৫. খুদ্দকৱত্থুক্খন্ধকং
খুদ্দকৱত্থুকথা
২৪৩. খুদ্দকৱত্থুক্খন্ধকে – মল্লমুট্ঠিকাতি মুট্ঠিকমল্লা. গামমুদ্দৱাতি ছৱিৰাগমণ্ডনানুযুত্তা নাগৰিকমনুস্সা. গামমোদ্দৱাতিপি পাঠো; এসেৱত্থো. থম্ভেতি ন্হানতিত্থে নিখণিত্ৱা ঠপিতত্থম্ভে.
কুট্টেতি ইট্ঠকাসিলাদাৰুকুট্টানং অঞ্ঞতৰস্মিং. অট্টানে ন্হাযন্তীতি এত্থ অট্টানং নাম ৰুক্খং ফলকং ৱিয তচ্ছেত্ৱা অট্ঠপদাকাৰেন ৰাজিযো ছিন্দিত্ৱা ন্হানতিত্থে নিখণন্তি, তত্থ চুণ্ণানি আকিৰিত্ৱা মনুস্সা কাযং ঘংসন্তি. গন্ধব্বহত্থকেনাতি ন্হানতিত্থে ঠপিতেন দাৰুমযহত্থেন, তেন কিৰ চুণ্ণানি গহেত্ৱা মনুস্সা সৰীৰং ঘংসন্তি. কুৰুৱিন্দকসুত্তিযাতি কুৰুৱিন্দকপাসাণচুণ্ণানি লাখায বন্ধিত্ৱা কতগুড়িককলাপকো ৱুচ্চতি, তং উভোসু অন্তেসু গহেত্ৱা সৰীৰং ঘংসন্তি. ৱিগ্গয্হ পৰিকম্মং কাৰাপেন্তীতি অঞ্ঞমঞ্ঞং সৰীৰেন সৰীৰং ঘংসন্তি. মল্লকং নাম মকৰদন্তকে ছিন্দিত্ৱা মল্লকমূলসণ্ঠানেন কতং মল্লকন্তি ৱুচ্চতি, ইদং গিলানস্সাপি ন ৱট্টতি.
২৪৪. অকতমল্লকং নাম দন্তে অচ্ছিন্দিত্ৱা কতং, ইদং অগিলানস্সেৱ ন ৱট্টতি; ইট্ঠকাখণ্ডং পন কপালখণ্ডং ৱা ৱট্টতি. উক্কাসিকন্তি ৱত্থৱট্টিং; তস্মা ন্হাযন্তস্স যস্স কস্সচি ন্হানসাটকৱট্টিযা পিট্ঠিং ঘংসিতুং ৱট্টতি. পুথুপাণিকন্তি হত্থপৰিকম্মং ৱুচ্চতি, তস্মা সব্বেসং হত্থেন পিট্ঠিপৰিকম্মং কাতুং ৱট্টতি.
২৪৫. ৱল্লিকাতি কণ্ণতো নিক্খন্তমুত্তোলম্বকাদীনং এতং অধিৱচনং; ন কেৱলঞ্চ ৱল্লিকা এৱ, যংকিঞ্চি কণ্ণপিড়ন্ধনং অন্তমসো তালপণ্ণম্পি ন ৱট্টতি. পামঙ্গন্তি যংকিঞ্চি পলম্বকসুত্তং. কণ্ঠসুত্তকন্তি যংকিঞ্চি গীৱূপগআভৰণং. কটিসুত্তকন্তি যংকিঞ্চি কটিপিড়ন্ধনং অন্তমসো সুত্ততন্তুমত্তম্পি. ওৱট্টিকন্তি ৱলযং. কাযূৰাদীনি পাকটানেৱ, অক্খকানং হেট্ঠা বাহাভৰণং যংকিঞ্চি আভৰণং ন ৱট্টতি.
২৪৬. দুমাসিকং ৱা দুৱঙ্গুলং ৱাতি এত্থ সচে কেসা অন্তোদ্ৱেমাসে দ্ৱঙ্গুলং পাপুণন্তি, অন্তোদ্ৱেমাসেৱ ছিন্দিতব্বা. দ্ৱঙ্গুলেহি অতিক্কামেতুং ন ৱট্টতি. সচেপি ন দীঘা, দ্ৱেমাসতো একদিৱসম্পি অতিক্কামেতুং ন ৱট্টতিযেৱ; এৱমযং উভযেনপি উক্কট্ঠপৰিচ্ছেদোৱ ৱুত্তো, ততো ওৰং পন নৱট্টনভাৱো নাম নত্থি.
কোচ্ছেন ওসণ্ঠেন্তীতি কোচ্ছেন ওলিখিত্ৱা সন্নিসীদাপেন্তি. ফণকেনাতি দন্তমযাদীসু যেন কেনচি. হত্থফণকেনাতি হত্থেনেৱ ফণকিচ্চং কৰোন্তা অঙ্গুলীহি ওসণ্ঠেন্তি. সিত্থতেলকেনাতি মধুসিত্থকনিয্যাসাদীসু যেন কেনচি চিক্কলেন. উদকতেলকেনাতি উদকমিস্সকেন তেলেন. মণ্ডনত্থায সব্বত্থ দুক্কটং, উদ্ধলোমেন পন অনুলোমনিপাতনত্থং হত্থং তেমেত্ৱা সীসং পুঞ্ছিতব্বং. উণ্হাভিতত্তৰজসিৰানম্পি অল্লহত্থেন পুঞ্ছিতুং ৱট্টতি.
২৪৭. ন ভিক্খৱে আদাসে ৱা উদকপত্তে ৱাতি এত্থ কংসপত্তাদীনিপি যেসু মুখনিমিত্তং পঞ্ঞাযতি, সব্বানি আদাসসঙ্খমেৱ গচ্ছন্তি. কঞ্জিযাদীনিপি চ উদকপত্তসঙ্খমেৱ. তস্মা যত্থ কত্থচি ওলোকেন্তস্স দুক্কটং. আবাধপচ্চযাতি ‘‘সঞ্ছৱি নু খো মে ৱণো, উদাহু ন তাৱা’’তি জাননত্থং; ‘‘জিণ্ণো নু খোম্হি নো’’তি এৱং আযুসঙ্খাৰং ওলোকনত্থম্পি ৱট্টতীতি ৱুত্তং.
