৬. সুক্কাথেৰীগাথাৱণ্ণনা
কিংমে কতা ৰাজগহেতিআদিকা সুক্কায থেৰিযা গাথা. অযম্পি পুৰিমবুদ্ধেসু কতাধিকাৰা তত্থ তত্থ ভৱে ৱিৱট্টূপনিস্সযং কুসলং উপচিনন্তী ৱিপস্সিস্স ভগৱতো কালে বন্ধুমতীনগৰে কুলগেহে নিব্বত্তিত্ৱা ৱিঞ্ঞুতং পত্তা উপাসিকাহি সদ্ধিং ৱিহাৰং গন্ত্ৱা সত্থু সন্তিকে ধম্মং সুত্ৱা পটিলদ্ধসদ্ধা পব্বজিত্ৱা বহুস্সুতা ধম্মধৰা পটিভানৱতী অহোসি. সা তত্থ বহূনি ৱস্সসহস্সানি ব্ৰহ্মচৰিযং চৰিত্ৱা পুথুজ্জনকালকিৰিযমেৱ কত্ৱা তুসিতে নিব্বত্তি. তথা সিখিস্স ভগৱতো, ৱেস্সভুস্স ভগৱতো কালেতি এৱং তিণ্ণং সম্মাসম্বুদ্ধানং সাসনে সীলং ৰক্খিত্ৱা বহুস্সুতা ধম্মধৰা অহোসি, তথা ককুসন্ধস্স, কোণাগমনস্স, কস্সপস্স চ ভগৱতো সাসনে পব্বজিত্ৱা ৱিসুদ্ধসীলা বহুস্সুতা ধম্মকথিকা অহোসি.
এৱং সা তত্থ তত্থ বহুং পুঞ্ঞং উপচিনিত্ৱা সুগতীসুযেৱ সংসৰন্তী ইমস্মিং বুদ্ধুপ্পাদে ৰাজগহনগৰে গহপতিমহাসালকুলে নিব্বত্তি, সুক্কাতিস্সা নামং অহোসি. সা ৱিঞ্ঞুতং পত্তা সত্থু ৰাজগহপৱেসনে লদ্ধপ্পসাদা উপাসিকা হুত্ৱা অপৰভাগে ধম্মদিন্নায থেৰিযা সন্তিকে ধম্মং সুত্ৱা সঞ্জাতসংৱেগা তস্সা এৱ সন্তিকে পব্বজিত্ৱা ৱিপস্সনায কম্মং কৰোন্তী নচিৰস্সেৱ সহ পটিসম্ভিদাহি অৰহত্তং পাপুণি. তেন ৱুত্তং অপদানে (অপ. থেৰী ২.৪.১১১-১৪২) –
‘‘একনৱুতিতো কপ্পে, ৱিপস্সী নাম নাযকো;
উপ্পজ্জি চাৰুদস্সনো, সব্বধম্মৱিপস্সকো.
‘‘তদাহং বন্ধুমতিযং, জাতা অঞ্ঞতৰে কুলে;
ধম্মং সুত্ৱান মুনিনো, পব্বজিং অনগাৰিযং.
‘‘বহুস্সুতা ধম্মধৰা, পটিভানৱতী তথা;
ৱিচিত্তকথিকা চাপি, জিনসাসনকাৰিকা.
‘‘তদা ধম্মকথং কত্ৱা, হিতায জনতং বহুং;
ততো চুতাহং তুসিতং, উপপন্না যসস্সিনী.
‘‘একত্তিংসে ইতো কপ্পে, সিখী ৱিয সিখী জিনো;
তপন্তো যসসা লোকে, উপ্পজ্জি ৱদতং ৱৰো.
‘‘তদাপি পব্বজিত্ৱান, বুদ্ধসাসনকোৱিদা;
জোতেত্ৱা জিনৱাক্যানি, ততোপি তিদিৱং গতা.
‘‘একত্তিংসেৱ কপ্পম্হি, ৱেস্সভূ নাম নাযকো;
উপ্পজ্জিত্থ মহাঞাণী, তদাপি চ তথেৱহং.
‘‘পব্বজিত্ৱা ধম্মধৰা, জোতযিং জিনসাসনং;
গন্ত্ৱা মৰুপুৰং ৰম্মং, অনুভোসিং মহাসুখং.
‘‘ইমম্হি ভদ্দকে কপ্পে, ককুসন্ধো জিনুত্তমো;
উপ্পজ্জি নৰসৰণো, তদাপি চ তথেৱহং.
‘‘পব্বজিত্ৱা মুনিমতং, জোতযিত্ৱা যথাযুকং;
ততো চুতাহং তিদিৱং, অগং সভৱনং যথা.
