৬. আনেঞ্জসপ্পাযসুত্তৱণ্ণনা

৬৬. এৱং মে সুতন্তি আনেঞ্জসপ্পাযসুত্তং. তত্থ অনিচ্চাতি হুত্ৱা অভাৱট্ঠেন অনিচ্চা. কামাতি ৱত্থুকামাপি কিলেসকামাপি. তুচ্ছাতি নিচ্চসাৰধুৱসাৰঅত্তসাৰৱিৰহিতত্তা ৰিত্তা, ন পন নত্থীতি গহেতব্বা. ন হি তুচ্ছমুট্ঠীতি ৱুত্তে মুট্ঠি নাম নত্থীতি ৱুত্তং হোতি. যস্স পন অব্ভন্তৰে কিঞ্চি নত্থি, সো ৱুচ্চতি তুচ্ছো. মুসাতি নাসনকা. মোসধম্মাতি নস্সনসভাৱা, খেত্তং ৱিয ৱত্থু ৱিয হিৰঞ্ঞসুৱণ্ণং ৱিয চ ন পঞ্ঞাযিত্থ, কতিপাহেনেৱ সুপিনকে দিট্ঠা ৱিয নস্সন্তি ন পঞ্ঞাযন্তি. তেন ৱুত্তং ‘‘মোসধম্মা’’তি, মাযাকতমেতন্তি যথা মাযায উদকং মণীতি কত্ৱা দস্সিতং, বদৰিপণ্ণং কহাপণোতি কত্ৱা দস্সিতং, অঞ্ঞং ৱা পন এৱৰূপং দস্সনূপচাৰে ঠিতস্সেৱ তথা পঞ্ঞাযতি, উপচাৰাতিক্কমতো পট্ঠায পাকতিকমেৱ পঞ্ঞাযতি. এৱং কামাপি ইত্তৰপচ্চুপট্ঠানট্ঠেন ‘‘মাযাকত’’ন্তি ৱুত্তা. যথা চ মাযাকাৰো উদকাদীনি মণিআদীনং ৱসেন দস্সেন্তো ৱঞ্চেতি, এৱং কামাপি অনিচ্চাদীনি নিচ্চাদিসভাৱং দস্সেন্তা ৱঞ্চেন্তীতি ৱঞ্চনকট্ঠেনপি ‘‘মাযাকত’’ন্তি ৱুত্তা. বাললাপনন্তি ময্হং পুত্তো, ময্হং ধীতা, ময্হং হিৰঞ্ঞং ময্হং সুৱণ্ণন্তি এৱং বালানং লাপনতো বাললাপনং. দিট্ঠধম্মিকা কামাতি মানুসকা পঞ্চ কামগুণা. সম্পৰাযিকাতি তে ঠপেত্ৱা অৱসেসা. দিট্ঠধম্মিকা. কামসঞ্ঞাতি মানুসকে কামে আৰব্ভ উপ্পন্নসঞ্ঞা. উভযমেতং মাৰধেয্যন্তি এতে কামা চ কামসঞ্ঞা চ উভযম্পি মাৰধেয্যং. যেহি উভযমেতং গহিতং, তেসঞ্হি উপৰি মাৰো ৱসং ৱত্তেতি. তং সন্ধায ‘‘উভযমেতং মাৰধেয্য’’ন্তি ৱুত্তং.

মাৰস্সেস ৱিসযোতিআদীসুপি যথা চোড়স্স ৱিসযো চোড়ৱিসযো, পণ্ডস্স ৱিসযো পণ্ডৱিসযো, সংৱৰানং ৱিসযো সংৱৰৱিসযোতি পৱত্তনট্ঠানং ৱিসযোতি ৱুচ্চতি, এৱং যেহি এতে কামা গহিতা, তেসং উপৰি মাৰো ৱসং ৱত্তেতি. তং সন্ধায মাৰস্সেস ৱিসযোতি ৱুত্তং. পঞ্চ পন কামগুণে নিৱাপবীজং ৱিয ৱিপ্পকিৰন্তো মাৰো গচ্ছতি. যেহি পন তে গহিতা, তেসং উপৰি মাৰো ৱসং ৱত্তেতি. তং সন্ধায মাৰস্সেস নিৱাপোতি ৱুত্তং. যথা চ যত্থ হত্থিআদযো ৱসং ৱত্তেন্তি, সো হত্থিগোচৰো অস্সগোচৰো অজগোচৰোতি ৱুচ্চতি, এৱং যেহি এতে কামা গহিতা, তেসু মাৰো ৱসং ৱত্তেতি. তং সন্ধায মাৰস্সেস গোচৰোতি ৱুত্তং.

