৯. ৱিপস্সনাকথা

৩৬. এৱং মে সুতং – একং সমযং ভগৱা সাৱত্থিযং ৱিহৰতি জেতৱনে অনাথপিণ্ডিকস্স আৰামে. তত্ৰ খো ভগৱা ভিক্খূ আমন্তেসি – ‘‘ভিক্খৱো’’তি. ‘‘ভদন্তে’’তি তে ভিক্খূ ভগৱতো পচ্চস্সোসুং. ভগৱা এতদৱোচ –

‘‘সো ৱত, ভিক্খৱে, ভিক্খু কঞ্চি [কিঞ্চি (ক.) অ. নি. ৬.৯৯-১০০ পস্সিতব্বা] সঙ্খাৰং নিচ্চতো সমনুপস্সন্তো অনুলোমিকায খন্তিযা সমন্নাগতো ভৱিস্সতীতি – নেতং ঠানং ৱিজ্জতি; অনুলোমিকায খন্তিযা অসমন্নাগতো সম্মত্তনিযামং ওক্কমিস্সতীতি – নেতং ঠানং ৱিজ্জতি; সম্মত্তনিযামং অনোক্কমমানো সোতাপত্তিফলং ৱা সকদাগামিফলং ৱা অনাগামিফলং ৱা অৰহত্তং ৱা [অৰহত্তফলং ৱা (স্যা. ক.) অ. নি. ৬.৯৮ পস্সিতব্বা] সচ্ছিকৰিস্সতীতি – নেতং ঠানং ৱিজ্জতি.

‘‘সো ৱত, ভিক্খৱে, ভিক্খু সব্বসঙ্খাৰে অনিচ্চতো সমনুপস্সন্তো অনুলোমিকায খন্তিযা সমন্নাগতো ভৱিস্সতীতি – ঠানমেতং ৱিজ্জতি; অনুলোমিকায খন্তিযা সমন্নাগতো সম্মত্তনিযামং ওক্কমিস্সতীতি – ঠানমেতং ৱিজ্জতি, সম্মত্তনিযামং ওক্কমমানো সোতাপত্তিফলং ৱা সকদাগামিফলং ৱা অনাগামিফলং ৱা অৰহত্তং ৱা সচ্ছিকৰিস্সতীতি – ঠানমেতং ৱিজ্জতি.

‘‘সো ৱত, ভিক্খৱে, ভিক্খু কঞ্চি সঙ্খাৰং সুখতো সমনুপস্সন্তো অনুলোমিকায খন্তিযা সমন্নাগতো ভৱিস্সতীতি – নেতং ঠানং ৱিজ্জতি; অনুলোমিকায খন্তিযা অসমন্নাগতো সম্মত্তনিযামং ওক্কমিস্সতীতি – নেতং ঠানং ৱিজ্জতি; সম্মত্তনিযামং অনোক্কমমানো সোতাপত্তিফলং ৱা সকদাগামিফলং ৱা অনাগামিফলং ৱা অৰহত্তং ৱা সচ্ছিকৰিস্সতীতি – নেতং ঠানং ৱিজ্জতি.

‘‘সো ৱত, ভিক্খৱে, ভিক্খু সব্বসঙ্খাৰে দুক্খতো সমনুপস্সন্তো অনুলোমিকায খন্তিযা সমন্নাগতো ভৱিস্সতীতি – ঠানমেতং ৱিজ্জতি; অনুলোমিকায খন্তিযা সমন্নাগতো সম্মত্তনিযামং ওক্কমিস্সতীতি – ঠানমেতং ৱিজ্জতি; সম্মত্তনিযামং ওক্কমমানো সোতাপত্তিফলং ৱা সকদাগামিফলং ৱা অনাগামিফলং ৱা অৰহত্তং ৱা সচ্ছিকৰিস্সতীতি – ঠানমেতং ৱিজ্জতি.

