৮. দুতিযগদ্দুলবদ্ধসুত্তৱণ্ণনা
১০০. অট্ঠমে তস্মাতি যস্মা দিট্ঠিগদ্দুলনিস্সিতায তণ্হাৰজ্জুযা সক্কাযথম্ভে উপনিবদ্ধো ৱট্টনিস্সিতো বালপুথুজ্জনো সব্বিৰিযাপথেসু খন্ধপঞ্চকং নিস্সাযেৱ পৱত্ততি, যস্মা ৱা দীঘৰত্তমিদং চিত্তং সংকিলিট্ঠং ৰাগেন দোসেন মোহেন, তস্মা. চিত্তসংকিলেসাতি সুন্হাতাপি হি সত্তা চিত্তসংকিলেসেনেৱ সংকিলিস্সন্তি, মলগ্গহিতসৰীৰাপি চিত্তস্স ৱোদানত্তা ৱিসুজ্ঝন্তি. তেনাহু পোৰাণা –
‘‘ৰূপম্হি সংকিলিট্ঠম্হি, সংকিলিস্সন্তি মাণৱা;
ৰূপে সুদ্ধে ৱিসুজ্ঝন্তি, অনক্খাতং মহেসিনা.
‘‘চিত্তম্হি সংকিলিট্ঠম্হি, সংকিলিস্সন্তি মাণৱা;
চিত্তে সুদ্ধে ৱিসুজ্ঝন্তি, ইতি ৱুত্তং মহেসিনা’’তি.
চৰণং নাম চিত্তন্তি ৱিচৰণচিত্তং. সঙ্খা নাম ব্ৰাহ্মণপাসণ্ডিকা হোন্তি, তে পটকোট্ঠকং কত্ৱা তত্থ নানপ্পকাৰা সুগতিদুগ্গতিৱসেন সম্পত্তিৱিপত্তিযো লেখাপেত্ৱা, ‘‘ইমং কম্মং কত্ৱা ইদং পটিলভতি, ইদং কত্ৱা ইদ’’ন্তি দস্সেন্তা তং চিত্তং গহেত্ৱা ৱিচৰন্তি. চিত্তেনেৱ চিত্তিতন্তি চিত্তকাৰেন চিন্তেত্ৱা কতত্তা চিত্তেন চিন্তিতং নাম. চিত্তঞ্ঞেৱ চিত্ততৰন্তি তস্স চিত্তস্স উপাযপৰিযেসনচিত্তং ততোপি চিত্ততৰং. তিৰচ্ছানগতা পাণা চিত্তেনেৱ চিত্তিতাতি কম্মচিত্তেনেৱ চিত্তিতা. তং পন কম্মচিত্তং ইমে ৱট্টকতিত্তিৰাদযো ‘‘এৱং চিত্তা ভৱিস্সামা’’তি আযূহন্তা নাম নত্থি. কম্মং পন যোনিং উপনেতি, যোনিমূলকো তেসং চিত্তভাৱো. যোনিউপগতা হি সত্তা তংতংযোনিকেহি সদিসচিত্তাৱ হোন্তি. ইতি যোনিসিদ্ধো চিত্তভাৱো, কম্মসিদ্ধা যোনীতি ৱেদিতব্বা.
অপিচ চিত্তং নামেতং সহজাতং সহজাতধম্মচিত্ততায ভূমিচিত্ততায ৱত্থুচিত্ততায দ্ৱাৰচিত্ততায আৰম্মণচিত্ততায কম্মনানত্তমূলকানং লিঙ্গনানত্তসঞ্ঞানানত্তৱোহাৰনানত্তাদীনং অনেকৱিধানং চিত্তানং নিপ্ফাদনতাযপি তিৰচ্ছানগতচিত্ততো চিত্ততৰমেৱ ৱেদিতব্বং.
ৰজকোতি ৱত্থেসু ৰঙ্গেন ৰূপসমুট্ঠাপনকো. সো পন অছেকো অমনাপং ৰূপং কৰোতি, ছেকো মনাপং দস্সনীযং, এৱমেৱ পুথুজ্জনো অকুসলচিত্তেন ৱা ঞাণৱিপ্পযুত্তকুসলেন ৱা চক্খুসম্পদাদিৱিৰহিতং ৱিৰূপং সমুট্ঠাপেতি, ঞাণসম্পযুত্তকুসলেন চক্খুসম্পদাদিসম্পন্নং অভিৰূপং. অট্ঠমং.