এত্থাতি এতেসু কামেসু. মানসাতি চিত্তসম্ভূতা. তত্থ সিযা – দুৱিধে তাৱ কামে আৰব্ভ অভিজ্ঝানলক্খণা অভিজ্ঝা, কৰণুত্তৰিযলক্খণো সাৰম্ভো চ উপ্পজ্জতু, ব্যাপাদো কথং উপ্পজ্জতীতি? মমাযিতে ৱত্থুস্মিং অচ্ছিন্নেপি সোচন্তি, অচ্ছিজ্জন্তেপি সোচন্তি, অচ্ছিন্নসঙ্কিনোপি সোচন্তি, যো এৱৰূপো চিত্তস্স আঘাতোতি এৱং উপ্পজ্জতি. তেৱ অৰিযসাৱকস্সাতি তে অৰিযসাৱকস্স. ৱকাৰো আগমসন্ধিমত্তং হোতি. ইধ মনুসিক্খতোতি ইমস্মিং সাসনে সিক্খন্তস্স তে তযোপি কিলেসা অন্তৰাযকৰা হোন্তি. অভিভুয্য লোকন্তি কামলোকং অভিভৱিত্ৱা. অধিট্ঠায মনসাতি ঝানাৰম্মণচিত্তেন অধিট্ঠহিত্ৱা. অপৰিত্তন্তি কামাৱচৰচিত্তং পৰিত্তং নাম, তস্স পটিক্খেপেন মহগ্গতং অপৰিত্তং নাম. পমাণন্তিপি কামাৱচৰমেৱ, ৰূপাৱচৰং অৰূপাৱচৰং অপ্পমাণং. সুভাৱিতন্তি পন এতং কামাৱচৰাদীনং নামং ন হোতি, লোকুত্তৰস্সেৱেতং নামং. তস্মা এতস্স ৱসেন অপৰিত্তং অপ্পমাণং সুভাৱিতন্তি সব্বং লোকুত্তৰমেৱ ৱট্টতি.

তব্বহুলৱিহাৰিনোতি কামপটিবাহনেন তমেৱ পটিপদং বহুলং কত্ৱা ৱিহৰন্তস্স. আযতনে চিত্তং পসীদতীতি কাৰণে চিত্তং পসীদতি. কিং পনেত্থ কাৰণং? অৰহত্তং ৱা, অৰহত্তস্স ৱিপস্সনং ৱা, চতুত্থজ্ঝানং ৱা, চতুত্থজ্ঝানস্স উপচাৰং ৱা. সম্পসাদে সতীতি এত্থ দুৱিধো সম্পসাদো অধিমোক্খসম্পসাদো চ পটিলাভসম্পসাদো চ. অৰহত্তস্স হি ৱিপস্সনং পট্ঠপেত্ৱা ৱিহৰতো মহাভূতাদীসু উপট্ঠহন্তেসু যেনিমে নীহাৰেন মহাভূতা উপট্ঠহন্তি, উপাদাৰূপা উপট্ঠহন্তি নামৰূপা উপট্ঠহন্তি, পচ্চযা সব্বথা উপট্ঠহন্তি, লক্খণাৰম্মণা ৱিপস্সনা উপট্ঠহতি, অজ্জেৱ অৰহত্তং গণ্হিস্সামীতি অপ্পটিলদ্ধেযেৱ আসা সন্তিট্ঠতি, অধিমোক্খং পটিলভতি. ততিযজ্ঝানং ৱা পাদকং কত্ৱা চতুত্থজ্ঝানত্থায কসিণপৰিকম্মং কৰোন্তস্স নীৱৰণৱিক্খম্ভনাদীনি সমনুপস্সতো যেনিমে নীহাৰেন নীৱৰণা ৱিক্খম্ভন্তি, কিলেসা সন্নিসীদন্তি, সতি সন্তিট্ঠতি, সঙ্খাৰগতং ৱা ৱিভূতং পাকটং হুত্ৱা দিব্বচক্খুকস্স পৰলোকো ৱিয উপট্ঠাতি, চিত্তুপ্পাদো লেপপিণ্ডে লগ্গমানো ৱিয উপচাৰেন সমাধিযতি, অজ্জেৱ চতুত্থজ্ঝানং নিব্বত্তেস্সামীতি অপটিলদ্ধেযেৱ আসা সন্তিট্ঠতি, অধিমোক্খং পটিলভতি. অযং অধিমোক্খসম্পসাদো নাম. তস্মিং সম্পসাদে সতি. যো পন অৰহত্তং ৱা পটিলভতি চতুত্থজ্ঝানং ৱা, তস্স চিত্তং ৱিপ্পসন্নং হোতিযেৱ. ইধ পন ‘‘আযতনে চিত্তং পসীদতী’’তি ৱচনতো অৰহত্তৱিপস্সনায চেৱ চতুত্থজ্ঝানূপচাৰস্স চ পটিলাভো পটিলাভসম্পসাদোতি ৱেদিতব্বো. ৱিপস্সনা হি পঞ্ঞায অধিমুচ্চনস্স কাৰণং, উপচাৰং আনেঞ্জসমাপত্তিযা.