‘‘সো ৱত, ভিক্খৱে, ভিক্খু কঞ্চি ধম্মং অত্ততো সমনুপস্সন্তো অনুলোমিকায খন্তিযা সমন্নাগতো ভৱিস্সতীতি – নেতং ঠানং ৱিজ্জতি; অনুলোমিকায খন্তিযা অসমন্নাগতো সম্মত্তনিযামং ওক্কমিস্সতীতি – নেতং ঠানং ৱিজ্জতি; সম্মত্তনিযামং অনোক্কমমানো সোতাপত্তিফলং ৱা সকদাগামিফলং ৱা অনাগামিফলং ৱা অৰহত্তং ৱা সচ্ছিকৰিস্সতীতি – নেতং ঠানং ৱিজ্জতি.

‘‘সো ৱত, ভিক্খৱে, ভিক্খু সব্বধম্মে [কঞ্চি ধম্মং (স্যা.), কিঞ্চি ধম্মং (ক.) অ. নি. ৬.১০০ পস্সিতব্বা] অনত্ততো সমনুপস্সন্তো অনুলোমিকায খন্তিযা সমন্নাগতো ভৱিস্সতীতি – ঠানমেতং ৱিজ্জতি; অনুলোমিকায খন্তিযা সমন্নাগতো সম্মত্তনিযামং ওক্কমিস্সতীতি – ঠানমেতং ৱিজ্জতি; সম্মত্তনিযামং ওক্কমমানো সোতাপত্তিফলং ৱা সকদাগামিফলং ৱা অনাগামিফলং ৱা অৰহত্তং ৱা সচ্ছিকৰিস্সতীতি – ঠানমেতং ৱিজ্জতি.

‘‘সো ৱত, ভিক্খৱে, ভিক্খু নিব্বানং দুক্খতো সমনুপস্সন্তো অনুলোমিকায খন্তিযা সমন্নাগতো ভৱিস্সতীতি – নেতং ঠানং ৱিজ্জতি; অনুলোমিকায খন্তিযা অসমন্নাগতো সম্মত্তনিযামং ওক্কমিস্সতীতি – নেতং ঠানং ৱিজ্জতি; সম্মত্তনিযামং অনোক্কমমানো সোতাপত্তিফলং ৱা সকদাগামিফলং ৱা অনাগামিফলং ৱা অৰহত্তং ৱা সচ্ছিকৰিস্সতীতি – নেতং ঠানং ৱিজ্জতি.

‘‘সো ৱত, ভিক্খৱে, ভিক্খু নিব্বানং সুখতো সমনুপস্সন্তো অনুলোমিকায খন্তিযা সমন্নাগতো ভৱিস্সতীতি – ঠানমেতং ৱিজ্জতি; অনুলোমিকায খন্তিযা সমন্নাগতো সম্মত্তনিযামং ওক্কমিস্সতীতি – ঠানমেতং ৱিজ্জতি; সম্মত্তনিযামং ওক্কমমানো সোতাপত্তিফলং ৱা সকদাগামিফলং ৱা অনাগামিফলং ৱা অৰহত্তং ৱা সচ্ছিকৰিস্সতীতি – ঠানমেতং ৱিজ্জতি’’.

৩৭. কতিহাকাৰেহি অনুলোমিকং খন্তিং পটিলভতি, কতিহাকাৰেহি সম্মত্তনিযামং ওক্কমতি? চত্তাৰীসায আকাৰেহি অনুলোমিকং খন্তিং পটিলভতি, চত্তাৰীসায আকাৰেহি সম্মত্তনিযামং ওক্কমতি.

কতমেহি চত্তাৰীসায আকাৰেহি অনুলোমিকং খন্তিং পটিলভতি, কতমহি চত্তাৰীসায আকাৰেহি সম্মত্তনিযামং ওক্কমতি? পঞ্চক্খন্ধে অনিচ্চতো দুক্খতো ৰোগতো গণ্ডতো সল্লতো অঘতো আবাধতো পৰতো পলোকতো ঈতিতো উপদ্দৱতো ভযতো উপসগ্গতো চলতো পভঙ্গুতো [পভঙ্গতো (স্যা.)] অদ্ধুৱতো অতাণতো [অত্তাণতো (স্যা.)] অলেণতো অসৰণতো ৰিত্ততো তুচ্ছতো সুঞ্ঞতো অনত্ততো আদীনৱতো ৱিপৰিণামধম্মতো অসাৰকতো অঘমূলতো ৱধকতো ৱিভৱতো সাসৱতো সঙ্খততো মাৰামিসতো জাতিধম্মতো জৰাধম্মতো ব্যাধিধম্মতো মৰণধম্মতো সোকধম্মতো পৰিদেৱধম্মতো উপাযাসধম্মতো সংকিলেসিকধম্মতো.

