১. সেখবলৱগ্গো
১. সংখিত্তসুত্তৱণ্ণনা
১. পঞ্চকনিপাতস্স পঠমে কামং সম্পযুত্তধম্মেসু থিৰভাৱোপি বলট্ঠো এৱ, পটিপক্খেহি পন অকম্পনীযত্তং সাতিসযং বলট্ঠোতি ৱুত্তং – ‘‘অস্সদ্ধিযে ন কম্পতী’’তি.
সংখিত্তসুত্তৱণ্ণনা নিট্ঠিতা.
২-৬. ৱিত্থতসুত্তাদিৱণ্ণনা
২-৬. দুতিযে হিৰীযতীতি লজ্জতি ৱিৰজ্জতি. যস্মা হিৰী পাপজিগুচ্ছনলক্খণা, তস্মা ‘‘জিগুচ্ছতীতি অত্থো’’তি ৱুত্তং. ওত্তপ্পতীতি উত্ৰসতি. পাপুত্ৰাসলক্খণঞ্হি ওত্তপ্পং.
পগ্গহিতৱীৰিযোতি সঙ্কোচং অনাপন্নৱীৰিযো. তেনাহ ‘‘অনোসক্কিতমানসো’’তি. পহানত্থাযাতি সমুচ্ছিন্নত্থায. কুসলানং ধম্মানং উপসম্পদা নাম সমধিগমো এৱাতি আহ ‘‘পটিলাভত্থাযা’’তি.
গতিঅত্থা ধাতুসদ্দা বুদ্ধিঅত্থা হোন্তীতি আহ ‘‘উদযঞ্চ ৱযঞ্চ পটিৱিজ্ঝিতুং সমত্থাযা’’তি. মিস্সকনযেনাযং দেসনা গতাতি আহ ‘‘ৱিক্খম্ভনৱসেন চ সমুচ্ছেদৱসেন চা’’তি. তেনাহ ‘‘ৱিপস্সনাপঞ্ঞায চেৱ মগ্গপঞ্ঞায চা’’তি. ৱিপস্সনাপঞ্ঞায ৱিক্খম্ভনকিৰিযতো সা চ খো পদেসিকাতি নিপ্পদেসিকং কত্ৱা দস্সেতুং ‘‘মগ্গপঞ্ঞায পটিলাভসংৱত্তনতো’’তি ৱুত্তং. দুক্খক্খযগামিনিভাৱেপি এসেৱ নযো. সম্মাতি যাথাৱতো. অকুপ্পধম্মতায হি মগ্গপঞ্ঞায খেপিতং খেপিতমেৱ, নাস্স পুন খেপনকিচ্চং অত্থীতি উপাযেন ঞাযেন সা পৱত্ততীতি আহ ‘‘হেতুনা নযেনা’’তি. ততিযাদীসু নত্থি ৱত্তব্বং.
ৱিত্থতসুত্তাদিৱণ্ণনা নিট্ঠিতা.
৭. কামসুত্তৱণ্ণনা
৭. সত্তমে অসন্তি লূনন্তি তেনাতি অসিতং, দাত্তং. ৱিৱিধা আভঞ্জন্তি ভাৰং ওলম্বেন্তি তেনাতি ব্যাভঙ্গী, ৱিধং. কুলপুত্তোতি এত্থ দুৱিধো কুলপুত্তো জাতিকুলপুত্তো, আচাৰকুলপুত্তো চ. তত্থ ‘‘তেন খো পন সমযেন ৰট্ঠপালো নাম কুলপুত্তো তস্মিংযেৱ থুল্লকোট্ঠিকে অগ্গকুলিকস্স পুত্তো’’তি (ম. নি. ২.২৯৪) এৱং আগতো উচ্চকুলপ্পসুতো জাতিকুলপুত্তো নাম. ‘‘যে তে কুলপুত্তা সদ্ধা অগাৰস্মা অনগাৰিযং পব্বজিতা’’তি (ম. নি. ১.৩৪) এৱং আগতা পন যত্থ কত্থচি কুলে পসুতাপি আচাৰসম্পন্না আচাৰকুলপুত্তো নাম. ইধ পন আচাৰকুলপুত্তো অধিপ্পেতো. তেনাহ ‘‘কুলপুত্তোতি আচাৰকুলপুত্তো’’তি. যুত্তন্তি অনুচ্ছৱিকং, এৱং ৱত্তব্বতং অৰহতীতি অত্থো. সেসমেত্থ উত্তানমেৱ.
কামসুত্তৱণ্ণনা নিট্ঠিতা.