এতৰহি ৱা আনেঞ্জং সমাপজ্জতি. পঞ্ঞায ৱা অধিমুচ্চতীতি এত্থ এতৰহি ৱা পঞ্ঞায অধিমুচ্চতি, আনেঞ্জং ৱা সমাপজ্জতীতি এৱং পদপৰিৱত্তনং কত্ৱা অত্থো ৱেদিতব্বো. ইদঞ্হি ৱুত্তং হোতি – তস্মিং সম্পসাদে সতি এতৰহি ৱা পঞ্ঞায অধিমুচ্চতি, অৰহত্তং সচ্ছিকৰোতীতি অত্থো. তং অনভিসম্ভুণন্তো আনেঞ্জং ৱা সমাপজ্জতি, অথ ৱা পঞ্ঞায ৱা অধিমুচ্চতীতি অৰহত্তমগ্গং ভাৱেতি, তং অনভিসম্ভুণন্তো আনেঞ্জং ৱা সমাপজ্জতি. অৰহত্তমগ্গং ভাৱেতুং অসক্কোন্তো এতৰহি চতুসচ্চং ৱা সচ্ছিকৰোতি. তং অনভিসম্ভুণন্তো আনেঞ্জং ৱা সমাপজ্জতীতি.

তত্ৰাযং নযো – ইধ ভিক্খু ততিযজ্ঝানং পাদকং কত্ৱা চতুত্থজ্ঝানস্স কসিণপৰিকম্মং কৰোতি. তস্স নীৱৰণা ৱিক্খম্ভন্তি, সতি সন্তিট্ঠতি, উপচাৰেন চিত্তং সমাধিযতি. সো ৰূপাৰূপং পৰিগণ্হাতি, পচ্চযং পৰিগ্গণ্হাতি, লক্খণাৰম্মণিকং ৱিপস্সনং ৱৱত্থপেতি, তস্স এৱং হোতি – ‘‘উপচাৰেন মে ঝানং ৱিসেসভাগিযং ভৱেয্য, তিট্ঠতু ৱিসেসভাগিযতা, নিব্বেধভাগিযং নং কৰিস্সামী’’তি ৱিপস্সনং ৱড্ঢেত্ৱা অৰহত্তং সচ্ছিকৰোতি. এত্তকেনস্স কিচ্চং কতং নাম হোতি. অৰহত্তং সচ্ছিকাতুং অসক্কোন্তো পন ততো ওসক্কিতমানসো অন্তৰা ন তিট্ঠতি, চতুত্থজ্ঝানং সমাপজ্জতিযেৱ. যথা কিং? যথা পুৰিসো ‘‘ৱনমহিংসং ঘাতেস্সামী’’তি সত্তিং গহেত্ৱা অনুবন্ধন্তো সচে তং ঘাতেতি, সকলগামৱাসিনো তোসেস্সতি, অসক্কোন্তো পন অন্তৰামগ্গে সসগোধাদযো খুদ্দকমিগে ঘাতেত্ৱা কাজং পূৰেত্ৱা এতিযেৱ.

