২. দুতিযমহানামসুত্তং

১০১৮. এৱং মে সুতং – একং সমযং ভগৱা সক্কেসু ৱিহৰতি কপিলৱত্থুস্মিং নিগ্ৰোধাৰামে. অথ খো মহানামো সক্কো যেন ভগৱা তেনুপসঙ্কমি; উপসঙ্কমিত্ৱা ভগৱন্তং অভিৱাদেত্ৱা একমন্তং নিসীদি. একমন্তং নিসিন্নো খো মহানামো সক্কো ভগৱন্তং এতদৱোচ – ‘‘ইদং, ভন্তে, কপিলৱত্থু ইদ্ধঞ্চেৱ ফীতঞ্চ বাহুজঞ্ঞং আকিণ্ণমনুস্সং সম্বাধব্যূহং. সো খ্ৱাহং, ভন্তে, ভগৱন্তং ৱা পযিৰুপাসিত্ৱা মনোভাৱনীযে ৱা ভিক্খূ সাযন্হসমযং কপিলৱত্থুং পৱিসন্তো; ভন্তেনপি হত্থিনা সমাগচ্ছামি; ভন্তেনপি অস্সেন সমাগচ্ছামি; ভন্তেনপি ৰথেন সমাগচ্ছামি; ভন্তে, নপি সকটেন সমাগচ্ছামি; ভন্তে, নপি পুৰিসেন সমাগচ্ছামি. তস্স ময্হং, ভন্তে, তস্মিং সমযে মুস্সতেৱ ভগৱন্তং আৰব্ভ সতি, মুস্সতি ধম্মং আৰব্ভ সতি, মুস্সতি সঙ্ঘং আৰব্ভ সতি. তস্স ময্হং, ভন্তে, এৱং হোতি – ‘ইমম্হি চাহং সমযে কালং কৰেয্যং, কা ময্হং গতি, কো অভিসম্পৰাযো’’’তি?

‘‘মা ভাযি, মহানাম, মা ভাযি, মহানাম! অপাপকং তে মৰণং ভৱিস্সতি অপাপিকা কালংকিৰিযা. চতূহি খো, মহানাম, ধম্মেহি সমন্নাগতো অৰিযসাৱকো নিব্বাননিন্নো হোতি নিব্বানপোণো নিব্বানপব্ভাৰো. কতমেহি চতূহি? ইধ, মহানাম, অৰিযসাৱকো বুদ্ধে অৱেচ্চপ্পসাদেন সমন্নাগতো হোতি – ইতিপি সো ভগৱা…পে… সত্থা দেৱমনুস্সানং বুদ্ধো ভগৱাতি. ধম্মে…পে… সঙ্ঘে …পে… অৰিযকন্তেহি সীলেহি সমন্নাগতো হোতি অখণ্ডেহি…পে… সমাধিসংৱত্তনিকেহি.

‘‘সেয্যথাপি, মহানাম, ৰুক্খো পাচীননিন্নো পাচীনপোণো পাচীনপব্ভাৰো, সো মূলচ্ছিন্নো কতমেন পপতেয্যা’’তি? ‘‘যেন, ভন্তে, নিন্নো যেন পোণো যেন পব্ভাৰো’’তি. ‘‘এৱমেৱ খো, মহানাম, ইমেহি চতূহি ধম্মেহি সমন্নাগতো অৰিযসাৱকো নিব্বাননিন্নো হোতি নিব্বানপোণো নিব্বানপব্ভাৰো’’তি. দুতিযং.