৩. ততিযৱগ্গো
১. ছেত্ৱাসুত্তং
২৬৭. সাৱত্থিযং জেতৱনে. অথ খো সক্কো দেৱানমিন্দো যেন ভগৱা তেনুপসঙ্কমি; উপসঙ্কমিত্ৱা ভগৱন্তং অভিৱাদেত্ৱা একমন্তং অট্ঠাসি. একমন্তং ঠিতো খো সক্কো দেৱানমিন্দো ভগৱন্তং গাথায অজ্ঝভাসি –
‘‘কিংসু ছেত্ৱা সুখং সেতি, কিংসু ছেত্ৱা ন সোচতি;
কিস্সস্সু একধম্মস্স, ৱধং ৰোচেসি গোতমা’’তি.
‘‘কোধং ছেত্ৱা সুখং সেতি, কোধং ছেত্ৱা ন সোচতি;
কোধস্স ৱিসমূলস্স, মধুৰগ্গস্স ৱাসৱ;
ৱধং অৰিযা পসংসন্তি, তঞ্হি ছেত্ৱা ন সোচতী’’তি.
২. দুব্বণ্ণিযসুত্তং
২৬৮. সাৱত্থিযং জেতৱনে. তত্ৰ খো…পে… এতদৱোচ – ‘‘ভূতপুব্বং, ভিক্খৱে, অঞ্ঞতৰো যক্খো দুব্বণ্ণো ওকোটিমকো সক্কস্স দেৱানমিন্দস্স আসনে নিসিন্নো অহোসি. তত্ৰ সুদং, ভিক্খৱে, দেৱা তাৱতিংসা উজ্ঝাযন্তি খিয্যন্তি ৱিপাচেন্তি – ‘অচ্ছৰিযং ৱত ভো, অব্ভুতং ৱত, ভো! অযং যক্খো দুব্বণ্ণো ওকোটিমকো সক্কস্স দেৱানমিন্দস্স আসনে নিসিন্নো’’’তি! যথা যথা খো, ভিক্খৱে, দেৱা তাৱতিংসা উজ্ঝাযন্তি খিয্যন্তি ৱিপাচেন্তি, তথা তথা সো যক্খো অভিৰূপতৰো চেৱ হোতি দস্সনীযতৰো চ পাসাদিকতৰো চ.
‘‘অথ খো, ভিক্খৱে, দেৱা তাৱতিংসা যেন সক্কো দেৱানমিন্দো তেনুপসঙ্কমিংসু; উপসঙ্কমিত্ৱা সক্কং দেৱানমিন্দং এতদৱোচুং – ‘ইধ তে, মাৰিস, অঞ্ঞতৰো যক্খো দুব্বণ্ণো ওকোটিমকো সক্কস্স দেৱানমিন্দস্স আসনে নিসিন্নো. তত্ৰ সুদং, মাৰিস, দেৱা তাৱতিংসা উজ্ঝাযন্তি খিয্যন্তি ৱিপাচেন্তি – অচ্ছৰিযং ৱত, ভো, অব্ভুতং ৱত, ভো! অযং যক্খো দুব্বণ্ণো ওকোটিমকো সক্কস্স দেৱানমিন্দস্স আসনে নিসিন্নোতি. যথা যথা খো, মাৰিস, দেৱা উজ্ঝাযন্তি খিয্যন্তি ৱিপাচেন্তি, তথা তথা সো যক্খো অভিৰূপতৰো চেৱ হোতি দস্সনীযতৰো চ পাসাদিকতৰো চাতি. সো হি নূন, মাৰিস, কোধভক্খো যক্খো ভৱিস্সতী’’’তি.
‘‘অথ খো, ভিক্খৱে, সক্কো দেৱানমিন্দো যেন সো কোধভক্খো যক্খো তেনুপসঙ্কমি; উপসঙ্কমিত্ৱা একংসং উত্তৰাসঙ্গং কৰিত্ৱা দক্খিণজাণুমণ্ডলং পথৱিযং নিহন্ত্ৱা যেন সো কোধভক্খো যক্খো তেনঞ্জলিং পণামেত্ৱা তিক্খত্তুং নামং সাৱেতি – ‘সক্কোহং মাৰিস, দেৱানমিন্দো, সক্কোহং, মাৰিস, দেৱানমিন্দো’তি. যথা যথা খো, ভিক্খৱে, সক্কো দেৱানমিন্দো নামং সাৱেসি, তথা তথা সো যক্খো দুব্বণ্ণতৰো চেৱ অহোসি ওকোটিমকতৰো চ. দুব্বণ্ণতৰো চেৱ হুত্ৱা ওকোটিমকতৰো চ তত্থেৱন্তৰধাযী’’তি. অথ খো, ভিক্খৱে, সক্কো দেৱানমিন্দো সকে আসনে নিসীদিত্ৱা দেৱে তাৱতিংসে অনুনযমানো তাযং ৱেলাযং ইমা গাথাযো অভাসি –
‘‘ন সূপহতচিত্তোম্হি, নাৱত্তেন সুৱানযো;
ন ৱো চিৰাহং কুজ্ঝামি, কোধো মযি নাৱতিট্ঠতি.
‘‘কুদ্ধাহং ন ফৰুসং ব্ৰূমি, ন চ ধম্মানি কিত্তযে;
সন্নিগ্গণ্হামি অত্তানং, সম্পস্সং অত্থমত্তনো’’তি.
