৪. অট্ঠকৱগ্গো

১. কামসুত্তং

৭৭২. কামং কামযমানস্স, তস্স চে তং সমিজ্ঝতি;

অদ্ধা পীতিমনো হোতি, লদ্ধা মচ্চো যদিচ্ছতি.

৭৭৩. তস্স চে কামযানস্স [কামযমানস্স (ক.)], ছন্দজাতস্স জন্তুনো;

তে কামা পৰিহাযন্তি, সল্লৱিদ্ধোৱ ৰুপ্পতি.

৭৭৪. যো কামে পৰিৱজ্জেতি, সপ্পস্সেৱ পদা সিৰো;

সোমং [সো ইমং (সী. পী.)] ৱিসত্তিকং লোকে, সতো সমতিৱত্ততি.

৭৭৫. খেত্তং ৱত্থুং হিৰঞ্ঞং ৱা, গৱস্সং [গৱাস্সং (সী. স্যা. পী.)] দাসপোৰিসং;

থিযো বন্ধূ পুথু কামে, যো নৰো অনুগিজ্ঝতি.

৭৭৬. অবলা নং বলীযন্তি, মদ্দন্তেনং পৰিস্সযা;

ততো নং দুক্খমন্ৱেতি, নাৱং ভিন্নমিৱোদকং.

৭৭৭. তস্মা জন্তু সদা সতো, কামানি পৰিৱজ্জযে;

তে পহায তৰে ওঘং, নাৱং সিত্ৱাৱ [সিঞ্চিত্ৱা (সী.)] পাৰগূতি.

কামসুত্তং পঠমং নিট্ঠিতং.

২. গুহট্ঠকসুত্তং

৭৭৮. সত্তো গুহাযং বহুনাভিছন্নো, তিট্ঠং নৰো মোহনস্মিং পগাড়্হো;

দূৰে ৱিৱেকা হি তথাৱিধো সো, কামা হি লোকে ন হি সুপ্পহাযা.

৭৭৯. ইচ্ছানিদানা ভৱসাতবদ্ধা, তে দুপ্পমুঞ্চা ন হি অঞ্ঞমোক্খা;

পচ্ছা পুৰে ৱাপি অপেক্খমানা, ইমেৱ কামে পুৰিমেৱ জপ্পং.

৭৮০. কামেসু গিদ্ধা পসুতা পমূড়্হা, অৱদানিযা তে ৱিসমে নিৱিট্ঠা;

দুক্খূপনীতা পৰিদেৱযন্তি, কিংসূ ভৱিস্সাম ইতো চুতাসে.

৭৮১. তস্মা হি সিক্খেথ ইধেৱ জন্তু, যং কিঞ্চি জঞ্ঞা ৱিসমন্তি লোকে;

ন তস্স হেতূ ৱিসমং চৰেয্য, অপ্পঞ্হিদং জীৱিতমাহু ধীৰা.

৭৮২. পস্সামি লোকে পৰিফন্দমানং, পজং ইমং তণ্হগতং ভৱেসু;

হীনা নৰা মচ্চুমুখে লপন্তি, অৱীততণ্হাসে ভৱাভৱেসু.

৭৮৩. মমাযিতে পস্সথ ফন্দমানে, মচ্ছেৱ অপ্পোদকে খীণসোতে;

এতম্পি দিস্ৱা অমমো চৰেয্য, ভৱেসু আসত্তিমকুব্বমানো.

৭৮৪. উভোসু অন্তেসু ৱিনেয্য ছন্দং, ফস্সং পৰিঞ্ঞায অনানুগিদ্ধো;

যদত্তগৰহী তদকুব্বমানো, ন লিপ্পতী [ন লিম্পতী (স্যা. ক.)] দিট্ঠসুতেসু ধীৰো.

৭৮৫. সঞ্ঞং পৰিঞ্ঞা ৱিতৰেয্য ওঘং, পৰিগ্গহেসু মুনি নোপলিত্তো;

অব্বূড়্হসল্লো চৰমপ্পমত্তো, নাসীসতী [নাসিংসতী (সী. স্যা. পী.)] লোকমিমং পৰঞ্চাতি.

গুহট্ঠকসুত্তং দুতিযং নিট্ঠিতং.

