৪. ৱস্সিকসাটিকসিক্খাপদৱণ্ণনা
৬২৬. তেন সমযেনাতি ৱস্সিকসাটিকসিক্খাপদং. তত্থ ৱস্সিকসাটিকা অনুঞ্ঞাতাতি চীৱৰক্খন্ধকে ৱিসাখাৱত্থুস্মিং (মহাৱ. ৩৪৯ আদযো) অনুঞ্ঞাতা. পটিকচ্চেৱাতি পুৰেযেৱ.
৬২৭. মাসো সেসো গিম্হানন্তি চতুন্নং গিম্হমাসানং একো পচ্ছিমমাসো সেসো. কত্ৱাতি সিব্বনৰজনকপ্পপৰিযোসানেন নিট্ঠপেত্ৱা. কৰোন্তেন চ একমেৱ কত্ৱা সমযে অধিট্ঠাতব্বং, দ্ৱে অধিট্ঠাতুং ন ৱট্টন্তি.
অতিৰেকমাসে সেসে গিম্হানেতি গিম্হাননামকে অতিৰেকমাসে সেসে.
অতিৰেকদ্ধমাসে সেসে গিম্হানে কত্ৱা নিৱাসেতীতি এত্থ পন ঠত্ৱা ৱস্সিকসাটিকায পৰিযেসনক্খেত্তং কৰণক্খেত্তং নিৱাসনক্খেত্তং অধিট্ঠানক্খেত্তন্তি চতুব্বিধং খেত্তং, কুচ্ছিসমযো পিট্ঠিসমযোতি দুৱিধো সমযো, পিট্ঠিসমযচতুক্কং কুচ্ছিসমযচতুক্কন্তি দ্ৱে চতুক্কানি চ ৱেদিতব্বানি.
তত্থ জেট্ঠমূলপুণ্ণমাসিযা পচ্ছিমপাটিপদদিৱসতো পট্ঠায যাৱ কাড়পক্খুপোসথা, অযমেকো অদ্ধমাসো পৰিযেসনক্খেত্তঞ্চেৱ কৰণক্খেত্তঞ্চ. এতস্মিঞ্হি অন্তৰে ৱস্সিকসাটিকং অলদ্ধং পৰিযেসিতুং লদ্ধং কাতুঞ্চ ৱট্টতি, নিৱাসেতুং অধিট্ঠাতুঞ্চ ন ৱট্টতি. কাড়পক্খুপোসথস্স পচ্ছিমপাটিপদদিৱসতো পট্ঠায যাৱ আসাড়্হীপুণ্ণমা, অযমেকো অদ্ধমাসো পৰিযেসনকৰণনিৱাসনানং তিণ্ণম্পি খেত্তং. এতস্মিঞ্হি অন্তৰে পৰিযেসিতুং কাতুং নিৱাসেতুঞ্চ ৱট্টতি, অধিট্ঠাতুংযেৱ ন ৱট্টতি. আসাড়্হীপুণ্ণমাসিযা পচ্ছিমপাটিপদদিৱসতো পট্ঠায যাৱ কত্তিকপুণ্ণমা, ইমে চত্তাৰো মাসা পৰিযেসনকৰণনিৱাসনাধিট্ঠানানং চতুন্নং খেত্তং. এতস্মিঞ্হি অন্তৰে অলদ্ধং পৰিযেসিতুং লদ্ধং কাতুং নিৱাসেতুং অধিট্ঠাতুঞ্চ ৱট্টতি. ইদং তাৱ চতুব্বিধং খেত্তং ৱেদিতব্বং.
কত্তিকপুণ্ণমাসিযা পন পচ্ছিমপাটিপদদিৱসতো পট্ঠায যাৱ জেট্ঠমূলপুণ্ণমা, ইমে সত্ত মাসা পিট্ঠিসমযো নাম. এতস্মিঞ্হি অন্তৰে ‘‘কালো ৱস্সিকসাটিকাযা’’তিআদিনা নযেন সতুপ্পাদং কত্ৱা অঞ্ঞাতকঅপ্পৱাৰিতট্ঠানতো ৱস্সিকসাটিকচীৱৰং নিপ্ফাদেন্তস্স ইমিনা সিক্খাপদেন নিস্সগ্গিযং পাচিত্তিযং. ‘‘দেথ মে ৱস্সিকসাটিকচীৱৰ’’ন্তিআদিনা নযেন ৱিঞ্ঞত্তিং কত্ৱা নিপ্ফাদেন্তস্স অঞ্ঞাতকৱিঞ্ঞত্তিসিক্খাপদেন নিস্সগ্গিযং পাচিত্তিযং. ৱুত্তনযেনেৱ সতুপ্পাদং কত্ৱা ঞাতকপৱাৰিতট্ঠানতো নিপ্ফাদেন্তস্স ইমিনাৱ সিক্খাপদেন নিস্সগ্গিযং পাচিত্তিযং. ৱিঞ্ঞত্তিং কত্ৱা নিপ্ফাদেন্তস্স অঞ্ঞাতকৱিঞ্ঞত্তিসিক্খাপদেন অনাপত্তি. ৱুত্তঞ্হেতং পৰিৱাৰে –
‘‘মাতৰং চীৱৰং যাচে, নো চ সঙ্ঘে পৰিণতং;
কেনস্স হোতি আপত্তি, অনাপত্তি চ ঞাতকে;
পঞ্হা মেসা কুসলেহি চিন্তিতা’’তি. (পৰি. ৪৮১);
অযঞ্হি পঞ্হো ইমমত্থং সন্ধায ৱুত্তোতি. এৱং পিট্ঠিসমযচতুক্কং ৱেদিতব্বং.
