২. গণভোজনসিক্খাপদং

২০৯. দুতিযে পহীনলাভসক্কাৰস্স হেতুং দস্সেন্তো আহ ‘‘সো কিৰা’’তিআদি. সোতি দেৱদত্তো. ‘‘অহোসী’’তি চ ‘‘পাকটো জাতো’’তি চ যোজেতব্বো. অজাতসত্তুনাতি অজাতস্সেযেৱ পিতুৰাজস্স সত্তুভাৱতো অজাতসত্তুনা, ‘‘মাৰাপেত্ৱা’’তিপদে কাৰিতকম্মং. ৰাজানন্তি বিম্বিসাৰৰাজং, ‘‘মাৰাপেত্ৱা’’তিপদে ধাতুকম্মং. অভিমাৰেতি অভিনিলীযিত্ৱা ভগৱতো মাৰণত্থায পেসিতে ধনুধৰে. গূড়্হপটিচ্ছন্নোতি গুহিতো হুত্ৱা পটিচ্ছন্নো. পৰিকথাযাতি পৰিগুহনায কথায. ‘‘ৰাজানম্পী’’তিপদং ‘‘মাৰাপেসী’’তিপদে ধাতুকম্মং. পৱিজ্ঝীতি পৱট্টেসি. ততোতি ততো ৱুত্ততো পৰং উট্ঠহিংসূতি সম্বন্ধো. নগৰে নিৱসন্তীতি নাগৰা. ৰাজাতি অজাতসত্তুৰাজা. সাসনকণ্টকন্তিসাসনস্স কণ্টকসদিসত্তা সাসনকণ্টকং. ততোতি নীহৰতো. উপট্ঠানম্পীতি উপট্ঠানম্পি, উপট্ঠানত্থাযপি ৱা. অঞ্ঞেপীতি ৰাজতো অঞ্ঞেপি. অস্সাতি দেৱদত্তস্স. কিঞ্চি খাদনীযভোজনীযং ‘‘দাতব্ব’’ন্তি ইমিনা যোজেতব্বং. কিঞ্চি ৱা অভিৱাদনাদি ‘‘কাতব্ব’’ন্তি ইমিনা সম্বন্ধো. কুলেসু ৱিঞ্ঞাপেত্ৱা ভুঞ্জনস্স হেতুং দস্সেন্তো আহ ‘‘মা মে’’তিআদি. পোসেন্তো হুত্ৱা ভুঞ্জতীতি সম্বন্ধো.

২১১. ভত্তং অনধিৱাসেন্তানং কস্মা চীৱৰং পৰিত্তং উপ্পজ্জতীতি আহ ‘‘ভত্তং অগণ্হন্তান’’ন্তিআদি.

২১২. চীৱৰকাৰকে ভিক্খূ ভত্তেন কস্মা নিমন্তেন্তীতি আহ ‘‘গামে’’তিআদি.

২১৫. নানাৱেৰজ্জকেতি এত্থ ৰঞ্ঞো ইদং ৰজ্জং, ৱিসদিসং ৰজ্জং ৱিৰজ্জং, নানপ্পকাৰং ৱিৰজ্জং নানাৱিৰজ্জং. নানাৱিৰজ্জেহি আগতা নানাৱেৰজ্জকা. মজ্ঝে ৱুদ্ধি হোতীতি আহ ‘‘নানাৱিধেহি অঞ্ঞৰজ্জেহি আগতে’’তি. অঞ্ঞৰজ্জেহীতি ৰাজগহতো অঞ্ঞেহি ৰজ্জেহি. ৰঞ্জিতব্বন্তি ৰঞ্জন্তি ৱুত্তে নিগ্গহিতস্স অনাসনং সন্ধায ৱুত্তং ‘‘নানাৱেৰঞ্জকেইতিপি পাঠো’’তি.

