৬-৯. অনিচ্চানুপস্সীসুত্তাদিৱণ্ণনা
১৬-১৯. ছট্ঠে ‘‘ইধ সমসীসী কথিতো’’তি ৱত্ৱা এৱং সমসীসিতং ৱিভজিত্ৱা ইধাধিপ্পেতং দস্সেতুং ‘‘সো চতুব্বিধো হোতী’’তিআদিমাহ. ৰোগৱসেন সমসীসী ৰোগসমসীসী. এস নযো সেসেসুপি. একপ্পহাৰেনেৱাতি একৱেলাযমেৱ. যো চক্খুৰোগাদীসু অঞ্ঞতৰস্মিং সতি ‘‘ইতো অনুট্ঠিতো অৰহত্তং পাপুণিস্সামী’’তি ৱিপস্সনং পট্ঠপেসি, অথস্স অৰহত্তঞ্চ ৰোগতো ৱুট্ঠানঞ্চ এককালমেৱ হোতি, অযং ৰোগসমসীসী নাম. ইৰিযাপথস্স পৰিযোসানন্তি ইৰিযাপথন্তৰসমাযোগো. যো ঠানাদীসু ইৰিযাপথেসু অঞ্ঞতৰং অধিট্ঠায ‘‘অৱিকোপেত্ৱাৱ অৰহত্তং পাপুণিস্সামী’’তি ৱিপস্সনং পট্ঠপেসি. অথস্স অৰহত্তপ্পত্তি চ ইৰিযাপথৱিকোপনঞ্চ একপ্পহাৰেনেৱ হোতি, অযং ইৰিযাপথসমসীসী নাম. জীৱিতসমসীসী নামাতি এত্থ ‘‘পলিবোধসীসং মানো, পৰামাসসীসং দিট্ঠি, ৱিক্খেপসীসং উদ্ধচ্চং, কিলেসসীসং অৱিজ্জা, অধিমোক্খসীসং সদ্ধা, পগ্গহসীসং ৱীৰিযং, উপট্ঠানসীসং সতি, অৱিক্খেপসীসং সমাধি, দস্সনসীসং পঞ্ঞা, পৱত্তসীসং জীৱিতিন্দ্ৰিযং, চুতিসীসং ৱিমোক্খো, সঙ্খাৰসীসং নিৰোধো’’তি পটিসম্ভিদাযং (পটি. ম. ৩.৩৩) ৱুত্তেসু সত্তৰসসু সীসেসু পৱত্তসীসং কিলেসসীসন্তি দ্ৱে সীসানি ইধাধিপ্পেতানি – ‘‘অপুব্বং অচৰিমং আসৱপৰিযাদানঞ্চ হোতি জীৱিতপৰিযাদানঞ্চা’’তি ৱচনতো. তেসু কিলেসসীসং অৰহত্তমগ্গো পৰিযাদিযতি, পৱত্তসীসং জীৱিতিন্দ্ৰিযং চুতিচিত্তং পৰিযাদিযতি. তত্থ অৱিজ্জাপৰিযাদাযকং চিত্তং জীৱিতিন্দ্ৰিযং পৰিযাদাতুং ন সক্কোতি, জীৱিতিন্দ্ৰিযপৰিযাদাযকং অৱিজ্জং পৰিযাদাতুং ন সক্কোতি. অঞ্ঞং অৱিজ্জাপৰিযাদাযকং চিত্তং, অঞ্ঞং জীৱিতন্দ্ৰিযপৰিযাদাযকং. যস্স চেতং সীসদ্ৱযং সমং পৰিযাদানং গচ্ছতি, সো জীৱিতসমসীসী নাম.
কথং পনিদং সমং হোতীতি? ৱাৰসমতায. যস্মিঞ্হি ৱাৰে মগ্গৱুট্ঠানং হোতি, সোতাপত্তিমগ্গে পঞ্চ পচ্চৱেক্খণানি, সকদাগামিমগ্গে পঞ্চ, অনাগামিমগ্গে পঞ্চ, অৰহত্তমগ্গে চত্তাৰীতি একূনৱীসতিমে পচ্চৱেক্খণঞাণে পতিট্ঠায ভৱঙ্গং ওতৰিত্ৱা পৰিনিব্বাযতো ইমায ৱাৰসমতায ইদং উভযসীসপৰিযাদানম্পি সমং হোতীতি ইমায ৱাৰসমতায. ৱাৰসমৱুত্তিদাযকেন হি মগ্গচিত্তেন অত্তনো অনন্তৰং ৱিয নিপ্ফাদেতব্বা পচ্চৱেক্খণৱাৰা চ কিলেসপৰিযাদানস্সেৱ ৱাৰাতি ৱত্তব্বতং অৰহতি. ‘‘ৱিমুত্তস্মিং ৱিমুত্তমিতি ঞাণং হোতী’’তি (ম. নি. ১.৭৮; সং. নি. ৩.১২, ১৪) ৱচনতো পচ্চৱেক্খণপৰিসমাপনেন কিলেসপৰিযাদানং সম্পাপিতং নাম হোতীতি ইমায ৱাৰৱুত্তিযা সমতায কিলেসপৰিযাদানজীৱিতপৰিযাদানানং সমতা ৱেদিতব্বা. তেনেৱাহ ‘‘যস্মা পনস্স…পে... তস্মা এৱং ৱুত্ত’’ন্তি.
