৫. কোট্ঠিকসুত্তং
২৩২. একং সমযং আযস্মা চ সাৰিপুত্তো আযস্মা চ মহাকোট্ঠিকো বাৰাণসিযং ৱিহৰন্তি ইসিপতনে মিগদাযে. অথ খো আযস্মা মহাকোট্ঠিকো সাযন্হসমযং পটিসল্লানা ৱুট্ঠিতো যেনাযস্মা সাৰিপুত্তো তেনুপসঙ্কমি; উপসঙ্কমিত্ৱা আযস্মতা সাৰিপুত্তেন সদ্ধিং সম্মোদি. সম্মোদনীযং কথং সাৰণীযং ৱীতিসাৰেত্ৱা একমন্তং নিসীদি. একমন্তং নিসিন্নো খো আযস্মা মহাকোট্ঠিকো আযস্মন্তং সাৰিপুত্তং এতদৱোচ –
‘‘কিং নু খো, আৱুসো সাৰিপুত্ত, চক্খু ৰূপানং সংযোজনং, ৰূপা চক্খুস্স সংযোজনং…পে… জিৱ্হা ৰসানং সংযোজনং, ৰসা জিৱ্হায সংযোজনং …পে… মনো ধম্মানং সংযোজনং, ধম্মা মনস্স সংযোজন’’ন্তি?
‘‘ন খো, আৱুসো কোট্ঠিক, চক্খু ৰূপানং সংযোজনং, ন ৰূপা চক্খুস্স সংযোজনং. যঞ্চ তত্থ তদুভযং পটিচ্চ উপ্পজ্জতি ছন্দৰাগো তং তত্থ সংযোজনং…পে… ন জিৱ্হা ৰসানং সংযোজনং, ন ৰসা জিৱ্হায সংযোজনং. যঞ্চ তত্থ তদুভযং পটিচ্চ উপ্পজ্জতি ছন্দৰাগো তং তত্থ সংযোজনং…পে… ন মনো ধম্মানং সংযোজনং, ন ধম্মা মনস্স সংযোজনং. যঞ্চ তত্থ তদুভযং পটিচ্চ উপ্পজ্জতি ছন্দৰাগো তং তত্থ সংযোজনং.
‘‘সেয্যথাপি, আৱুসো, কাড়ো চ বলীবদ্দো [বলিৱদ্দো (সী. পী.), বলিবদ্দো (স্যা. কং. ক.)] ওদাতো চ বলীবদ্দো একেন দামেন ৱা যোত্তেন ৱা সংযুত্তা অস্সু. যো নু খো এৱং ৱদেয্য – ‘কাড়ো বলীবদ্দো ওদাতস্স বলীবদ্দস্স সংযোজনং, ওদাতো বলীবদ্দো কাড়স্স বলীবদ্দস্স সংযোজন’ন্তি, সম্মা নু খো সো ৱদমানো ৱদেয্যা’’তি? ‘‘নো হেতং, আৱুসো’’. ‘‘ন খো, আৱুসো, কাড়ো বলীবদ্দো ওদাতস্স বলীবদ্দস্স সংযোজনং, ন ওদাতো বলীবদ্দো কাড়স্স বলীবদ্দস্স সংযোজনং. যেন চ খো তে একেন দামেন ৱা যোত্তেন ৱা সংযুত্তা তং তত্থ সংযোজনং.
‘‘এৱমেৱ খো, আৱুসো, ন চক্খু ৰূপানং সংযোজনং, ন ৰূপা চক্খুস্স সংযোজনং. যঞ্চ তত্থ তদুভযং পটিচ্চ উপ্পজ্জতি ছন্দৰাগো তং তত্থ সংযোজনং…পে… ন জিৱ্হা ৰসানং সংযোজনং…পে… ন মনো ধম্মানং সংযোজনং, ন ধম্মা মনস্স সংযোজনং. যঞ্চ তত্থ তদুভযং পটিচ্চ উপ্পজ্জতি ছন্দৰাগো, তং তত্থ সংযোজনং.
‘‘চক্খু ৱা, আৱুসো, ৰূপানং সংযোজনং অভৱিস্স, ৰূপা ৱা চক্খুস্স সংযোজনং, নযিদং ব্ৰহ্মচৰিযৱাসো পঞ্ঞাযেথ [পঞ্ঞাযতি (ক.)] সম্মা দুক্খক্খযায. যস্মা চ খো, আৱুসো, ন চক্খু ৰূপানং সংযোজনং, ন ৰূপা চক্খুস্স সংযোজনং; যঞ্চ তত্থ তদুভযং পটিচ্চ উপ্পজ্জতি ছন্দৰাগো, তং তত্থ সংযোজনং, তস্মা ব্ৰহ্মচৰিযৱাসো পঞ্ঞাযতি সম্মা দুক্খক্খযায…পে….