তত্থ পুৰিসস্স সত্তিং গহেত্ৱা ৱনমহিংসানুবন্ধনং ৱিয ইমস্স ভিক্খুনো ততিযজ্ঝানং পাদকং কত্ৱা চতুত্থজ্ঝানস্স পৰিকম্মকৰণং, ৱনমহিংসঘাতনং ৱিয – ‘‘নীৱৰণৱিক্খম্ভনাদীনি সমনুপস্সতো ৱিসেসভাগিযং ভৱেয্য, তিট্ঠতু ৱিসেসভাগিযতা, নিব্বেধভাগিযং নং কৰিস্সামী’’তি ৱিপস্সনং ৱড্ঢেত্ৱা অৰহত্তস্স সচ্ছিকৰণং, মহিংসং ঘাতেতুং অসক্কোন্তস্স অন্তৰামগ্গে সসগোধাদযো খুদ্দকমিগে ঘাতেত্ৱা কাজং পূৰেত্ৱা গমনং ৱিয অৰহত্তং সচ্ছিকাতুং অসক্কোন্তস্স, ততো ওসক্কিত্ৱা চতুত্থজ্ঝানসমাপজ্জনং ৱেদিতব্বং. মগ্গভাৱনা চতুসচ্চসচ্ছিকিৰিযাযোজনাসুপি এসেৱ নযো.

ইদানি অৰহত্তং সচ্ছিকাতুং অসক্কোন্তস্স নিব্বত্তট্ঠানং দস্সেন্তো কাযস্স ভেদাতিআদিমাহ. তত্থ যন্তি যেন কাৰণেন তং সংৱত্তনিকং ৱিঞ্ঞাণং অস্স আনেঞ্জূপগং, তং কাৰণং ৱিজ্জতীতি অত্থো. এত্থ চ তংসংৱত্তনিকন্তি তস্স ভিক্খুনো সংৱত্তনিকং. যেন ৱিপাকৱিঞ্ঞাণেন সো ভিক্খু সংৱত্ততি নিব্বত্ততি, তং ৱিঞ্ঞাণং. আনেঞ্জূপগন্তি কুসলানেঞ্জসভাৱূপগতং অস্স, তাদিসমেৱ ভৱেয্যাতি অত্থো. কেচি কুসলৱিঞ্ঞাণং ৱদন্তি. যং তস্স ভিক্খুনো সংৱত্তনিকং উপপত্তিহেতুভূতং কুসলৱিঞ্ঞাণং আনেঞ্জূপগতং অস্স, ৱিপাককালেপি তন্নামকমেৱ অস্সাতি অত্থো. সো পনাযমত্থো – ‘‘পুঞ্ঞং চে সঙ্খাৰং অভিসঙ্খৰোতি, পুঞ্ঞূপগং হোতি ৱিঞ্ঞাণং. অপুঞ্ঞং চে সঙ্খাৰং অভিসঙ্খাৰোতি, অপুঞ্ঞুপগং হোতি ৱিঞ্ঞাণং. আনেঞ্জং চে সঙ্খাৰং অভিসঙ্খৰোতি, আনেঞ্জূপগং হোতি ৱিঞ্ঞাণ’’ন্তি (সং. নি. ২.৫১) ইমিনা নযেন ৱেদিতব্বো. আনেঞ্জসপ্পাযাতি আনেঞ্জস্স চতুত্থজ্ঝানস্স সপ্পাযা. ন কেৱলঞ্চ সা আনেঞ্জস্সেৱ, উপৰি অৰহত্তস্সাপি সপ্পাযাৱ উপকাৰভূতাযেৱাতি ৱেদিতব্বা. ইতি ইমস্মিং পঠমকআনেঞ্জে সমাধিৱসেন ওসক্কনা কথিতা.

