৬. পিণ্ডপাতমহপ্ফলপঞ্হো

৬. ‘‘ভন্তে নাগসেন, ভাসিতম্পেতং ধম্মসঙ্গীতিকাৰকেহি থেৰেহি –

‘‘‘চুন্দস্স ভত্তং ভুঞ্জিত্ৱা, কম্মাৰস্সাতি মে সুতং;

আবাধং সম্ফুসী ধীৰো, পবাড়্হং মাৰণন্তিক’ন্তি [দী. নি. ২.১৯০].

‘‘পুন চ ভগৱতা ভণিতং ‘দ্ৱেমে, আনন্দ, পিণ্ডপাতা সমসমফলা সমৱিপাকা অতিৱিয অঞ্ঞেহি পিণ্ডপাতেহি মহপ্ফলতৰা চ মহানিসংসতৰা চ. কতমে দ্ৱে? যঞ্চ পিণ্ডপাতং পৰিভুঞ্জিত্ৱা তথাগতো অনুত্তৰং সম্মাসম্বোধিং অভিসম্বুজ্ঝি, যঞ্চ পিণ্ডপাতং পৰিভুঞ্জিত্ৱা তথাগতো অনুপাদিসেসায নিব্বানধাতুযা পৰিনিব্বাযতি. ইমে দ্ৱে পিণ্ডপাতা সমসমফলা সমৱিপাকা, অতিৱিয অঞ্ঞেহি পিণ্ডপাতেহি মহপ্ফলতৰা চ মহানিসংসতৰা চা’তি. যদি, ভন্তে নাগসেন, ভগৱতো চুন্দস্স ভত্তং ভুত্তাৱিস্স [ভুঞ্জিত্ৱা (সী.)] খৰো আবাধো উপ্পন্নো, পবাড়্হা চ ৱেদনা পৱত্তা মাৰণন্তিকা, তেন হি ‘দ্ৱেমে, আনন্দ, পিণ্ডপাতা সমসমফলা সমৱিপাকা অতিৱিয অঞ্ঞেহি পিণ্ডপাতেহি মহপ্ফলতৰা চ মহানিসংসতৰা চা’তি যং ৱচনং, তং মিচ্ছা. যদি দ্ৱেমে পিণ্ডপাতা সমসমফলা সমৱিপাকা অতিৱিয অঞ্ঞেহি পিণ্ডপাতেহি মহপ্ফলতৰা চ মহানিসংসতৰা চ, তেন হি ভগৱতো চুন্দস্স ভত্তং ভুত্তাৱিস্স [ভুঞ্জিত্ৱা (সী.)] খৰো আবাধো উপ্পন্নো, পবাড়্হা চ ৱেদনা পৱত্তা মাৰণন্তিকাতি তম্পি ৱচনং মিচ্ছা. কিংনু খো, ভন্তে নাগসেন, সো পিণ্ডপাতো ৱিসগততায মহপ্ফলো, ৰোগুপ্পাদকতায মহপ্ফলো, আযুৱিনাসকতায মহপ্ফলো, ভগৱতো জীৱিতহৰণতায মহপ্ফলো? তত্থ মে কাৰণং ব্ৰূহি পৰৱাদানং নিগ্গহায, এত্থাযং জনো সম্মূড়্হো লোভৱসেন অতিবহুং খাযিতেন লোহিতপক্খন্দিকা উপ্পন্নাতি. অযম্পি উভতো কোটিকো পঞ্হো তৱানুপ্পত্তো, সো তযা নিব্বাহিতব্বো’’তি.

‘‘ভাসিতম্পেতং, মহাৰাজ, ধম্মসঙ্গীতিকাৰকেহি থেৰেহি –

‘‘‘চুন্দস্স ভত্তং ভুঞ্জিত্ৱা, কম্মাৰস্সাতি মে সুতং;

আবাধং সম্ফুসী ধীৰো, পবাড়্হং মাৰণন্তিক’ন্তি.

‘‘ভগৱতা চ ভণিতং ‘দ্ৱেমে, আনন্দ, পিণ্ডপাতা সমসমফলা সমৱিপাকা অতিৱিয অঞ্ঞেহি পিণ্ডপাতেহি মহপ্ফলতৰা চ মহানিসংসতৰা চ. কতমে দ্ৱে? যঞ্চ পিণ্ডপাতং পৰিভুঞ্জিত্ৱা তথাগতো অনুত্তৰং সম্মাসম্বোধিং অভিসম্বুজ্ঝি, যঞ্চ পিণ্ডপাতং পৰিভুঞ্জিত্ৱা তথাগতো অনুপাদিসেসায নিব্বানধাতুযা পৰিনিব্বাযতি [পৰিনিব্বাযি (সী.)], ইমে দ্ৱে পিণ্ডপাতা সমসমফলা সমৱিপাকা, অতিৱিয অঞ্ঞেহি পিণ্ডপাতেহি মহপ্ফলতৰা চ মহানিসংসতৰা চা’তি.