৩৮. পঞ্চক্খন্ধে অনিচ্চতো পস্সন্তো অনুলোমিকং খন্তিং পটিলভতি. পঞ্চন্নং খন্ধানং নিৰোধো নিচ্চং নিব্বানন্তি পস্সন্তো সম্মত্তনিযামং ওক্কমতি. পঞ্চক্খন্ধে দুক্খতো পস্সন্তো অনুলোমিকং খন্তিং পটিলভতি. পঞ্চন্নং খন্ধানং নিৰোধো সুখং নিব্বানন্তি পস্সন্তো সম্মত্তনিযামং ওক্কমতি. পঞ্চক্খন্ধে ৰোগতো পস্সন্তো অনুলোমিকং খন্তিং পটিলভতি. পঞ্চন্নং খন্ধানং নিৰোধো আৰোগ্যং নিব্বানন্তি পস্সন্তো সম্মত্তনিযামং ওক্কমতি. পঞ্চক্খন্ধে গণ্ডতো পস্সন্তো অনুলোমিকং খন্তিং পটিলভতি. পঞ্চন্নং খন্ধানং নিৰোধো অগণ্ডং [নিগণ্ডো (স্যা.)] নিব্বানন্তি পস্সন্তো সম্মত্তনিযামং ওক্কমতি. পঞ্চক্খন্ধে সল্লতো পস্সন্তো অনুলোমিকং খন্তিং পটিলভতি. পঞ্চন্নং খন্ধানং নিৰোধো ৱিসল্লং [নিস্সল্লং (স্যা.)] নিব্বানন্তি পস্সন্তো সম্মত্তনিযামং ওক্কমতি.

পঞ্চক্খন্ধে অঘতো পস্সন্তো অনুলোমিকং খন্তিং পটিলভতি. পঞ্চন্নং খন্ধানং নিৰোধো অনঘো নিব্বানন্তি পস্সন্তো সম্মত্তনিযামং ওক্কমতি. পঞ্চক্খন্ধে আবাধতো পস্সন্তো অনুলোমিকং খন্তিং পটিলভতি. পঞ্চন্নং খন্ধানং নিৰোধো অনাবাধো নিব্বানন্তি পস্সন্তো সম্মত্তনিযামং ওক্কমতি. পঞ্চক্খন্ধে পৰতো পস্সন্তো অনুলোমিকং খন্তিং পটিলভতি. পঞ্চন্নং খন্ধানং নিৰোধো অপৰপ্পচ্চযং নিব্বানন্তি পস্সন্তো সম্মত্তনিযামং ওক্কমতি. পঞ্চক্খন্ধে পলোকতো পস্সন্তো অনুলোমিকং খন্তিং পটিলভতি. পঞ্চন্নং খন্ধানং নিৰোধো অপলোকধম্মো নিব্বানন্তি পস্সন্তো সম্মত্তনিযামং ওক্কমতি. পঞ্চক্খন্ধে ঈতিতো পস্সন্তো অনুলোমিকং খন্তিং পটিলভতি. পঞ্চন্নং খন্ধানং নিৰোধো অনীতিকং নিব্বানন্তি পস্সন্তো সম্মত্তনিযামং ওক্কমতি.