৩. দুট্ঠট্ঠকসুত্তং

৭৮৬. ৱদন্তি ৱে দুট্ঠমনাপি একে, অথোপি ৱে সচ্চমনা ৱদন্তি;

ৱাদঞ্চ জাতং মুনি নো উপেতি, তস্মা মুনী নত্থি খিলো কুহিঞ্চি.

৭৮৭. সকঞ্হি দিট্ঠিং কথমচ্চযেয্য, ছন্দানুনীতো ৰুচিযা নিৱিট্ঠো;

সযং সমত্তানি পকুব্বমানো, যথা হি জানেয্য তথা ৱদেয্য.

৭৮৮. যো অত্তনো সীলৱতানি জন্তু, অনানুপুট্ঠোৱ পৰেস [পৰস্স (ক.)] পাৱ [পাৱা (সী. স্যা. পী.)];

অনৰিযধম্মং কুসলা তমাহু, যো আতুমানং সযমেৱ পাৱ.

৭৮৯. সন্তো চ ভিক্খু অভিনিব্বুতত্তো, ইতিহন্তি সীলেসু অকত্থমানো;

তমৰিযধম্মং কুসলা ৱদন্তি, যস্সুস্সদা নত্থি কুহিঞ্চি লোকে.

৭৯০. পকপ্পিতা সঙ্খতা যস্স ধম্মা, পুৰক্খতা [পুৰেক্খতা (সী.)] সন্তি অৱীৱদাতা;

যদত্তনি পস্সতি আনিসংসং, তং নিস্সিতো কুপ্পপটিচ্চ সন্তিং.

৭৯১. দিট্ঠীনিৱেসা ন হি স্ৱাতিৱত্তা, ধম্মেসু নিচ্ছেয্য সমুগ্গহীতং;

তস্মা নৰো তেসু নিৱেসনেসু, নিৰস্সতী আদিযতী চ ধম্মং.

৭৯২. ধোনস্স হি নত্থি কুহিঞ্চি লোকে, পকপ্পিতা দিট্ঠি ভৱাভৱেসু;

মাযঞ্চ মানঞ্চ পহায ধোনো, স কেন গচ্ছেয্য অনূপযো সো.

৭৯৩. উপযো হি ধম্মেসু উপেতি ৱাদং, অনূপযং কেন কথং ৱদেয্য;

অত্তা নিৰত্তা [অত্তং নিৰত্তং (বহূসু)] ন হি তস্স অত্থি, অধোসি সো দিট্ঠিমিধেৱ সব্বন্তি.

দুট্ঠট্ঠকসুত্তং ততিযং নিট্ঠিতং.

৪. সুদ্ধট্ঠকসুত্তং

৭৯৪. পস্সামি সুদ্ধং পৰমং অৰোগং, দিট্ঠেন সংসুদ্ধি নৰস্স হোতি;

এৱাভিজানং [এতাভিজানং (সী. পী.)] পৰমন্তি ঞত্ৱা, সুদ্ধানুপস্সীতি পচ্চেতি ঞাণং.

৭৯৫. দিট্ঠেন চে সুদ্ধি নৰস্স হোতি, ঞাণেন ৱা সো পজহাতি দুক্খং;

অঞ্ঞেন সো সুজ্ঝতি সোপধীকো, দিট্ঠী হি নং পাৱ তথা ৱদানং.

৭৯৬. ন ব্ৰাহ্মণো অঞ্ঞতো সুদ্ধিমাহ, দিট্ঠে সুতে সীলৱতে মুতে ৱা;

পুঞ্ঞে চ পাপে চ অনূপলিত্তো, অত্তঞ্জহো নযিধ পকুব্বমানো.

৭৯৭. পুৰিমং পহায অপৰং সিতাসে, এজানুগা তে ন তৰন্তি সঙ্গং;

তে উগ্গহাযন্তি নিৰস্সজন্তি, কপীৱ সাখং পমুঞ্চং গহাযং [পমুখং গহায (স্যা.), পমুঞ্চ গহায (ক.)].

৭৯৮. সযং সমাদায ৱতানি জন্তু, উচ্চাৱচং গচ্ছতি সঞ্ঞসত্তো;

ৱিদ্ৱা চ ৱেদেহি সমেচ্চ ধম্মং, ন উচ্চাৱচং গচ্ছতি ভূৰিপঞ্ঞো.

