পঠমগাথাসঙ্গণিকং
সত্তনগৰেসু পঞ্ঞত্তসিক্খাপদৱণ্ণনা
৩৩৫. একংসং চীৱৰং কত্ৱাতি একস্মিং অংসকূটে চীৱৰং কত্ৱা; সাধুকং উত্তৰাসঙ্গং কত্ৱাতি অত্থো. পগ্গণ্হিত্ৱান অঞ্জলিন্তি দসনখসমোধানসমুজ্জলং অঞ্জলিং উক্খিপিত্ৱা. আসীসমানৰূপো ৱাতি পচ্চাসীসমানৰূপো ৱিয. কিস্স ত্ৱং ইধ মাগতোতি কেন কাৰণেন কিমত্থং পত্থযমানো ত্ৱং ইধ আগতো. কো এৱমাহ? সম্মাসম্বুদ্ধো. কং এৱমাহ? আযস্মন্তং উপালিং. ইতি আযস্মা উপালি ভগৱন্তং উপসঙ্কমিত্ৱা ‘‘দ্ৱীসু ৱিনযেসূ’’তি ইমং গাথং পুচ্ছি. অথস্স ভগৱা ‘‘ভদ্দকো তে উম্মঙ্গো’’তিআদীনি ৱত্ৱা তং ৱিস্সজ্জেসি. এস নযো সব্বত্থ. ইতি ইমে সব্বপঞ্হে বুদ্ধকালে উপালিত্থেৰো পুচ্ছি. ভগৱা ব্যাকাসি. সঙ্গীতিকালে পন মহাকস্সপত্থেৰো পুচ্ছি. উপালিত্থেৰো ব্যাকাসি.
তত্থ ভদ্দকো তে উম্মঙ্গোতি ভদ্দকা তে পঞ্হা; পঞ্হা হি অৱিজ্জন্ধকাৰতো উম্মুজ্জিত্ৱা ঠিতত্তা ‘‘উম্মঙ্গো’’তি ৱুচ্চতি. তগ্ঘাতি কাৰণত্থে নিপাতো. যস্মা মং পুচ্ছসি, তস্মা তে অহমক্খিস্সন্তি অত্থো. সম্পটিচ্ছনত্থে ৱা, ‘‘তগ্ঘা’’তি হি ইমিনা ৱচনং সম্পটিচ্ছিত্ৱা অক্খিস্সন্তি আহ. ‘‘সমাদহিত্ৱা ৱিসিব্বেন্তি, সামিসেন, সসিত্থক’’ন্তি ইমানি তীণিযেৱ সিক্খাপদানি ভগ্গেসু পঞ্ঞত্তানি.
চতুৱিপত্তিৱণ্ণনা
৩৩৬. যং তং পুচ্ছিম্হাতি যং ত্ৱং অপুচ্ছিম্হা. অকিত্তযীতি অভাসি. নোতি অম্হাকং. তং তং ব্যাকতন্তি যং যং পুট্ঠং, তং তদেৱ ব্যাকতং. অনঞ্ঞথাতি অঞ্ঞথা অকত্ৱা ব্যাকতং.
যে দুট্ঠুল্লা সা সীলৱিপত্তীতি এত্থ কিঞ্চাপি সীলৱিপত্তি নাম পঞ্হে নত্থি, অথ খো দুট্ঠুল্লং ৱিস্সজ্জেতুকামতাযেতং ৱুত্তং. চতূসু হি ৱিপত্তীসু দুট্ঠুল্লং একায ৱিপত্তিযা সঙ্গহিতং, অদুট্ঠুল্লং তীহি ৱিপত্তীহি সঙ্গহিতং. তস্মা ‘‘যে দুট্ঠুল্লা সা সীলৱিপত্তী’’তি ৱত্ৱা তমেৱ ৱিত্থাৰতো দস্সেতুং ‘‘পাৰাজিকং সঙ্ঘাদিসেসো সীলৱিপত্তীতি ৱুচ্চতী’’তি আহ.
ইদানি তিস্সন্নং ৱিপত্তীনং ৱসেন অদুট্ঠুল্লং দস্সেতুং ‘‘থুল্লচ্চয’’ন্তিআদিমাহ. তত্থ যো চাযং, অক্কোসতি হসাধিপ্পাযোতি ইদং দুব্ভাসিতস্স ৱত্থুদস্সনত্থং ৱুত্তং.