৮. চৱনসুত্তৱণ্ণনা
৮. অট্ঠমে সদ্ধাযাতি ইমিনা অধিগমসদ্ধা দস্সিতা. চতুব্বিধা হি সদ্ধা – আগমনীযসদ্ধা, অধিগমসদ্ধা, পসাদসদ্ধা, ওকপ্পনসদ্ধাতি. তত্থ আগমনীযসদ্ধা সব্বঞ্ঞুবোধিসত্তানং পৱত্তা হোতি. আগমনীযপ্পটিপদায আগতা হি সদ্ধা সাতিসযা মহাবোধিসত্তানং পৰোপদেসেন ৱিনা সদ্ধেয্যৱত্থুং অৱিপৰীততো গহেত্ৱা অধিমুচ্চনতো. সচ্চপ্পটিৱেধতো আগতসদ্ধা অধিগমসদ্ধা সুপ্পবুদ্ধাদীনং ৱিয. ‘‘সম্মাসম্বুদ্ধো ভগৱা’’তিআদিনা বুদ্ধাদীসু উপ্পজ্জনকপ্পসাদো পসাদসদ্ধা মহাকপ্পিনৰাজাদীনং ৱিয. ‘‘এৱমেত’’ন্তি ওক্কন্দিত্ৱা পক্খন্দিত্ৱা সদ্দহনৱসেন কপ্পনং ওকপ্পনং, তদেৱ সদ্ধাতি ওকপ্পনসদ্ধা. তত্থ পসাদসদ্ধা পৰনেয্যৰূপা হোতি, সৱনমত্তেনপি পসীদনতো. ওকপ্পনসদ্ধা সদ্ধেয্যং ৱত্থুং ওগাহিত্ৱা অনুপৱিসিত্ৱা ‘‘এৱমেত’’ন্তি পচ্চক্খং কৰোন্তী ৱিয পৱত্ততি.
চৱনসুত্তৱণ্ণনা নিট্ঠিতা.
৯. পঠমঅগাৰৱসুত্তৱণ্ণনা
৯. নৱমে অপ্পতিস্সযোতি অপ্পতিস্সৱো ৱ-কাৰস্স য-কাৰং কত্ৱা নিদ্দেসো. গৰুনা কিস্মিঞ্চি ৱুত্তো গাৰৱৱসেন পতিস্সৱনং, পতিস্সৱো, পতিস্সৱভূতং, তংসভাৱঞ্চ যং কিঞ্চি গাৰৱং. নত্থি এতস্মিং পতিস্সৱোতি অপ্পতিস্সৱো, গাৰৱৱিৰহিতো. তেনাহ ‘‘অজেট্ঠকো অনীচৱুত্তী’’তি.
পঠমঅগাৰৱসুত্তৱণ্ণনা নিট্ঠিতা.
১০. দুতিযঅগাৰৱসুত্তৱণ্ণনা
১০. দসমে ৱুদ্ধিন্তিআদীসু সীলেন ৱুদ্ধিং, মগ্গেন ৱিৰুড়্হিং, নিব্বানেন ৱেপুল্লং. সীলসমাধীহি ৱা ৱুদ্ধিং, ৱিপস্সনামগ্গেহি ৱিৰুড়্হিং, ফলনিব্বানেহি ৱেপুল্লং. এত্থ চ যস্স চতুব্বিধং সীলং অখণ্ডাদিভাৱপ্পৱত্তিযা সুপৰিসুদ্ধং ৱিসেসভাগিযত্তা অপ্পকসিৰেনেৱ মগ্গফলাৱহং সঙ্ঘৰক্খিতত্থেৰস্স ৱিয, সো তাদিসেন সীলেন ইমস্মিং ধম্মৱিনযে ৱুদ্ধিং আপজ্জিস্সতি. তেন ৱুত্তং – ‘‘সীলেন ৱুদ্ধি’’ন্তি. যস্স পন অৰিযমগ্গো উপ্পন্নো, সো ৱিৰূড়্হমূলো ৱিয পাদপো সুপ্পতিট্ঠিতত্তা সাসনে ৱিৰূড়্হিং আপন্নো নাম হোতি. তেন ৱুত্তং – ‘‘মগ্গেন ৱিৰূড়্হি’’ন্তি. যো সব্বকিলেসনিব্বানপ্পত্তো, সো অৰহা সীলাদিধম্মক্খন্ধপাৰিপূৰিযা সতি ৱেপুল্লপ্পত্তো হোতি. তেন ৱুত্তং ‘‘নিব্বানেন ৱেপুল্ল’’ন্তি. দুতিযৱিকপ্পে অত্থো ৱুত্তনযানুসাৰেন ৱেদিতব্বো.
দুতিযঅগাৰৱসুত্তৱণ্ণনা নিট্ঠিতা.
সেখবলৱগ্গৱণ্ণনা নিট্ঠিতা.