২১৮. গণভোজনেতি গণস্স ভোজনং গণভোজনং, গণভোজনস্স ভোজনং গণভোজনং, তস্মিং গণভোজনে পাচিত্তিযন্তি অত্থো. ‘‘ৰত্তূপৰতো’’তিআদীসু (দী. নি. ১.১০; ম. নি. ১.২৯৩) ৱিয একস্স ভোজনসদ্দস্স লোপো দট্ঠব্বো. ননু উপোসথে ৱিয দ্ৱে তযো গণো নামাতি আহ ‘‘ইধ গণো নাম চত্তাৰো’’তিআদি. তেন দ্ৱে তযো গণো নাম ন হোন্তি, চত্তাৰো পন আদিং কত্ৱা তদুত্তৰি গণো নামাতি দস্সেতি. তং পনেতন্তি এত্থ এতসদ্দো ৱচনালঙ্কাৰো দ্ৱীসু সব্বনামেসু পুব্বস্সেৱ যেভুয্যেন পধানত্তা. পসৱতীতি ৱড্ঢতি, জাযতীতি অত্থো. ৱেৱচনেন ৱাতি ‘‘ভত্তেন নিমন্তেমি, ভোজনেন নিমন্তেমী’’তি পৰিযাযেন ৱা. ভাসন্তৰেন ৱাতি মূলভাসাতো অঞ্ঞায ভাসায ৱা. একতো নিমন্তিতা ভিক্খূতি সম্বন্ধো. হীতি সচ্চং, যস্মা ৱা. পমাণন্তি কাৰণং. ‘‘চত্তাৰো’’তি লিঙ্গৱিপল্লাসং কত্ৱা ‘‘ৱিহাৰে’’তিপদেন যোজেতব্বং. ঠিতেসুযেৱাতি পদং নিদ্ধাৰণসমুদাযো. একো নিমন্তিতোতি সম্বন্ধো.

চত্তাৰো ভিক্খূ ৱিঞ্ঞাপেয্যুন্তি সম্বন্ধো. পাটেক্কন্তি পতিএকস্স ভাৱো পাটেক্কং, ৱিসুন্তি অত্থো. একতো ৱা নানাতো ৱা ৱিঞ্ঞাপেয্যুন্তি সম্বন্ধো.

ছৱিসঙ্খাততো বাহিৰচম্মতো অব্ভন্তৰচম্মস্স থূলত্তা ‘‘মহাচম্মস্সা’’তি ৱুত্তং. ফালং এতেসং পাদানং সঞ্জাতন্তি ফালিতা, উপ্পাদেন্তীতি সম্বন্ধো. পহটমত্তে সতীতি যোজনা. লেসেন কপ্পন্তি পৱত্তং চিত্তং লেসকপ্পিযং.

সুত্তঞ্চাতি সূচিপাসপৱেসনসুত্তঞ্চ. ননু ৱিসুং চীৱৰদানসমযো ৱিয চীৱৰকাৰসমযোপি অত্থি, কস্মা ‘‘যদা তদা’’তি ৱুত্তন্তি আহ ‘‘ৱিসুং হী’’তিআদি. হীতি সচ্চং, যস্মা ৱা. ৱিসুং চীৱৰদানসমযো ৱিয চীৱৰকাৰসমযো নাম যস্মা নত্থি, তস্মা ‘‘যদা তদা’’তি মযা ৱুত্তন্তি অধিপ্পাযো. তস্মা যো ভিক্খু কৰোতি, তেন ভুঞ্জিতব্বন্তি যোজনা. সূচিৱেঠনকোতি সিব্বনত্থায দ্ৱে পিলোতিকখণ্ডে সম্বন্ধিত্ৱা সূচিযা ৱিজ্ঝনকো. ৱিচাৰেতীতি পঞ্চখণ্ডসত্তখণ্ডাদিৱসেন সংৱিদহতি. ছিন্দতীতি সত্থকেন ৱা হত্থেন ৱা ছিন্দতি. মোঘসুত্তন্তি মুয্হনং মোঘো, অত্থতো গহেতব্বছট্টেতব্বট্ঠানে মুয্হনচিত্তং, তস্স ছিন্দনং সুত্তন্তি মোঘসুত্তং. আগন্তুকপট্টন্তি দুপট্টচীৱৰে মূলপট্টস্স উপৰি ঠপিতপট্টং. পচ্চাগতন্তি পট্টচীৱৰাদীসু লব্ভতি. বন্ধতীতি মূলপট্টেন আগন্তুকপট্টং. বন্ধতি. অনুৱাতন্তি চীৱৰং অনুপৰিযাযিত্ৱা ৱীযতি বন্ধীযতীতি অনুৱাতং, তং ছিন্দতি. ঘট্টেতীতি দ্ৱে অনুৱাতন্তে অঞ্ঞমঞ্ঞং সম্বজ্ঝতি. আৰোপেতীতি চীৱৰস্স উপৰি আৰোপেতি. তত্থাতি চীৱৰে. সুত্তং কৰোতীতি সূচিপাসপৱেসনসুত্তং ৱট্টেতি. ৱলেতীতি ৱট্টিত্ৱা সুত্তৱেঠনদণ্ডকে আৱট্টেতি. পিপ্ফলিকন্তি সত্থকং. তঞ্হি পিযম্পি ফালেতীতি পিপ্ফলি, সাযেৱ পিপ্ফলিকন্তি কত্ৱা পিপ্ফলিকন্তি ৱুচ্চতি, তং নিসেতি নিসানং কৰোতীতি অত্থো. যো পন কথেতি, এতং ঠপেত্ৱাতি যোজনা.

