৪. চতুত্থো পৰিচ্ছেদো
একৱিধাদিনিদ্দেসো
১২৭. ইতো পৰং পৱক্খামি, নযমেকৱিধাদিকং;
আভিধম্মিকভিক্খূনং, বুদ্ধিযা পন ৱুদ্ধিযা.
১২৮. সব্বমেকৱিধং চিত্তং, ৱিজাননসভাৱতো;
দুৱিধঞ্চ ভৱে চিত্তং, অহেতুকসহেতুতো.
১২৯. পুঞ্ঞাপুঞ্ঞৱিপাকা হি, কামে দস চ পঞ্চ চ;
ক্ৰিযা তিস্সোতি সব্বেপি, অট্ঠাৰস অহেতুকা.
১৩০. একসত্ততি সেসানি, চিত্তুপ্পাদা মহেসিনা;
সহেতুকাতি নিদ্দিট্ঠা, তাদিনা হেতুৱাদিনা.
১৩১. সৱত্থুকাৱত্থুকতো, তথোভযৱসেন চ;
সব্বং ৱুত্তপকাৰং তু, তিৱিধং হোতি মানসং.
১৩২. সব্বো কামৱিপাকো চ, ৰূপে পঞ্চদসাপি চ;
আদিমগ্গো সিতুপ্পাদো, মনোধাতু ক্ৰিযাপি চ.
১৩৩. দোমনস্সদ্ৱযঞ্চাপি, তেচত্তালীস মানসা;
নুপ্পজ্জন্তি ৱিনা ৱত্থুং, একন্তেন সৱত্থুকা.
১৩৪. অৰূপাৱচৰপাকা চ, একন্তেন অৱত্থুকা;
দ্ৱাচত্তালীস সেসানি, চিত্তানুভযথা সিযুং.
১৩৫. একেকাৰম্মণং চিত্তং, পঞ্চাৰম্মণমেৱ চ;
ছড়াৰম্মণকঞ্চেতি, এৱম্পি তিৱিধং সিযা.
১৩৬. ৱিঞ্ঞাণানি চ দ্ৱেপঞ্চ, অট্ঠ লোকুত্তৰানি চ;
সব্বং মহগ্গতঞ্চেৱ, ঠপেত্ৱাভিঞ্ঞমানসং.
১৩৭. তেচত্তালীস ৱিঞ্ঞেয্যা, একেকাৰম্মণা পন;
মনোধাতুত্তযং তত্থ, পঞ্চাৰম্মণমীৰিতং.
১৩৮. তেচত্তালীস সেসানি, ছড়াৰম্মণিকা মতা;
তথা চ তিৱিধং চিত্তং, কুসলাকুসলাদিতো.
১৩৯. অহেতুং একহেতুঞ্চ, দ্ৱিহেতুঞ্চ তিহেতুকং;
এৱং চতুব্বিধং চিত্তং, ৱিঞ্ঞাতব্বং ৱিভাৱিনা.
১৪০. হেট্ঠা মযাপি নিদ্দিট্ঠা, অট্ঠাৰস অহেতুকা;
ৱিচিকিচ্ছুদ্ধচ্চসংযুত্তং, একহেতুমুদীৰিতং.
১৪১. কামে দ্ৱাদসধা পুঞ্ঞ-ৱিপাকক্ৰিযতো পন;
দসধাকুসলা চাতি, বাৱীসতি দুহেতুকা.
১৪২. কামে দ্ৱাদসধা পুঞ্ঞ-ৱিপাকক্ৰিযতো পন;
সব্বং মহগ্গতঞ্চেৱ, অপ্পমাণং তিহেতুকং.
১৪৩. ৰূপীৰিযাপথৱিঞ্ঞত্তি-জনকাজনকাদিতো;
এৱঞ্চাপি হি তং চিত্তং, হোতি সব্বং চতুব্বিধং.
১৪৪. দ্ৱাদসাকুসলা তত্থ, কুসলা কামধাতুযা;
তথা দস ক্ৰিযা কামে, অভিঞ্ঞামানসং দ্ৱযং.
১৪৫. সমুট্ঠাপেন্তি ৰূপানি, কপ্পেন্তি ইৰিযাপথং;
জনযন্তি চ ৱিঞ্ঞত্তিং, ইমে দ্ৱত্তিংস মানসা.