‘‘ইমস্মিংযেৱ কপ্পম্হি, কোণাগমননাযকো;
উপ্পজ্জি লোকসৰণো, অৰণো অমতঙ্গতো.
‘‘তদাপি পব্বজিত্ৱান, সাসনে তস্স তাদিনো;
বহুস্সুতা ধম্মধৰা, জোতযিং জিনসাসনং.
‘‘ইমস্মিংযেৱ কপ্পম্হি, কস্সপো মুনিমুত্তমো;
উপ্পজ্জি লোকসৰণো, অৰণো মৰণন্তগূ.
‘‘তস্সাপি নৰৱীৰস্স, পব্বজিত্ৱান সাসনে;
পৰিযাপুটসদ্ধম্মা, পৰিপুচ্ছা ৱিসাৰদা.
‘‘সুসীলা লজ্জিনী চেৱ, তীসু সিক্খাসু কোৱিদা;
বহুং ধম্মকথং কত্ৱা, যাৱজীৱং মহামুনে.
‘‘তেন কম্মৱিপাকেন, চেতনাপণিধীহি চ;
জহিত্ৱা মানুসং দেহং, তাৱতিংসমগচ্ছহং.
‘‘পচ্ছিমে চ ভৱে দানি, গিৰিব্বজপুৰুত্তমে;
জাতা সেট্ঠিকুলে ফীতে, মহাৰতনসঞ্চযে.
‘‘যদা ভিক্খুসহস্সেন, পৰিৱুতো লোকনাযকো;
উপাগমি ৰাজগহং, সহস্সক্খেন ৱণ্ণিতো.
‘‘দন্তো দন্তেহি সহ পুৰাণজটিলেহি, ৱিপ্পমুত্তো ৱিপ্পমুত্তেহি;
সিঙ্গীনিক্খসৱণ্ণো, ৰাজগহং পাৱিসি ভগৱা.
‘‘দিস্ৱা বুদ্ধানুভাৱং তং, সুত্ৱাৱ গুণসঞ্চযং;
বুদ্ধে চিত্তং পসাদেত্ৱা, পূজযিং তং যথাবলং.
‘‘অপৰেন চ কালেন, ধম্মদিন্নায সন্তিকে;
অগাৰা নিক্খমিত্ৱান, পব্বজিং অনগাৰিযং.
‘‘কেসেসু ছিজ্জমানেসু, কিলেসে ঝাপযিং অহং;
উগ্গহিং সাসনং সব্বং, পব্বজিত্ৱা চিৰেনহং.
‘‘ততো ধম্মমদেসেসিং, মহাজনসমাগমে;
ধম্মে দেসিযমানম্হি, ধম্মাভিসমযো অহু.
‘‘নেকপাণসহস্সানং, তং ৱিদিত্ৱাতিৱিম্হিতো;
অভিপ্পসন্নো মে যক্খো, ভমিত্ৱান গিৰিব্বজং.
‘‘কিংমে কতা ৰাজগহে মনুস্সা, মধুং পীতাৱ অচ্ছৰে;
যে সুক্কং ন উপাসন্তি, দেসেন্তিং অমতং পদং.
‘‘তঞ্চ অপ্পটিৱানীযং, অসেচনকমোজৱং;
পিৱন্তি মঞ্ঞে সপ্পঞ্ঞা, ৱলাহকমিৱদ্ধগূ.
‘‘ইদ্ধীসু চ ৱসী হোমি, দিব্বায সোতধাতুযা;
চেতোপৰিযঞাণস্স, ৱসী হোমি মহামুনে.
‘‘পুব্বেনিৱাসং জানামি, দিব্বচক্খু ৱিসোধিতং;
সব্বাসৱপৰিক্খীণা, নত্থি দানি পুনব্ভৱো.
‘‘অত্থধম্মনিৰুত্তীসু, পটিভানে তথেৱ চ;
ঞাণং মম মহাৱীৰ, উপ্পন্নং তৱ সন্তিকে.
‘‘কিলেসা ঝাপিতা ময্হং…পে… কতং বুদ্ধস্স সাসন’’ন্তি.
