৬. অঙ্গুলিমালসুত্তৱণ্ণনা

৩৪৭. অঙ্গুলীনং মালং ধাৰেতীতি ইমিনা অন্ৱত্থা তস্স সমঞ্ঞাতি দস্সেতি. তত্ৰাতি তস্মিং আচৰিযৱচনেন অঙ্গুলিমালস্স ধাৰণে. কৰীসসহস্সখেত্তে একসালিসীসং ৱিয অপঞ্ঞাযমানসককিচ্চো হোতীতি অধিপ্পাযো. তক্কসীলং পেসযিংসু ‘‘তাদিসস্স আচৰিযস্স সন্তিকে সিপ্পুগ্গহসম্মাপযোগেন দিট্ঠধম্মিকে সম্পৰাযিকে চ অত্থে জানন্তো ভাৰিযং ন কৰেয্যা’’তি. বাহিৰকা অহেসুং অহিংসকস্স ৱত্তসম্পত্তিযা আচৰিযস্স চিত্তসভাৱতো নিব্বত্তনতিভাৱেন. সিনেহেনেৱ ৱদন্তেতি সিনেহেন ৱিয ৱদন্তে.

গণনম্পি ন উগ্গণ্হাতীতি গণনৱিধিম্পি ন সল্লক্খেতি. তত্থ কাৰণমাহ ‘‘পকতিযা’’তিআদিনা. ঠপিতট্ঠানেতি ৰুক্খগচ্ছন্তৰাদিকে ঠপিতট্ঠানে সকুন্তসিঙ্গালানং ৱসেন অঙ্গুলিযো ৱিনস্সন্তি. ভগ্গৱোতি কোসলৰঞ্ঞো পুৰোহিতং গোত্তেন ৱদতি. চোৰো অৱিস্সাসনীযো সাহসিকভাৱতো. পুৰাণসন্থতা সাখা অৱিস্সাসনীযা ৱিচ্ছিকাদীনং পৱেসনযোগ্যত্তা. ৰাজা অৱিস্সাসনীযো ইস্সৰিযমদেন ধনলোভেন চ কদাচি জীৱিতে সঙ্কাভাৱতো. ইত্থী অৱিস্সাসনীযা লোলসীলচিত্তভাৱতো. অনুদ্ধৰণীযো ভৱিস্সতি সংসাৰপঙ্কতো.

৩৪৮. সঙ্কৰিত্ৱাতি ‘‘মযং একজ্ঝং সন্নিপতিত্ৱা চোৰং মাৰেত্ৱা ৱা পলাপেত্ৱা গমিস্সামা’’তি সঙ্কৰং কত্ৱা. ইদ্ধাভিসঙ্খাৰন্তি অভিসঙ্খৰণং অধিট্ঠানং. অভিসঙ্খাসীতি অধিট্ঠহি. সংহৰিত্ৱাতি সংখিপিত্ৱা. ওৰভাগেতি চোৰস্স ওৰভাগে.

৩৪৯. দণ্ডোতি পহৰণহত্থচ্ছেদনাদিকো দণ্ডনসঙ্খাতো দণ্ডো. পৱত্তযিতব্বোতি আনেতব্বো. অপনেত্ৱাতি অত্তনো সন্তানতো সমুচ্ছেদৱসেন পহায. পটিসঙ্খাযাতি পটিসঙ্খানেন. অৱিহিংসাযাতি কৰুণায. সাৰণীযধম্মেসূতি ছসুপি সাৰণীযধম্মেসু, ঠিতো অট্ঠিতানং পাপধম্মানং বোধিমূলে এৱ সমুচ্ছিন্নত্তা. যথা অতীতে অপৰিমিতং কালং সন্ধাৱিতং, এৱং ইমায পটিপত্তিযা অনাগতেপি সন্ধাৱিস্সতীতি দস্সেন্তো ‘‘ইদানী’’তিআদিমাহ.

ইত্ৱেৱাতি ইতি এৱ, ইতি-সদ্দো নিদস্সনত্থো. তেনাহ ‘‘এৱং ৱত্ৱা যেৱা’’তি. অকিৰীতি আকিৰি, পঞ্চপি আৱুধানি ৱিকিৰি. তেন ৱুত্তং ‘‘খিপি ছড্ডেসী’’তি.