‘‘জিৱ্হা, আৱুসো, ৰসানং সংযোজনং অভৱিস্স, ৰসা ৱা জিৱ্হায সংযোজনং, নযিদং ব্ৰহ্মচৰিযৱাসো পঞ্ঞাযেথ সম্মা দুক্খক্খযায. যস্মা চ খো, আৱুসো, ন জিৱ্হা ৰসানং সংযোজনং, ন ৰসা জিৱ্হায সংযোজনং; যঞ্চ তত্থ তদুভযং পটিচ্চ উপ্পজ্জতি ছন্দৰাগো, তং তত্থ সংযোজনং, তস্মা ব্ৰহ্মচৰিযৱাসো পঞ্ঞাযতি সম্মা দুক্খক্খযায…পে….
‘‘মনো ৱা, আৱুসো, ধম্মানং সংযোজনং অভৱিস্স, ধম্মা ৱা মনস্স সংযোজনং, নযিদং ব্ৰহ্মচৰিযৱাসো পঞ্ঞাযেথ সম্মা দুক্খক্খযায. যস্মা চ খো, আৱুসো, ন মনো ধম্মানং সংযোজনং, ন ধম্মা মনস্স সংযোজনং; যঞ্চ তত্থ তদুভযং পটিচ্চ উপ্পজ্জতি ছন্দৰাগো, তং তত্থ সংযোজনং, তস্মা ব্ৰহ্মচৰিযৱাসো পঞ্ঞাযতি সম্মা দুক্খক্খযায.
‘‘ইমিনাপেতং, আৱুসো, পৰিযাযেন ৱেদিতব্বং যথা ন চক্খু ৰূপানং সংযোজনং, ন ৰূপা চক্খুস্স সংযোজনং. যঞ্চ তত্থ তদুভযং পটিচ্চ উপ্পজ্জতি ছন্দৰাগো, তং তত্থ সংযোজনং…পে… ন জিৱ্হা ৰসানং সংযোজনং…পে… ন মনো ধম্মানং সংযোজনং, ন ধম্মা মনস্স সংযোজনং. যঞ্চ তত্থ তদুভযং পটিচ্চ উপ্পজ্জতি ছন্দৰাগো, তং তত্থ সংযোজনং.
‘‘সংৱিজ্জতি খো, আৱুসো, ভগৱতো চক্খু. পস্সতি ভগৱা চক্খুনা ৰূপং. ছন্দৰাগো ভগৱতো নত্থি. সুৱিমুত্তচিত্তো ভগৱা. সংৱিজ্জতি খো, আৱুসো, ভগৱতো সোতং. সুণাতি ভগৱা সোতেন সদ্দং. ছন্দৰাগো ভগৱতো নত্থি. সুৱিমুত্তচিত্তো ভগৱা. সংৱিজ্জতি খো, আৱুসো, ভগৱতো ঘানং. ঘাযতি ভগৱা ঘানেন গন্ধং. ছন্দৰাগো ভগৱতো নত্থি. সুৱিমুত্তচিত্তো ভগৱা. সংৱিজ্জতি খো, আৱুসো, ভগৱতো জিৱ্হা. সাযতি ভগৱা জিৱ্হায ৰসং. ছন্দৰাগো ভগৱতো নত্থি. সুৱিমুত্তচিত্তো ভগৱা. সংৱিজ্জতি খো, আৱুসো, ভগৱতো কাযো. ফুসতি ভগৱা কাযেন ফোট্ঠব্বং. ছন্দৰাগো ভগৱতো নত্থি. সুৱিমুত্তচিত্তো ভগৱা. সংৱিজ্জতি খো, আৱুসো, ভগৱতো মনো. ৱিজানাতি ভগৱা মনসা ধম্মং. ছন্দৰাগো ভগৱতো নত্থি. সুৱিমুত্তচিত্তো ভগৱা.
‘‘ইমিনা খো এতং, আৱুসো, পৰিযাযেন ৱেদিতব্বং যথা ন চক্খু ৰূপানং সংযোজনং, ন ৰূপা চক্খুস্স সংযোজনং; যঞ্চ তত্থ তদুভযং পটিচ্চ উপ্পজ্জতি ছন্দৰাগো, তং তত্থ সংযোজনং. ন সোতং… ন ঘানং… ন জিৱ্হা ৰসানং সংযোজনং, ন ৰসা জিৱ্হায সংযোজনং; যঞ্চ তত্থ তদুভযং পটিচ্চ উপ্পজ্জতি ছন্দৰাগো তং তত্থ সংযোজনং. ন কাযো… ন মনো ধম্মানং সংযোজনং, ন ধম্মা মনস্স সংযোজনং; যঞ্চ তত্থ তদুভযং পটিচ্চ উপ্পজ্জতি ছন্দৰাগো, তং তত্থ সংযোজন’’ন্তি. পঞ্চমং.