মুখং আলিম্পন্তীতি ৱিপ্পসন্নছৱিৰাগকৰেহি মুখালেপনেহি আলিম্পন্তি. উম্মদ্দেন্তীতি নানাউম্মদ্দনেহি উম্মদ্দেন্তি. চুণ্ণেন্তীতি মুখচুণ্ণকেন মক্খেন্তি. মনোসিলিকায মুখং লঞ্ছেন্তীতি মনোসিলায তিলকাদীনি লঞ্ছনানি কৰোন্তি, তানি হৰিতালাদীহিপি ন ৱট্টন্তিযেৱ. অঙ্গৰাগাদযো পাকটাযেৱ. সব্বত্থ দুক্কটং.
২৪৮. ন ভিক্খৱে নচ্চং ৱাতিআদীসু যংকিঞ্চি নচ্চং অন্তমসো মোৰনচ্চম্পি দস্সনায গচ্ছন্তস্স দুক্কটং. সযম্পি নচ্চন্তস্স ৱা নচ্চাপেন্তস্স ৱা দুক্কটমেৱ. গীতম্পি যংকিঞ্চি নটগীতং ৱা সাধুগীতং ৱা অন্তমসো দন্তগীতম্পি ‘‘যং গাযিস্সামা’’তি পুব্বভাগে ওকূজন্তা কৰোন্তি, এতম্পি ন ৱট্টতি. সযং গাযন্তস্সাপি গাযাপেন্তস্সাপি দুক্কটমেৱ. ৱাদিতম্পি যংকিঞ্চি ন ৱট্টতি. যং পন নিট্ঠুভন্তো ৱা সাসঙ্কে ৱা ঠিতো অচ্ছৰিকং ৱা ফোটেতি, পাণিং ৱা পহৰতি, তত্থ অনাপত্তি. সব্বং অন্তৰাৰামে ঠিতস্স পস্সতো অনাপত্তি. ‘‘পস্সিস্সামী’’তি ৱিহাৰতো ৱিহাৰং গচ্ছন্তস্স আপত্তিযেৱ. আসনসালায নিসিন্নো পস্সতি, অনাপত্তি. ‘‘পস্সিস্সামী’’তি উট্ঠহিত্ৱা গচ্ছতো আপত্তি. ৱীথিযং ঠত্ৱা গীৱং পৰিৱত্তেত্ৱা পস্সতোপি আপত্তিযেৱ.
২৪৯. সৰকুত্তিন্তি সৰকিৰিযং. ভঙ্গো হোতীতি অলদ্ধং উপ্পাদেতুং ন সক্কোতি; লদ্ধং সমাপজ্জিতুং. পচ্ছিমা জনতাতি অম্হাকং আচৰিযাপি উপজ্ঝাযাপি এৱং গাযিংসূতি পচ্ছিমো জনো দিট্ঠানুগতিং আপজ্জতি; তথেৱ গাযতি. ন ভিক্খৱে আযতকেনাতি এত্থ আযতকো নাম তং তং ৱত্তং ভিন্দিত্ৱা অক্খৰানি ৱিনাসেত্ৱা পৱত্তো. ধম্মে পন সুত্তন্তৱত্তং নাম অত্থি, জাতকৱত্তং নাম অত্থি, গাথাৱত্তং নাম অত্থি, তং ৱিনাসেত্ৱা অতিদীঘং কাতুং ন ৱট্টতি. চতুৰস্সেন ৱত্তেন পৰিমণ্ডলানি পদব্যঞ্জনানি দস্সেতব্বানি. সৰভঞ্ঞন্তি সৰেন ভণনং. সৰভঞ্ঞে কিৰ তৰঙ্গৱত্তধোতকৱত্তগলিতৱত্তাদীনি দ্ৱত্তিংস ৱত্তানি অত্থি. তেসু যং ইচ্ছতি, তং কাতুং লভতি. সব্বেসং পদব্যঞ্জনং অৱিনাসেত্ৱা ৱিকাৰং অকত্ৱা সমণসাৰুপ্পেন চতুৰস্সেন নযেন পৱত্তনংযেৱ লক্খণং.
বাহিৰলোমিং উণ্ণিন্তি উণ্ণলোমানি বহি কত্ৱা উণ্ণপাৱাৰং পাৰুপন্তি; তথা ধাৰেন্তস্স দুক্কটং. লোমানি অন্তো কত্ৱা পাৰুপিতুং ৱট্টতি. সমণকপ্পকথা ভূতগামসিক্খাপদৱণ্ণনাযং ৱুত্তা.
২৫১. ন ভিক্খৱে অত্তনো অঙ্গজাতন্তি অঙ্গজাতং ছিন্দন্তস্সেৱ থুল্লচ্চযং. অঞ্ঞং পন কণ্ণনাসাঅঙ্গুলিআদিং যংকিঞ্চি ছিন্দন্তস্স তাদিসং ৱা দুক্খং উপ্পাদেন্তস্স দুক্কটং. অহিকীটদট্ঠাদীসু পন অঞ্ঞআবাধপচ্চযা ৱা লোহিতং ৱা মোচেন্তস্স ছিন্দন্তস্স ৱা অনাপত্তি.
২৫২. চন্দনগণ্ঠি উপ্পন্না হোতীতি চন্দনঘটিকা উপ্পন্না হোতি. সো কিৰ উদ্ধঞ্চ অধো চ জালানি পৰিক্খিপাপেত্ৱা গঙ্গায নদিযা কীড়তি, তস্স নদীসোতেন ৱুয্হমানা চন্দনগণ্ঠি আগন্ত্ৱা জালে লগ্গা, তমস্স পুৰিসা আহৰিত্ৱা অদংসু; এৱং সা উপ্পন্না হোতি. ইদ্ধিপাটিহাৰিযন্তি এত্থ ৱিকুব্বনিদ্ধিপাটিহাৰিযং পটিক্খিত্তং, অধিট্ঠানিদ্ধি পন অপ্পটিক্খিত্তাতি ৱেদিতব্বা.
ন ভিক্খৱে সোৱণ্ণমযো পত্তোতিআদীসু সচেপি গিহী ভত্তগ্গে সুৱণ্ণতট্টিকাদীসু ব্যঞ্জনং কত্ৱা উপনামেন্তি, আমসিতুম্পি ন ৱট্টতি. ফলিকমযকাচমযকংসমযানি পন তট্টিকাদীনি ভাজনানি পুগ্গলিকপৰিভোগেনেৱ ন ৱট্টন্তি, সঙ্ঘিকপৰিভোগেন ৱা গিহিৱিকটানি ৱা ৱট্টন্তি. ‘‘তম্বলোহমযোপি পত্তোৱ ন ৱট্টতি, থালকং পন ৱট্টতী’’তি ইদং সব্বং কুৰুন্দিযং ৱুত্তং. মণিমযোতি এত্থ পন ইন্দনীলাদিমণিমযো ৱুত্তো. কংসমযোতি এত্থ ৱট্টলোহমযোপি সঙ্গহিতো.