অদ্ধানমগ্গস্স দ্ৱিগাৱুতত্তা ‘‘অদ্ধযোজনব্ভন্তৰে গাৱুতে’’তি ৱুত্তং. অভিৰূড়্হেন ভুঞ্জিতব্বন্তি সম্বন্ধো. যত্থাতি যস্মিং কালে. ‘‘সন্নিপতন্তী’’তি বহুকত্তুৱসেন ৱুত্তং. অকুসলং পৰিৱজ্জেতীতি পৰিব্বাজকো, পব্বজ্জৱেসং ৱা পৰিগ্গহেত্ৱা ৱজতি গচ্ছতি পৱত্ততীতি পৰিব্বাজকো. ৱিনা ভাৱপচ্চযেন ভাৱত্থস্স ঞাতব্বতো পৰিব্বাজকভাৱো পৰিব্বাজকো, তং সমাপন্নোতি পৰিব্বাজকসমাপন্নো. অথ ৱা পৰিব্বাজকেসু সমাপন্নো পৰিযাপন্নোতি পৰিব্বাজকসমাপন্নো. ‘‘এতেস’’ন্তিপদং ‘‘যেন কেনচী’’তিপদে নিদ্ধাৰণসমুদাযো.

২২০. যেপি ভিক্খূ ভুঞ্জন্তীতি সম্বন্ধো. তত্থাতি ‘‘দ্ৱে তযো একতো’’তিৱচনে. অনিমন্তিতো চতুত্থো যস্স চতুক্কস্সাতি অনিমন্তিতচতুত্থং, অনিমন্তিতেন ৱা চতুত্থং অনিমন্তিতচতুত্থং. এসেৱ নযো অঞ্ঞেসুপি চতুত্থেসু. ইধাতি ইমস্মিং সাসনে. নিমন্তেতীতি অকপ্পিযনিমন্তনেন নিমন্তেতি. তেসূতি চতূসু ভিক্খূসু. সোতি উপাসকো. অঞ্ঞন্তি নাগতভিক্খুতো অঞ্ঞং, নিমন্তিতভিক্খুতো ৱা. তঙ্খণপ্পত্তন্তি তস্মিং পুচ্ছনকথনক্খণে পত্তং. হীতি ৱিত্থাৰো. তত্থাতি তস্মিং ঠানে, গেহে ৱা. তেহীতি কৰণভূতেহি ভিক্খূহি.

সোতি পিণ্ডপাতিকো. অনাগচ্ছন্তম্পীতি সযং ন আগচ্ছন্তম্পি. লচ্ছথাতি লভিস্সথ.

সোপীতি সামণেৰোপি, ন পিণ্ডপাতিকোযেৱাতি অত্থো.

তত্থাতি গিলানচতুত্থে, তেসু চতূসু ৱা. গিলানো ইতৰেসং পন গণপূৰকো হোতীতি যোজনা.

গণপূৰকত্তাতি সমযলদ্ধস্স গণপূৰকত্তা. চতুক্কানীতি চীৱৰদানচতুত্থং চীৱৰকাৰচতুত্থং অদ্ধানগমনচতুত্থং নাৱাভিৰুহনচতুত্থং মহাসমযচতুত্থং, সমণভত্তচতুত্থন্তি ছ চতুক্কানি. পুৰিমেহি মিস্সেত্ৱা একাদস চতুক্কানি ৱেদিতব্বানি. একো পণ্ডিতো ভিক্খু নিসিন্নো হোতীতি সম্বন্ধো. তেসূতি তীসু ভিক্খূসু, গতেসু গচ্ছতীতি যোজনা. ভুত্ৱা আগন্ত্ৱা ঠিতেসুপি অনাপত্তিযেৱ. কস্মা সব্বেসং অনাপত্তি, ননু চত্তাৰো ভিক্খূ একতো গণ্হন্তীতি আহ ‘‘পঞ্চন্নং হী’’তিআদি. হীতি সচ্চং, যস্মা ৱা. ভোজনানংযেৱাতি ন যাগুখজ্জকফলাফলাদীনং. তানি চাতি যেহি ভোজনেহি ৱিসঙ্কেতং নত্থি, তানি চ ভোজনানি. তেহীতি চতূহি ভিক্খূহি. তানীতি যাগুআদীনি. ইতীতি তস্মা অনাপত্তিন্তি যোজনা.