৩৫০. এত্তোৱাতি অতো এৱ আগতমগ্গেনেৱ সাৱত্থিং গতা. অধিৱাসেস্সতীতি ‘‘চোৰং পটিসেধেতুং গমিস্সামী’’তি ৱুত্তে তুণ্হী ভৱিস্সতি. দাৰুণকম্মেন উপ্পন্ননামন্তি ‘‘অঙ্গুলিমালো’’তি ইমং নামং সন্ধায ৱদতি.

৩৫১. হত্থী অৰঞ্ঞহত্থী হোন্তি মনুস্সানং তত্থ গন্তুং অসক্কুণেয্যত্তা, এৱং অস্সাপি. কূটসহস্সানং ভিজ্জনকাৰণং হোতি থেৰস্স আগমনভযেন ঘটে ছড্ডেত্ৱা পলাযনেন. গব্ভমূড়্হাযাতি ব্যাকুলগব্ভায. পব্বজ্জাবলেনাতি ৱুত্তং, সত্থু দেসনানুভাৱেনাতি পন ৱত্তব্বং. সো হি তস্সাপি কাৰণন্তি. অৰিযা নাম জাতি পব্বজ্জা অৰিযভাৱত্থায জাতীতি কত্ৱা.

মহাপৰিত্তং নামেতন্তি মহানুভাৱং পৰিত্তং নামেতং. তথা হি নং থেৰো সব্বভাৱেন অৰিযায জাতো সচ্চাধিট্ঠানেন অকাসি. তেনাহ ‘‘সচ্চকিৰিযকতট্ঠানে’’তি. গব্ভমূড়্হন্তি মূড়্হগব্ভং. গব্ভো হি পৰিপক্কো সম্পজ্জমানো ৱিজাযনকালে কম্মজৱাতেহি সঞ্চালেত্ৱা পৰিৱত্তিতো উদ্ধংপাদো অধোসীসো হুত্ৱা যোনিমুখাভিমুখো হোতি, এৱং সো কস্সচি অলগ্গো সোত্থিনা বহি নিক্খমতি, ৱিপজ্জমানো পন ৱিপৰিৱত্তনৱসেন যোনিমগ্গং পিদহিত্ৱা তিৰিযং নিপজ্জতি, তথা যস্সা যোনিমগ্গো পিদহতি, সা তত্থ কম্মজৱাতেহি অপৰাপৰং পৰিৱত্তমানা ব্যাকুলা মূড়্হগব্ভাতি ৱুচ্চতি, তং সন্ধায ৱুত্তং ‘‘গব্ভমূড়্হ’’ন্তি.

সচ্চকিৰিযা নাম বুদ্ধাসযং অত্তনো সীলং পচ্চৱেক্খিত্ৱা কতা, তস্মা সচ্চকিৰিযা ৱেজ্জকম্মং ন হোতীতি দট্ঠব্বং. থেৰস্সপি চাতিআদিনা উপসঙ্কমিতব্বকাৰণং ৱদতি. ইমে দ্ৱে হেতূ পটিচ্চ ভগৱা থেৰং সচ্চকিৰিযং কাৰেসি. জাতিন্তি মূলজাতিং.

৩৫২. পৰিযাদায আহচ্চ ভিন্নেন সীসেন. সভাগদিট্ঠধম্মৱেদনীযকম্মন্তি নিৰযে নিব্বত্তনসককম্মসভাগভূতং দিট্ঠধম্মৱেদনীযকম্মং. সভাগতা চ সমানৱত্থুকতা সমানাৰম্মণতাএকৱীথিপৰিযাপন্নতাদিৱসেন সব্বথা সৰিক্খতা, সদিসম্পি চ নাম তদেৱাহৰীযতি যথা ‘‘তস্সেৱ কম্মস্স ৱিপাকো’’তি চ ‘‘সা এৱ তিত্তিৰী তানেৱ ওসধানী’’তি চ. ইদানি তমেৱ সভাগতং দস্সেতুং ‘‘কম্মং হী’’তিআদি আৰদ্ধং. কৰিযমানমেৱাতি পচ্চযসমৱাযেন পটিপাটিযা নিব্বত্তিযমানমেৱ. তযো কোট্ঠাসে পূৰেতি, দিট্ঠধম্মৱেদনীযঅপৰাপৰিযাযৱেদনীযউপপজ্জৱেদনীযসঙ্খাতে তযো ভাগে পূৰেতি, তেসং তিণ্ণং ভাগানং ৱসেন পৱত্ততি.