অব্ভাচিক্খন্তীতি ‘‘তথাহং ভগৱতা ধম্মং দেসিতং আজানামী’’তি ৱদন্তা অব্ভাচিক্খন্তি.
অযং সা আজীৱৱিপত্তিসম্মতাতি অযং ছহি সিক্খাপদেহি সঙ্গহিতা আজীৱৱিপত্তি নাম চতুত্থা ৱিপত্তি সম্মতাতি এত্তাৱতা ‘‘অদুট্ঠুল্ল’’ন্তি ইদং ৱিস্সজ্জিতং হোতি.
ইদানি ‘‘যে চ যাৱততিযকা’’তি পঞ্হং ৱিস্সজ্জেতুং ‘‘একাদসা’’তিআদিমাহ.
ছেদনকাদিৱণ্ণনা
৩৩৭. যস্মা পন ‘‘যে চ যাৱততিযকা’’তি অযং পঞ্হো ‘‘একাদস যাৱততিযকা’’তি এৱং সঙ্খাৱসেন ৱিস্সজ্জিতো, তস্মা সঙ্খানুসন্ধিৱসেনেৱ ‘‘কতি ছেদনকানী’’তিআদিকে অঞ্ঞে অন্তৰাপঞ্হে পুচ্ছি. তেসং ৱিস্সজ্জনত্থং ‘‘ছ ছেদনকানী’’তিআদি ৱুত্তং. তত্থ ‘‘একং ভেদনকং, একং উদ্দালনকং, সোদস জানন্তি পঞ্ঞত্তা’’তি ইদমেৱ অপুব্বং. সেসং মহাৱগ্গে ৱিভত্তমেৱ. যং পনেতং অপুব্বং তত্থ একং ভেদনকন্তি সূচিঘৰং. একং উদ্দালনকন্তি তূলোনদ্ধমঞ্চপীঠং. সোদসাতি সোড়স. জানন্তি পঞ্ঞত্তাতি ‘‘জান’’ন্তি এৱং ৱত্ৱা পঞ্ঞত্তা, তে এৱং ৱেদিতব্বা – ‘‘জানং সঙ্ঘিকং লাভং পৰিণতং অত্তনো পৰিণামেয্য, জানং পুব্বুপগতং ভিক্খুং অনুপখজ্জ নিসজ্জং কপ্পেয্য, জানং সপ্পাণকং উদকং তিণং ৱা মত্তিকং ৱা সিঞ্চেয্য ৱা সিঞ্চাপেয্য ৱা, জানং ভিক্খুনিপৰিপাচিতং পিণ্ডপাতং ভুঞ্জেয্য, জানং আসাদনাপেক্খো ভুত্তস্মিং পাচিত্তিযং, জানং সপ্পাণকং উদকং পৰিভুঞ্জেয্য, জানং যথাধম্মং নিহতাধিকৰণং, জানং দুট্ঠুল্লং আপত্তিং পটিচ্ছাদেয্য, জানং ঊনৱীসতিৱস্সং পুগ্গলং উপসম্পাদেয্য, জানং থেয্যসত্থেন সদ্ধিং, জানং তথাৱাদিনা ভিক্খুনা অকতানুধম্মেন, জানং তথানাসিতং সমণুদ্দেসং, জানং সঙ্ঘিকং লাভং পৰিণতং পুগ্গলস্স পৰিণামেয্য, জানং পাৰাজিকং ধম্মং অজ্ঝাপন্নং ভিক্খুনিং নেৱ অত্তনা পটিচোদেয্য, জানং চোৰিং ৱজ্ঝং ৱিদিতং অনপলোকেত্ৱা, জানং সভিক্খুকং আৰামং অনাপুচ্ছা পৱিসেয্যা’’তি.
অসাধাৰণাদিৱণ্ণনা
৩৩৮. ইদানি ‘‘সাধাৰণং অসাধাৰণ’’ন্তি ইমং পুৰিমপঞ্হং ৱিস্সজ্জেন্তো ‘‘ৱীসং দ্ৱে সতানী’’তিআদিমাহ. তত্থ ভিক্খুনীহি অসাধাৰণেসু ছ সঙ্ঘাদিসেসাতি ৱিস্সট্ঠি, কাযসংসগ্গো, দুট্ঠুল্লং, অত্তকাম, কুটি, ৱিহাৰোতি. দ্ৱে অনিযতেহি অট্ঠাতি দ্ৱীহি অনিযতেহি সদ্ধিং অট্ঠ ইমে.