৭৯৯. স সব্বধম্মেসু ৱিসেনিভূতো, যং কিঞ্চি দিট্ঠং ৱ সুতং মুতং ৱা;

তমেৱ দস্সিং ৱিৱটং চৰন্তং, কেনীধ লোকস্মি ৱিকপ্পযেয্য.

৮০০. ন কপ্পযন্তি ন পুৰেক্খৰোন্তি, অচ্চন্তসুদ্ধীতি ন তে ৱদন্তি;

আদানগন্থং গথিতং ৱিসজ্জ, আসং ন কুব্বন্তি কুহিঞ্চি লোকে.

৮০১. সীমাতিগো ব্ৰাহ্মণো তস্স নত্থি, ঞত্ৱা ৱ দিস্ৱা ৱ [ঞত্ৱা চ দিস্ৱা চ (ক. সী. ক.)] সমুগ্গহীতং;

ন ৰাগৰাগী ন ৱিৰাগৰত্তো, তস্সীধ নত্থী পৰমুগ্গহীতন্তি.

সুদ্ধট্ঠকসুত্তং চতুত্থং নিট্ঠিতং.

৫. পৰমট্ঠকসুত্তং

৮০২. পৰমন্তি দিট্ঠীসু পৰিব্বসানো, যদুত্তৰি কুৰুতে জন্তু লোকে;

হীনাতি অঞ্ঞে ততো সব্বমাহ, তস্মা ৱিৱাদানি অৱীতিৱত্তো.

৮০৩. যদত্তনী পস্সতি আনিসংসং, দিট্ঠে সুতে সীলৱতে [সীলব্বতে (স্যা.)] মুতে ৱা;

তদেৱ সো তত্থ সমুগ্গহায, নিহীনতো পস্সতি সব্বমঞ্ঞং.

৮০৪. তং ৱাপি গন্থং কুসলা ৱদন্তি, যং নিস্সিতো পস্সতি হীনমঞ্ঞং;

তস্মা হি দিট্ঠং ৱ সুতং মুতং ৱা, সীলব্বতং ভিক্খু ন নিস্সযেয্য.

৮০৫. দিট্ঠিম্পি লোকস্মিং ন কপ্পযেয্য, ঞাণেন ৱা সীলৱতেন ৱাপি;

সমোতি অত্তানমনূপনেয্য, হীনো ন মঞ্ঞেথ ৱিসেসি ৱাপি.

৮০৬. অত্তং পহায অনুপাদিযানো, ঞাণেপি সো নিস্সযং নো কৰোতি;

স ৱে ৱিযত্তেসু [ৱিযুত্তেসু (সী. অট্ঠ.), দ্ৱিযত্তেসু (ক.)] ন ৱগ্গসাৰী, দিট্ঠিম্পি [দিট্ঠিমপি (ক.)] সো ন পচ্চেতি কিঞ্চি.

৮০৭. যস্সূভযন্তে পণিধীধ নত্থি, ভৱাভৱায ইধ ৱা হুৰং ৱা;

নিৱেসনা তস্স ন সন্তি কেচি, ধম্মেসু নিচ্ছেয্য সমুগ্গহীতং.

৮০৮. তস্সীধ দিট্ঠে ৱ সুতে মুতে ৱা, পকপ্পিতা নত্থি অণূপি সঞ্ঞা;

তং ব্ৰাহ্মণং দিট্ঠিমনাদিযানং, কেনীধ লোকস্মিং ৱিকপ্পযেয্য.

৮০৯. ন কপ্পযন্তি ন পুৰেক্খৰোন্তি, ধম্মাপি তেসং ন পটিচ্ছিতাসে;

ন ব্ৰাহ্মণো সীলৱতেন নেয্যো, পাৰঙ্গতো ন পচ্চেতি তাদীতি.

পৰমট্ঠকসুত্তং পঞ্চমং নিট্ঠিতং.

৬. জৰাসুত্তং

৮১০. অপ্পং ৱত জীৱিতং ইদং, ওৰং ৱস্সসতাপি মিয্যতি [মীযতি (সী. অট্ঠ.)];

যো চেপি অতিচ্চ জীৱতি, অথ খো সো জৰসাপি মিয্যতি.

