৬. দুতিযঅৱিজ্জাপচ্চযসুত্তং
৩৬. সাৱত্থিযং ৱিহৰতি…পে… ‘‘অৱিজ্জাপচ্চযা, ভিক্খৱে, সঙ্খাৰা; সঙ্খাৰপচ্চযা ৱিঞ্ঞাণং…পে… এৱমেতস্স কেৱলস্স দুক্খক্খন্ধস্স সমুদযো হোতি.
‘‘‘কতমং জৰামৰণং, কস্স চ পনিদং জৰামৰণ’ন্তি ইতি ৱা, ভিক্খৱে, যো ৱদেয্য, ‘অঞ্ঞং জৰামৰণং, অঞ্ঞস্স চ পনিদং জৰামৰণ’ন্তি ইতি ৱা, ভিক্খৱে, যো ৱদেয্য, উভযমেতং একত্থং ব্যঞ্জনমেৱ নানং. ‘তং জীৱং তং সৰীৰং’ ইতি ৱা, ভিক্খৱে, দিট্ঠিযা সতি ব্ৰহ্মচৰিযৱাসো ন হোতি. ‘অঞ্ঞং জীৱং অঞ্ঞং সৰীৰং’ ইতি ৱা, ভিক্খৱে, দিট্ঠিযা সতি ব্ৰহ্মচৰিযৱাসো ন হোতি. এতে তে, ভিক্খৱে, উভো অন্তে অনুপগম্ম মজ্ঝেন তথাগতো ধম্মং দেসেতি – ‘জাতিপচ্চযা জৰামৰণ’’’ন্তি.
‘‘কতমা জাতি…পে… কতমো ভৱো… কতমং উপাদানং… কতমা তণ্হা… কতমা ৱেদনা… কতমো ফস্সো… কতমং সড়াযতনং… কতমং নামৰূপং… কতমং ৱিঞ্ঞাণং… কতমে সঙ্খাৰা, কস্স চ পনিমে সঙ্খাৰাতি ইতি ৱা, ভিক্খৱে, যো ৱদেয্য, ‘অঞ্ঞে সঙ্খাৰা অঞ্ঞস্স চ পনিমে সঙ্খাৰা’তি ইতি ৱা, ভিক্খৱে, যো ৱদেয্য, উভযমেতং একত্থং ব্যঞ্জনমেৱ নানং. ‘তং জীৱং তং সৰীৰং’ ইতি ৱা, ভিক্খৱে, দিট্ঠিযা সতি ব্ৰহ্মচৰিযৱাসো ন হোতি. ‘অঞ্ঞং জীৱং অঞ্ঞং সৰীৰং’ ইতি ৱা, ভিক্খৱে, দিট্ঠিযা সতি ব্ৰহ্মচৰিযৱাসো ন হোতি. এতে তে, ভিক্খৱে, উভো অন্তে অনুপগম্ম মজ্ঝেন তথাগতো ধম্মং দেসেতি – ‘অৱিজ্জাপচ্চযা সঙ্খাৰা’’’তি.
‘‘অৱিজ্জায ত্ৱেৱ, ভিক্খৱে, অসেসৱিৰাগনিৰোধা যানিস্স তানি ৱিসূকাযিকানি ৱিসেৱিতানি ৱিপ্ফন্দিতানি কানিচি কানিচি. ‘কতমং জৰামৰণং, কস্স চ পনিদং জৰামৰণং’ ইতি ৱা, ‘অঞ্ঞং জৰামৰণং, অঞ্ঞস্স চ পনিদং জৰামৰণং’ ইতি ৱা, ‘তং জীৱং তং সৰীৰং’ ইতি ৱা, ‘অঞ্ঞং জীৱং, অঞ্ঞং সৰীৰং’ ইতি ৱা. সব্বানিস্স তানি পহীনানি ভৱন্তি উচ্ছিন্নমূলানি তালাৱত্থুকতানি অনভাৱঙ্কতানি আযতিং অনুপ্পাদধম্মানি.
‘‘অৱিজ্জায ত্ৱেৱ, ভিক্খৱে, অসেসৱিৰাগনিৰোধা যানিস্স তানি ৱিসূকাযিকানি ৱিসেৱিতানি ৱিপ্ফন্দিতানি কানিচি কানিচি. কতমা জাতি…পে… কতমো ভৱো… কতমং উপাদানং… কতমা তণ্হা… কতমা ৱেদনা… কতমো ফস্সো… কতমং সড়াযতনং… কতমং নামৰূপং… কতমং ৱিঞ্ঞাণং… ‘কতমে সঙ্খাৰা, কস্স চ পনিমে সঙ্খাৰা’ ইতি ৱা, ‘অঞ্ঞে সঙ্খাৰা, অঞ্ঞস্স চ পনিমে সঙ্খাৰা’ ইতি ৱা; ‘তং জীৱং তং সৰীৰং’ ইতি ৱা, ‘অঞ্ঞং জীৱং অঞ্ঞং সৰীৰং’ ইতি ৱা. সব্বানিস্স তানি পহীনানি ভৱন্তি উচ্ছিন্নমূলানি তালাৱত্থুকতানি অনভাৱঙ্কতানি আযতিং অনুপ্পাদধম্মানী’’তি. ছট্ঠং.