নিস্সগ্গিযানি দ্ৱাদসাতি –
ধোৱনঞ্চ পটিগ্গহো, কোসেয্যসুদ্ধদ্ৱেভাগা;
ছব্বস্সানি নিসীদনং, দ্ৱে লোমা পঠমো পত্তো;
ৱস্সিকা আৰঞ্ঞকেন চাতি – ইমে দ্ৱাদস.
দ্ৱেৱীসতি খুদ্দকাতি –
সকলো ভিক্খুনীৱগ্গো, পৰম্পৰঞ্চ ভোজনং;
অনতিৰিত্তং অভিহটং, পণীতঞ্চ অচেলকং;
ঊনং দুট্ঠুল্লছাদনং.
মাতুগামেন সদ্ধিঞ্চ, যা চ অনিক্খন্তৰাজকে;
সন্তং ভিক্খুং অনাপুচ্ছা, ৱিকালে গামপ্পৱেসনা.
নিসীদনে চ যা সিক্খা, ৱস্সিকা যা চ সাটিকা;
দ্ৱাৱীসতি ইমা সিক্খা, খুদ্দকেসু পকাসিতাতি.
ভিক্খূহি অসাধাৰণেসুপি সঙ্ঘম্হা দস নিস্সৰেতি ‘‘সঙ্ঘম্হা নিস্সাৰীযতী’’তি এৱং ৱিভঙ্গে ৱুত্তা, মাতিকাযং পন ‘‘নিস্সাৰণীযং সঙ্ঘাদিসেস’’ন্তি এৱং আগতা দস. নিস্সগ্গিযানি দ্ৱাদসাতি ভিক্খুনিৱিভঙ্গে ৱিভত্তানি নিস্সগ্গিযানেৱ. খুদ্দকাপি তত্থ ৱিভত্তখুদ্দকা এৱ. তথা চত্তাৰো পাটিদেসনীযা, ইতি সতঞ্চেৱ তিংসঞ্চ সিক্খা ৱিভঙ্গে ভিক্খুনীনং ভিক্খূহি অসাধাৰণা. সেসং ইমস্মিং সাধাৰণাসাধাৰণৱিস্সজ্জনে উত্তানমেৱ.
ইদানি ৱিপত্তিযো চ ‘‘যেহি সমথেহি সম্মন্তী’’তি ইদং পঞ্হং ৱিস্সজ্জেন্তো অট্ঠেৱ পাৰাজিকাতিআদিমাহ. তত্থ দুৰাসদাতি ইমিনা তেসং সপ্পটিভযতং দস্সেতি. কণ্হসপ্পাদযো ৱিয হি এতে দুৰাসদা দুৰূপগমনা দুৰাসজ্জনা, আপজ্জিযমানা মূলচ্ছেদায সংৱত্তন্তি. তালৱত্থুসমূপমাতি সব্বং তালং উদ্ধৰিত্ৱা তালস্স ৱত্থুমত্তকৰণেন সমূপমা. যথা ৱত্থুমত্তকতো তালো ন পুন পাকতিকো হোতি, এৱং ন পুন পাকতিকা হোন্তি.
এৱং সাধাৰণং উপমং দস্সেত্ৱা পুন একেকস্স ৱুত্তং উপমং দস্সেন্তো পণ্ডুপলাসোতিআদিমাহ. অৱিৰুড়্হী ভৱন্তি তেতি যথা এতে পণ্ডুপলাসাদযো পুনহৰিতাদিভাৱেন অৱিৰুড়্হিধম্মা হোন্তি; এৱং পাৰাজিকাপি পুন পকতিসীলাভাৱেন অৱিৰুড়্হিধম্মা হোন্তীতি অত্থো. এত্তাৱতা ‘‘ৱিপত্তিযো চ যেহি সমথেহি সম্মন্তী’’তি এত্থ ইমা তাৱ অট্ঠ পাৰাজিকৱিপত্তিযো কেহিচি সমথেহি ন সম্মন্তীতি এৱং দস্সিতং হোতি. যা পন ৱিপত্তিযো সম্মন্তি, তা দস্সেতুং তেৱীসতি সঙ্ঘাদিসেসাতিআদি ৱুত্তং. তত্থ তীহি সমথেহীতি সব্বসঙ্গাহিকৱচনমেতং. সঙ্ঘাদিসেসা হি দ্ৱীহি সমথেহি সম্মন্তি, ন তিণৱত্থাৰকেন. সেসা তীহিপি সম্মন্তি.