৮১১. সোচন্তি জনা মমাযিতে, ন হি সন্তি [ন হি সন্তা (সী.), ন হী সন্তি (কত্থচি)] নিচ্চা পৰিগ্গহা;

ৱিনাভাৱসন্তমেৱিদং, ইতি দিস্ৱা নাগাৰমাৱসে.

৮১২. মৰণেনপি তং পহীযতি [পহিয্যতি (সী. স্যা. ক.)], যং পুৰিসো মমিদন্তি [মমযিদন্তি (সী. স্যা. ক.), মমাযন্তি (ক.)] মঞ্ঞতি;

এতম্পি ৱিদিত্ৱা [এতং দিস্ৱান (নিদ্দেসে), এতম্পি ৱিদিত্ৱ (?)] পণ্ডিতো, ন মমত্তায নমেথ মামকো.

৮১৩. সুপিনেন যথাপি সঙ্গতং, পটিবুদ্ধো পুৰিসো ন পস্সতি;

এৱম্পি পিযাযিতং জনং, পেতং কালকতং ন পস্সতি.

৮১৪. দিট্ঠাপি সুতাপি তে জনা, যেসং নামমিদং পৱুচ্চতি [নামমেৱা ৱসিস্সতি (সী. স্যা. পী.)];

নামংযেৱাৱসিস্সতি, অক্খেয্যং পেতস্স জন্তুনো.

৮১৫. সোকপ্পৰিদেৱমচ্ছৰং [সোকপৰিদেৱমচ্ছৰং (সী. স্যা. পী.), সোকং পৰিদেৱমচ্ছৰং (?)], ন জহন্তি গিদ্ধা মমাযিতে;

তস্মা মুনযো পৰিগ্গহং, হিত্ৱা অচৰিংসু খেমদস্সিনো.

৮১৬. পতিলীনচৰস্স ভিক্খুনো, ভজমানস্স ৱিৱিত্তমাসনং;

সামগ্গিযমাহু তস্স তং, যো অত্তানং ভৱনে ন দস্সযে.

৮১৭. সব্বত্থ মুনী অনিস্সিতো, ন পিযং কুব্বতি নোপি অপ্পিযং;

তস্মিং পৰিদেৱমচ্ছৰং, পণ্ণে ৱাৰি যথা ন লিম্পতি [লিপ্পতি (সী. পী.)].

৮১৮. উদবিন্দু যথাপি পোক্খৰে, পদুমে ৱাৰি যথা ন লিম্পতি;

এৱং মুনি নোপলিম্পতি, যদিদং দিট্ঠসুতং মুতেসু ৱা.

৮১৯. ধোনো ন হি তেন মঞ্ঞতি, যদিদং দিট্ঠসুতং মুতেসু ৱা;

নাঞ্ঞেন ৱিসুদ্ধিমিচ্ছতি, ন হি সো ৰজ্জতি নো ৱিৰজ্জতীতি.

জৰাসুত্তং ছট্ঠং নিট্ঠিতং.

৭. তিস্সমেত্তেয্যসুত্তং

৮২০. ‘‘মেথুনমনুযুত্তস্স, (ইচ্চাযস্মা তিস্সো মেত্তেয্যো) ৱিঘাতং ব্ৰূহি মাৰিস;

সুত্ৱান তৱ সাসনং, ৱিৱেকে সিক্খিস্সামসে.

৮২১. ‘‘মেথুনমনুযুত্তস্স, (মেত্তেয্যাতি ভগৱা) মুস্সতে ৱাপি সাসনং;

মিচ্ছা চ পটিপজ্জতি, এতং তস্মিং অনাৰিযং.

৮২২. ‘‘একো পুব্বে চৰিত্ৱান, মেথুনং যো নিসেৱতি;

যানং ভন্তং ৱ তং লোকে, হীনমাহু পুথুজ্জনং.

৮২৩. ‘‘যসো কিত্তি চ যা পুব্বে, হাযতে ৱাপি তস্স সা;

এতম্পি দিস্ৱা সিক্খেথ, মেথুনং ৱিপ্পহাতৱে.

৮২৪. ‘‘সঙ্কপ্পেহি পৰেতো সো, কপণো ৱিয ঝাযতি;

সুত্ৱা পৰেসং নিগ্ঘোসং, মঙ্কু হোতি তথাৱিধো.

