৪০. অৱেভঙ্গিযনিদ্দেসৱণ্ণনা
৩২২-৪. আৰামাৰামৱত্থূনীতি এত্থ (চূড়ৱ. ৩২১; চূড়ৱ. অট্ঠ. ৩২১) আৰামো নাম পুপ্ফাৰামো ৱা ফলাৰামো ৱা. মঞ্চো পীঠং ভিসি বিব্বোহনাদিসযনাসনং. লোহকুম্ভীআদযো কাড়লোহতম্বলোহাদিমযা. ভাণকো উদকচাটি. পঞ্চেতে অৱিভাজিযাতি ভাজেত্ৱা ন গহেতব্বা, গহিতাপি সঙ্ঘসন্তকা এৱাতি অত্থো. এত্থ পন আৰামো আৰামৱত্থূতি পঠমং, ৱিহাৰো ৱিহাৰৱত্থূতি দুতিযং, মঞ্চো পীঠং ভিসি বিব্বোহনন্তি ততিযং, লোহকুম্ভী…পে… নিখাদনন্তি চতুত্থং, ৱল্লি…পে… দাৰুভণ্ডং মত্তিকভণ্ডন্তি পঞ্চমন্তি এৱং ইমানি ৰাসিৱসেন পঞ্চ হোন্তি, সৰুপৱসেন অনেকানি হোন্তি. হোন্তি চেত্থ –
‘‘দ্ৱিসঙ্গহানি দ্ৱে হোন্তি, ততিযং চতুসঙ্গহং;
চতুত্থং নৱকোট্ঠাসং, পঞ্চমং অট্ঠভেদন’’ন্তি. (চূড়ৱ. অট্ঠ. ৩২১);
৩২৫. ‘‘পঞ্চিমানি, ভিক্খৱে, অৱিস্সজ্জিযানি ন ৱিস্সজ্জেতব্বানি সঙ্ঘেন ৱা গণেন ৱা পুগ্গলেন ৱা, ৱিস্সজ্জিতানিপি অৱিস্সজ্জিতানি হোন্তি. যো ৱিস্সজ্জেয্য, আপত্তি থুল্লচ্চযস্সা’’তি (চূড়ৱ. ৩২১) ৱুত্তত্তা ‘‘ভাজিতাপি অভাজিতা’’তি ৱুত্তং. এতেতি ৱুত্তপ্পকাৰা পঞ্চপি ‘‘গৰুভণ্ডানী’’তি চ ‘‘অৱিস্সজ্জিযানী’’তি চ চ-সদ্দেন ‘‘অৱেভঙ্গিযানী’’তি চ ৱুচ্চন্তীতি অত্থো.
৩২৬-৮. ইদানি পুৰিমেসু তীসু ৰাসীসু সব্বস্স গৰুভণ্ডত্তা তে অনামসিত্ৱা পচ্ছিমেসু দ্ৱীসু ৰাসীসু একচ্চস্স অগৰুভণ্ডস্সাপি অত্থিতায তং দস্সেতুং আৰভন্তোপি তেসু দ্ৱীসু বহুৱিসযং পঠমং দস্সেতুং ‘‘ৱল্লিড্ঢবাহুমত্তাপী’’তিআদিমাহাতি ঞাতব্বং. তস্সাযং সঙ্খেপো (চূড়ৱ. অট্ঠ. ৩২১) – ৱল্লি অড্ঢবাহুমত্তাপি ৱেড়ু অট্ঠঙ্গুলাযতোপি তিণাদি মুট্ঠিমত্তম্পীতি এত্থ আদি-সদ্দেন মুঞ্জপব্বজং সঙ্গণ্হাতি, পণ্ণং একম্পি মত্তিকা পাকতা ৱা পঞ্চৱণ্ণা ৱা সুধাকঙ্গুট্ঠআদিকাতি আদি-সদ্দেন সজ্জুলসজাতিহিঙ্গুলকাদি ৱা তালপক্কপ্পমাণাপি যেহি কেহিচি সঙ্ঘস্স দিন্না ৱা সঙ্ঘিকে তিণখেত্তাদিম্হি জাতা ৱা ৰক্খিতগোপিতভূমিভাগে উপ্পন্না তত্থজাতকা ৱা সঙ্ঘিকা ৰক্খিতা এৱ অভাজিযাতি অত্থো.
ইদানি যে চেত্থ ভাজিতব্বা, তে দস্সেতুং ‘‘নিট্ঠিতে’’তিআদিমাহ, সঙ্ঘস্স ৱা চেতিযস্স ৱা কম্মে নিট্ঠিতে ভাজিযাতি অধিপ্পাযো. এত্থ পন যং কিঞ্চি ৱল্লিৱেড়ুতিণপণ্ণমত্তিকাদি সঙ্ঘস্স দিন্নং ৱা সঙ্ঘিকে তিণখেত্তাদিম্হি জাতকং ৱা ৰক্খিতগোপিতং গৰুভণ্ডং, তং সঙ্ঘকম্মে চ চেতিযকম্মে চ নিট্ঠিতে অৱসেসং পুগ্গলিককম্মেপি দাতুং ৱট্টতি, অগৰুভণ্ডত্তা ভাজিতুম্পি লব্ভতি. সেনাসনত্থায ৰক্খিতগোপিতমেৱ গৰুভণ্ডং হোতি, ন ইতৰং. সীহড়দীপে তুমূলসোমৱিহাৰে সঙ্ঘস্স পাকৱত্তম্পি তালপণ্ণং ৱিক্কিণিত্ৱা কৰীযতি. কস্মা? ন হি তত্থ পণ্ণেন অত্থো অত্থি, সব্বেপি ইট্ঠকচ্ছন্না পাসাদাদযোতি. এৱং অঞ্ঞত্থাপি কৰীযতি এৱাতি ৱদন্তি.