৬৭. ইতি পটিসঞ্চিক্খতীতি চতুত্থজ্ঝানং পত্ৱা এৱং পটিসঞ্চিক্খতি. অযঞ্হি ভিক্খু হেট্ঠিমেন ভিক্খুনা পঞ্ঞৱন্ততৰো তস্স চ ভিক্খুনো অত্তনো চাতি দ্ৱিন্নম্পি কম্মট্ঠানং একতো কত্ৱা সম্মসতি. তব্বহুলৱিহাৰিনোতি ৰূপপটিবাহনেন তমেৱ পটিপদং বহুলং কত্ৱা ৱিহৰন্তস্স. আনেঞ্জং সমাপজ্জতীতি আকাসানঞ্চাযতানানেঞ্জং সমাপজ্জতি. সেসং পুৰিমসদিসমেৱ. যথা চ ইধ, এৱং সব্বত্থ ৱিসেসমত্তমেৱ পন ৱক্খাম. ইতি ইমস্মিং দুতিযআনেঞ্জে ৱিপস্সনাৱসেন ওসক্কনা কথিতা, ‘‘যংকিঞ্চি ৰূপ’’ন্তি এৱং ৱিপস্সনামগ্গং দস্সেন্তেন কথিতাতি অত্থো.

ইতি পটিসঞ্চিক্খতীতি আকাসানঞ্চাযতনং পত্ৱা এৱং পটিসঞ্চিক্খতি. অযঞ্হি হেট্ঠা দ্ৱীহি ভিক্খূহি পঞ্ঞৱন্ততৰো তেসঞ্চ ভিক্খূনং অত্তনো চাতি তিণ্ণম্পি কম্মট্ঠানং একতো কত্ৱা সম্মসতি. উভযমেতং অনিচ্চন্তি এত্থ অট্ঠ একেককোট্ঠাসা দিট্ঠধম্মিকসম্পৰাযিকৱসেন পন সঙ্খিপিত্ৱা উভযন্তি ৱুত্তং. নালং অভিনন্দিতুন্তি তণ্হাদিট্ঠিৱসেন অভিনন্দিতুং ন যুত্তং. সেসপদদ্ৱযেপি এসেৱ নযো. তব্বহুলৱিহাৰিনোতি কামপটিবাহনেন চ ৰূপপটিবাহনেন চ তমেৱ পটিপদং বহুলং কত্ৱা ৱিহৰন্তস্স. আনেঞ্জং সমাপজ্জতীতি ৱিঞ্ঞাণঞ্চাযতনানেঞ্জং সমাপজ্জতি. ইমস্মিং ততিযআনেঞ্জে ৱিপস্সনাৱসেন ওসক্কনা কথিতা.

৬৮. ইতি পটিসঞ্চিক্খতীতি ৱিঞ্ঞাণঞ্চাযতনং পত্ৱা এৱং পটিসঞ্চিক্খতি. অযঞ্হি হেট্ঠা তীহি ভিক্খূহি পঞ্ঞৱন্ততৰো তেসঞ্চ ভিক্খূনং অত্তনো চাতি চতুন্নম্পি কম্মট্ঠানং একতো কত্ৱা সম্মসতি. যত্থেতা অপৰিসেসা নিৰুজ্ঝন্তীতি যং আকিঞ্চঞ্ঞাযতনং পত্ৱা এতা হেট্ঠা ৱুত্তা সব্বসঞ্ঞা নিৰুজ্ঝন্তি. এতং সন্তং এতং পণীতন্তি এতং অঙ্গসন্ততায আৰম্মণসন্ততায চ সন্তং, অতপ্পকট্ঠেন পণীতং. তব্বহুলৱিহাৰিনোতি তাসং সঞ্ঞানং পটিবাহনেন তমেৱ পটিপদং বহুলং কত্ৱা ৱিহৰন্তস্স. ইমস্মিং পঠমাকিঞ্চঞ্ঞাযতনে সমাধিৱসেন ওসক্কনা কথিতা.

ইতি পটিসঞ্চিক্খতীতি ৱিঞ্ঞাণঞ্চাযতনমেৱ পত্ৱা এৱং পটিসঞ্চিক্খতি. অযঞ্হি হেট্ঠা চতূহি ভিক্খূহি পঞ্ঞৱন্ততৰো তেসঞ্চ ভিক্খূনং অত্তনো চাতি পঞ্চন্নম্পি কম্মট্ঠানং একতো কত্ৱা সম্মসতি. অত্তেন ৱা অত্তনিযেন ৱাতি অহং মমাতি গহেতব্বেন সুঞ্ঞং তুচ্ছং ৰিত্তং. এৱমেত্থ দ্ৱিকোটিকা সুঞ্ঞতা দস্সিতা. তব্বহুলৱিহাৰিনোতি হেট্ঠা ৱুত্তপটিপদঞ্চ ইমঞ্চ সুঞ্ঞতপটিপদং বহুলং কত্ৱা ৱিহৰন্তস্স. ইমস্মিং দুতিযাকিঞ্চঞ্ঞাযতনে ৱিপস্সনাৱসেন ওসক্কনা কথিতা.