৮২৫. ‘‘অথ সত্থানি কুৰুতে, পৰৱাদেহি চোদিতো;

এস খ্ৱস্স মহাগেধো, মোসৱজ্জং পগাহতি.

৮২৬. ‘‘পণ্ডিতোতি সমঞ্ঞাতো, একচৰিযং অধিট্ঠিতো;

অথাপি [স চাপি (নিদ্দেসে)] মেথুনে যুত্তো, মন্দোৱ পৰিকিস্সতি [পৰিকিলিস্সতি (সী.)].

৮২৭. ‘‘এতমাদীনৱং ঞত্ৱা, মুনি পুব্বাপৰে ইধ;

একচৰিযং দড়্হং কযিৰা, ন নিসেৱেথ মেথুনং.

৮২৮. ‘‘ৱিৱেকঞ্ঞেৱ সিক্খেথ, এতদৰিযানমুত্তমং;

ন তেন সেট্ঠো মঞ্ঞেথ, স ৱে নিব্বানসন্তিকে.

৮২৯. ‘‘ৰিত্তস্স মুনিনো চৰতো, কামেসু অনপেক্খিনো;

ওঘতিণ্ণস্স পিহযন্তি, কামেসু গধিতা [গথিতা (সী.)] পজা’’তি.

তিস্সমেত্তেয্যসুত্তং সত্তমং নিট্ঠিতং.

৮. পসূৰসুত্তং

৮৩০. ইধেৱ সুদ্ধি ইতি ৱাদযন্তি [ৱিদিযন্তি (সী. পী.)], নাঞ্ঞেসু ধম্মেসু ৱিসুদ্ধিমাহু;

যং নিস্সিতা তত্থ সুভং ৱদানা, পচ্চেকসচ্চেসু পুথূ নিৱিট্ঠা.

৮৩১. তে ৱাদকামা পৰিসং ৱিগয্হ, বালং দহন্তী মিথু অঞ্ঞমঞ্ঞং;

ৱদন্তি তে অঞ্ঞসিতা কথোজ্জং, পসংসকামা কুসলা ৱদানা.

৮৩২. যুত্তো কথাযং পৰিসায মজ্ঝে, পসংসমিচ্ছং ৱিনিঘাতি হোতি;

অপাহতস্মিং পন মঙ্কু হোতি, নিন্দায সো কুপ্পতি ৰন্ধমেসী.

৮৩৩. যমস্স ৱাদং পৰিহীনমাহু, অপাহতং পঞ্হৱিমংসকাসে;

পৰিদেৱতি সোচতি হীনৱাদো, উপচ্চগা মন্তি অনুত্থুনাতি.

৮৩৪. এতে ৱিৱাদা সমণেসু জাতা, এতেসু উগ্ঘাতি নিঘাতি হোতি;

এতম্পি দিস্ৱা ৱিৰমে কথোজ্জং, ন হঞ্ঞদত্থত্থিপসংসলাভা.

৮৩৫. পসংসিতো ৱা পন তত্থ হোতি, অক্খায ৱাদং পৰিসায মজ্ঝে;

সো হস্সতী উণ্ণমতী [উন্নমতী (?)] চ তেন, পপ্পুয্য তমত্থং যথা মনো অহু.

৮৩৬. যা উণ্ণতী [উন্নতী (?)] সাস্স ৱিঘাতভূমি, মানাতিমানং ৱদতে পনেসো;

এতম্পি দিস্ৱা ন ৱিৱাদযেথ, ন হি তেন সুদ্ধিং কুসলা ৱদন্তি.

৮৩৭. সূৰো যথা ৰাজখাদায পুট্ঠো, অভিগজ্জমেতি পটিসূৰমিচ্ছং;

যেনেৱ সো তেন পলেহি সূৰ, পুব্বেৱ নত্থি যদিদং যুধায.

৮৩৮. যে দিট্ঠিমুগ্গয্হ ৱিৱাদযন্তি [ৱিৱাদিযন্তি (সী. পী.)], ইদমেৱ সচ্চন্তি চ ৱাদযন্তি;

তে ত্ৱং ৱদস্সূ ন হি তেধ অত্থি, ৱাদম্হি জাতে পটিসেনিকত্তা.