুদযং পস্সন্তোপী’’তিআদি. অত্থঙ্গমদস্সনেপি এসেৱ নযো. অচ্চন্তত্থঙ্গমোতি অপ্পৱত্তি নিৰোধো নিব্বানন্তি. ভেদত্থঙ্গমোতি খণিকনিৰোধো. তদুভযং পুব্বভাগে উগ্গহপৰিপুচ্ছাদিৱসেন পস্সন্তো অঞ্ঞতৰস্স দস্সনে ইতৰদস্সনম্পি সিদ্ধমেৱ হোতি, পুব্বভাগে চ আৰম্মণৱসেন খযতো ৱযসম্মসনাদিকালে ভেদত্থঙ্গমং পস্সন্তো অতিৰেকৱসেন অনুস্সৱাদিতো অচ্চন্তং অত্থঙ্গমং পস্সতি. মগ্গক্খণে পনাৰম্মণতো অচ্চন্তঅত্থঙ্গমং পস্সতি, অসম্মোহতো ইতৰম্পি পস্সতি. তং সন্ধাযাহ ‘‘অচ্চন্তত্থঙ্গমং পস্সন্তোপী’’তিআদি. সমুদযত্থঙ্গমং নিব্বত্তিভেদন্তি সমুদযসঙ্খাতং নিব্বত্তিং অত্থঙ্গমসঙ্খাতং ভেদঞ্চ. নিস্সযৱসেনাতি চক্খুস্স সন্নিস্সযৱসেন পচ্চযং কত্ৱা. আৰম্মণৱসেনাতি ৰূপে আৰম্মণং কত্ৱা. যং পনেত্থ ৱত্তব্বং, তং মধুপিণ্ডিকসুত্তটীকাযং ৱুত্তনযেন ৱেদিতব্বং. তিণ্ণং সঙ্গতি ফস্সোতি ‘‘চক্খু ৰূপানি ৱিঞ্ঞাণ’’ন্তি ইমেসং তিণ্ণং সঙ্গতি সমাগমে নিব্বত্তি ফস্সোতি ৱুত্তোতি আহ ‘‘তিণ্ণং সঙ্গতিযা ফস্সো’’তি. তিণ্ণন্তি চ পাকটপচ্চযৱসেন ৱুত্তং, তদঞ্ঞেপি পন মনসিকাৰাদযো ফস্সপচ্চযা হোন্তিযেৱ. এৱন্তি তণ্হাদীনং অসেসৱিৰাগনিৰোধক্কমেন. ভিন্নং হোতীতি অনুপ্পাদনিৰোধেন নিৰুদ্ধং হোতি. তেনাহ ‘‘অপ্পটিসন্ধিয’’ন্তি.

দুক্খসুত্তৱণ্ণনা নিট্ঠিতা.