৭০. ইতি পটিসঞ্চিক্খতীতি ৱিঞ্ঞাণঞ্চাযতনমেৱ পত্ৱা এৱং পটিসঞ্চিক্খতি. অযঞ্হি হেট্ঠা পঞ্চহি ভিক্খূহি পঞ্ঞৱন্ততৰো তেসঞ্চ ভিক্খূনং অত্তনো চাতি ছন্নম্পি কম্মট্ঠানং একতো কত্ৱা সম্মসতি. নাহং ক্ৱচনি কস্সচি কিঞ্চনতস্মিং, ন চ মম ক্ৱচনি কিস্মিঞ্চি কিঞ্চনং নত্থীতি এত্থ পন চতুকোটিকা সুঞ্ঞতা কথিতা. কথং? অযঞ্হি নাহং ক্ৱচনীতি ক্ৱচি অত্তানং ন পস্সতি, কস্সচি কিঞ্চনতস্মিন্তি অত্তনো অত্তানং কস্সচি পৰস্স কিঞ্চনভাৱে উপনেতব্বং ন পস্সতি, অত্তনো ভাতিট্ঠানে ভাতৰং সহাযট্ঠানে সহাযং পৰিক্খাৰট্ঠানে ৱা পৰিক্খাৰং মঞ্ঞিত্ৱা উপগন্ত্ৱা উপনেতব্বং ন পস্সতীতি অত্থো. ন চ মম ক্ৱচনীতি এত্থ মম – সদ্দং তাৱ ঠপেত্ৱা ন চ ক্ৱচনি পৰস্স চ অত্তানং ক্ৱচি ন পস্সতীতি অযমত্থো. ইদানি মম – সদ্দং আহৰিত্ৱা মম কিস্মিঞ্চি কিঞ্চনং নত্থীতি সো পৰস্স অত্তা মম কিস্মিঞ্চি কিঞ্চনভাৱে অত্থীতি ন পস্সতি. অত্তনো ভাতিট্ঠানে ভাতৰং সহাযট্ঠানে সহাযং পৰিক্খাৰট্ঠানে ৱা পৰিক্খাৰন্তি কিস্মিঞ্চি ঠানে পৰস্স অত্তানং ইমিনা কিঞ্চনভাৱেন উপনেতব্বং ন পস্সতীতি অত্থো. এৱমযং যস্মা নেৱ কত্থচি অত্তানং পস্সতি, ন তং পৰস্স কিঞ্চনভাৱে উপনেতব্বং পস্সতি, ন পৰস্স অত্তানং পস্সতি, ন পৰস্স অত্তানং অত্তনো কিঞ্চনভাৱে উপনেতব্বং পস্সতি, তস্মা অযং সুঞ্ঞতা চতুকোটিকাতি ৱেদিতব্বা. তব্বহুলৱিহাৰিনোতি হেট্ঠা ৱুত্তপ্পটিপদং ইমং চতুকোটিসুঞ্ঞতঞ্চ বহুলং কত্ৱা ৱিহৰন্তস্স. ইমস্মিং ততিযাকিঞ্চঞ্ঞাযতনেপি ৱিপস্সনাৱসেনেৱ ওসক্কনা কথিতা.

ইতি পটিসঞ্চিক্খতীতি আকিঞ্চঞ্ঞাযতনং পত্ৱা এৱং পটিসঞ্চিক্খতি. অযঞ্হি হেট্ঠা ছহি ভিক্খূহি পঞ্ঞৱন্ততৰো তেসঞ্চ ভিক্খূনং অত্তনো চাতি সত্তন্নম্পি কম্মট্ঠানং একতো কত্ৱা সম্মসতি. যত্থেতা অপৰিসেসা নিৰুজ্ঝন্তীতি যং নেৱসঞ্ঞানাসঞ্ঞাযতনং পত্ৱা এত্থ এতা হেট্ঠা ৱুত্তা সব্বসঞ্ঞা নিৰুজ্ঝন্তি. তব্বহুলৱিহাৰিনোতি তাসং সঞ্ঞানং পটিবাহনেন তমেৱ পটিপদং বহুলং কত্ৱা ৱিহৰন্তস্স. ইমস্মিং নেৱসঞ্ঞানাসঞ্ঞাযতনে সমাধিৱসেন ওসক্কনা কথিতা.