পঞ্চক্খন্ধে উপদ্দৱতো পস্সন্তো অনুলোমিকং খন্তিং পটিলভতি. পঞ্চন্নং খন্ধানং নিৰোধো অনুপদ্দৱং নিব্বানন্তি পস্সন্তো সম্মত্তনিযামং ওক্কমতি. পঞ্চক্খন্ধে ভযতো পস্সন্তো অনুলোমিকং খন্তিং পটিলভতি. পঞ্চন্নং খন্ধানং নিৰোধো অভযং নিব্বানন্তি পস্সন্তো সম্মত্তনিযামং ওক্কমতি. পঞ্চক্খন্ধে উপসগ্গতো পস্সন্তো অনুলোমিকং খন্তিং পটিলভতি. পঞ্চন্নং খন্ধানং নিৰোধো অনুপসগ্গং নিব্বানন্তি পস্সন্তো সম্মত্তনিযামং ওক্কমতি. পঞ্চক্খন্ধে চলতো পস্সন্তো অনুলোমিকং খন্তিং পটিলভতি. পঞ্চন্নং খন্ধানং নিৰোধো অচলং নিব্বানন্তি পস্সন্তো সম্মত্তনিযামং ওক্কমতি. পঞ্চক্খন্ধে পভঙ্গুতো পস্সন্তো অনুলোমিকং খন্তিং পটিলভতি. পঞ্চন্নং খন্ধানং নিৰোধো অপভঙ্গু [অপ্পভঙ্গং (স্যা.)] নিব্বানন্তি পস্সন্তো সম্মত্তনিযামং ওক্কমতি.

পঞ্চক্খন্ধে অদ্ধুৱতো পস্সন্তো অনুলোমিকং খন্তিং পটিলভতি. পঞ্চন্নং খন্ধানং নিৰোধো ধুৱং নিব্বানন্তি পস্সন্তো সম্মত্তনিযামং ওক্কমতি. পঞ্চক্খন্ধে অতাণতো পস্সন্তো অনুলোমিকং খন্তিং পটিলভতি. পঞ্চন্নং খন্ধানং নিৰোধো তাণং নিব্বানন্তি পস্সন্তো সম্মত্তনিযামং ওক্কমতি. পঞ্চক্খন্ধে অলেণতো পস্সন্তো অনুলোমিকং খন্তিং পটিলভতি. পঞ্চন্নং খন্ধানং নিৰোধো লেণং নিব্বানন্তি পস্সন্তো সম্মত্তনিযামং ওক্কমতি. পঞ্চক্খন্ধে অসৰণতো পস্সন্তো অনুলোমিকং খন্তিং পটিলভতি. পঞ্চন্নং খন্ধানং নিৰোধো সৰণং নিব্বানন্তি পস্সন্তো সম্মত্তনিযামং ওক্কমতি. পঞ্চক্খন্ধে ৰিত্ততো পস্সন্তো অনুলোমিকং খন্তিং পটিলভতি. পঞ্চন্নং খন্ধানং নিৰোধো অৰিত্তং নিব্বানন্তি পস্সন্তো সম্মত্তনিযামং ওক্কমতি.

পঞ্চক্খন্ধে তুচ্ছতো পস্সন্তো অনুলোমিকং খন্তিং পটিলভতি. পঞ্চন্নং খন্ধানং নিৰোধো অতুচ্ছং নিব্বানন্তি পস্সন্তো সম্মত্তনিযামং ওক্কমতি. পঞ্চক্খন্ধে সুঞ্ঞতো পস্সন্তো অনুলোমিকং খন্তিং পটিলভতি. পঞ্চন্নং খন্ধানং নিৰোধো পৰমসুঞ্ঞং নিব্বানন্তি পস্সন্তো সম্মত্তনিযামং ওক্কমতি. পঞ্চক্খন্ধে অনত্ততো পস্সন্তো অনুলোমিকং খন্তিং পটিলভতি. পঞ্চন্নং খন্ধানং নিৰোধো পৰমত্থং নিব্বানন্তি পস্সন্তো সম্মত্তনিযামং ওক্কমতি. পঞ্চক্খন্ধে আদীনৱতো পস্সন্তো অনুলোমিকং খন্তিং পটিলভতি. পঞ্চন্নং খন্ধানং নিৰোধো অনাদীনৱং নিব্বানন্তি পস্সন্তো সম্মত্তনিযামং ওক্কমতি. পঞ্চক্খন্ধে ৱিপৰিণামধম্মতো পস্সন্তো অনুলোমিকং খন্তিং পটিলভতি. পঞ্চন্নং খন্ধানং নিৰোধো অৱিপৰিণামধম্মং নিব্বানন্তি পস্সন্তো সম্মত্তনিযামং ওক্কমতি.