আযুনো ৱেমজ্ঝং অনতিক্কমিত্ৱা অন্তৰাৱ কিলেসপৰিনিব্বানেন পৰিনিব্বাযতীতি অন্তৰাপৰিনিব্বাযী. তেনাহ ‘‘যো পঞ্চসু সুদ্ধাৱাসেসূ’’তিআদি. ৱেমজ্ঝেতি অৱিহাদীসু যত্থ উপ্পন্নো, তত্থ আযুনো ৱেমজ্ঝে. আযুৱেমজ্ঝং উপহচ্চ অতিক্কমিত্ৱা তত্থ পৰিনিব্বাযতীতি উপহচ্চপৰিনিব্বাযী. তেনাহ ‘‘যো তত্থেৱা’’তিআদি. অসঙ্খাৰেন অপ্পযোগেন অনুস্সাহেন অকিলমন্তো তিক্খিন্দ্ৰিযতায সুখেনেৱ পৰিনিব্বাযতীতি অসঙ্খাৰপৰিনিব্বাযী. তেনাহ ‘‘যো তেসংযেৱা’’তিআদি. তেসংযেৱ পুগ্গলানন্তি নিদ্ধাৰণে সামিৱচনং. অপ্পযোগেনাতি অধিমত্তপ্পযোগেন ৱিনা অপ্পকসিৰেন. সসঙ্খাৰেন সপ্পযোগেন কিলমন্তো দুক্খেন পৰিনিব্বাযতীতি সসঙ্খাৰপৰিনিব্বাযী. উদ্ধংৱাহিভাৱেন উদ্ধমস্স তণ্হাসোতং ৱট্টসোতঞ্চাতি, উদ্ধং ৱা গন্ত্ৱা পটিলভিতব্বতো উদ্ধমস্স মগ্গসোতন্তি উদ্ধংভোতো. পটিসন্ধিৱসেন অকনিট্ঠং গচ্ছতীতি অকনিট্ঠগামী.
এত্থ পন চতুক্কং ৱেদিতব্বং. যো হি অৱিহতো পট্ঠায চত্তাৰো দেৱলোকে সোধেত্ৱা অকনিট্ঠং গন্ত্ৱা পৰিনিব্বাযতি, অযং উদ্ধংসোতো অকনিট্ঠগামী নাম. অযঞ্হি অৱিহেসু কপ্পসহস্সং ৱসন্তো অৰহত্তং পত্তুং অসক্কুণিত্ৱা অতপ্পং গচ্ছতি, তত্ৰাপি দ্ৱে কপ্পসহস্সানি ৱসন্তো অৰহত্তং পত্তুং অসক্কুণিত্ৱা সুদস্সং গচ্ছতি, তত্ৰাপি চত্তাৰি কপ্পসহস্সানি ৱসন্তো অৰহত্তং পত্তুং অসক্কুণিত্ৱা সুদস্সিং গচ্ছতি, তত্ৰাপি অট্ঠ কপ্পসহস্সানি ৱসন্তো অৰহত্তং পত্তুং অসক্কুণিত্ৱা অকনিট্ঠং গচ্ছতি, তত্থ ৱসন্তো অগ্গমগ্গং অধিগচ্ছতি. তত্থ যো অৱিহতো পট্ঠায দুতিযং ৱা চতুত্থং ৱা দেৱলোকং গন্ত্ৱা পৰিনিব্বাযতি, অযং উদ্ধংসোতো ন অকনিট্ঠগামী নাম. যো কামভৱতো চৱিত্ৱা অকনিট্ঠেসু পৰিনিব্বাযতি, অযং ন উদ্ধংসোতো অকনিট্ঠগামী নাম. যো হেট্ঠা চতূসু দেৱলোকেসু তত্থ তত্থেৱ নিব্বত্তিত্ৱা পৰিনিব্বাযতি, অযং ন উদ্ধংসোতো ন অকনিট্ঠগামীতি.
এতে পন অৱিহেসু উপ্পন্নসমনন্তৰআযুৱেমজ্ঝং অপ্পত্ৱাৱ পৰিনিব্বাযনৱসেন তযো অন্তৰাপৰিনিব্বাযিনো, একো উপহচ্চপৰিনিব্বাযী, একো উদ্ধংসোতোতি পঞ্চৱিধো, অসঙ্খাৰসসঙ্খাৰপৰিনিব্বাযিৱিভাগেন দস হোন্তি, তথা অতপ্পসুদস্সসুদস্সীসূতি চত্তাৰো দসকাতি চত্তাৰীসং. অকনিট্ঠে পন উদ্ধংসোতো নত্থি, তযো অন্তৰাপৰিনিব্বাযিনো, একো উপহচ্চপৰিনিব্বাযীতি চত্তাৰো, অসঙ্খাৰসসঙ্খাৰপৰিনিব্বাযিৱিভাগেন অট্ঠাতি অট্ঠচত্তাৰীসং অনাগামিনো. সত্তমাদীসু নত্থি ৱত্তব্বং.
অনিচ্চানুপস্সীসুত্তাদিৱণ্ণনা নিট্ঠিতা.