৭১. নো চস্স নো চ মে সিযাতি সচে ময্হং পুব্বে পঞ্চৱিধং কম্মৱট্টং ন আযূহিতং অস্স, যং মে ইদং এতৰহি এৱং পঞ্চৱিধং ৱিপাকৱট্টং এতং মে ন সিযা নপ্পৱত্তেয্যাতি অত্থো. ন ভৱিস্সতীতি সচে এতৰহি পঞ্চৱিধং কম্মৱট্টং আযূহিতং ন ভৱিস্সতি. ন মে ভৱিস্সতীতি তস্মিং অসতি অনাগতে মে পঞ্চৱিধং ৱিপাকৱট্টং ন ভৱিস্সতি. যদত্থি যং ভূতং তং পজহামীতি যং অত্থি যং ভূতং এতৰহি খন্ধপঞ্চকং, তং পজহামি. এৱং উপেক্খং পটিলভতীতি সো ভিক্খু এৱং ৱিপস্সনুপেক্খং লভতীতি অত্থো.

পৰিনিব্বাযেয্য নু খো সো, ভন্তে, ভিক্খু ন ৱা পৰিনিব্বাযেয্যাতি কিং পুচ্ছামীতি পুচ্ছতি, ততিযজ্ঝানং পাদকং কত্ৱা ঠিতস্স অৰহত্তম্পি ওসক্কনাপি পটিপদাপি পটিসন্ধিপি কথিতা, তথা চতুত্থজ্ঝানাদীনি পাদকানি কত্ৱা ঠিতানং, নেৱসঞ্ঞানাসঞ্ঞাযতনং পাদকং কত্ৱা ঠিতস্স ন কিঞ্চি কথিতং, তং পুচ্ছামীতি পুচ্ছতি. অপেত্থাতি অপি এত্থ. সো তং উপেক্খং অভিনন্দতীতি সো তং ৱিপস্সনুপেক্খং তণ্হাদিট্ঠিঅভিনন্দনাহি অভিনন্দতি. সেসপদদ্ৱযেপি এসেৱ নযো. তন্নিস্সিতং হোতি ৱিঞ্ঞাণন্তি ৱিঞ্ঞাণং ৱিপস্সনানিস্সিতং হোতি. তদুপাদানন্তি যং নিকন্তিৱিঞ্ঞাণং, তং তস্স উপাদানং নাম গহণং নাম হোতি. সউপাদানোতি সগহণো. ন পৰিনিব্বাযতীতি ৱিপস্সনায সালযো ভিক্খু মম সাসনে ন পৰিনিব্বাযতি. যো পন ৱিহাৰপৰিৱেণউপট্ঠাকাদীসু সালযো, তস্মিং ৱত্তব্বমেৱ নত্থীতি দস্সেতি. কহং পনাতি? কত্থ পন? উপাদিযমানো উপাদিযতীতি পটিসন্ধিং গণ্হমানো গণ্হাতি. উপাদানসেট্ঠং কিৰ সো, ভন্তেতি, ভন্তে, সো কিৰ ভিক্খু গহেতব্বট্ঠানং সেট্ঠং উত্তমং ভৱং উপাদিযতি, সেট্ঠভৱে পটিসন্ধিং গণ্হাতীতি অত্থো. ইমিনা তস্স ভিক্খুনো পটিসন্ধি কথিতা. ইদানিস্স অৰহত্তং কথেতুং ইধানন্দাতিআদিমাহ.

৭৩. নিস্সায নিস্সাযাতি তং তং সমাপত্তিং নিস্সায. ওঘস্স নিত্থৰণা অক্খাতাতি ওঘতৰণং কথিতং, ততিযজ্ঝানং পাদকং কত্ৱা ঠিতভিক্খুনো ওঘনিত্থৰণা কথিতা…পে… নেৱসঞ্ঞানাসঞ্ঞাযতনং পাদকং কত্ৱা ঠিতভিক্খুনো ওঘনিত্থৰণা কথিতাতি ৱদতি.