দ্ৱে উপোসথা দ্ৱে পৱাৰণাতি ইদং ভিক্খূনঞ্চ ভিক্খুনীনঞ্চ ৱসেন ৱুত্তং. ৱিভত্তিমত্তদস্সনেনেৱ চেতং ৱুত্তং, ন সমথেহি ৱূপসমনৱসেন. ভিক্খুউপোসথো, ভিক্খুনিউপোসথো, ভিক্খুপৱাৰণা, ভিক্খুনিপৱাৰণাতি ইমাপি হি চতস্সো ৱিভত্তিযো; ৱিভজনানীতি অত্থো. চত্তাৰি কম্মানীতি অধম্মেনৱগ্গাদীনি উপোসথকম্মানি. পঞ্চেৱ উদ্দেসা চতুৰো ভৱন্তি অনঞ্ঞথাতি ভিক্খূনং পঞ্চ উদ্দেসা ভিক্খুনীনং চতুৰো ভৱন্তি, অঞ্ঞথা ন ভৱন্তি; ইমা অপৰাপি ৱিভত্তিযো. আপত্তিক্খন্ধা চ ভৱন্তি সত্ত, অধিকৰণানি চত্তাৰীতি ইমা পন ৱিভত্তিযো সমথেহি সম্মন্তি, তস্মা সত্তহি সমথেহীতিআদিমাহ. অথ ৱা ‘‘দ্ৱে উপোসথা দ্ৱে পৱাৰণা চত্তাৰি কম্মানি পঞ্চেৱ উদ্দেসা চতুৰো ভৱন্তি, অনঞ্ঞথা’’তি ইমাপি চতস্সো ৱিভত্তিযো নিস্সায ‘‘নস্সন্তেতে ৱিনস্সন্তেতে’’তিআদিনা নযেন যা আপত্তিযো আপজ্জন্তি, তা যস্মা ৱুত্তপ্পকাৰেহেৱ সমথেহি সম্মন্তি, তস্মা তংমূলকানং আপত্তীনং সমথদস্সনত্থম্পি তা ৱিভত্তিযো ৱুত্তাতি ৱেদিতব্বা. কিচ্চং একেনাতি কিচ্চাধিকৰণং একেন সমথেন সম্মতি.
পাৰাজিকাদিআপত্তিৱণ্ণনা
৩৩৯. এৱং পুচ্ছানুক্কমেন সব্বপঞ্হে ৱিস্সজ্জেত্ৱা ইদানি ‘‘আপত্তিক্খন্ধা চ ভৱন্তি সত্তা’’তি এত্থ সঙ্গহিতআপত্তিক্খন্ধানং পচ্চেকং নিব্বচনমত্তং দস্সেন্তো পাৰাজিকন্তিআদিমাহ. তত্থ পাৰাজিকন্তি গাথায অযমত্থো – যদিদং পুগ্গলাপত্তিসিক্খাপদপাৰাজিকেসু আপত্তিপাৰাজিকং নাম ৱুত্তং, তং আপজ্জন্তো পুগ্গলো যস্মা পৰাজিতো পৰাজযমাপন্নো সদ্ধম্মা চুতো পৰদ্ধো ভট্ঠো নিৰঙ্কতো চ হোতি, অনিহতে তস্মিং পুগ্গলে পুন উপোসথপ্পৱাৰণাদিভেদো সংৱাসো নত্থি. তেনেতং ইতি ৱুচ্চতীতি তেন কাৰণেন এতং আপত্তিপাৰাজিকন্তি ৱুচ্চতি. অযঞ্হেত্থ সঙ্খেপত্থো – যস্মা পৰাজিতো হোতি তেন, তস্মা এতং পাৰাজিকন্তি ৱুচ্চতি.