৩. সম্বৰিমাযাসুত্তং
২৬৯. সাৱত্থিযং…পে… ভগৱা এতদৱোচ – ‘‘ভূতপুব্বং, ভিক্খৱে, ৱেপচিত্তি অসুৰিন্দো আবাধিকো অহোসি দুক্খিতো বাড়্হগিলানো. অথ খো ভিক্খৱে, সক্কো দেৱানমিন্দো যেন ৱেপচিত্তি অসুৰিন্দো তেনুপসঙ্কমি গিলানপুচ্ছকো. অদ্দসা খো, ভিক্খৱে, ৱেপচিত্তি অসুৰিন্দো সক্কং দেৱানমিন্দং দূৰতোৱ আগচ্ছন্তং. দিস্ৱান সক্কং দেৱানমিন্দং এতদৱোচ – ‘তিকিচ্ছ মং দেৱানমিন্দা’তি. ‘ৱাচেহি মং, ৱেপচিত্তি, সম্বৰিমায’ন্তি. ‘ন তাৱাহং ৱাচেমি, যাৱাহং, মাৰিস, অসুৰে পটিপুচ্ছামী’’’তি. ‘‘অথ খো, ভিক্খৱে, ৱেপচিত্তি অসুৰিন্দো অসুৰে পটিপুচ্ছি – ‘ৱাচেমহং, মাৰিসা, সক্কং দেৱানমিন্দং সম্বৰিমায’ন্তি? ‘মা খো ত্ৱং, মাৰিস, ৱাচেসি সক্কং দেৱানমিন্দং সম্বৰিমায’’’ন্তি. অথ খো, ভিক্খৱে, ৱেপচিত্তি অসুৰিন্দো সক্কং দেৱানমিন্দং গাথায অজ্ঝভাসি –
‘‘মাযাৱী মঘৱা সক্ক, দেৱৰাজ সুজম্পতি;
উপেতি নিৰযং ঘোৰং, সম্বৰোৱ সতং সম’’ন্তি.
৪. অচ্চযসুত্তং
২৭০. সাৱত্থিযং…পে… আৰামে. তেন খো পন সমযেন দ্ৱে ভিক্খূ সম্পযোজেসুং. তত্ৰেকো ভিক্খু অচ্চসৰা. অথ খো সো ভিক্খু তস্স ভিক্খুনো সন্তিকে অচ্চযং অচ্চযতো দেসেতি; সো ভিক্খু নপ্পটিগ্গণ্হাতি. অথ খো সম্বহুলা ভিক্খূ যেন ভগৱা তেনুপসঙ্কমিংসু; উপসঙ্কমিত্ৱা ভগৱন্তং অভিৱাদেত্ৱা একমন্তং নিসীদিংসু. একমন্তং নিসিন্না খো তে ভিক্খূ ভগৱন্তং এতদৱোচুং – ‘‘ইধ, ভন্তে, দ্ৱে ভিক্খূ সম্পযোজেসুং, তত্ৰেকো ভিক্খু অচ্চসৰা. অথ খো সো, ভন্তে, ভিক্খু তস্স ভিক্খুনো সন্তিকে অচ্চযং অচ্চযতো দেসেতি, সো ভিক্খু নপ্পটিগ্গণ্হাতী’’তি.
‘‘দ্ৱেমে, ভিক্খৱে, বালা. যো চ অচ্চযং অচ্চযতো ন পস্সতি, যো চ অচ্চযং দেসেন্তস্স যথাধম্মং নপ্পটিগ্গণ্হা’’তি – ইমে খো, ভিক্খৱে, দ্ৱে বালা. ‘‘দ্ৱেমে, ভিক্খৱে, পণ্ডিতা. যো চ অচ্চযং অচ্চযতো পস্সতি, যো চ অচ্চযং দেসেন্তস্স যথাধম্মং পটিগ্গণ্হা’’তি – ইমে খো, ভিক্খৱে, দ্ৱে পণ্ডিতা.
‘‘ভূতপুব্বং, ভিক্খৱে, সক্কো দেৱানমিন্দো সুধম্মাযং সভাযং দেৱে তাৱতিংসে অনুনযমানো তাযং ৱেলাযং ইমং গাথং অভাসি –
‘‘কোধো ৱো ৱসমাযাতু, মা চ মিত্তেহি ৱো জৰা;
অগৰহিযং মা গৰহিত্থ, মা চ ভাসিত্থ পেসুণং;
অথ পাপজনং কোধো, পব্বতোৱাভিমদ্দতী’’তি.
৫. অক্কোধসুত্তং
২৭১. এৱং মে সুতং – একং সমযং ভগৱা সাৱত্থিযং ৱিহৰতি জেতৱনে অনাথপিণ্ডিকস্স আৰামে. তত্ৰ খো ভগৱা ভিক্খূ…পে… ভগৱা এতদৱোচ – ‘‘ভূতপুব্বং, ভিক্খৱে, সক্কো দেৱানমিন্দো সুধম্মাযং সভাযং দেৱে তাৱতিংসে অনুনযমানো তাযং ৱেলাযং ইমং গাথং অভাসি –
‘‘মা ৱো কোধো অজ্ঝভৱি, মা চ কুজ্ঝিত্থ কুজ্ঝতং;
অক্কোধো অৱিহিংসা চ, অৰিযেসু চ পটিপদা [ৱসতী সদা (সী. স্যা. কং. পী.)];
অথ পাপজনং কোধো, পব্বতোৱাভিমদ্দতী’’তি.
ততিযো ৱগ্গো.
তস্সুদ্দানং –
ছেত্ৱা দুব্বণ্ণিযমাযা, অচ্চযেন অকোধনো;
দেসিতং বুদ্ধসেট্ঠেন, ইদঞ্হি সক্কপঞ্চকন্তি.
সক্কসংযুত্তং সমত্তং.