৩২৯. ইদানি লোহভণ্ডাদীসু একন্তভাজেতব্বভণ্ডং দস্সেতুং ‘‘পত্তাদী’’তিআদিমাহ. এত্থ (চূড়ৱ. অট্ঠ. ২২১) পন আদি-সদ্দেন লোহথালকতম্ব কুণ্ডিকা কটচ্ছু সৰক অঞ্জনি অঞ্জনিসলাকাকণ্ণমলহৰণীসূচিসণ্ডাসকত্তৰযট্ঠিআদীনি গহিতানেৱ. তথাতি ভাজিযমেৱাতি অত্থো. ৱিপ্পকতঞ্চ অৱিপ্পকতঞ্চ. পাদগণ্হকন্তি মগধনাড়িযা পঞ্চনাড়িযা গণ্হনং.
৩৩১-২. অনুঞ্ঞাতৱাসি যং সক্কা সিপাটিকায পক্খিপিত্ৱা পৰিহৰিতুন্তি ৱুত্তা. তচ্ছিতানিট্ঠিতন্তি ৱিপ্পকতং. যদি তচ্ছিতং, গৰুভণ্ডমেৱ. দন্তং পন অতচ্ছিতঞ্চ অনিট্ঠিতঞ্চ ভাজিযমেৱ. অনিট্ঠিতং মঞ্চপাদাদিকং গৰুভণ্ডং. ইদানি মত্তিকভণ্ডং দস্সেতুং ‘‘ভিক্খূপকৰণে’’তিআদিমাহ. পত্তথালককুণ্ডিকাদিভিক্খূপকৰণে চ. পাদঘটকোতি পাদগণ্হনকো ঘটকো চ মত্তিকামযো ভাজিযো ভাজেতব্বোতি অত্থো. সঙ্খথালকম্পি ভাজিযমেৱ.
৩৩৩-৪. মিগচম্মাদিকং কপ্পিযচম্মং ভাজিযং, সীহচম্মাদিকং অকপ্পিযচম্মং গৰুভণ্ডং. তং পন ভূমত্থৰণং কাতুং ৱট্টতি. এড়চম্মং পন পচ্চত্থৰণগতিকত্তা গৰুভণ্ডং হোতি. ইদানি ইমানি পন পঞ্চ চীৱৰপিণ্ডপাতভেসজ্জানং অত্থায পৰিৱত্তেতুং ন ৱট্টতি, গৰুভণ্ডেন পন গৰুভণ্ডঞ্চ থাৱৰঞ্চ থাৱৰেন থাৱৰমেৱ পৰিৱত্তেত্ৱা পৰিভুঞ্জিতব্বানীতি দস্সেতুং ‘‘গৰুনা’’তিআদিমাহ. তত্থ (চূড়ৱ. অট্ঠ. ৩২১) গৰুনাতি গৰুভণ্ডেন গৰুভণ্ডঞ্চ থাৱৰঞ্চ পৰিৱত্তেয্যাতি সম্বন্ধো. থাৱৰেন চ থাৱৰমেৱ পৰিৱত্তেয্য, ন গৰুভণ্ডন্তি অধিপ্পাযো. পঞ্চসু কোট্ঠাসেসু পচ্ছিমত্তযং গৰুভণ্ডং, পুৰিমদ্ৱযং থাৱৰন্তি ৱেদিতব্বং. তথা কত্ৱা চ ভুঞ্জতূতি এৱং পৰিৱত্তেত্ৱা ততো আভতং কপ্পিযভণ্ডং পৰিভুঞ্জতূতি অত্থো. কথং ঞাযতীতি চে? ৱুত্তঞ্হেতং পৰিৱাৰে-
‘‘অৱিস্সজ্জিযং অৱেভঙ্গিযং, পঞ্চ ৱুত্তা মহেসিনা;
ৱিস্সজ্জেন্তস্স পৰিভুঞ্জন্তস্স অনাপত্তি,
পঞ্হা মেসা কুসলেহি চিন্তিতা’’তি. (পৰি. ৪৭৯);
এত্থ পন গৰুভণ্ডেন গৰুভণ্ডঞ্চ থাৱৰঞ্চ থাৱৰেন থাৱৰমেৱ পৰিৱত্তনৱিধিং সন্ধায ‘‘ৱিস্সজ্জন্তস্স অনাপত্তী’’তি ৱুত্তং. পুন ততো নিব্বত্তঞ্চ চতুপচ্চযং পৰিভুঞ্জিতুং লব্ভতীতি দীপেতুং ‘‘পৰিভুঞ্জন্তস্স অনাপত্তী’’তি ৱুত্তং. অযং ইমিস্সা গাথায অধিপ্পাযো. সেসন্তি (চূড়ৱ. অট্ঠ. ৩২১) আৰামাদি অভাজিযন্তি অত্থো. অৱেভঙ্গিযৱিনিচ্ছযো.
অৱেভঙ্গিযনিদ্দেসৱণ্ণনা নিট্ঠিতা.