কতমো পন, ভন্তে, অৰিযো ৱিমোক্খোতি ইধ কিং পুচ্ছতি? সমাপত্তিং তাৱ পদট্ঠানং কত্ৱা ৱিপস্সনং ৱড্ঢেত্ৱা অৰহত্তং গণ্হন্তো ভিক্খু নাৱং ৱা উড়ুম্পাদীনি ৱা নিস্সায মহোঘং তৰিত্ৱা পাৰং গচ্ছন্তো ৱিয ন কিলমতি. সুক্খৱিপস্সকো পন পকিণ্ণকসঙ্খাৰে সম্মসিত্ৱা অৰহত্তং গণ্হন্তো বাহুবলেন সোতং ছিন্দিত্ৱা পাৰং গচ্ছন্তো ৱিয কিলমতি. ইতি ইমস্স সুক্খৱিপস্সকস্স অৰহত্তং পুচ্ছামীতি পুচ্ছতি. অৰিযসাৱকোতি সুক্খৱিপস্সকো অৰিযসাৱকো. অযঞ্হি হেট্ঠা অট্ঠহি ভিক্খূহি পঞ্ঞৱন্ততৰো তেসঞ্চ ভিক্খূনং অত্তনো চাতি নৱন্নম্পি কম্মট্ঠানং একতো কত্ৱা সম্মসতি. এস সক্কাযো যাৱতা সক্কাযোতি যত্তকো তেভূমকৱট্টসঙ্খাতো সক্কাযো নাম অত্থি, সব্বোপি সো এস সক্কাযো, ন ইতো পৰং সক্কাযো অত্থীতি পটিসঞ্চিক্খতি.

এতং অমতং যদিদং অনুপাদা চিত্তস্স ৱিমোক্খোতি যো পনেস চিত্তস্স অনুপাদাৱিমোক্খো নাম, এতং অমতং এতং সন্তং এতং পণীতন্তি পটিসঞ্চিক্খতি. অঞ্ঞত্থ চ ‘‘অনুপাদা চিত্তস্স ৱিমোক্খো’’তি নিব্বানং ৱুচ্চতি. ইমস্মিং পন সুত্তে সুক্খৱিপস্সকস্স অৰহত্তং কথিতং. সেসং সব্বত্থ উত্তানমেৱ.

কেৱলং পন ইমস্মিং সুত্তে সত্তসু ঠানেসু ওসক্কনা কথিতা, অট্ঠসু ঠানেসু পটিসন্ধি, নৱসু ঠানেসু অৰহত্তং কথিতন্তি ৱেদিতব্বং. কথং? ততিযং ঝানং তাৱ পাদকং কত্ৱা ঠিতস্স ভিক্খুনো ওসক্কনা কথিতা, পটিসন্ধি কথিতা, অৰহত্তং কথিতং, তথা চতুত্থজ্ঝানং, তথা আকাসানঞ্চাযতনং. ৱিঞ্ঞাণঞ্চাযতনং পন পদট্ঠানং কত্ৱা ঠিতানং তিণ্ণং ভিক্খূনং ওসক্কনা কথিতা, পটিসন্ধি কথিতা, অৰহত্তং কথিতং. তথা আকিঞ্চঞ্ঞাযতনং পাদকং কত্ৱা ঠিতস্স ভিক্খুনো. নেৱসঞ্ঞানাসঞ্ঞাযতনং পাদকং কত্ৱা ঠিতস্স পন ওসক্কনা নত্থি, পটিসন্ধি পন অৰহত্তঞ্চ কথিতং. সুক্খৱিপস্সকস্স অৰহত্তমেৱ কথিতন্তি. এৱং সত্তসু ঠানেসু ওসক্কনা কথিতা, অট্ঠসু ঠানেসু পটিসন্ধি, নৱসু ঠানেসু অৰহত্তং কথিতন্তি ৱেদিতব্বং. ইমঞ্চ পন সত্তসু ঠানেসু ওসক্কনং অট্ঠসু পটিসন্ধিং নৱসু অৰহত্তং সমোধানেত্ৱা কথেন্তেন ইমং আনেঞ্জসপ্পাযসুত্তং সুকথিতং নাম হোতীতি.

পপঞ্চসূদনিযা মজ্ঝিমনিকাযট্ঠকথায

আনেঞ্জসপ্পাযসুত্তৱণ্ণনা নিট্ঠিতা.