২৫৩. লিখিতুন্তি তনুকৰণত্থাযেতং ৱুত্তং. পকতিমণ্ডলন্তি মকৰদন্তচ্ছিন্নকমণ্ডলমেৱ.
২৫৪. আৱট্টিত্ৱাতি অঞ্ঞমঞ্ঞং পহৰিত্ৱা. পত্তাধাৰকন্তি এত্থ ‘‘দন্তৱল্লিৱেত্তাদীহি কতে ভূমিআধাৰকে তযো, দাৰুআধাৰকে দ্ৱে পত্তে উপৰূপৰি ঠপেতুং ৱট্টতী’’তি কুৰুন্দিযং ৱুত্তং. মহাঅট্ঠকথাযং পন ৱুত্তং – ‘‘ভূমিআধাৰকে তিণ্ণং পত্তানং অনোকাসো, দ্ৱে ঠপেতুং ৱট্টতি. দাৰুআধাৰকদণ্ডাধাৰকেসুপি সুসজ্জিতেসু এসেৱ নযো. ভমকোটিসদিসো পন দাৰুআধাৰকো তীহি দণ্ডকেহি বদ্ধো দণ্ডকাধাৰো চ একস্সপি পত্তস্স অনোকাসো, তত্থ ঠপেত্ৱাপি হত্থেন গহেত্ৱা এৱ নিসীদিতব্বং. ভূমিযং পন নিক্কুজ্জিত্ৱা একমেৱ ঠপেতব্ব’’ন্তি.
মিড্ঢন্তেতি আলিন্দকমিড্ঢিকাদীনং অন্তে. সচে পন পৰিৱত্তেত্ৱা তত্থেৱ পতিট্ঠাতি, এৱৰূপায ৱিত্থিণ্ণায মিড্ঢিযা ঠপেতুং ৱট্টতি. পৰিভণ্ডন্তেতি বাহিৰপস্সে কতায তনুকমিড্ঢিকায অন্তে. মিড্ঢিযং ৱুত্তনযেনেৱেত্থাপি ৱিনিচ্ছযো ৱেদিতব্বো.
চোড়কন্তি যং পত্থৰিত্ৱা পত্তো ঠপীযতি; তস্মিং পন অসতি কটসাৰকে ৱা তট্টিকায ৱা মত্তিকাপৰিভণ্ডকতায ভূমিযা ৱা যত্থ ন দুস্সতি, তথাৰূপায ৱালিকায ৱা ঠপেতুং ৱট্টতি. পংসুৰজাদীসু পন খৰভূমিযং ৱা ঠপেন্তস্স দুক্কটং. পত্তমাড়কং ইট্ঠকাহি ৱা দাৰূহি ৱা কাতুং ৱট্টতি. পত্তকুণ্ডোলিকাতি মহামুখকুণ্ডসণ্ঠানা ভণ্ডকুক্খলিকা ৱুচ্চতি. যো লগ্গেয্যাতি যত্থ কত্থচি লগ্গেন্তস্স দুক্কটমেৱ. চীৱৰৱংসেপি বন্ধিত্ৱা ঠপেতুং ন ৱট্টতি. ভণ্ডকট্ঠপনত্থমেৱ ৱা কতং হোতু নিসীদনসযনত্থং ৱা যত্থ কত্থচি মঞ্চে ৱা পীঠে ৱা ঠপেন্তস্স দুক্কটং, অঞ্ঞেন পন ভণ্ডকেন সদ্ধিং বন্ধিত্ৱা ঠপেতুং ৱট্টতি. অটনিযং বন্ধিত্ৱা ওলম্বেতুং ৱা ৱট্টতি, বন্ধিত্ৱাপি উপৰি ঠপেতুং ন ৱট্টতিযেৱ. সচে পন মঞ্চো ৱা পীঠং ৱা উক্খিপিত্ৱা চীৱৰৱংসাদীসু অট্টকছন্নেন ঠপিতং হোতি, তত্থ ঠপেতুং ৱট্টতি. অংসৱদ্ধনকেন অংসকূটে লগ্গেত্ৱা অঙ্কে ঠপেতুং ৱট্টতি. ছত্তে ভত্তপূৰোপি অংসকূটে লগ্গিতপত্তোপি ঠপেতুং ন ৱট্টতি, ভণ্ডকেন পন সদ্ধিং বন্ধিত্ৱা ৱা অট্টকং কত্ৱা ৱা ঠপিতে যো কোচি ঠপেতুং ৱট্টতি.
২৫৫. পত্তহত্থেনাতি এত্থ ন কেৱলং যস্স পত্তো হত্থে, সো এৱ পত্তহত্থো, ন কেৱলঞ্চ কৱাটমেৱ পণামেতুং ন লভতি; অপিচ খো পন হত্থে ৱা পিট্ঠিপাদে ৱা যত্থ কত্থচি সৰীৰাৱযৱে পত্তস্মিং সতি হত্থেন ৱা পাদেন ৱা সীসেন ৱা যেন কেনচি সৰীৰাৱযৱেন কৱাটং ৱা পণামেতুং ঘটিকং ৱা উক্খিপিতুং সূচিং ৱা কুঞ্চিকায অপাপুৰিতুং ন লভতি. অংসকূটে পন পত্তং লগ্গেত্ৱা যথাসুখং অৱাপুৰিতুং লভতি.
তুম্বকটাহন্তি লাবুকটাহং ৱুচ্চতি, তং পৰিহৰিতুং ন ৱট্টতি. লভিত্ৱা পন তাৱকালিকং পৰিভুঞ্জিতুং ৱট্টতি. ঘটিকটাহেপি এসেৱ নযো. ঘটিকটাহন্তি ঘটিকপালং. অভুং মেতি উত্ৰাসৱচনমেতং. সব্বপংসুকূলিকেনাতি এত্থ চীৱৰঞ্চ মঞ্চপীঠঞ্চ পংসুকূলং ৱট্টতি, অজ্ঝোহৰণীযং পন দিন্নকমেৱ গহেতব্বং.