দিট্ঠধম্মো ৱুচ্চতি পচ্চক্খভূতো পচ্চুপ্পন্নো অত্তভাৱো, তত্থ ৱেদিতব্বফলং কম্মং দিট্ঠধম্মৱেদনীযং. পচ্চুপ্পন্নভৱতো অনন্তৰং ৱেদিতব্বফলং কম্মং উপপজ্জৱেদনীযং. দিট্ঠধম্মানন্তৰভৱতো অঞ্ঞস্মিং অত্তভাৱপৰিযাযে অত্তভাৱপৰিৱত্তে ৱেদিতব্বফলং কম্মং অপৰাপৰিযাযৱেদনীযং. পটিপক্খেহি অনভিভূততায, পচ্চযৱিসেসেন পটিলদ্ধৱিসেসতায চ বলৱভাৱপ্পত্তা তাদিসস্স পুব্বাভিসঙ্খাৰস্স ৱসেন সাতিসযা হুত্ৱা পৱত্তা পঠমজৱনচেতনা তস্মিংযেৱ অত্তভাৱে ফলদাযিনী দিট্ঠধম্মৱেদনীযা নাম. সা হি ৱুত্তাকাৰেন বলৱতি জৱনসন্তানে গুণৱিসেসযুত্তেসু উপকাৰানুপকাৰৱসপ্পৱত্তিযা আসেৱনালাভেন অপ্পৱিপাকতায চ ইতৰদ্ৱযং ৱিয পৱত্তসন্তানুপৰমাপেক্খং ওকাসলাভাপেক্খঞ্চ কম্মং ন হোতীতি ইধেৱ পুপ্ফমত্তং ৱিয পৱত্তিৱিপাকমত্তং ফলং দেতি.

তথা অসক্কোন্তন্তি কম্মস্স ফলদানং নাম উপধিপযোগাদিপচ্চযন্তৰসমৱাযেনেৱ হোতীতি তদভাৱতো তস্মিংযেৱ অত্তভাৱে ৱিপাকং দাতুং অসক্কোন্তং. অহোসিকম্মন্তি কম্মংযেৱ অহোসি, ন তস্স ৱিপাকো অহোসি, অত্থি ভৱিস্সতি ৱাতি এৱং ৱত্তব্বং কম্মং. অত্থসাধিকাতি দানাদিপাণাতিপাতাদিঅত্থস্স নিপ্ফাদিকা. কা পন সাতি আহ ‘‘সত্তমজৱনচেতনা’’তি. সা হি সন্নিট্ঠাপকচেতনা ৱুত্তনযেন পটিলদ্ধৱিসেসা পুৰিমজৱনচেতনাহি লদ্ধাসেৱনা চ সমানা অনন্তৰে অত্তভাৱে ৱিপাকদাযিনী উপপজ্জৱেদনীযকম্মং নাম. তেনাহ ‘‘অনন্তৰে অত্তভাৱে ৱিপাকং দেতী’’তি. সতি সংসাৰপ্পৱত্তিযাতি ইমিনা অসতি সংসাৰপ্পৱত্তিযা অহোসিকম্মপক্খে তিট্ঠতি ৱিপচ্চনোকাসস্স অভাৱতোতি.

সমুগ্ঘাটিতানি ৱিপচ্চনোকাসস্স অনুপ্পত্তিধম্মতাপাদনেন. দিট্ঠধম্মৱেদনীযং অত্থি ৱিপাকাৰহাভাৱস্স অনিব্বত্তিতত্তা ৱিপচ্চনোকাসস্স অনুপচ্ছিন্নত্তা. কতূপচিতঞ্হি কম্মং সতি ৱিপচ্চনোকাসে যাৱ ন ফলং দেতি, তাৱ অত্থেৱ নাম ৱিপাকাৰহভাৱতো. ‘‘যস্স খো’’তি ইদং অনিযমাকাৰৱচনং ভগৱতা কম্মসৰিক্খতাৱসেন সাধাৰণতো ৱুত্তন্তি আহ ‘‘যাদিসস্স খো’’তি.