দুতিযগাথাযপি ব্যঞ্জনং অনাদিযিত্ৱা অত্থমত্তমেৱ দস্সেতুং সঙ্ঘোৱ দেতি পৰিৱাসন্তিআদি ৱুত্তং. অযং পনেত্থ অত্থো – ইমং আপত্তিং আপজ্জিত্ৱা ৱুট্ঠাতুকামস্স যং তং আপত্তিৱুট্ঠানং তস্স আদিম্হি চেৱ পৰিৱাসদানত্থায আদিতো সেসে মজ্ঝে মানত্তদানত্থায মূলাযপটিকস্সনেন ৱা সহ মানত্তদানত্থায, অৱসানে অব্ভানত্থায চ সঙ্ঘো ইচ্ছিতব্বো, ন হেত্থ একম্পি কম্মং ৱিনা সঙ্ঘেন সক্কা কাতুন্তি সঙ্ঘো, আদিম্হি চেৱ সেসে চ ইচ্ছিতব্বো অস্সাতি সঙ্ঘাদিসেসো.
ততিযগাথায অনিযতো ন নিযতোতি যস্মা ন নিযতো, তস্মা অনিযতো অযমাপত্তিক্খন্ধোতি অত্থো. কিং কাৰণা ন নিযতোতি? অনেকংসিকতং পদং, যস্মা ইদং সিক্খাপদং অনেকংসেন কতন্তি অত্থো. কথং অনেকংসেন? তিণ্ণমঞ্ঞতৰং ঠানং, তিণ্ণং ধম্মানং অঞ্ঞতৰেন কাৰেতব্বোতি হি তত্থ ৱুত্তং, তস্মা ‘‘অনিযতো’’তি পৱুচ্চতি, সো আপত্তিক্খন্ধো অনিযতোতি ৱুচ্চতি. যথা চ তিণ্ণং অঞ্ঞতৰং ঠানং, এৱং দ্ৱিন্নং ধম্মানং অঞ্ঞতৰং ঠানং যত্থ ৱুত্তং, সোপি অনিযতো এৱ.
চতুত্থগাথায অচ্চযো তেন সমো নত্থীতি দেসনাগামিনীসু অচ্চযেসু তেন সমো থূলো অচ্চযো নত্থি, তেনেতং ইতি ৱুচ্চতি; থূলত্তা অচ্চযস্স এতং থুল্লচ্চযন্তি ৱুচ্চতীতি অত্থো.
পঞ্চমগাথায নিস্সজ্জিত্ৱান দেসেতি তেনেতন্তি নিস্সজ্জিত্ৱা দেসেতব্বতো নিস্সগ্গিযন্তি ৱুচ্চতীতি অত্থো.
ছট্ঠগাথায পাতেতি কুসলং ধম্মন্তি সঞ্চিচ্চ আপজ্জন্তস্স কুসলধম্মসঙ্খাতং কুসলচিত্তং পাতেতি, তস্মা পাতেতি চিত্তন্তি পাচিত্তিযং. যং পন চিত্তং পাতেতি, তং যস্মা অৰিযমগ্গং অপৰজ্ঝতি, চিত্তসম্মোহকাৰণঞ্চ হোতি, তস্মা ‘‘অৰিযমগ্গং অপৰজ্ঝতি, চিত্তসম্মোহনট্ঠান’’ন্তি চ ৱুত্তং.
পাটিদেসনীযগাথাসু ‘‘গাৰয্হং আৱুসো ধম্মং আপজ্জি’’ন্তি ৱুত্তগাৰয্হভাৱকাৰণদস্সনত্থমেৱ ভিক্খু অঞ্ঞাতকো সন্তোতিআদি ৱুত্তং. পটিদেসেতব্বতো পন সা আপত্তি পাটিদেসনীযাতি ৱুচ্চতি.
দুক্কটগাথায অপৰদ্ধং ৱিৰদ্ধঞ্চ খলিতন্তি সব্বমেতং ‘‘যঞ্চ দুক্কট’’ন্তি এত্থ ৱুত্তস্স দুক্কটস্স পৰিযাযৱচনং. যঞ্হি দুট্ঠু কতং ৱিৰূপং ৱা কতং, তং দুক্কটং. তং পনেতং যথা সত্থাৰা ৱুত্তং; এৱং অকতত্তা অপৰদ্ধং, কুসলং ৱিৰজ্ঝিত্ৱা পৱত্তত্তা ৱিৰদ্ধং, অৰিযৱত্তপটিপদং অনাৰুড়্হত্তা খলিতং. যং মনুস্সো কৰেতি ইদং পনস্স ওপম্মনিদস্সনং. তস্সত্থো – যথা হি যং লোকে মনুস্সো আৱি ৱা যদি ৱা ৰহো পাপং কৰোতি, তং দুক্কটন্তি পৱেদেন্তি; এৱমিদম্পি বুদ্ধপ্পটিকুট্ঠেন লামকভাৱেন পাপং, তস্মা দুক্কটন্তি ৱেদিতব্বং.