চলকানীতি চব্বেত্ৱা অপৱিদ্ধামিসানি. অট্ঠিকানীতি মচ্ছমংসঅট্ঠিকানি. উচ্ছিট্ঠোদকন্তি মুখৱিক্খালনোদকং. এতেসু যংকিঞ্চি পত্তেন নীহৰন্তস্স দুক্কটং. পত্তং পটিগ্গহং কত্ৱা হত্থং ধোৱিতুম্পি ন লভতি. হত্থধোতপাদধোতউদকম্পি পত্তে আকিৰিত্ৱা নীহৰিতুং ন ৱট্টতি. অনুচ্ছিট্ঠং সুদ্ধপত্তং উচ্ছিট্ঠহত্থেন গণ্হিতুং ন ৱট্টতি, ৱামহত্থেন পনেত্থ উদকং আসিঞ্চিত্ৱা একং উদকগণ্ডুসং গহেত্ৱা উচ্ছিট্ঠহত্থেন গণ্হিতুং ৱট্টতি. এত্তাৱতাপি হি সো উচ্ছিট্ঠপত্তো হোতি, হত্থং পন বহি উদকেন ৱিক্খালেত্ৱা গহেতুং ৱট্টতি. মচ্ছমংসফলাফলাদীনি খাদন্তো যং তত্থ অট্ঠিং ৱা চলকং ৱা ছড্ডেতুকামো হোতি, তং পত্তে ঠপেতুং ন লভতি. যং পন পটিখাদিতুকামো হোতি, তং পত্তে ঠপেতুং লভতি. অট্ঠিককণ্টকাদীনি তত্থেৱ কত্ৱা হত্থেন লুঞ্চিত্ৱা খাদিতুং ৱট্টতি. মুখতো নীহটং পন যংকিঞ্চি পুন খাদিতুকামো হোতি, তং পত্তে ঠপেতুং ন লভতি. সিঙ্গিৱেৰনাড়িকেৰখণ্ডানি ডংসিত্ৱা পুন ঠপেতুং লভতি.
২৫৬. নমতকন্তি সত্থকৱেঠনকং পিলোতিকখণ্ডং. দণ্ডসত্থকন্তি পিপ্ফলকং ৱা অঞ্ঞম্পি ৱা যংকিঞ্চি দণ্ডং যোজেত্ৱা কতসত্থকং.
কণ্ণকিতা হোন্তীতি মলগ্গহিতা হোন্তি. কিণ্ণেন পূৰেতুন্তি কিণ্ণচুণ্ণেন পূৰেতুং. সত্তুযাতি হলিদ্দিমিস্সকেন পিট্ঠচুণ্ণেন. সৰিতকন্তি পাসাণচুণ্ণং ৱুচ্চতি; তেন পূৰেতুং অনুজানামীতি অত্থো. মধুসিত্থকেন সাৰেতুন্তি মধুসিত্থকেন মক্খেতুং. সৰিতকং পৰিভিজ্জতীতি তং মক্খিতমধুসিত্থকং ভিজ্জতি. সৰিতসিপাটিকন্তি মধুসিত্থকপিলোতিকং; সত্থকোসকসিপাটিযা পন সৰিতসিপাটিকায অনুলোমাতি কুৰুন্দিযং ৱুত্তং. কথিনন্তি নিস্সেণিম্পি তত্থ অত্থৰিতব্বকটসাৰককিলঞ্জানং অঞ্ঞতৰম্পি. কথিনৰজ্জুন্তি যায দুপট্টচীৱৰং সিব্বন্তা কথিনে চীৱৰম্পি বন্ধন্তি. কথিনং নপ্পহোতীতি দীঘস্স ভিক্খুনো পমাণেন কতং কথিনং; তত্থ ৰস্সস্স ভিক্খুনো চীৱৰং পত্থৰিযমানং নপ্পহোতি, অন্তোযেৱ হোতি; দণ্ডকে ন পাপুণাতীতি অত্থো. দণ্ডকথিনন্তি তস্স মজ্ঝে ইতৰস্স ভিক্খুনো পমাণেন অঞ্ঞং নিস্সেণিং বন্ধিতুং অনুজানামীতি অত্থো.
বিদলকন্তি দণ্ডকথিনপ্পমাণেন কটসাৰকস্স পৰিযন্তে পটিসংহৰিত্ৱা দুগুণকৰণং. সলাকন্তি দুপট্টচীৱৰস্স অন্তৰে পৱেসনসলাকং. ৱিনন্ধনৰজ্জুন্তি মহানিস্সেণিযা সদ্ধিং খুদ্দকং নিস্সেণিং ৱিনন্ধিতুং ৰজ্জুং. ৱিনন্ধনসুত্তন্তি খুদ্দকনিস্সেণিযা চীৱৰং ৱিনন্ধিতুং সুত্তকং. ৱিনন্ধিত্ৱা চীৱৰং সিব্বেতুন্তি তেন সুত্তকেন তত্থ চীৱৰং ৱিনন্ধিত্ৱা সিব্বিতুং. ৱিসমা হোন্তীতি কাচি খুদ্দকা হোন্তি, কাচি মহন্তা. কড়িম্ভকন্তি পমাণসঞ্ঞাকৰণং যংকিঞ্চি তালপণ্ণাদিং. মোঘসুত্তকন্তি ৱড্ঢকীনং দাৰূসু কাড়সুত্তেন ৱিয হলিদ্দিসুত্তেন সঞ্ঞাকৰণং. অঙ্গুলিযা পটিগ্গণ্হন্তীতি সূচিমুখং অঙ্গুলিযা পটিচ্ছন্তি. পটিগ্গহন্তি অঙ্গুলিকোসকং.
২৫৭. আৱেসনৱিত্থকং নাম যংকিঞ্চি পাতিচঙ্কোটকাদি. উচ্চৱত্থুকন্তি পংসুং আকিৰিত্ৱা উচ্চৱত্থুকং কাতুং অনুজানামীতি অত্থো. ওগুম্ফেত্ৱা উল্লিত্তাৱলিত্তং কাতুন্তি ছদনং ওধুনিত্ৱা ঘনদণ্ডকং কত্ৱা অন্তো চেৱ বহি চ মত্তিকায লিম্পিতুন্তি অত্থো. গোঘংসিকাযাতি ৱেড়ুং ৱা ৰুক্খদণ্ডং ৱা অন্তোকত্ৱা তেন সদ্ধিং সঙ্ঘৰিতুন্তি অত্থো. বন্ধনৰজ্জুন্তি তথা সঙ্ঘৰিতস্স বন্ধনৰজ্জুং.
২৫৮. কটচ্ছুপৰিস্সাৱনং নাম তীসু দণ্ডকেসু ৱিনন্ধিত্ৱা কতং.
