৬. বাহিযত্থেৰঅপদানং
১৭৮. ‘‘ইতো সতসহস্সম্হি, কপ্পে উপ্পজ্জি নাযকো;
মহপ্পভো তিলোকগ্গো, নামেন পদুমুত্তৰো.
১৭৯. ‘‘খিপ্পাভিঞ্ঞস্স ভিক্খুস্স, গুণং কিত্তযতো মুনে;
সুত্ৱা উদগ্গচিত্তোহং, কাৰং কত্ৱা মহেসিনো.
১৮০. ‘‘দত্ৱা সত্তাহিকং দানং, সসিস্সস্স মুনে অহং;
অভিৱাদিয সম্বুদ্ধং, তং ঠানং পত্থযিং তদা.
১৮১. ‘‘ততো মং ব্যাকৰি বুদ্ধো, ‘এতং পস্সথ ব্ৰাহ্মণং;
পতিতং পাদমূলে মে, চৰিযং পচ্চৱেক্খণং [পসন্ননযনাননং (সী.), পীনসম্পন্নৱেক্খণং (স্যা.), পীণংসং পচ্চৱেক্খণং (পী.)].
১৮২. ‘‘‘হেমযঞ্ঞোপচিতঙ্গং, অৱদাততনুত্তচং;
পলম্ববিম্বতম্বোট্ঠং, সেততিণ্হসমং দিজং.
১৮৩. ‘‘‘গুণথামবহুতৰং, সমুগ্গততনূৰুহং;
গুণোঘাযতনীভূতং, পীতিসম্ফুল্লিতাননং.
১৮৪. ‘‘‘এসো পত্থযতে ঠানং, খিপ্পাভিঞ্ঞস্স ভিক্খুনো;
অনাগতে মহাৱীৰো, গোতমো নাম হেস্সতি.
১৮৫. ‘‘‘তস্স ধম্মেসু দাযাদো, ওৰসো ধম্মনিম্মিতো;
বাহিযো নাম নামেন, হেস্সতি সত্থু সাৱকো’.
১৮৬. ‘‘তদা হি তুট্ঠো ৱুট্ঠায, যাৱজীৱং মহামুনে;
কাৰং কত্ৱা চুতো সগ্গং, অগং সভৱনং যথা.
১৮৭. ‘‘দেৱভূতো মনুস্সো ৱা, সুখিতো তস্স কম্মুনো;
ৱাহসা সংসৰিত্ৱান, সম্পত্তিমনুভোমহং.
১৮৮. ‘‘পুন কস্সপৱীৰস্স, অত্থমেন্তম্হি [অত্থঙ্গতম্হি (স্যা.)] সাসনে;
আৰুয্হ সেলসিখৰং, যুঞ্জিত্ৱা জিনসাসনং.
১৮৯. ‘‘ৱিসুদ্ধসীলো সপ্পঞ্ঞো, জিনসাসনকাৰকো;
ততো চুতা পঞ্চ জনা, দেৱলোকং অগম্হসে.
১৯০. ‘‘ততোহং বাহিযো জাতো, ভাৰুকচ্ছে পুৰুত্তমে;
ততো নাৱায পক্খন্দো [পক্খন্তো (সী.), পক্কন্তো (পী.)], সাগৰং অপ্পসিদ্ধিযং [অত্থসিদ্ধিযং (ক.)].
১৯১. ‘‘ততো নাৱা অভিজ্জিত্থ, গন্ত্ৱান কতিপাহকং;
তদা ভীসনকে ঘোৰে, পতিতো মকৰাকৰে.
১৯২. ‘‘তদাহং ৱাযমিত্ৱান, সন্তৰিত্ৱা মহোদধিং;
সুপ্পাদপট্টনৱৰং [সুপ্পাৰপট্টনৱৰং (সী. পী.)], সম্পত্তো মন্দৱেধিতো [মন্দমেধিকো (সী.), মন্দৱেদিতো (স্যা.), মদ্দৱেৰতং (ক.)].
১৯৩. ‘‘দাৰুচীৰং নিৱাসেত্ৱা, গামং পিণ্ডায পাৱিসিং;
তদাহ সো জনো তুট্ঠো, অৰহাযমিধাগতো.
১৯৪. ‘‘ইমং অন্নেন পানেন, ৱত্থেন সযনেন চ;
ভেসজ্জেন চ সক্কত্ৱা, হেস্সাম সুখিতা মযং.
১৯৫. ‘‘পচ্চযানং তদা লাভী, তেহি সক্কতপূজিতো;
অৰহাহন্তি সঙ্কপ্পং, উপ্পাদেসিং অযোনিসো.
১৯৬. ‘‘ততো মে চিত্তমঞ্ঞায, চোদযী পুব্বদেৱতা;
‘ন ত্ৱং উপাযমগ্গঞ্ঞূ, কুতো ত্ৱং অৰহা ভৱে’.
১৯৭. ‘‘চোদিতো তায সংৱিগ্গো, তদাহং পৰিপুচ্ছি তং;
‘কে ৱা এতে কুহিং লোকে, অৰহন্তো নৰুত্তমা.
১৯৮. ‘‘‘সাৱত্থিযং কোসলমন্দিৰে জিনো, পহূতপঞ্ঞো ৱৰভূৰিমেধসো;
সো সক্যপুত্তো অৰহা অনাসৱো, দেসেতি ধম্মং অৰহত্তপত্তিযা.