অৰহত্তং পন পত্ৱা পঞ্চসতভিক্খুনিপৰিৱাৰা মহাধম্মকথিকা অহোসি. সা একদিৱসং ৰাজগহে পিণ্ডায চৰিত্ৱা কতভত্তকিচ্চা ভিক্খুনুপস্সযং পৱিসিত্ৱা সন্নিসিন্নায মহতিযা পৰিসায মধুভণ্ডং পীড়েত্ৱা সুমধুৰং পাযেন্তী ৱিয অমতেন অভিসিঞ্চন্তী ৱিয ধম্মং দেসেতি. পৰিসা চস্সা ধম্মকথং ওহিতসোতা অৱিক্খিত্তচিত্তা সক্কচ্চং সুণাতি. তস্মিং খণে থেৰিযা চঙ্কমনকোটিযং ৰুক্খে অধিৱত্থা দেৱতা ধম্মদেসনায পসন্না ৰাজগহং পৱিসিত্ৱা ৰথিযায ৰথিযং সিঙ্ঘাটকেন সিঙ্ঘাটকং ৱিচৰিত্ৱা তস্সা গুণং ৱিভাৱেন্তী –
৫৪. ‘‘কিংমে কতা ৰাজগহে মনুস্সা, মধুং পীতাৱ অচ্ছৰে;
যে সুক্কং ন উপাসন্তি, দেসেন্তিং বুদ্ধসাসনং.
৫৫. ‘‘তঞ্চ অপ্পটিৱানীযং, অসেচনকমোজৱং;
পিৱন্তি মঞ্ঞে সপ্পঞ্ঞা, ৱলাহকমিৱদ্ধগূ’’তি. –
ইমা দ্ৱে গাথা অভাসি.
তত্থ কিংমে কতা ৰাজগহে মনুস্সাতি ইমে ৰাজগহে মনুস্সা কিং কতা, কিস্মিং নাম কিচ্চে ব্যাৱটা. মধুং পীতাৱ অচ্ছৰেতি যথা ভণ্ডমধুং গহেত্ৱা মধুং পীতৱন্তো ৱিসঞ্ঞিনো হুত্ৱা সীসং উক্খিপিতুং ন সক্কোন্তি, এৱং ইমেপি ধম্মসঞ্ঞায ৱিসঞ্ঞিনো হুত্ৱা মঞ্ঞে সীসং উক্খিপিতুং ন সক্কোন্তি, কেৱলং অচ্ছন্তিযেৱাতি অত্থো. যে সুক্কং ন উপাসন্তি, দেসেন্তিং বুদ্ধসাসনন্তি বুদ্ধস্স ভগৱতো সাসনং যাথাৱতো দেসেন্তিং পকাসেন্তিং সুক্কং থেৰিং যে ন উপাসন্তি ন পযিৰুপাসন্তি. তে ইমে ৰাজগহে মনুস্সা কিং কতাতি যোজনা.
তঞ্চ অপ্পটিৱানীযন্তি তঞ্চ পন ধম্মং অনিৱত্তিতভাৱাৱহং নিয্যানিকং, অভিক্কন্ততায ৱা যথা সোতুজনসৱনমনোহৰভাৱেন অনপনীযং, অসেচনকং অনাসিত্তকং পকতিযাৱ মহাৰসং ততো এৱ ওজৱন্তং. ‘‘ওসধ’’ন্তিপি পাড়ি. ৱট্টদুক্খব্যাধিতিকিচ্ছায ওসধভূতং. পিৱন্তি মঞ্ঞে সপ্পঞ্ঞা, ৱলাহকমিৱদ্ধগূতি ৱলাহকন্তৰতো নিক্খন্তং উদকং নিৰুদককন্তাৰে পথগা ৱিয তং ধম্মং সপ্পঞ্ঞা পণ্ডিতপুৰিসা পিৱন্তি মঞ্ঞে পিৱন্তা ৱিয সুণন্তি.
মনুস্সা তং সুত্ৱা পসন্নমানসা থেৰিযা সন্তিকং উপসঙ্কমিত্ৱা সক্কচ্চং ধম্মং সুণিংসু. অপৰভাগে থেৰিযা আযুপৰিযোসানে পৰিনিব্বানকালে সাসনস্স নিয্যানিকভাৱৱিভাৱনত্থং অঞ্ঞং ব্যাকৰোন্তী –
৫৬. ‘‘সুক্কা সুক্কেহি ধম্মেহি, ৱীতৰাগা সমাহিতা;
ধাৰেতি অন্তিমং দেহং, জেত্ৱা মাৰং সৱাহন’’ন্তি. – ইমং গাথং অভাসি;
তত্থ সুক্কাতি সুক্কাথেৰী অত্তানমেৱ পৰং ৱিয দস্সেতি. সুক্কেহি ধম্মেহীতি সুপৰিসুদ্ধেহি লোকুত্তৰধম্মেহি. ৱীতৰাগা সমাহিতাতি অগ্গমগ্গেন সব্বসো ৱীতৰাগা অৰহত্তফলসমাধিনা সমাহিতা. সেসং ৱুত্তনযমেৱ.
সুক্কাথেৰীগাথাৱণ্ণনা নিট্ঠিতা.