পঞ্চক্খন্ধে অসাৰকতো পস্সন্তো অনুলোমিকং খন্তিং পটিলভতি. পঞ্চন্নং খন্ধানং নিৰোধো সাৰং নিব্বানন্তি পস্সন্তো সম্মত্তনিযামং ওক্কমতি. পঞ্চক্খন্ধে অঘমূলতো পস্সন্তো অনুলোমিকং খন্তিং পটিলভতি. পঞ্চন্নং খন্ধানং নিৰোধো অনঘমূলং নিব্বানন্তি পস্সন্তো সম্মত্তনিযামং ওক্কমতি. পঞ্চক্খন্ধে ৱধকতো পস্সন্তো অনুলোমিকং খন্তিং পটিলভতি. পঞ্চন্নং খন্ধানং নিৰোধো অৱধকং নিব্বানন্তি পস্সন্তো সম্মত্তনিযামং ওক্কমতি. পঞ্চক্খন্ধে ৱিভৱতো পস্সন্তো অনুলোমিকং খন্তিং পটিলভতি. পঞ্চন্নং খন্ধানং নিৰোধো অৱিভৱং নিব্বানন্তি পস্সন্তো সম্মত্তনিযামং ওক্কমতি. পঞ্চক্খন্ধে সাসৱতো পস্সন্তো অনুলোমিকং খন্তিং পটিলভতি. পঞ্চন্নং খন্ধানং নিৰোধো অনাসৱং নিব্বানন্তি পস্সন্তো সম্মত্তনিযামং ওক্কমতি.

পঞ্চক্খন্ধে সঙ্খততো পস্সন্তো অনুলোমিকং খন্তিং পটিলভতি. পঞ্চন্নং খন্ধানং নিৰোধো অসঙ্খতং নিব্বানন্তি পস্সন্তো সম্মত্তনিযামং ওক্কমতি. পঞ্চক্খন্ধে মাৰামিসতো পস্সন্তো অনুলোমিকং খন্তিং পটিলভতি. পঞ্চন্নং খন্ধানং নিৰোধো নিৰামিসং নিব্বানন্তি পস্সন্তো সম্মত্তনিযামং ওক্কমতি. পঞ্চক্খন্ধে জাতিধম্মতো পস্সন্তো অনুলোমিকং খন্তিং পটিলভতি. পঞ্চন্নং খন্ধানং নিৰোধো অজাতং নিব্বানন্তি পস্সন্তো সম্মত্তনিযামং ওক্কমতি. পঞ্চক্খন্ধে জৰাধম্মতো পস্সন্তো অনুলোমিকং খন্তিং পটিলভতি. পঞ্চন্নং খন্ধানং নিৰোধো অজৰং নিব্বানন্তি পস্সন্তো সম্মত্তনিযামং ওক্কমতি. পঞ্চক্খন্ধে ব্যাধিধম্মতো পস্সন্তো অনুলোমিকং খন্তিং পটিলভতি. পঞ্চন্নং খন্ধানং নিৰোধো অব্যাধি [অব্যাধিধম্মং (স্যা.)] নিব্বানন্তি পস্সন্তো সম্মত্তনিযামং ওক্কমতি.

পঞ্চক্খন্ধে মৰণধম্মতো পস্সন্তো অনুলোমিকং খন্তিং পটিলভতি. পঞ্চন্নং খন্ধানং নিৰোধো অমতং নিব্বানন্তি পস্সন্তো সম্মত্তনিযামং ওক্কমতি. পঞ্চক্খন্ধে সোকধম্মতো পস্সন্তো অনুলোমিকং খন্তিং পটিলভতি. পঞ্চন্নং খন্ধানং নিৰোধো অসোকং নিব্বানন্তি পস্সন্তো সম্মত্তনিযামং ওক্কমতি. পঞ্চক্খন্ধে পৰিদেৱধম্মতো পস্সন্তো অনুলোমিকং খন্তিং পটিলভতি. পঞ্চন্নং খন্ধানং নিৰোধো অপৰিদেৱং নিব্বানন্তি পস্সন্তো সম্মত্তনিযামং ওক্কমতি. পঞ্চক্খন্ধে উপাযাসধম্মতো পস্সন্তো অনুলোমিকং খন্তিং পটিলভতি. পঞ্চন্নং খন্ধানং নিৰোধো অনুপাযাসং নিব্বানন্তি পস্সন্তো সম্মত্তনিযামং ওক্কমতি. পঞ্চক্খন্ধে সংকিলেসিকধম্মতো পস্সন্তো অনুলোমিকং খন্তিং পটিলভতি. পঞ্চন্নং খন্ধানং নিৰোধো অসংকিলিট্ঠং নিব্বানন্তি পস্সন্তো সম্মত্তনিযামং ওক্কমতি.

