৫. চক্কৱত্তিৱগ্গো

১. ৱিধাসুত্তং

২২২. সাৱত্থিনিদানং. ‘‘যে হি কেচি, ভিক্খৱে, অতীতমদ্ধানং সমণা ৱা ব্ৰাহ্মণা ৱা তিস্সো ৱিধা পজহিংসু, সব্বে তে সত্তন্নং বোজ্ঝঙ্গানং ভাৱিতত্তা বহুলীকতত্তা. যে হি কেচি, ভিক্খৱে, অনাগতমদ্ধানং সমণা ৱা ব্ৰাহ্মণা ৱা তিস্সো ৱিধা পজহিস্সন্তি, সব্বে তে সত্তন্নং বোজ্ঝঙ্গানং ভাৱিতত্তা বহুলীকতত্তা. যে হি কেচি, ভিক্খৱে, এতৰহি সমণা ৱা ব্ৰাহ্মণা ৱা তিস্সো ৱিধা পজহন্তি, সব্বে তে সত্তন্নং বোজ্ঝঙ্গানং ভাৱিতত্তা বহুলীকতত্তা. কতমেসং সত্তন্নং বোজ্ঝঙ্গানং? সতিসম্বোজ্ঝঙ্গস্স…পে… উপেক্খাসম্বোজ্ঝঙ্গস্স. যে হি কেচি, ভিক্খৱে, অতীতমদ্ধানং সমণা ৱা ব্ৰাহ্মণা ৱা তিস্সো ৱিধা পজহিংসু…পে… পজহিস্সন্তি…পে… পজহন্তি, সব্বে তে ইমেসংযেৱ সত্তন্নং বোজ্ঝঙ্গানং ভাৱিতত্তা বহুলীকতত্তা’’তি. পঠমং.

২. চক্কৱত্তিসুত্তং

২২৩. ‘‘ৰঞ্ঞো, ভিক্খৱে, চক্কৱত্তিস্স পাতুভাৱা সত্তন্নং ৰতনানং পাতুভাৱো হোতি. কতমেসং সত্তন্নং? চক্কৰতনস্স পাতুভাৱো হোতি, হত্থিৰতনস্স পাতুভাৱো হোতি, অস্সৰতনস্স পাতুভাৱো হোতি, মণিৰতনস্স পাতুভাৱো হোতি, ইত্থিৰতনস্স পাতুভাৱো হোতি, গহপতিৰতনস্স পাতুভাৱো হোতি, পৰিণাযকৰতনস্স পাতুভাৱো হোতি. ৰঞ্ঞো, ভিক্খৱে, চক্কৱত্তিস্স পাতুভাৱা ইমেসং সত্তন্নং ৰতনানং পাতুভাৱো হোতি.

‘‘তথাগতস্স, ভিক্খৱে, পাতুভাৱা অৰহতো সম্মাসম্বুদ্ধস্স সত্তন্নং বোজ্ঝঙ্গৰতনানং পাতুভাৱো হোতি. কতমেসং সত্তন্নং? সতিসম্বোজ্ঝঙ্গস্স ৰতনস্স পাতুভাৱো হোতি…পে… উপেক্খাসম্বোজ্ঝঙ্গস্স ৰতনস্স পাতুভাৱো হোতি. তথাগতস্স, ভিক্খৱে, পাতুভাৱা অৰহতো সম্মাসম্বুদ্ধস্স ইমেসং সত্তন্নং বোজ্ঝঙ্গৰতনানং পাতুভাৱো হোতী’’তি. দুতিযং.

৩. মাৰসুত্তং

২২৪. ‘‘মাৰসেনপ্পমদ্দনং ৱো, ভিক্খৱে, মগ্গং দেসেস্সামি; তং সুণাথ. কতমো চ, ভিক্খৱে, মাৰসেনপ্পমদ্দনো মগ্গো? যদিদং – সত্ত বোজ্ঝঙ্গা. কতমে সত্ত? সতিসম্বোজ্ঝঙ্গো…পে… উপেক্খাসম্বোজ্ঝঙ্গো – অযং খো, ভিক্খৱে, মাৰসেনপ্পমদ্দনো মগ্গো’’তি. ততিযং.