১৪৬. কুসলা চ ক্ৰিযা চেৱ, তে মহগ্গতমানসা;
অট্ঠানাসৱচিত্তানি, ছব্বীসতি চ মানসা.
১৪৭. সমুট্ঠাপেন্তি ৰূপানি, কপ্পেন্তি ইৰিযাপথং;
চোপনং ন চ পাপেন্তি, দ্ৱিকিচ্চা নিযতা ইমে.
১৪৮. ঠপেত্ৱা দস ৱিঞ্ঞাণে, ৱিপাকা দ্ৱীসু ভূমিসু;
ক্ৰিযা চেৱ মনোধাতু, ইমানেকূনৱীসতি.
১৪৯. সমুট্ঠাপেন্তি ৰূপানি, ন কৰোন্তিতৰদ্ৱযং;
পুন দ্ৱেপঞ্চৱিঞ্ঞাণা, ৱিপাকা চ অৰূপিসু.
১৫০. সব্বেসং সন্ধিচিত্তঞ্চ, চুতিচিত্তঞ্চাৰহতো;
ন কৰোন্তি তিকিচ্চানি, ইমে সোড়স মানসা.
১৫১. একদ্ৱিতিচতুট্ঠান-পঞ্চট্ঠানপভেদতো;
পঞ্চধা চিত্তমক্খাসি, পঞ্চনিম্মললোচনো.
১৫২. কুসলাকুসলা সব্বে, চিত্তুপ্পাদা মহাক্ৰিযা;
মহগ্গতা ক্ৰিযা চেৱ, চত্তাৰো ফলমানসা.
১৫৩. সব্বেৱ পঞ্চপঞ্ঞাস, নিপ্পপঞ্চেন সত্থুনা;
জৱনট্ঠানতোযেৱ, একট্ঠানে নিযামিতা.
১৫৪. পুন দ্ৱেপঞ্চৱিঞ্ঞাণা, দস্সনে সৱনে তথা;
ঘাযনে সাযনে ঠানে, ফুসনে পটিপাটিযা.
১৫৫. মনোধাতুত্তিকং ঠানে, আৱজ্জনে পটিচ্ছনে;
অট্ঠসট্ঠি ভৱন্তেতে, একট্ঠানিকতং গতা.
১৫৬. পুন দ্ৱিট্ঠানিকং নাম, চিত্তদ্ৱযমুদীৰিতং;
সোমনস্সযুতং পঞ্চ-দ্ৱাৰে সন্তীৰণং সিযা.
১৫৭. তদাৰম্মণং ছদ্ৱাৰে, বলৱাৰম্মণে সতি;
তথা ৱোট্ঠব্বনং হোতি, পঞ্চদ্ৱাৰেসু ৱোট্ঠবো.
১৫৮. মনোদ্ৱাৰেসু সব্বেসং, হোতি আৱজ্জনং পন;
ইদং দ্ৱিট্ঠানিকং নাম, হোতি চিত্তদ্ৱযং পন.
১৫৯. পটিসন্ধিভৱঙ্গস্স, চুতিযা ঠানতো পন;
মহগ্গতৱিপাকা তে, নৱ তিট্ঠানিকা মতা.
১৬০. অট্ঠ কামা মহাপাকা, পটিসন্ধিভৱঙ্গতো;
তদাৰম্মণতো চেৱ, চুতিট্ঠানৱসেন চ.
১৬১. চতুট্ঠানিকচিত্তানি, অট্ঠ হোন্তীতি নিদ্দিসে;
কুসলাকুসলপাকং তু-পেক্খাসহগতদ্ৱযং.
১৬২. সন্তীৰণং ভৱে পঞ্চ-দ্ৱাৰে ছদ্ৱাৰিকেসু চ;
তদাৰম্মণতং যাতি, বলৱাৰম্মণে সতি.
১৬৩. পটিসন্ধিভৱঙ্গানং, চুতিট্ঠানৱসেন চ;
পঞ্চট্ঠানিকচিত্তন্তি, ইদং দ্ৱযমুদীৰিতং.
