১২. দুব্বচসিক্খাপদৱণ্ণনা

দুক্খেন ৱত্তব্বো দুব্বচো. ৱুচ্চমানো ন সহতি.

দুব্বচসিক্খাপদৱণ্ণনা নিট্ঠিতা.

নিগমনৱণ্ণনা

‘‘নামমত্তৱসেনা’’তি পাঠো. ‘‘নামগোত্তৱসেনা’’তি লিখিতং. ইদং ৱুত্তং হোতি – ‘‘অযং কিৰিযা ভিক্খূনং কাতুং ন ৱট্টতী’’তি জানিত্ৱা সচে ছাদেতি, ছন্নাৱ হোতীতি অত্থো. সভাগমত্তমেৱাতি অৱেৰিসভাগমত্তমেৱাতি অধিপ্পাযো.

ৱত্থু চেৱ গোত্তঞ্চাতি এত্থ ৱত্থূতি ৱীতিক্কমনং অসুচিমুচ্চনং. গোত্তন্তি গং তাযতীতি গোত্তং, সজাতিতো অঞ্ঞত্থ গন্তুং অদত্ৱা গং বুদ্ধিং, ৱচনঞ্চ তাযতীতি অত্থো. ৱত্থু চ সজাতিমেৱ গচ্ছতি. সজাতি নামেত্থ অঞ্ঞেহি ৱিসিট্ঠাৱিসিট্ঠভূতা কিৰিযা, ন কাযসংসগ্গাদি. নামঞ্চেৱ আপত্তি চাতি এত্থ আপত্তীতি ৱীতিক্কমেনাপন্নাপত্তিযা নামং.

পুন আগতাগতানং ভিক্খূনং আৰোচেন্তেনাতি এত্থ দ্ৱিন্নং আৰোচেন্তেন ‘‘আযস্মন্তা ধাৰেন্তু’’তিণ্ণং ৱা অতিৰেকানং ৱা আৰোচেন্তেন ‘‘আযস্মন্তো ধাৰেন্তূ’’তি এৱং আৰোচনৱিধানং ৱেদিতব্বং. ৱত্তভেদঞ্চ ৰত্তিচ্ছেদঞ্চ অকত্ৱাতি এত্থ ঠপেত্ৱা নৱকতৰং পাৰিৱাসিকং অৱসেসানং অন্তমসো মূলাযপটিকস্সনাৰহাদীনম্পি অভিৱাদনাদিসাদিযনে, পটিপাটিযা নিসীদনে, ওৱদনে, কম্মিকানং গৰহণে চাতিআদীসু ৱত্তভেদো হোতি. দস্সনসৱনৱিসযেসু অনাৰোচনে চ ভিক্খূহি একচ্ছন্নে ৱসনে চ অজানন্তস্সেৱ ৱিহাৰে ভিক্খূনং আগন্ত্ৱা গমনে চাতিআদীসু ৰত্তিচ্ছেদো হোতি. নানাসংৱাসকেহি ৱিনযকম্মাভাৱতো তেসং অনাৰোচনে ৰত্তিচ্ছেদো ন হোতি. ‘‘দ্ৱে লেড্ডুপাতে অতিক্কমিত্ৱা’’তি ৱচনতো অন্তো ন ৱট্টতি. নিক্খিত্তৱত্তেনেৱ হুত্ৱা ৱিচৰন্তেন যস্স সন্তিকে পুব্বে সমাদিযিত্ৱা আৰোচিতং, তস্সাপি সন্তিকে পচ্ছা নিক্খিপনকালে আৰোচেত্ৱাৱ নিক্খিপিতব্বং. তস্মা পুন সমাদানকালেপি সো চে ততো গচ্ছতি, তং দিৱসং অগন্ত্ৱা দিৱা আৰোচেত্ৱাপি যদি এৱং অতীতদিৱসং হোতি, ‘‘অৰুণে উট্ঠিতে তস্স সন্তিকে আৰোচেত্ৱা ৱত্তং নিক্খিপিত্ৱা ৱিহাৰং গন্তব্বন্তি তস্স সন্তিকে আৰোচেত্ৱা ৱত্তং নিক্খিপিতব্ব’’ন্তি ৱুত্তং. অপিচ ‘‘ৱিহাৰং গন্ত্ৱা যং সব্বপঠমং ভিক্খুং পস্সতি, তস্স আৰোচেত্ৱা নিক্খিপিতব্ব’’ন্তি ৱুত্তং. সচে ৰত্তিচ্ছেদো হোতি, ৱিহাৰসীমাপৰিযাপন্নানং সব্বেসং আৰোচেতব্বং সিযা. ‘‘তস্স আৰোচেত্ৱা’’তি ইদং পন পুব্বে অনাৰোচিতং সন্ধায ৱত্তভেদৰক্খণত্থং ৱুত্তং. তস্মা এৱ সমন্তপাসাদিকাযং (চূড়ৱ. অট্ঠ. ৯৭) এৱং ৱুত্তং ‘‘অঞ্ঞং ৱিহাৰতো নিক্খন্তং ৱা আগন্তুকং ৱা’’তি.