জেট্ঠমূলপুণ্ণমাসিযা পন পচ্ছিমপাটিপদদিৱসতো পট্ঠায যাৱ কত্তিকপুণ্ণমা, ইমে পঞ্চ মাসা কুচ্ছিসমযো নাম. এতস্মিঞ্হি অন্তৰে ৱুত্তনযেন সতুপ্পাদং কত্ৱা অঞ্ঞাতকঅপ্পৱাৰিতট্ঠানতো ৱস্সিকসাটিকচীৱৰং নিপ্ফাদেন্তস্স ৱত্তভেদে দুক্কটং. যে মনুস্সা পুব্বেপি ৱস্সিকসাটিকচীৱৰং দেন্তি, ইমে পন সচেপি অত্তনো অঞ্ঞাতকঅপ্পৱাৰিতা হোন্তি, ৱত্তভেদো নত্থি, তেসু সতুপ্পাদকৰণস্স অনুঞ্ঞাতত্তা. ৱিঞ্ঞতিং কত্ৱা নিপ্ফাদেন্তস্স অঞ্ঞাতকৱিঞ্ঞত্তিসিক্খাপদেন নিস্সগ্গিযং পাচিত্তিযং. ইদং পন পকতিযা ৱস্সিকসাটিকদাযকেসুপি হোতিযেৱ. ৱুত্তনযেনেৱ সতুপ্পাদং কত্ৱা ঞাতকপৱাৰিতট্ঠানতো নিপ্ফাদেন্তস্স ইমিনা সিক্খাপদেন অনাপত্তি. ৱিঞ্ঞত্তিং কত্ৱা নিপ্ফাদেন্তস্স অঞ্ঞাতকৱিঞ্ঞত্তিসিক্খাপদেন অনাপত্তি. ‘‘ন ৱত্তব্বা দেথ মে’’তি ইদঞ্হি পৰিযেসনকালে অঞ্ঞাতকঅপ্পৱাৰিতেযেৱ সন্ধায ৱুত্তং. এৱং কুচ্ছিসমযচতুক্কং ৱেদিতব্বং.
নগ্গো কাযং ওৱস্সাপেতি, আপত্তি দুক্কটস্সাতি এত্থ উদকফুসিতগণনায অকত্ৱা ন্হানপৰিযোসানৱসেন পযোগে পযোগে দুক্কটেন কাৰেতব্বো. সো চ খো ৱিৱটঙ্গণে আকাসতো পতিতউদকেনেৱ ন্হাযন্তো. ন্হানকোট্ঠকৱাপিআদীসু ঘটেহি আসিত্তউদকেন ৱা ন্হাযন্তস্স অনাপত্তি.