পমাদকিলেসৱিমুত্তোতি পমাদহেতুকেহি সব্বেহি কিলেসেহি ৱিমুত্তো.

পাপস্স পিধানং নাম অৱিপাকধম্মতাপাদনন্তি আহ ‘‘অপ্পটিসন্ধিকং কৰীযতী’’তি. বুদ্ধসাসনেতি সিক্খাত্তযসঙ্গহে বুদ্ধস্স ভগৱতো সাসনে. যুত্তপ্পযুত্তো ৱিহৰতীতি অকত্তব্বস্স অকৰণৱসেন, কত্তব্বস্স চ পৰিপূৰণৱসেন পৱত্ততি.

দিস্সন্তি কুজ্ঝন্তীতি দিসা, পটিপক্খাতি আহ ‘‘সপত্তা’’তি. তপ্পসংসপকাৰন্তি মেত্তানিসংসকিত্তনাকাৰং. কালেনাতি আমেডিতলোপেন নিদ্দেসোতি আহ ‘‘খণে খণে’’তি. অনুকৰোন্তূতি যেসং কল্যাণমিত্তানং সন্তিকে সুণন্তি, যথাসুতং ধম্মং তেসং অনুকৰোন্তু দিট্ঠানুগতিকৰণং আপজ্জন্তু, অত্তনো ৱেৰিপুগ্গলানম্পি ভগৱতো সন্তিকে ধম্মস্সৱনং সম্মাপটিপত্তিঞ্চ পচ্চাসীসতি.

তসন্তি গতিং পত্থযন্তীতি তসা ভৱন্তৰাদীসু সংসৰণভাৱতো. তেনাহ ‘‘তসা ৱুচ্চন্তি সতণ্হা’’তি.

নেতব্বট্ঠানং উদকং নযন্তীতি নেত্তিকা. বন্ধিত্ৱাতি দড়্হং বন্ধিত্ৱা. তেলকঞ্জিকেনাতি তেলমিস্সিতেন কঞ্জিকেন.

যাদিসোৱ অনিট্ঠে, তাদিসোৱ ইট্ঠেতি ইট্ঠানিট্ঠে নিব্বিকাৰেন তাদী. যেসং পন কামামিসাদীনং ৱন্তত্তা ৰাগাদীনং চত্তত্তা কামোঘাদীনং তিণ্ণত্তা তাদিভাৱো ভৱেয্য, তেসং ভগৱতা সব্বসো ৱন্তা চত্তা তিণ্ণা, তস্মা ভগৱা ৱন্তাৱীতি তাদী, চত্তাৱীতি তাদী, তিণ্ণাৱীতি তাদী, যেহি অনঞ্ঞসাধাৰণেহি সীলাদিগুণেহি সমন্নাগতত্তা ভগৱা তাদিভাৱেন উক্কংসপাৰমিপ্পত্তো তংনিদ্দেসো, তেহি গুণেহি যাথাৱতো নিদ্দিসিতব্বতোপি তাদী. যথা যন্তৰজ্জুযা যন্তং নীযতি, এৱং যায তণ্হায ভৱো নীযতি, সা ‘‘ভৱনেত্তি ভৱৰজ্জূ’’তি ৱুত্তা. তেনাহ ‘‘তায হী’’তিআদি, কম্মানি কুসলাদীনি ৱিপচ্চযন্তি অপচ্চযন্তি এতাযাতি কম্মৱিপাকো. অপচ্চযভাৱো নাম অৰিযমগ্গচেতনাযাতি আহ ‘‘মগ্গচেতনাযা’’তি. যাৱ ন কিলেসা পহীযন্তি, তাৱ ইমে সত্তা সইণা এৱ অসেৰিৱিহাৰভাৱতোতি আহ ‘‘অণণো নিক্কিলেসো জাতো’’তি.