২৫৯. যো ন দদেয্যাতি অপৰিস্সাৱনকস্সেৱ যো ন দদাতি, তস্স আপত্তি. যো পন অত্তনো হত্থে পৰিস্সাৱনে ৱিজ্জমানেপি যাচতি, তস্স ন অকামা দাতব্বং. দণ্ডপৰিস্সাৱনন্তি ৰজকানং খাৰপৰিস্সাৱনং ৱিয চতূসু পাদেসু বদ্ধনিস্সেণিকায সাটকং বন্ধিত্ৱা মজ্ঝেদণ্ডকে উদকং আসিঞ্চিতব্বং, তং উভোপি কোট্ঠাসে পূৰেত্ৱা পৰিস্সৱতি. ওত্থৰকং নাম যং উদকে ওত্থৰিত্ৱা ঘটকেন উদকং গণ্হন্তি, তঞ্হি চতূসু দণ্ডকেসু ৱত্থং বন্ধিত্ৱা উদকে চত্তাৰো খাণুকে নিখণিত্ৱা তেসু বন্ধিত্ৱা সব্বপৰিযন্তে উদকতো মোচেত্ৱা মজ্ঝে ওত্থৰিত্ৱা ঘটেন উদকং গণ্হন্তি. মকসকুটিকাতি চীৱৰকুটিকা ৱুচ্চতি.
২৬০. অভিসন্নকাযাতি সেম্হাদিদোসুস্সন্নকাযা. অগ্গড়ৱট্টি নাম দ্ৱাৰবাহায সমপ্পমাণোযেৱ অগ্গড়ত্থম্ভো ৱুচ্চতি, যত্থ তীণি চত্তাৰি ছিদ্দানি কত্ৱা সূচিযো দেন্তি. কপিসীসকং নাম দ্ৱাৰবাহং ৱিজ্ঝিত্ৱা তত্থ পৱেসিতো অগ্গড়পাসকো ৱুচ্চতি. সূচিকাতি তত্থ মজ্ঝে ছিদ্দং কত্ৱা পৱেসিতা. ঘটিকাতি উপৰি যোজিতা. মণ্ডলিকং কাতুন্তি নীচৱত্থুকং চিনিতুং. ধূমনেত্তন্তি ধূমনিক্খমনছিদ্দং. ৱাসেতুন্তি গন্ধেন ৱাসেতুং. উদকট্ঠানন্তি উদকত্থপনট্ঠানং. তত্থ ঘটেন উদকং ঠপেত্ৱা সৰাৱকেন ৱড়ঞ্জেতব্বং. কোট্ঠকোতি দ্ৱাৰকোট্ঠকো.
২৬১. তিস্সো পটিচ্ছাদিযোতি এত্থ জন্তাঘৰপটিচ্ছাদি চ উদকপটিচ্ছাদি চ পৰিকম্মং কৰোন্তস্সেৱ ৱট্টতি, সেসেসু অভিৱাদনাদীসু ন ৱট্টতি. ৱত্থপটিচ্ছাদি সব্বকম্মেসু ৱট্টতি. উদকং ন হোতীতি ন্হানোদকং ন হোতি.
২৬২. তুলন্তি পণ্ণিকানং ৱিয উদকউব্বাহনকতুলং. কৰকটকো ৱুচ্চতি গোণে ৱা যোজেত্ৱা হত্থেহি ৱা গহেত্ৱা দীঘৱৰত্তাদীহি আকড্ঢনযন্তং. চক্কৱট্টকন্তি অৰহটঘটিযন্তং. চম্মখণ্ডং নাম তুলায ৱা কৰকটকে ৱা যোজেতব্বকং চম্মভাজনং. পাকটা হোতীতি অপৰিক্খিত্তা হোতি. উদকপুঞ্ছনীতি দণ্ডমযাপি ৱিসাণমযাপি দাৰুমযাপি ৱট্টতি, তস্সা অসতি চোড়কেনাপি উদকং পচ্চুদ্ধৰিতুং ৱট্টতি.
২৬৩. উদকমাতিকন্তি উদকস্স আগমনমাতিকং. নিল্লেখজন্তাঘৰং নাম আৱিদ্ধপক্খপাসকং ৱুচ্চতি, গোপানসীনং উপৰি মণ্ডলে পক্খপাসকে ঠপেত্ৱা কতকূটচ্ছদনস্সেতং নামং. চাতুমাসং নিসীদনেনাতি নিসীদনেন চত্তাৰো মাসে ন ৱিপ্পৱসিতব্বন্তি অত্থো.
২৬৪. পুপ্ফাভিকিণ্ণেসূতি পুপ্ফেহি সন্থতেসু. নমতকং নাম এড়কলোমেহি কতং অৱাযিমং চম্মখণ্ডপৰিহাৰেন পৰিভুঞ্জিতব্বং. আসিত্তকূপধানং নাম তম্বলোহেন ৱা ৰজতেন ৱা কতায পেড়ায এতং অধিৱচনং, পটিক্খিত্তত্তা পন দাৰুমযাপি ন ৱট্টতি. মড়োৰিকাতি দণ্ডধাৰকো ৱুচ্চতি. যট্ঠিআধাৰকপণ্ণাধাৰকপচ্ছিকপিট্ঠানিপি এত্থেৱ পৱিট্ঠানি. আধাৰকসঙ্খেপগমনতো হি পট্ঠায ছিদ্দং ৱিদ্ধম্পি অৱিদ্ধম্পি ৱট্টতিযেৱ. একভাজনেতি এত্থ সচে একো ভিক্খু ভাজনতো ফলং ৱা পূৱং ৱা গহেত্ৱা গচ্ছতি, তস্মিং অপগতে ইতৰস্স সেসকং ভুঞ্জিতুং ৱট্টতি. ইতৰস্সাপি তস্মিং খীণে পুন গহেতুং ৱট্টতি.
২৬৫. অট্ঠহঙ্গেহীতি এত্থ একেকেনপি অঙ্গেন সমন্নাগতস্স অন্তোসীমায ৱা নিস্সীমং গন্ত্ৱা নদীআদীসু ৱা নিক্কুজ্জিতুং ৱট্টতিযেৱ. এৱং নিক্কুজ্জিতে পন পত্তে তস্স গেহে কোচি দেয্যধম্মো ন গহেতব্বো – ‘‘অসুকস্স গেহে ভিক্খং মা গণ্হিত্থা’’তি অঞ্ঞেসু ৱিহাৰেসুপি পেসেতব্বং. উক্কুজ্জনকালে পন যাৱততিযং যাচাপেত্ৱা হত্থপাসং ৱিজহাপেত্ৱা ঞত্তিদুতিযকম্মেন উক্কুজ্জিতব্বো.