সুদ্ধন্তপৰিৱাসে পন সচে ‘‘মাসমত্তং অসুদ্ধোম্হী’’তি অগ্গহেসি, পৰিৱসন্তো পুন ঊনং ৱা অধিকং ৱা সন্নিট্ঠানং কৰোতি, তত্তকম্পি পৰিৱসিতব্বমেৱ, পৰিৱাসদানকিচ্চং নত্থি. অযঞ্হি সুদ্ধন্তপৰিৱাসো নাম উদ্ধম্পি আৰোহতি, হেট্ঠাপি ওৰোহতি. ইদমস্স লক্খণং.

সমোদহিত্ৱাতি মূলাপত্তিট্ঠানে ঠপেত্ৱা, পক্খিপিত্ৱাতি অত্থো. অপ্পটিচ্ছন্না চে অন্তৰাপত্তি, মূলায পটিকস্সনং অকত্ৱা পুব্বে গহিতপৰিৱাসেনেৱ পৰিৱসিতব্বং. যো পন আপত্তিং আপজ্জিত্ৱা ৱিব্ভমিত্ৱা পুন উপসম্পন্নো হুত্ৱাপি পটিচ্ছাদেতি, যো চ পুব্বে পটিচ্ছাদেত্ৱা পচ্ছা ন পটিচ্ছাদেতি, যো চ উভযত্থ পটিচ্ছাদেতি, সব্বেসং পটিচ্ছন্নদিৱসৱসেন পৰিৱাসো দাতব্বো. ‘‘পুৰিমস্মিং আপত্তিক্খন্ধে ৱা’’তি চ ‘‘পচ্ছিমস্মিং আপত্তিক্খন্ধে ৱা’’তি (চূড়ৱ. ১৬৬ আদযো) চ পাড়িযং ৱুত্তত্তা দ্ৱে ভিক্খূ ৱিসুদ্ধিকং আপন্না হোন্তি, তে সুদ্ধিকদিট্ঠিনো হোন্তি. একো ছাদেতি, একো ন ছাদেতি. যো ছাদেতি, সো দুক্কটং দেসাপেতব্বো. ‘‘উভোপি যথাধম্মং কাৰাপেতব্বা’’তি (চূড়ৱ. ১৮১) ৱচনতো যং কঞ্চি আপত্তিং ছাদেত্ৱা দুক্কটং আপজ্জতীতি ৱেদিতব্বো.

তেসু গতেসু ৱা অগতেসু ৱা পুৰিমনযেনেৱ পটিপজ্জিতব্বন্তি এত্থ ঊনে গণে চৰণং, অনুট্ঠহনং একৰত্তম্পি গণেন ৱিপ্পৱাসং, সচে ৰত্তিযা একক্খণেন সঙ্ঘো ৱসতি, সচে সো পুৰে অৰুণমেৱ কেনচি কৰণীযেন গতোতি এত্থপি মানত্তেপি এৱং জাতে. ‘‘অযঞ্চ যস্মা গণস্স আৰোচেত্ৱা, ভিক্খূনঞ্চ অত্থিভাৱং সল্লক্খেত্ৱাৱ ৱসি, তেনস্স ঊনে গণে চৰণদোসো ৱা ৱিপ্পৱাসো ৱা ন হোতী’’তি (চূড়ৱ. অট্ঠ. ৯৭) সমন্তপাসাদিকাযং ৱুত্তং. তস্মা তেন আৰোচিতে মুহুত্তম্পি নিসীদিত্ৱা গতেপি ৱিপ্পৱাসো নত্থি. পাৰিৱাসিকস্স, উক্খিত্তকস্স চ পকতত্তেন তস্মিং ৱসনং উদকপাতেন ৱাৰিতং, তস্মা নানূপচাৰেপি একচ্ছন্নে ন ৱট্টতি.