থেয্যপৰিভোগো (ৱিসুদ্ধি. টী. ১.৯১) নাম সামিপৰিভোগাভাৱতো. ভগৱতাপি হি অত্তনো সাসনে সীলৱতো পচ্চযা অনুঞ্ঞাতা, ন দুস্সীলস্স, দাযকানং সীলৱতোযেৱ পৰিচ্চাগো, ন দুস্সীলস্স অত্তনো কাৰানং মহপ্ফলভাৱস্স পচ্চাসীসনতো. ইতি সত্থাৰা অননুঞ্ঞাতত্তা দাযকেহি চ অপৰিচ্চত্তত্তা ‘‘দুস্সীলস্স পৰিভোগো থেয্যপৰিভোগো নামা’’তি ৱুত্তং. ইণৱসেন পৰিভোগো ইণপৰিভোগো. পটিগ্গাহকতো দক্খিণাৱিসুদ্ধিযা অভাৱতো ইণং গহেত্ৱা পৰিভোগো ৱিযাতি অত্থো. যস্মা সেক্খা ভগৱতো ওৰসপুত্তা, তস্মা তে পিতুসন্তকানং পচ্চযানং দাযাদা হুত্ৱা তে পচ্চযে পৰিভুঞ্জন্তীতি তেসং পৰিভোগো দাযজ্জপৰিভোগো নাম. কিং পন তে ভগৱতো পচ্চযে পৰিভুঞ্জন্তি, উদাহু গিহীহি দিন্নন্তি? গিহীহি দিন্নাপি তে ভগৱতা অনুঞ্ঞাতত্তা ভগৱতো সন্তকা হোন্তি অননুঞ্ঞাতেসু সব্বেন সব্বং পৰিভোগাভাৱতো অনুঞ্ঞাতেসুযেৱ পৰিভোগসম্ভৱতো. ধম্মদাযাদসুত্তঞ্চেত্থ (ম. নি. ১.২৯ আদযো) সাধকং.

অৱীতৰাগানং তণ্হাপৰৱসতায পচ্চযপৰিভোগে সামিভাৱো নত্থি, তদভাৱেন ৱীতৰাগানং তত্থ সামিভাৱো যথাৰুচি পৰিভোগসম্ভৱতো. তথা হি তে পটিকূলম্পি অপ্পটিকূলাকাৰেন, অপ্পটিকূলম্পি পটিকূলাকাৰেন তদুভযং ৱিৱজ্জেত্ৱা উপেক্খাকাৰেন চ পচ্চযে পৰিভুঞ্জন্তি, দাযকানঞ্চ মনোৰথং পৰিপূৰেন্তি. সেসমেত্থ যং ৱত্তব্বং, তং ৱিসুদ্ধিমগ্গে, তংসংৱণ্ণনাসু চ ৱুত্তনযেনেৱ ৱেদিতব্বং. কিলেসইণানং অভাৱং সন্ধায ‘‘অণণো’’তি ৱুত্তং, ন পচ্চৱেক্খিতপৰিভোগমত্তং. তেনাহ আযস্মা চ বাকুলো – ‘‘সত্তাহমেৱ খো অহং, আৱুসো, সৰণো ৰট্ঠপিণ্ডং ভুঞ্জি’’ন্তি (ম. নি. ৩.২১১).

ৱত্থুকামকিলেসকামেহি তণ্হায পৱত্তিআকাৰং পটিচ্চ অত্থি ৰমণৱোহাৰোতি আহ – ‘‘দুৱিধেসুপি কামেসু তণ্হাৰতিসন্থৱ’’ন্তি. মন্তিতন্তি কথিতং. উপ্পন্নেহি সত্থুপটিঞ্ঞেহি. সংৱিভত্তাতি কুসলাদিৱসেন খন্ধাদীহি আকাৰেহি ৱিভত্তা. সুন্দৰং আগমনন্তি স্ৱাগতং. ততো এৱ ন কুচ্ছিতং আগতং. সোড়সৱিধকিচ্চস্স পৰিযোসিতত্তা আহ ‘‘তং সব্বং মযা কত’’ন্তি. মগ্গপঞ্ঞাযমেৱ ততিযৱিজ্জাসমঞ্ঞাতি আহ – ‘‘তীহি ৱিজ্জাহি নৱহি চ লোকুত্তৰধম্মেহী’’তি.

অঙ্গুলিমালসুত্তৱণ্ণনায লীনত্থপ্পকাসনা সমত্তা.