৪. দুপ্পঞ্ঞসুত্তং

২২৫. অথ খো অঞ্ঞতৰো ভিক্খু যেন ভগৱা তেনুপসঙ্কমি…পে… একমন্তং নিসিন্নো খো সো ভিক্খু ভগৱন্তং এতদৱোচ – ‘‘‘দুপ্পঞ্ঞো এড়মূগো, দুপ্পঞ্ঞো এড়মূগো’তি, ভন্তে, ৱুচ্চতি. কিত্তাৱতা নু খো, ভন্তে, ‘দুপ্পঞ্ঞো এড়মূগো’তি ৱুচ্চতী’’তি? ‘‘সত্তন্নং খো, ভিক্খু, বোজ্ঝঙ্গানং অভাৱিতত্তা অবহুলীকতত্তা ‘দুপ্পঞ্ঞো এড়মূগো’তি ৱুচ্চতি. কতমেসং সত্তন্নং? সতিসম্বোজ্ঝঙ্গস্স…পে… উপেক্খাসম্বোজ্ঝঙ্গস্স – ইমেসং খো, ভিক্খু, সত্তন্নং বোজ্ঝঙ্গানং অভাৱিতত্তা অবহুলীকতত্তা ‘দুপ্পঞ্ঞো এড়মূগো’তি ৱুচ্চতী’’তি. চতুত্থং.

৫. পঞ্ঞৱন্তসুত্তং

২২৬. ‘‘‘পঞ্ঞৱা অনেড়মূগো, পঞ্ঞৱা অনেড়মূগো’তি, ভন্তে, ৱুচ্চতি. কিত্তাৱতা নু খো, ভন্তে, ‘পঞ্ঞৱা অনেড়মূগো’তি ৱুচ্চতী’’তি? ‘‘সত্তন্নং খো, ভিক্খু, বোজ্ঝঙ্গানং ভাৱিতত্তা বহুলীকতত্তা ‘পঞ্ঞৱা অনেড়মূগো’তি ৱুচ্চতি. কতমেসং সত্তন্নং? সতিসম্বোজ্ঝঙ্গস্স…পে… উপেক্খাসম্বোজ্ঝঙ্গস্স – ইমেসং খো, ভিক্খু, সত্তন্নং বোজ্ঝঙ্গানং ভাৱিতত্তা বহুলীকতত্তা ‘পঞ্ঞৱা অনেড়মূগো’তি ৱুচ্চতী’’তি. পঞ্চমং.

৬. দলিদ্দসুত্তং

২২৭. ‘‘‘দলিদ্দো, দলিদ্দো’তি, ভন্তে, ৱুচ্চতি. কিত্তাৱতা নু খো, ভন্তে, ‘দলিদ্দো’তি ৱুচ্চতী’’তি? ‘‘সত্তন্নং খো, ভিক্খু, বোজ্ঝঙ্গানং অভাৱিতত্তা অবহুলীকতত্তা ‘দলিদ্দো’তি ৱুচ্চতি. কতমেসং সত্তন্নং? সতিসম্বোজ্ঝঙ্গস্স…পে… উপেক্খাসম্বোজ্ঝঙ্গস্স – ইমেসং খো, ভিক্খু, সত্তন্নং বোজ্ঝঙ্গানং অভাৱিতত্তা অবহুলীকতত্তা ‘দলিদ্দো’তি ৱুচ্চতী’’তি. ছট্ঠং.

৭. অদলিদ্দসুত্তং

২২৮. ‘‘‘অদলিদ্দো, অদলিদ্দো’তি, ভন্তে, ৱুচ্চতি. কিত্তাৱতা নু খো, ভন্তে, ‘অদলিদ্দো’তি ৱুচ্চতী’’তি? ‘‘সত্তন্নং খো, ভিক্খু, বোজ্ঝঙ্গানং ভাৱিতত্তা বহুলীকতত্তা ‘অদলিদ্দো’তি ৱুচ্চতি. কতমেসং সত্তন্নং? সতিসম্বোজ্ঝঙ্গস্স …পে… উপেক্খাসম্বোজ্ঝঙ্গস্স – ইমেসং খো, ভিক্খু, সত্তন্নং বোজ্ঝঙ্গানং ভাৱিতত্তা বহুলীকতত্তা ‘অদলিদ্দো’তি ৱুচ্চতী’’তি. সত্তমং.