১৯৯. ‘‘‘তদস্স সুত্ৱা ৱচনং সুপীণিতো [পীণিত্ৱা (ক.)], নিধিংৱ লদ্ধা কপণোতি ৱিম্হিতো;
উদগ্গচিত্তো অৰহত্তমুত্তমং, সুদস্সনং দট্ঠুমনন্তগোচৰং.
২০০. ‘‘‘তদা ততো নিক্খমিত্ৱান সত্থুনো [নিক্খমিতুন সত্থুৱৰং (সী.)], সদা জিনং পস্সামি ৱিমলাননং [পৰাজিনং পস্সামি কমলাননং (ক.)];
উপেচ্চ ৰম্মং ৱিজিতৱ্হযং ৱনং, দিজে অপুচ্ছিং কুহিং লোকনন্দনো.
২০১. ‘‘‘ততো অৱোচুং নৰদেৱৱন্দিতো, পুৰং পৱিট্ঠো অসনেসনায সো;
সসোৱ [পচ্চেহি (সী. স্যা.)] খিপ্পং মুনিদস্সনুস্সুকো, উপেচ্চ ৱন্দাহি তমগ্গপুগ্গলং’.
২০২. ‘‘ততোহং তুৱটং গন্ত্ৱা, সাৱত্থিং পুৰমুত্তমং;
ৱিচৰন্তং তমদ্দক্খিং, পিণ্ডত্থং অপিহাগিধং.
২০৩. ‘‘পত্তপাণিং অলোলক্খং, পাচযন্তং পীতাকৰং [ভাজযন্তং ৱিযামতং (সী.), জোতযন্তং ইধামতং (স্যা.), ভাজযন্তং ইদংমতং (পী.)];
সিৰীনিলযসঙ্কাসং, ৰৱিদিত্তিহৰাননং.
২০৪. ‘‘তং সমেচ্চ নিপচ্চাহং, ইদং ৱচনমব্ৰৱিং;
‘কুপথে ৱিপ্পনট্ঠস্স, সৰণং হোহি গোতম.
২০৫. ‘‘‘পাণসন্তাৰণত্থায, পিণ্ডায ৱিচৰামহং;
ন তে ধম্মকথাকালো, ইচ্চাহ মুনিসত্তমো’.
২০৬. ‘‘তদা পুনপ্পুনং বুদ্ধং, আযাচিং ধম্মলালসো;
যো মে ধম্মমদেসেসি, গম্ভীৰং সুঞ্ঞতং পদং.
২০৭. ‘‘তস্স ধম্মং সুণিত্ৱান, পাপুণিং আসৱক্খযং;
পৰিক্খীণাযুকো সন্তো, অহো সত্থানুকম্পকো.
২০৮. ‘‘কিলেসা ঝাপিতা ময্হং…পে… ৱিহৰামি অনাসৱো.
২০৯. ‘‘স্ৱাগতং ৱত মে আসি…পে… কতং বুদ্ধস্স সাসনং.
২১০. ‘‘পটিসম্ভিদা চতস্সো…পে… কতং বুদ্ধস্স সাসনং.
২১১. ‘‘এৱং থেৰো ৱিযাকাসি, বাহিযো দাৰুচীৰিযো;
সঙ্কাৰকূটে পতিতো, ভূতাৱিট্ঠায গাৱিযা.
২১২. ‘‘অত্তনো পুব্বচৰিযং, কিত্তযিত্ৱা মহামতি;
পৰিনিব্বাযি সো থেৰো [ৱীৰো (সী.), ধীৰো (স্যা.)], সাৱত্থিযং পুৰুত্তমে.
২১৩. ‘‘নগৰা নিক্খমন্তো তং, দিস্ৱান ইসিসত্তমো;
দাৰুচীৰধৰং ধীৰং, বাহিযং বাহিতাগমং.
২১৪. ‘‘ভূমিযং পতিতং দন্তং, ইন্দকেতূৱ পাতিতং;
গতাযুং সুক্খকিলেসং [গতাযু সংগতক্লেসং (সী. পী.), তদাযু সঙ্কতালেসং (ক.)], জিনসাসনকাৰকং.
২১৫. ‘‘ততো আমন্তযী সত্থা, সাৱকে সাসনে ৰতে;
‘গণ্হথ নেত্ৱা [হুত্ৱা (স্যা. পী. ক.)] ঝাপেথ, তনুং সব্ৰহ্মচাৰিনো.
২১৬. ‘‘‘থূপং কৰোথ পূজেথ, নিব্বুতো সো মহামতি;
খিপ্পাভিঞ্ঞানমেসগ্গো, সাৱকো মে ৱচোকৰো.
২১৭. ‘‘‘সহস্সমপি চে গাথা, অনত্থপদসঞ্হিতা;
একং গাথাপদং সেয্যো, যং সুত্ৱা উপসম্মতি.
২১৮. ‘‘‘যত্থ আপো চ পথৱী, তেজো ৱাযো ন গাধতি;
ন তত্থ সুক্কা জোতন্তি, আদিচ্চো ন পকাসতি.
২১৯. ‘‘‘ন তত্থ চন্দিমা ভাতি, তমো তত্থ ন ৱিজ্জতি;
যদা চ অত্তনা ৱেদি, মুনিমোনেন ব্ৰাহ্মণো.
২২০. ‘‘‘অথ ৰূপা অৰূপা চ, সুখদুক্খা ৱিমুচ্চতি’;
ইচ্চেৱং অভণী নাথো, তিলোকসৰণো মুনি’’.
ইত্থং সুদং আযস্মা বাহিযো থেৰো ইমা গাথাযো
অভাসিত্থাতি.
বাহিযত্থেৰস্সাপদানং ছট্ঠং.