‘‘সো পন পিণ্ডপাতো বহুগুণো অনেকানিসংসো. দেৱতা, মহাৰাজ, হট্ঠা পসন্নমানসা ‘অযং ভগৱতো পচ্ছিমো পিণ্ডপাতো’তি দিব্বং ওজং সূকৰমদ্দৱে আকিৰিংসু. তঞ্চ পন সম্মাপাকং লহুপাকং [বহুপাকং (সী.)] মনুঞ্ঞং বহুৰসং জট্ঠৰগ্গিতেজস্স হিতং. ন, মহাৰাজ, ততোনিদানং ভগৱতো কোচি অনুপ্পন্নো ৰোগো উপ্পন্নো, অপি চ, মহাৰাজ, ভগৱতো পকতিদুব্বলে সৰীৰে খীণে আযুসঙ্খাৰে উপ্পন্নো ৰোগো ভিয্যো অভিৱড্ঢি.

‘‘যথা, মহাৰাজ, পকতিযা জলমানো অগ্গি অঞ্ঞস্মিং উপাদানে দিন্নে ভিয্যো পজ্জলতি, এৱমেৱ খো, মহাৰাজ, ভগৱতো পকতিদুব্বলে সৰীৰে খীণে আযুসঙ্খাৰে উপ্পন্নো ৰোগো ভিয্যো অভিৱড্ঢি.

‘‘যথা ৱা পন, মহাৰাজ, সোতো পকতিযা সন্দমানো অভিৱুট্ঠে মহামেঘে ভিয্যো মহোঘো উদকৱাহকো হোতি, এৱমেৱ খো, মহাৰাজ, ভগৱতো পকতিদুব্বলে সৰীৰে খীণে আযুসঙ্খাৰে উপ্পন্নো ৰোগো ভিয্যো অভিৱড্ঢি.

‘‘যথা ৱা পন, মহাৰাজ, পকতিযা অভিসন্নধাতু কুচ্ছি অঞ্ঞস্মিং অজ্ঝোহৰিতে ভিয্যো আযমেয্য [আমযেয্য (সী.)], এৱমেৱ খো, মহাৰাজ, ভগৱতো পকতিদুব্বলে সৰীৰে খীণে আযুসঙ্খাৰে উপ্পন্নো ৰোগো ভিয্যো অভিৱড্ঢি, নত্থি, মহাৰাজ, তস্মিং পিণ্ডপাতে দোসো, ন চ তস্স সক্কা দোসং আৰোপেতু’’ন্তি.

‘‘ভন্তে নাগসেন, কেন কাৰণেন তে দ্ৱে পিণ্ডপাতা সমসমফলা সমৱিপাকা অতিৱিয অঞ্ঞেহি পিণ্ডপাতেহি মহপ্ফলতৰা চ মহানিসংসতৰা চা’’তি? ‘‘ধম্মানুমজ্জনসমাপত্তিৱসেন, মহাৰাজ, তে দ্ৱে পিণ্ডপাতা সমসমফলা সমৱিপাকা অতিৱিয অঞ্ঞেহি পিণ্ডপাতেহি মহপ্ফলতৰা চ মহানিসংসতৰা চা’’তি.

‘‘ভন্তে নাগসেন, কতমেসং ধম্মানং অনুমজ্জনসমাপত্তিৱসেন তে দ্ৱে পিণ্ডপাতা সমসমফলা সমৱিপাকা অতিৱিয অঞ্ঞেহি পিণ্ডপাতেহি মহপ্ফলতৰা চ মহানিসংসতৰা চা’’তি? ‘‘নৱন্নং, মহাৰাজ, অনুপুব্বৱিহাৰসমাপত্তীনং অনুলোমপ্পটিলোমসমাপজ্জনৱসেন তে দ্ৱে পিণ্ডপাতা সমসমফলা সমৱিপাকা অতিৱিয অঞ্ঞেহি পিণ্ডপাতেহি মহপ্ফলতৰা চ মহানিসংসতৰা চা’’তি.

‘‘ভন্তে নাগসেন, দ্ৱীসু যেৱ দিৱসেসু অধিমত্তং তথাগতো নৱানুপুব্বৱিহাৰসমাপত্তিযো অনুলোমপ্পটিলোমং সমাপজ্জী’’তি? ‘‘আম, মহাৰাজা’’তি. ‘‘অচ্ছৰিযং, ভন্তে নাগসেন, অব্ভুতং ভন্তে নাগসেন. যং ইমস্মিং বুদ্ধক্খেত্তে অসদিসং পৰমদানং, তম্পি ইমেহি দ্ৱীহি পিণ্ডপাতেহি অগণিতং. অচ্ছৰিযং, ভন্তে নাগসেন, অব্ভুতং, ভন্তে নাগসেন. যাৱ মহন্তা নৱানুপুব্বৱিহাৰসমাপত্তিযো, যত্ৰ হি নাম নৱানুপুব্বৱিহাৰসমাপত্তিৱসেন দানং মহপ্ফলতৰং হোতি মহানিসংসতৰঞ্চ. সাধু, ভন্তে নাগসেন, এৱমেতং তথা সম্পটিচ্ছামী’’তি.

পিণ্ডপাতমহপ্ফলপঞ্হো ছট্ঠো.