৮. আদিচ্চসুত্তং

২২৯. ‘‘আদিচ্চস্স, ভিক্খৱে, উদযতো এতং পুব্বঙ্গমং এতং পুব্বনিমিত্তং, যদিদং – অৰুণুগ্গং. এৱমেৱ খো, ভিক্খৱে, ভিক্খুনো সত্তন্নং বোজ্ঝঙ্গানং উপ্পাদায এতং পুব্বঙ্গমং এতং পুব্বনিমিত্তং, যদিদং – কল্যাণমিত্ততা. কল্যাণমিত্তস্সেতং, ভিক্খৱে, ভিক্খুনো পাটিকঙ্খং – সত্ত বোজ্ঝঙ্গে ভাৱেস্সতি, সত্ত বোজ্ঝঙ্গে বহুলীকৰিস্সতি. কথঞ্চ, ভিক্খৱে, ভিক্খু কল্যাণমিত্তো সত্ত বোজ্ঝঙ্গে ভাৱেতি, সত্ত বোজ্ঝঙ্গে বহুলীকৰোতি? ইধ, ভিক্খৱে, ভিক্খু সতিসম্বোজ্ঝঙ্গং ভাৱেতি ৱিৱেকনিস্সিতং…পে… উপেক্খাসম্বোজ্ঝঙ্গং ভাৱেতি ৱিৱেকনিস্সিতং ৱিৰাগনিস্সিতং নিৰোধনিস্সিতং ৱোস্সগ্গপৰিণামিং. এৱং খো, ভিক্খৱে, ভিক্খু কল্যাণমিত্তো সত্ত বোজ্ঝঙ্গে ভাৱেতি, সত্ত বোজ্ঝঙ্গে বহুলীকৰোতী’’তি. অট্ঠমং.

৯. অজ্ঝত্তিকঙ্গসুত্তং

২৩০. ‘‘অজ্ঝত্তিকং, ভিক্খৱে, অঙ্গন্তি কৰিত্ৱা নাঞ্ঞং একঙ্গম্পি সমনুপস্সামি সত্তন্নং বোজ্ঝঙ্গানং উপ্পাদায, যথযিদং – ভিক্খৱে, যোনিসোমনসিকাৰো. যোনিসোমনসিকাৰসম্পন্নস্সেতং, ভিক্খৱে, ভিক্খুনো পাটিকঙ্খং – সত্ত বোজ্ঝঙ্গে ভাৱেস্সতি, সত্ত বোজ্ঝঙ্গে বহুলীকৰিস্সতি. কথঞ্চ, ভিক্খৱে, ভিক্খু যোনিসোমনসিকাৰসম্পন্নো সত্ত বোজ্ঝঙ্গে ভাৱেতি, সত্ত বোজ্ঝঙ্গে বহুলীকৰোতি? ইধ, ভিক্খৱে, ভিক্খু সতিসম্বোজ্ঝঙ্গং ভাৱেতি ৱিৱেকনিস্সিতং…পে… উপেক্খাসম্বোজ্ঝঙ্গং ভাৱেতি ৱিৱেকনিস্সিতং ৱিৰাগনিস্সিতং নিৰোধনিস্সিতং ৱোস্সগ্গপৰিণামিং. এৱং খো, ভিক্খৱে, ভিক্খু যোনিসোমনসিকাৰসম্পন্নো সত্ত বোজ্ঝঙ্গে ভাৱেতি, সত্ত বোজ্ঝঙ্গে বহুলীকৰোতী’’তি. নৱমং.

১০. বাহিৰঙ্গসুত্তং

২৩১. ‘‘বাহিৰং, ভিক্খৱে, অঙ্গন্তি কৰিত্ৱা নাঞ্ঞং একঙ্গম্পি সমনুপস্সামি সত্তন্নং বোজ্ঝঙ্গানং উপ্পাদায, যথযিদং – ভিক্খৱে, কল্যাণমিত্ততা. কল্যাণমিত্তস্সেতং, ভিক্খৱে, ভিক্খুনো পাটিকঙ্খং – সত্ত বোজ্ঝঙ্গে ভাৱেস্সতি, সত্ত বোজ্ঝঙ্গে বহুলীকৰিস্সতি. কথঞ্চ, ভিক্খৱে, ভিক্খু কল্যাণমিত্তো সত্ত বোজ্ঝঙ্গে ভাৱেতি, সত্ত বোজ্ঝঙ্গে বহুলীকৰোতি? ইধ, ভিক্খৱে, ভিক্খু সতিসম্বোজ্ঝঙ্গং ভাৱেতি ৱিৱেকনিস্সিতং…পে… উপেক্খাসম্বোজ্ঝঙ্গং ভাৱেতি ৱিৱেকনিস্সিতং ৱিৰাগনিস্সিতং নিৰোধনিস্সিতং ৱোস্সগ্গপৰিণামিং. এৱং খো, ভিক্খৱে, ভিক্খু কল্যাণমিত্তো সত্ত বোজ্ঝঙ্গে ভাৱেতি, সত্ত বোজ্ঝঙ্গে বহুলীকৰোতী’’তি. দসমং.

চক্কৱত্তিৱগ্গো পঞ্চমো.

তস্সুদ্দানং –

ৱিধা চক্কৱত্তি মাৰো, দুপ্পঞ্ঞো পঞ্ঞৱেন চ;

দলিদ্দো অদলিদ্দো চ, আদিচ্চঙ্গেন তে দসাতি.