১৬৪. পঞ্চকিচ্চং দ্ৱযং চিত্তং, চতুকিচ্চং পনট্ঠকং;
তিকিচ্চং নৱকং দ্ৱে তু, দ্ৱিকিচ্চা সেসমেককং.
১৬৫. ভৱঙ্গাৱজ্জনঞ্চেৱ, দস্সনং সম্পটিচ্ছনং;
সন্তীৰণং ৱোট্ঠব্বনং, জৱনং ভৱতি সত্তমং.
১৬৬. ছব্বিধং হোতি তং ছন্নং, ৱিঞ্ঞাণানং পভেদতো;
সত্তধা সত্তৱিঞ্ঞাণ-ধাতূনং তু পভেদতো.
১৬৭. একেকাৰম্মণং ছক্কং, পঞ্চাৰম্মণভেদতো;
ছড়াৰম্মণতো চেৱ, হোতি অট্ঠৱিধং মনো.
১৬৮. তত্থ দ্ৱেপঞ্চৱিঞ্ঞাণা, হোন্তি একেকগোচৰা;
ৰূপাৰম্মণিকা দ্ৱে তু, দ্ৱে দ্ৱে সদ্দাদিগোচৰা.
১৬৯. সব্বং মহগ্গতং চিত্তং, পঞ্চাভিঞ্ঞাৱিৱজ্জিতং;
সব্বং লোকুত্তৰঞ্চেতি, একেকাৰম্মণং ভৱে.
১৭০. একেকাৰম্মণং ছক্ক-মিদং ঞেয্যং ৱিভাৱিনা;
পঞ্চাৰম্মণিকং নাম, মনোধাতুত্তযং ভৱে.
১৭১. কামাৱচৰচিত্তানি, চত্তালীসং তথেককং;
অভিঞ্ঞানি চ সব্বানি, ছড়াৰম্মণিকানিতি.
১৭২. চিত্তং নৱৱিধং হোতি, সত্তৱিঞ্ঞাণধাতুসু;
পচ্ছিমঞ্চ তিধা কত্ৱা, কুসলাকুসলাদিতো.
১৭৩. পুঞ্ঞাপুঞ্ঞৱসেনেৱ, ৱিপাকক্ৰিযভেদতো;
ছসত্ততিৱিধো ভেদো, মনোৱিঞ্ঞাণধাতুযা.
১৭৪. মনোধাতুং দ্ৱিধা কত্ৱা, ৱিপাকক্ৰিযভেদতো;
নৱধা পুব্বৱুত্তেহি, দসধা হোতি মানসং.
১৭৫. ধাতুদ্ৱযং তিধা কত্ৱা, পচ্ছিমং পুন পণ্ডিতো;
একাদসৱিধং চিত্তং, হোতীতি পৰিদীপযে.
১৭৬. মনোৱিঞ্ঞাণধাতুম্পি, কুসলাকুসলাদিতো;
চতুধা ৱিভজিত্ৱান, ৱদে দ্ৱাদসধা ঠিতং.
১৭৭. ভৱে চুদ্দসধা চিত্তং, চুদ্দসট্ঠানভেদতো;
পটিসন্ধিভৱঙ্গস্স, চুতিযাৱজ্জনস্স চ.
১৭৮. পঞ্চন্নং দস্সনাদীনং, সম্পটিচ্ছনচেতসো;
সন্তীৰণস্স ৱোট্ঠব্ব-জৱনানং ৱসেন চ.
১৭৯. তদাৰম্মণচিত্তস্স, তথেৱ ঠানভেদতো;
এৱং চুদ্দসধা চিত্তং, হোতীতি পৰিদীপযে.
১৮০. ভূমিপুগ্গলনানাত্ত-ৱসেন চ পৱত্তিতো;
বহুধা পনিদং চিত্তং, হোতীতি চ ৱিভাৱযে.
১৮১. একৱিধাদিনযে পনিমস্মিং,
যো কুসলো মতিমা ইধ ভিক্খু;
তস্সভিধম্মগতা পন অত্থা,
হত্থগতামলকা ৱিয হোন্তি.
ইতি অভিধম্মাৱতাৰে একৱিধাদিনিদ্দেসো নাম
চতুত্থো পৰিচ্ছেদো.