৮. অৰিট্ঠসিক্খাপদং
৪১৭. অট্ঠমে গন্ধেতি গিজ্ঝে. তে হি গিধন্তি কুণপং অভিকঙ্খন্তীতি ‘‘গন্ধা’’তি ৱুচ্চন্তি. গদ্ধেতিপি পাঠো, সোপি যুজ্জতি যথা ‘‘যুগনন্ধো, যুগনদ্ধো’’তি চ ‘‘পটিবন্ধো পটিবদ্ধো’’তি চ. বাধযিংসূতি হনিংসু. অস্সাতি অৰিট্ঠস্স.
তদ্ধিতেন ৱুত্তস্স অত্থস্স দস্সেতুমাহ ‘‘তে’’তিআদি. তেতি অন্তৰাযিকা. তত্থাতি পঞ্চৱিধেসু অন্তৰাযিকেসু. ‘‘তথা’’তিপদেন ‘‘কম্মন্তৰাযিকং নামা’’তি পদং অতিদিসতি. তং পনাতি ভিক্খুনিদূসককম্মং পন. মোক্খস্সেৱাতি মগ্গনিব্বানস্সেৱ. মগ্গো হি কিলেসেহি মুচ্চতীতি অত্থেন মোক্খো নাম. ঝানম্পেত্থ সঙ্গহিতং নীৱৰণেহি ৱিমুচ্চনত্তা. নিব্বানং ৱিমুচ্চীতি অত্থেন মোক্খো নাম. ফলম্পেত্থ সঙ্গহিতং ৱিমুচ্চিতত্তা. নিযতমিচ্ছাদিট্ঠিধম্মাতি নিযতভাৱং পত্তা, নিযতৱসেন ৱা পৱত্তা মিচ্ছাদিট্ঠিসঙ্খাতা ধম্মা. তে পন নত্থিকঅহেতুক অকিৰিযৱসেন তিৱিধা. পণ্ডকাদিগহণস্স নিদস্সনমত্তত্তা ‘পটিসন্ধিধম্মা’’তিপদেন অহেতুকদ্ৱিহেতুকপটিসন্ধিধম্মা গহেতব্বা সব্বেসম্পি ৱিপাকন্তৰাযিকভাৱতো. তেপি মোক্খস্সেৱ অন্তৰাযং কৰোন্তি, ন সগ্গস্স. তে পনাতি অৰিযূপৱাদা পন. তাৱদেৱ উপৱাদন্তৰাযিকা নামাতি যোজনা. তাপীতি সঞ্চিচ্চ আপন্না আপত্তিযোপি. পাৰাজিকাপত্তিং সন্ধায ৱুত্তং ‘‘ভিক্খুভাৱং ৱা পটিজানাতী’’তি. সঙ্ঘাদিসেসাপত্তিং সন্ধায ৱুত্তং ‘‘ন ৱুট্ঠাতি ৱা’’তি. লহুকাপত্তিং সন্ধায ৱুত্তং ‘‘ন দেসেতি ৱা’’তি.
তত্ৰাতি পঞ্চৱিধেসু অন্তৰাযিকেসু. অযং ভিক্খূতি অৰিট্ঠো গন্ধবাধিপুব্বো ভিক্খু. সেসন্তৰাযিকেতি আণাৱীতিক্কমন্তৰাযিকতো সেসে চতুব্বিধে অন্তৰাযিকে. ইমে আগাৰিকাতি অগাৰে ৱসনসীলা ইমে মনুস্সা. ভিক্খূপি পস্সন্তি ফুসন্তি পৰিভুঞ্জন্তীতি সম্বন্ধো. কস্মা ন ৱট্টন্তি, ৱট্টন্তিযেৱাতি অধিপ্পাযো. ৰসেন ৰসং সংসন্দিত্ৱাতি উপাদিণ্ণকৰসেন অনুপাদিণ্ণকৰসং, অনুপাদিণ্ণকৰসেন ৱা উপাদিণ্ণকৰসং সমানেত্ৱা. যোনিসো পচ্চৱেক্খণস্স অভাৱতো সংৱিজ্জতি ছন্দৰাগো এত্থাতি সচ্ছন্দৰাগো, সোযেৱ পৰিভোগো সচ্ছন্দৰাগপৰিভোগো, তং. একং কত্ৱাতি সমানং কত্ৱা. ঘটেন্তো ৱিয পাপকং দিট্ঠিগতং উপ্পাদেত্ৱাতি যোজনা. কিংসদ্দো গৰহত্থো, কস্মা ভগৱতা পঠমপাৰাজিকং পঞ্ঞত্তং, ন পঞ্ঞাপেতব্বন্তি অত্থো. মহাসমুদ্দং বন্ধন্তো যথা অকত্তব্বং কৰোতি, তথা পঠমপাৰাজিকং পঞ্ঞপেন্তো ভগৱা অপঞ্ঞত্তং পঞ্ঞপেতীতি অধিপ্পাযো. এত্থাতি পঠমপাৰাজিকে. আসন্তি ভব্বাসং. আণাচক্কেতি আণাসঙ্খাতে চক্কে.
অট্ঠিযেৱ অট্ঠিকং কুচ্ছিতত্থেন, কুচ্ছিতত্থে হি কো. অট্ঠিকমেৱ খলো নীচট্ঠেন লামকট্ঠেনাতি অট্ঠিকঙ্খলো নিগ্গহীতাগমং কত্ৱা. তেন উপমা সদিসাতি অট্ঠিকঙ্খলূপমা. ‘‘অট্ঠী’’তি চ ‘‘কঙ্খল’’ন্তি চ পদং গহেত্ৱা ৱণ্ণেন্তি আচৰিযা (সাৰত্থ. টী. পাচিত্তিয ৩.৪১৭; ৱি. ৱি. টী. পাচিত্তিয ২.৪১৭; ম. নি. অট্ঠ. ২.৪২; ম. নি. টী. ৩.৪২). অঙ্গাৰকাসূপমাতি অঙ্গাৰৰাসিসদিসা, অঙ্গাৰেহি ৱা পৰিপুণ্ণা আৱাটসদিসা. অসিসূনূপমাতি এত্থ অসীতি খগ্গো. সো হি অসতে খিপতে অনেনাতি ‘‘অসী’’তি ৱুচ্চতি. সূনাতি অধিকোট্টনং. তঞ্হি সুনতি সঞ্চুণ্ণভাৱং গচ্ছতি এত্থাতি ‘‘সূনা’’তি ৱুচ্চতি. অসিনা সূনাতি অসিসূনা, তায উপমা সদিসাতি অসিসূনূপমা. সত্তিসূলূপমাতি সত্তিযা চ সূলেন চ সদিসা. এত্থাতি ইমিস্সং অট্ঠকথাযং. মজ্ঝিমট্ঠকথাযং অলগদ্দূপমসুত্তে (ম. নি. অট্ঠ. ১.২৩৪ আদযো) গহেতব্বো. এৱংসদ্দখোসদ্দানমন্তৰে ৱিযসদ্দস্স ব্যাদেসভাৱং দস্সেতুং ৱুত্তং ‘‘এৱং ৱিয খো’’তি. অট্ঠমং.