২৬৮. পুৰক্খত্ৱাতি অগ্গতো কত্ৱা. সংহৰন্তূতি সংহৰিযন্তু. চেলপটিকন্তি চেলসন্থৰং. সো কিৰ ‘‘সচে অহং পুত্তং লচ্ছামি, অক্কমিস্সতি মে ভগৱা চেলপটিক’’ন্তি ইমিনা অজ্ঝাসযেন সন্থৰি, অভব্বো চেস পুত্তলাভায; তস্মা ভগৱা ন অক্কমি. যদি অক্কমেয্য, পচ্ছা পুত্তং অলভন্তো ‘‘নাযং সব্বঞ্ঞূ’’তি দিট্ঠিং গণ্হেয্য. ইদং তাৱ ভগৱতো অনক্কমনে কাৰণং. যস্মা পন ভিক্খূপি যে অজানন্তা অক্কমেয্যুং, তে গিহীনং পৰিভূতা ভৱেয্যুং; তস্মা ভিক্খূ পৰিভৱতো মোচেতুং সিক্খাপদং পঞ্ঞপেসি. ইদং সিক্খাপদপঞ্ঞাপনে কাৰণং.
মঙ্গলত্থায যাচিযমানেনাতি অপগতগব্ভা ৱা হোতু গৰুগব্ভা ৱা, এৱৰূপেসু ঠানেসু মঙ্গলত্থায যাচিযমানেন অক্কমিতুং ৱট্টতি. ধোতপাদকং নাম পাদধোৱনট্ঠানে ধোতেহি পাদেহি অক্কমনত্থায পচ্চত্থৰণং অত্থতং হোতি, তং অক্কমিতুং ৱট্টতি.
২৬৯. কতকং নাম পদুমকণ্ণিকাকাৰং পাদঘংসনত্থং কণ্টকে উট্ঠাপেত্ৱা কতং. তং ৱট্টং ৱা হোতু চতুৰস্সাদিভেদং ৱা, বাহুলিকানুযোগত্তা পটিক্খিত্তমেৱ, নেৱ পটিগ্গহেতুং ন পৰিভুঞ্জিতুং ৱট্টতি. সক্খৰাতি পাসাণো ৱুচ্চতি; পাসাণফেণকোপি ৱট্টতি. ৱিধূপনন্তি ৱীজনী ৱুচ্চতি. তালৱণ্টং পন তালপণ্ণেহি ৱা কতং হোতু ৱেড়ুদন্তৱিলীৱেহি ৱা মোৰপিঞ্ছেহি ৱা চম্মৱিকতীহি ৱা সব্বং ৱট্টতি. মকসবীজনী দন্তমযৱিসাণমযদণ্ডকাপি ৱট্টতি, ৱাকমযবীজনিযা কেতকপাৰোহকুন্তালপণ্ণাদিমযাপি সঙ্গহিতা.
২৭০. গিলানস্স ছত্তন্তি এত্থ যস্স কাযডাহো ৱা পিত্তকোপো ৱা হোতি, চক্খু ৱা দুব্বলং, অঞ্ঞো ৱা কোচি আবাধো ৱিনা ছত্তেন উপ্পজ্জতি, তস্স গামে ৱা অৰঞ্ঞে ৱা ছত্তং ৱট্টতি. ৱস্সে পন চীৱৰগুত্তত্থং ৱাড়মিগচোৰভযেসু চ অত্তগুত্তত্থম্পি ৱট্টতি. একপণ্ণচ্ছত্তং পন সব্বত্থেৱ ৱট্টতি.
অসিস্সাতি অসি অস্স. ৱিজ্জোতলতীতি ৱিজ্জোততি. দণ্ডসম্মুতিন্তি এত্থ পমাণযুত্তো চতুহত্থোযেৱ দণ্ডো সম্মন্নিত্ৱা দাতব্বো. ততো ঊনাতিৰিত্তো ৱিনাপি সম্মুতিযা সব্বেসং ৱট্টতি. সিক্কা পন অগিলানস্স ন ৱট্টতি, গিলানস্সাপি সম্মন্নিত্ৱাৱ দাতব্বা.
২৭৩. ৰোমন্থকস্সাতি এত্থ ঠপেত্ৱা ৰোমন্থকং সেসানং আগতং উগ্গাৰং মুখে সন্ধাৰেত্ৱা গিলন্তানং আপত্তি. সচে পন অসন্ধাৰিতমেৱ পৰগলং গচ্ছতি, ৱট্টতি.
যং দিয্যমানন্তি যং দাযকেহি দিয্যমানং পটিগ্গহিতভাজনতো বহি পতিতং, তং ভিক্খুনা সামং গহেত্ৱা পৰিভুঞ্জিতুং অনুজানামীতি অত্থো. ইদং ভোজনৱগ্গে ৱণ্ণিতমেৱ.
২৭৪. কুপ্পং কৰিস্সামীতি সদ্দং কৰিস্সামি. নখাদীহি নখচ্ছেদনে আপত্তি নত্থি, অনুৰক্খণত্থং পন নখচ্ছেদনং অনুঞ্ঞাতং. ৱীসতিমট্ঠন্তি ৱীসতিপি নখে লিখিতমট্ঠে কাৰাপেন্তি. মলমত্তন্তি নখতো মলমত্তং অপকড্ঢিতুং অনুজানামীতি অত্থো.
২৭৫. খুৰসিপাটিকন্তি খুৰকোসকং. মস্সুং কপ্পাপেন্তীতি কত্তৰিযা মস্সুং ছেদাপেন্তি. মস্সুং ৱড্ঢাপেন্তীতি মস্সুং দীঘং কাৰেন্তি. গোলোমিকন্তি হনুকম্হি দীঘং কত্ৱা ঠপিতং এড়কমস্সু ৱুচ্চতি. চতুৰস্সকন্তি চতুকোণং. পৰিমুখন্তি উৰে লোমসংহৰণং. অড্ঢদুকন্তি উদৰে লোমৰাজিট্ঠপনং. আপত্তি দুক্কটস্সাতি মস্সুকপ্পাপনাদীসু সব্বত্থ আপত্তি দুক্কটস্স. আবাধপ্পচ্চযা সম্বাধে লোমন্তি গণ্ডৱণৰুধিআদিআবাধপ্পচ্চযা. কত্তৰিকাযাতি গণ্ডৱণৰুধিসীসৰোগাবাধপ্পচ্চযা. সক্খৰাদীহি নাসিকালোমগ্গাহাপনে আপত্তি নত্থি. অনুৰক্খণত্থং পন সণ্ডাসো অনুঞ্ঞাতো. ন ভিক্খৱে পলিতং গাহাপেতব্বন্তি এত্থ যং ভমুকায ৱা নলাটে ৱা দাঠিকায ৱা উগ্গন্ত্ৱা বীভচ্ছং ঠিতং, তাদিসং লোমং পলিতং ৱা অপলিতং ৱা গাহাপেতুং ৱট্টতি.