কোচি পেসিতো অপণ্ডিতমনুস্সো ৱদতীতি যোজনা. কত্তুকামেন পেসিতোতি সম্বন্ধো. ভত্তং গণ্হথাতি ৱাতি ৱাসদ্দো ‘‘ওদনং গণ্হথ, ভোজনং গণ্হথ, অন্নং গণ্হথ, কুৰং গণ্হথা’’তি ৱচনানিপি সঙ্গণ্হাতি. নিমন্তনং সাদিযন্তীতি নেমন্তনিকা. পিণ্ডপাতে ধুতঙ্গে নিযুত্তাতি পিণ্ডপাতিকা. পুনদিৱসে ভন্তেতি ৱুত্তেতি যোজনা. হৰিত্ৱাতি অপনেত্ৱা. ততোতি ততো ৱদনতো পৰন্তি সম্বন্ধো. ৱিক্খেপন্তি ৱিৱিধং খেপং. তেতি অসুকা চ অসুকা চ গামিকা. ভন্তেতি ৱুত্তেতি যোজনা. সোপীতি অপণ্ডিতমনুস্সোপি, ন গামিকাযেৱাতি অত্থো. কস্মা ন লভামি ভন্তেতি ৱুত্তেতি যোজনা. এৱং ‘‘কথং নিমন্তেসুং ভন্তে’’তি এত্থাপি. ততোতি তস্মা কাৰণা. এসাতি এসো গামো. তন্তি ভূমত্থে চেতং উপযোগৱচনং, তস্মিং গামে চৰথাতি হি অত্থো. কিং এতেনাতি এতেন পুচ্ছনেন কিং পযোজনং. এত্থাতি পুচ্ছনে. মা পমজ্জিত্থাতি ৱদতীতি সম্বন্ধো. দুতিযদিৱসেতি নিমন্তনদিৱসতো দুতিযদিৱসে. ধুৰগামেতি পধানগামে, অন্তিকগামে ৱা. ভাৱো নাম কিৰিযত্তা একোযেৱ হোতি, তস্মা কত্তাৰং ৱা কম্মং ৱা সম্বন্ধং ৱা অপেক্খিত্ৱা বহুৱচনেন ন ভৱিতব্বং, তেন ৱুত্তং ‘‘ন দুব্বচেহি ভৱিতব্ব’’ন্তি. তেসূতি গামিকেসু ভোজেন্তেসূতি সম্বন্ধো. অসনসালাযন্তি ভোজনসালাযং. সা হি অসতি ভুঞ্জতি এত্থাতি অসনা, সলন্তি পৱিসন্তি অস্সন্তি সালা, অসনা চ সা সালাচেতি অসনসালাতি অত্থেন ‘‘অসনসালা’’তি ৱুচ্চতি.

অথ পনাতি ততো অঞ্ঞথা পন. অপাদানত্থো হি অথসদ্দো. তত্থ তত্থাতি তস্মিং তস্মিং ঠানে অন্তৰৱীথিআদীসূতি অত্থো. পটিকচ্চেৱাতি পঠমং কত্ৱা এৱ. ভিক্খূসু গামতো অনিক্খন্তেসু পগেৱাতি ৱুত্তং হোতি. ন ৱট্টতীতি ‘‘ভত্তং গণ্হথা’’তি পহিণত্তা ন ৱট্টতি. যে পন মনুস্সা ভোজেন্তীতি সম্বন্ধো. নিৱত্তথাতি ৱুত্তপদেতি ‘‘নিৱত্তথা’’তি ৱুত্তে কিৰিযাপদে. যস্সকস্সচি হোতীতি যস্স কস্সচি অত্থায হোতীতি যোজনা. নিৱত্তিতুং ৱট্টতীতি ‘‘ভত্তং গণ্হথা’’তি অৱুত্তত্তা নিৱত্তিতুং ৱট্টতি. সম্বন্ধং কত্ৱাতি ‘‘নিৱত্তথ ভন্তে’’তি ভন্তেসদ্দেন অব্যৱহিতং কত্ৱা. নিসীদথ ভন্তে, ভত্তং গণ্হথাতি ভন্তেসদ্দেন ব্যৱহিতং কত্ৱা ৱুত্তে ‘‘নিসীদথা’’তিপদে নিসীদিতুং ৱট্টতি. অথ ভন্তেসদ্দেন ব্যৱহিতং অকত্ৱা ‘‘নিসীদথ, ভত্তং গণ্হথা’’তি সম্বন্ধং কত্ৱা ৱুত্তে নিসীদিতুং ৱট্টতি. ইচ্চেতং নযং অতিদিসতি ‘‘এসেৱ নযো’’তিইমিনাতি. দুতিযং.