ৱস্সং উক্কড্ঢিযতীতি এত্থ সচে কতপৰিযেসিতায ৱস্সিকসাটিকায গিম্হানং পচ্ছিম মাসং খেপেত্ৱা পুন ৱস্সানস্স পঠমমাসং উক্কড্ঢিত্ৱা গিম্হানং পচ্ছিমমাসমেৱ কৰোন্তি, ৱস্সিকসাটিকা ধোৱিত্ৱা নিক্খিপিতব্বা. অনধিট্ঠিতা অৱিকপ্পিতা দ্ৱে মাসে পৰিহাৰং লভতি, ৱস্সূপনাযিকদিৱসে অধিট্ঠাতব্বা. সচে সতিসম্মোসেন ৱা অপ্পহোনকভাৱেন ৱা অকতা হোতি, তে চ দ্ৱে মাসে ৱস্সানস্স চ চাতুমাসন্তি ছ মাসে পৰিহাৰং লভতি. সচে পন কত্তিকমাসে কথিনং অত্থৰীযতি, অপৰেপি চত্তাৰো মাসে লভতি, এৱং দস মাসা হোন্তি. ততো পৰম্পি সতিযা পচ্চাসায মূলচীৱৰং কত্ৱা ঠপেন্তস্স একমাসন্তি এৱং একাদস মাসে পৰিহাৰং লভতি. সচে পন একাহদ্ৱীহাদিৱসেন যাৱ দসাহানাগতায ৱস্সূপনাযিকায অন্তোৱস্সে ৱা লদ্ধা চেৱ নিট্ঠিতা চ, কদা অধিট্ঠাতব্বাতি এতং অট্ঠকথাসু ন ৱিচাৰিতং. লদ্ধদিৱসতো পট্ঠায অন্তোদসাহে নিট্ঠিতা পন তস্মিংযেৱ অন্তোদসাহে অধিট্ঠাতব্বা. দসাহাতিক্কমে নিট্ঠিতা তদহেৱ অধিট্ঠাতব্বা. দসাহে অপ্পহোন্তে চীৱৰকালং নাতিক্কমেতব্বাতি অযং নো অত্তনোমতি. কস্মা? ‘‘অনুজানামি, ভিক্খৱে, তিচীৱৰং অধিট্ঠাতুং ন ৱিকপ্পেতুং; ৱস্সিকসাটিকং ৱস্সানং চাতুমাসং অধিট্ঠাতুং, ততো পৰং ৱিকপ্পেতু’’ন্তি (মহাৱ. ৩৫৮) হি ৱুত্তং. তস্মা ৱস্সূপনাযিকতো পুব্বে দসাহাতিক্কমেপি অনাপত্তি. ‘‘দসাহপৰমং অতিৰেকচীৱৰং ধাৰেতব্ব’’ন্তি (পাৰা. ৪৬২) চ ৱুত্তং. তস্মা একাহদ্ৱীহাদিৱসেন যাৱ দসাহানাগতায ৱস্সূপনাযিকায অন্তোৱস্সে ৱা লদ্ধা চেৱ নিট্ঠিতা চ ৱুত্তনযেনেৱ অন্তোদসাহে ৱা তদহু ৱা অধিট্ঠাতব্বা, দসাহে অপ্পহোন্তে চীৱৰকালং নাতিক্কমেতব্বা.
তত্থ সিযা ‘‘ৱস্সানং চাতুমাসং অধিট্ঠাতু’’ন্তি ৱচনতো ‘‘চাতুমাসব্ভন্তৰে যদা ৱা তদা ৱা অধিট্ঠাতুং ৱট্টতী’’তি. যদি এৱং, ‘‘কণ্ডুপ্পটিচ্ছাদিং যাৱ আবাধা অধিট্ঠাতু’’ন্তি ৱুত্তং সাপি, চ দসাহং অতিক্কামেতব্বা সিযা. এৱঞ্চ সতি ‘‘দসাহপৰমং অতিৰেকচীৱৰং ধাৰেতব্ব’’ন্তি ইদং ৱিৰুজ্ঝতি. তস্মা যথাৱুত্তমেৱ গহেতব্বং, অঞ্ঞং ৱা অচলং কাৰণং লভিত্ৱা ছড্ডেতব্বং. অপিচ কুৰুন্দিযম্পি নিস্সগ্গিযাৱসানে ৱুত্তং – ‘‘কদা অধিট্ঠাতব্বা? লদ্ধদিৱসতো পট্ঠায অন্তোদসাহে নিট্ঠিতা পন তস্মিংযেৱ অন্তোদসাহে অধিট্ঠাতব্বা. যদি নপ্পহোতি যাৱ কত্তিকপুণ্ণমা পৰিহাৰং লভতী’’তি.
৬৩০. অচ্ছিন্নচীৱৰস্সাতি এতং ৱস্সিকসাটিকমেৱ সন্ধায ৱুত্তং. তেসঞ্হি নগ্গানং কাযোৱস্সাপনে অনাপত্তি. এত্থ চ মহগ্ঘৱস্সিকসাটিকং নিৱাসেত্ৱা ন্হাযন্তস্স চোৰুপদ্দৱো আপদা নাম. সেসমেত্থ উত্তানমেৱ.
ছসমুট্ঠানং, কিৰিযং, নোসঞ্ঞাৱিমোক্খং, অচিত্তকং, পণ্ণত্তিৱজ্জং, কাযকম্মৱচীকম্মং, তিচিত্তং, তিৱেদনন্তি.
ৱস্সিকসাটিকসিক্খাপদৱণ্ণনা নিট্ঠিতা.