২৭৭. কংসপত্থৰিকাতি কংসভণ্ডৱাণিজা. বন্ধনমত্তন্তি ৱাসিকত্তৰযট্ঠিআদীনং বন্ধনমত্তং.
২৭৮. ন ভিক্খৱে অকাযবন্ধনেনাতি এত্থ অবন্ধিত্ৱা নিক্খমন্তেন যত্থ সৰতি, তত্থ বন্ধিতব্বং. আসনসালায বন্ধিস্সামীতি গন্তুং ৱট্টতি. সৰিত্ৱা যাৱ ন বন্ধতি, ন তাৱ পিণ্ডায চৰিতব্বং. কলাবুকং নাম বহুৰজ্জুকং. দেড্ডুভকং নাম উদকসপ্পসীসসদিসং. মুৰজং নাম মুৰজৱট্টিসণ্ঠানং ৱেঠেত্ৱা কতং. মদ্দৱীণং নাম পামঙ্গসণ্ঠানং. ঈদিসঞ্হি একম্পি ন ৱট্টতি, পগেৱ বহূনি. পট্টিকং সূকৰন্তকন্তি এত্থ পকতিৱীতা ৱা মচ্ছকণ্টকৱাযিমা ৱা পট্টিকা ৱট্টতি, সেসা কুঞ্জৰচ্ছিকাদিভেদা ন ৱট্টন্তি. সূকৰন্তকং নাম কুঞ্জিকাকোসকসণ্ঠানং হোতি. একৰজ্জুকং পন মুদ্দিককাযবন্ধনঞ্চ সূকৰন্তকং অনুলোমেতি. অনুজানামি ভিক্খৱে মুৰজং মদ্দৱীণন্তি ইদং দসাসুযেৱ অনুঞ্ঞাতং. পামঙ্গদসা চেত্থ চতুন্নং উপৰি ন ৱট্টতি. সোভণং নাম ৱেঠেত্ৱা মুখৱট্টিসিব্বনং. গুণকং নাম মুদিঙ্গসণ্ঠানেন সিব্বনং; এৱং সিব্বিতা হি অন্তা থিৰা হোন্তি. পৱনন্তোতি পাসন্তো ৱুচ্চতি.
২৮০. হত্থিসোণ্ডকং নাম নাভিমূলতো হত্থিসোণ্ডসণ্ঠানং ওলম্বকং কত্ৱা নিৱত্থং চোড়িকইত্থীনং নিৱাসনং ৱিয. মচ্ছৱাড়কং নাম একতো দসন্তং একতো পাসন্তং ওলম্বেত্ৱা নিৱত্থং. চতুকণ্ণকং নাম উপৰি দ্ৱে, হেট্ঠতো দ্ৱেতি এৱং চত্তাৰো কণ্ণে দস্সেত্ৱা নিৱত্থং. তালৱণ্টকং নাম তালৱণ্টাকাৰেন সাটকং ওলম্বেত্ৱা নিৱাসনং. সতৱলিকং নাম দীঘসাটকং অনেকক্খত্তুং ওভঞ্জিত্ৱা ওৱট্টিকং কৰোন্তেন নিৱত্থং, ৱামদক্খিণপস্সেসু ৱা নিৰন্তৰং ৱলিযো দস্সেত্ৱা নিৱত্থং. সচে পন জাণুতো পট্ঠায একা ৱা দ্ৱে ৱা ৱলিযো পঞ্ঞাযন্তি, ৱট্টতি.
সংৱেল্লিযং নিৱাসেন্তীতি মল্লকম্মকাৰাদযো ৱিয কচ্ছং বন্ধিত্ৱা নিৱাসেন্তি; এৱং নিৱাসেতুং গিলানস্সপি মগ্গপ্পটিপন্নস্সপি ন ৱট্টতি. যম্পি মগ্গং গচ্ছন্তা একং ৱা দ্ৱে ৱা কোণে উক্খিপিত্ৱা অন্তৰৱাসকস্স উপৰি লগ্গেন্তি, অন্তো ৱা একং কাসাৱং তথা নিৱাসেত্ৱা বহি অপৰং নিৱাসেন্তি, সব্বং ন ৱট্টতি. গিলানো পন অন্তো কাসাৱস্স ওৱট্টিকং দস্সেত্ৱা অপৰং উপৰি নিৱাসেতুং লভতি. অগিলানেন দ্ৱে নিৱাসেন্তেন সগুণং কত্ৱা নিৱাসেতব্বানি. ইতি যঞ্চ ইধ পটিক্খিত্তং, যঞ্চ সেখিযৱণ্ণনাযং; তং সব্বং ৱজ্জেত্ৱা নিব্বিকাৰং তিমণ্ডলং পটিচ্ছাদেন্তেন পৰিমণ্ডলং নিৱাসেতব্বং. যংকিঞ্চি ৱিকাৰং কৰোন্তো দুক্কটা ন মুচ্চতি. ন ভিক্খৱে গিহিপাৰুতং পাৰুপিতব্বন্তি এৱং পটিক্খিত্তং গিহিপাৰুতং অপাৰুপিত্ৱা, উভো কণ্ণে সমং কত্ৱা পাৰুপনং পৰিমণ্ডলপাৰুপনং নাম, তং পাৰুপিতব্বং.