ইদানি পাঠৱিচাৰণা ৱেদিতব্বা – ‘‘নৱ পঠমাপত্তিকা চত্তাৰো যাৱততিযকা’’তি ইদং সভাৱনিযমৱচনং. তেন ৱুট্ঠানং অনিযমন্তি দস্সেতি. একচ্চাপত্তিৱুট্ঠানঞ্হি কম্মতোপি হোতি অকম্মতোপি, ন এৱং আপজ্জনন্তি ৱুত্তং হোতি. অঞ্ঞতৰং ৱা অঞ্ঞতৰং ৱাতি তেসং দ্ৱিধা ভিন্নানম্পি ৱুট্ঠানক্কমভেদাভাৱদীপকৱচনং. যাৱতীহং, তাৱতীহন্তি এত্থ অহপৰিচ্ছেদো অৰুণৱসেন. ‘‘জান’’ন্তি ইমিনা জাননপ্পটিচ্ছন্নস্স অকামা পৰিৱত্থব্বন্তি দস্সেতি. তেন ভিক্খুনা অকামা পৰিৱত্থব্বন্তি তেন ভিক্খুনা ৱসতা অকামা পৰিৱত্থব্বং, ন পৰিৱত্তিতলিঙ্গেনাতি দস্সনত্থং ৱুত্তং. পৰিৱুত্থপৰিৱাসেনাতি আদিম্হি পৰিৱুত্থপৰিৱাসেনেৱ পৰিৱাসতো উত্তৰি ইতিৱাৰেন আদিতো ভিক্খুনাৱ ছাৰত্তং, পৰিৱত্তিতলিঙ্গেন উদ্ধম্পি ভিক্খুমানত্তায পটিপজ্জিতব্বং, ন পৰিৱাসে ৱিয তপ্পচ্চযা অচিণ্ণমানত্তো. চিণ্ণমানত্তোৱ অব্ভেতব্বো, ন ইতৰো, ন পৰিৱাসে ৱিয মানত্তাৰহে, পক্খমানত্তঞ্চ চৰন্তিযা ভিক্খুনিযা লিঙ্গং পৰিৱত্তাতিক্কমে সতি চিণ্ণমানত্তো ভিক্খু হোতি, পুন ভিক্খুমানত্তং গহেত্ৱা চিণ্ণমানত্তোৱ ভিক্খু অব্ভেতব্বোতি দস্সেতি.

যত্থ সিযাতি যস্সং সমানসংৱাসকসীমাযম্পি ৱীসতিগণো ভিক্খুসঙ্ঘো অত্থি. একেনপি চে ঊনো ৱীসতিগণোতি ন যুজ্জতি, ঊনো চে. ন হি ৱীসতিগণো, সঙ্ঘো চে ঊনো. তস্মা ‘‘একেনপি চে ঊনো সঙ্ঘো’’তি এত্তকমেৱ ৱত্তব্বন্তি চে? ন, চতুৱগ্গপঞ্চৱগ্গদসৱগ্গপ্পসঙ্গনিৱাৰণপ্পযোজনতো. তস্মা ৱীসতিৱগ্গো ভিক্খুসঙ্ঘো চে ভিক্খুনা একেনপি ঊনো, নট্ঠো দট্ঠব্বো. কেচি পন ৱিনযে অপ্পকতঞ্ঞুনো ‘‘যথা অতিৰেকচতুৱগ্গোপি সঙ্ঘো চতুৱগ্গকৰণীযে কম্মে ‘চতুৱগ্গো’তি ৱুচ্চতি, তথা পঞ্চৱগ্গদসৱগ্গকৰণীযে কম্মে অতিৰেকপঞ্চৱগ্গদসৱগ্গোপি ‘পঞ্চৱগ্গদসৱগ্গো’তি ৱুচ্চতি. তস্মা ঊনোপি চতুৱগ্গপঞ্চৱগ্গদসৱগ্গৱীসতিৱগ্গোৱা’’তি মঞ্ঞেয্যুং, তেসং মঞ্ঞনানিৱাৰণত্থং ‘‘একেনপি চে ঊনো’’তিআদি ৱুত্তং. অথ ৱা ৱীসতি ভিক্খুসঙ্ঘো চে, ঠপেত্ৱা একেনপি চে ঊনো অপ্পকতত্তো, তং ঠপেত্ৱা একেনপি চেতি এৱমেত্থ অত্থো দট্ঠব্বো. অযং তত্থ সামীচীতি ৱচনং যং ৱুত্তং সব্বত্থ ‘‘তস্স আপত্তিযা পৰিৱাসং দেতি, মূলায পটিকস্সতি, মানত্তং দেতি, অব্ভেতী’’তি, তস্স আৱিভাৱকৰণত্থং ৱুত্তন্তি ৱেদিতব্বং. তেন তেসু অযং যথাৱুত্তা সামীচি নিযতা ইচ্ছিতব্বা, ন ৰাজসিক্খাপদাদীসু ৱিয অনিযতা. তত্থ হি কেনচি অন্তৰাযেন তং সামীচিমকৰোন্তেপি অনাপত্তীতি দীপিতং হোতি.

সঙ্ঘাদিসেসৱণ্ণনা নিট্ঠিতা.