দুব্ভাসিতগাথায দুব্ভাসিতং দুৰাভট্ঠন্তি দুট্ঠু আভট্ঠং ভাসিতং লপিতন্তি দুৰাভট্ঠং. যং দুৰাভট্ঠং, তং দুব্ভাসিতন্তি অত্থো. কিঞ্চ ভিয্যো? সংকিলিট্ঠঞ্চ যং পদং, সংকিলিট্ঠং যস্মা তং পদং হোতীতি অত্থো. তথা যঞ্চ ৱিঞ্ঞূ গৰহন্তি, যস্মা চ নং ৱিঞ্ঞূ গৰহন্তীতি অত্থো. তেনেতং ইতি ৱুচ্চতীতি তেন সংকিলিট্ঠভাৱেন চ ৱিঞ্ঞুগৰহনেনাপি চ এতং ইতি ৱুচ্চতি; ‘‘দুব্ভাসিত’’ন্তি এৱং ৱুচ্চতীতি অত্থো.
সেখিযগাথায ‘‘আদি চেতং চৰণঞ্চা’’তিআদিনা নযেন সেখস্স সন্তকভাৱং দীপেতি. তস্মা সেখস্স ইদং সেখিযন্তি অযমেত্থ সঙ্খেপত্থো. ইদং ‘‘গৰুকলহুকঞ্চাপী’’তিআদিপঞ্হেহি অসঙ্গহিতস্স ‘‘হন্দ ৱাক্যং সুণোম তে’’তি ইমিনা পন আযাচনৱচনেন সঙ্গহিতস্স অত্থস্স দীপনত্থং ৱুত্তন্তি ৱেদিতব্বং.
ছন্নমতিৱস্সতীতিআদিম্হিপি এসেৱ নযো. তত্থ ছন্নমতিৱস্সতীতি গেহং তাৱ তিণাদীহি অচ্ছন্নং অতিৱস্সতি. ইদং পন আপত্তিসঙ্খাতং গেহং ছন্নং অতিৱস্সতি; মূলাপত্তিঞ্হি ছাদেন্তো অঞ্ঞং নৱং আপত্তিং আপজ্জতি. ৱিৱটং নাতিৱস্সতীতি গেহং তাৱ অৱিৱটং সুচ্ছন্নং নাতিৱস্সতি. ইদং পন আপত্তিসঙ্খাতং গেহং ৱিৱটং নাতিৱস্সতি; মূলাপত্তিঞ্হি ৱিৱৰন্তো দেসনাগামিনিং দেসেত্ৱা ৱুট্ঠানগামিনিতো ৱুট্ঠহিত্ৱা সুদ্ধন্তে পতিট্ঠাতি. আযতিং সংৱৰন্তো অঞ্ঞং আপত্তিং নাপজ্জতি. তস্মা ছন্নং ৱিৱৰেথাতি তেন কাৰণেন দেসনাগামিনিং দেসেন্তো ৱুট্ঠানগামিনিতো চ ৱুট্ঠহন্তো ছন্নং ৱিৱৰেথ. এৱং তং নাতিৱস্সতীতি এৱঞ্চেতং ৱিৱটং নাতিৱস্সতীতি অত্থো.
গতি মিগানং পৱনন্তি অজ্ঝোকাসে ব্যগ্ঘাদীহি পৰিপাতিযমানানং মিগানং পৱনং ৰুক্খাদিগহনং অৰঞ্ঞং গতি পটিসৰণং হোতি, তং পত্ৱা তে অস্সাসন্তি. এতেনেৱ নযেন আকাসো পক্খীনং গতি. অৱস্সং উপগমনট্ঠেন পন ৱিভৱো গতি ধম্মানং, সব্বেসম্পি সঙ্খতধম্মানং ৱিনাসোৱ তেসং গতি. ন হি তে ৱিনাসং অগচ্ছন্তা ঠাতুং সক্কোন্তি. সুচিৰম্পি ঠত্ৱা পন নিব্বানং অৰহতো গতি, খীণাসৱস্স অৰহতো অনুপাদিসেসনিব্বানধাতু একংসেন গতীতি অত্থো.
পঠমগাথাসঙ্গণিকৱণ্ণনা নিট্ঠিতা.