৩৯. অনিচ্চতোতি, অনিচ্চানুপস্সনা. দুক্খতোতি, দুক্খানুপস্সনা. ৰোগতোতি, দুক্খানুপস্সনা. গণ্ডতোতি, দুক্খানুপস্সনা. সল্লতোতি, দুক্খানুপস্সনা. অঘতোতি, দুক্খানুপস্সনা. আবাধতোতি, দুক্খানুপস্সনা. পৰতোতি, অনত্তানুপস্সনা. পলোকতোতি, অনিচ্চানুপস্সনা. ঈতিতোতি, দুক্খানুপস্সনা.

উপদ্দৱতোতি, দুক্খানুপস্সনা. ভযতোতি, দুক্খানুপস্সনা. উপসগ্গতোতি, দুক্খানুপস্সনা. চলতোতি, অনিচ্চানুপস্সনা. পভঙ্গুতোতি, অনিচ্চানুপস্সনা. অদ্ধুৱতোতি, অনিচ্চানুপস্সনা. অতাণতোতি, দুক্খানুপস্সনা. অলেণতোতি, দুক্খানুপস্সনা. অসৰণতোতি, দুক্খানুপস্সনা. ৰিত্ততোতি, অনত্তানুপস্সনা.

তুচ্ছতোতি, অনত্তানুপস্সনা. সুঞ্ঞতোতি, অনত্তানুপস্সনা. অনত্ততোতি, অনত্তানুপস্সনা. আদীনৱতোতি, দুক্খানুপস্সনা. ৱিপৰিণামধম্মতোতি, অনিচ্চানুপস্সনা. অসাৰকতোতি, অনত্তানুপস্সনা. অঘমূলতোতি, দুক্খানুপস্সনা. ৱধকতোতি, দুক্খানুপস্সনা. ৱিভৱতোতি, অনিচ্চানুপস্সনা. সাসৱতোতি, দুক্খানুপস্সনা.

সঙ্খততোতি, অনিচ্চানুপস্সনা. মাৰামিসতোতি, দুক্খানুপস্সনা. জাতিধম্মতোতি, দুক্খানুপস্সনা. জৰাধম্মতোতি, দুক্খানুপস্সনা. ব্যাধিধম্মতোতি, দুক্খানুপস্সনা. মৰণধম্মতোতি, অনিচ্চানুপস্সনা. সোকধম্মতোতি, দুক্খানুপস্সনা. পৰিদেৱধম্মতোতি, দুক্খানুপস্সনা. উপাযাসধম্মতোতি, দুক্খানুপস্সনা. সংকিলেসিকধম্মতোতি, দুক্খানুপস্সনা.

ইমেহি চত্তালীসায আকাৰেহি অনুলোমিকং খন্তিং পটিলভতি. ইমেহি চত্তালীসায আকাৰেহি সম্মত্তনিযামং ওক্কমতি.

ইমেহি চত্তালীসায আকাৰেহি অনুলোমিকং খন্তিং পটিলভন্তস্স, ইমেহি চত্তালীসায আকাৰেহি সম্মত্তনিযামং ওক্কমন্তস্স কতি অনিচ্চানুপস্সনা, কতি দুক্খানুপস্সনা, কতি অনত্তানুপস্সনা?

পঞ্চৱীসতি অনত্তানুপস্সনা, পঞ্ঞাস অনিচ্চানুপস্সনা;

সতং পঞ্চৱীসতি চেৱ, যানি দুক্খে পৱুচ্চৰেতি.

ৱিপস্সনাকথা নিট্ঠিতা.