তত্থ যংকিঞ্চি সেতপটপাৰুতং পৰিব্বাজকপাৰুতং একসাটকপাৰুতং সোণ্ডপাৰুতং অন্তেপুৰিকপাৰুতং মহাজেট্ঠকপাৰুতং কুটিপৱেসকপাৰুতং ব্ৰাহ্মণপাৰুতং পাড়িকাৰকপাৰুতন্তি এৱমাদি পৰিমণ্ডললক্খণতো অঞ্ঞথা পাৰুতং, সব্বমেতং গিহিপাৰুতং নাম. তস্মা যথা সেতপটা অড্ঢপালকনিগণ্ঠা পাৰুপন্তি, যথা চ একচ্চে পৰিব্বাজকা উৰং ৱিৱৰিত্ৱা দ্ৱীসু অংসকূটেসু পাৱুৰণং ঠপেন্তি, যথা চ একসাটকা মনুস্সা নিৱত্থসাটকস্স একেনন্তেন পিট্ঠিং পাৰুপিত্ৱা উভো কণ্ণে উভোসু অংসকূটেসু ঠপেন্তি, যথা চ সুৰাসোণ্ডাদযো সাটকেন গীৱং পৰিক্খিপন্তা উভো অন্তে উদৰে ৱা ওলম্বেন্তি; পিট্ঠিযং ৱা খিপন্তি, যথা চ অন্তেপুৰিকাযো অক্খিতাৰকমত্তং দস্সেত্ৱা ওগুণ্ঠিকং পাৰুপন্তি, যথা চ মহাজেট্ঠা দীঘসাটকং নিৱাসেত্ৱা তস্সেৱ একেনন্তেন সকলসৰীৰং পাৰুপন্তি, যথা চ কস্সকা খেত্তকুটিং পৱিসন্তা সাটকং পলিৱেঠেত্ৱা উপকচ্ছকে পক্খিপিত্ৱা তস্সেৱ একেনন্তেন সৰীৰং পাৰুপন্তি, যথা চ ব্ৰাহ্মণা উভিন্নং উপকচ্ছকানং অন্তৰেন সাটকং পৱেসেত্ৱা অংসকূটেসু পক্খিপন্তি, যথা চ পাড়িকাৰকো ভিক্খু একংসপাৰুপনেন পাৰুতং ৱামবাহুং ৱিৱৰিত্ৱা চীৱৰং অংসকূটং আৰোপেতি; এৱং অপাৰুপিত্ৱা সব্বেপি এতে অঞ্ঞে চ এৱৰূপে পাৰুপনদোসে ৱজ্জেত্ৱা নিব্বিকাৰং পৰিমণ্ডলং পাৰুপিতব্বং. তথা অপাৰুপিত্ৱা আৰামে ৱা অন্তৰঘৰে ৱা অনাদৰেন যংকিঞ্চি ৱিকাৰং কৰোন্তস্স দুক্কটং.
২৮১. মুণ্ডৱট্টীতি যথা ৰঞ্ঞো কুহিঞ্চি গচ্ছতো পৰিক্খাৰভণ্ডৱহনমনুস্সাতি অধিপ্পাযো. অন্তৰাকাজন্তি মজ্ঝে লগ্গেত্ৱা দ্ৱীহি ৱহিতব্বভাৰং.
২৮২. অচক্খুস্সন্তি চক্খূনং হিতং ন হোতি; পৰিহানিং জনেতি. নচ্ছাদেতীতি ন ৰুচ্চতি. অট্ঠঙ্গুলপৰমন্তি মনুস্সানং পমাণঙ্গুলেন অট্ঠঙ্গুলপৰমং. অতিমটাহকন্তি অতিখুদ্দকং.
২৮৩. দাযং আলিম্পেন্তীতি তিণৱনাদীসু অগ্গিং দেন্তি. পটগ্গিন্তি পটিঅগ্গিং. পৰিত্তন্তি অপ্পহৰিতকৰণেন ৱা পৰিখাখণনেন ৱা পৰিত্তাণং. এত্থ পন অনুপসম্পন্নে সতি সযং অগ্গিং দাতুং ন লভতি, অসতি অগ্গিম্পি দাতুং লভতি, ভূমিং তচ্ছেত্ৱা তিণানিপি হৰিতুং, পৰিখম্পি খণিতুং, অল্লসাখং ভঞ্জিত্ৱাপি অগ্গিং নিব্বাপেতুং লভতি, সেনাসনং পত্তং ৱা অপ্পত্তং ৱা তথা নিব্বাপেতুং লভতিযেৱ. উদকেন পন কপ্পিযেনেৱ লভতি, ন ইতৰেন.
২৮৪. সতি কৰণীযেতি সুক্খকট্ঠাদিগ্গহণকিচ্চে সতি. পোৰিসিযন্তি পুৰিসপ্পমাণং. আপদাসূতি ৱাড়মিগাদযো ৱা দিস্ৱা মগ্গমূড়্হো ৱা দিসা ওলোকেতুকামো হুত্ৱা দৱডাহং ৱা উদকোঘং ৱা আগচ্ছন্তং দিস্ৱা এৱৰূপাসু আপদাসু অতিউচ্চম্পি ৰুক্খং আৰোহিতুং ৱট্টতি.
২৮৫. কল্যাণৱাক্কৰণাতি মধুৰসদ্দা. ছন্দসো আৰোপেমাতি ৱেদং ৱিয সক্কতভাসায ৱাচনামগ্গং আৰোপেম. সকায নিৰুত্তিযাতি এত্থ সকা নিৰুত্তি নাম সম্মাসম্বুদ্ধেন ৱুত্তপ্পকাৰো মাগধিকো ৱোহাৰো.
২৮৬. লোকাযতং নাম সব্বং উচ্ছিট্ঠং, সব্বং অনুচ্ছিট্ঠং, সেতো কাকো, কাড়ো বকো; ইমিনা চ ইমিনা চ কাৰণেনাতি এৱমাদিনিৰত্থককাৰণপটিসংযুত্তং তিত্থিযসত্থং.
২৮৮. অন্তৰা অহোসীতি অন্তৰিতা অহোসি পটিচ্ছন্না.
২৮৯. আবাধপ্পচ্চযাতি যস্স আবাধস্স লসুণং ভেসজ্জং; তপ্পচ্চযাতি অত্থো.
২৯০. পস্সাৱপাদুকন্তি এত্থ পাদুকা ইট্ঠকাহিপি সিলাহিপি দাৰূহিপি কাতুং ৱট্টতি. ৱচ্চপাদুকাযপি এসেৱ নযো. পৰিৱেণন্তি ৱচ্চকুটিপৰিক্খেপব্ভন্তৰং.
২৯৩. যথাধম্মো কাৰেতব্বোতি দুক্কটৱত্থুম্হি দুক্কটেন পাচিত্তিযৱত্থুম্হি পাচিত্তিযেন কাৰেতব্বো. পহৰণত্থং কতং পহৰণীতি ৱুচ্চতি, যস্স কস্সচি আৱুধসঙ্খাতস্সেতং অধিৱচনং, তং ঠপেত্ৱা অঞ্ঞং সব্বং লোহভণ্ডং অনুজানামীতি অত্থো. কতকঞ্চ কুম্ভকাৰিকঞ্চাতি এত্থ কতকং ৱুত্তমেৱ. কুম্ভকাৰিকঞ্চাতি ধনিযস্সেৱ সব্বমত্তিকামযকুটি ৱুচ্চতি. সেসং সব্বত্থ উত্তানমেৱাতি.
খুদ্দকৱত্থুকথা নিট্ঠিতা.
খুদ্দকৱত্থুক্খন্ধকৱণ্ণনা নিট্ঠিতা.